brak łaknienia
Brak łaknienia, medycznie określany jako anoreksja, jest stanem, w którym osoba doświadcza znaczącego zmniejszenia lub całkowitej utraty apetytu. To objaw, a nie choroba sama w sobie, który może towarzyszyć wielu schorzeniom, zarówno somatycznym, jak i psychicznym. Brak łaknienia często prowadzi do zmniejszonego spożycia pokarmów, co w konsekwencji może skutkować utratą masy ciała i niedożywieniem.
W praktyce klinicznej brak łaknienia jest często obserwowany w przebiegu chorób nowotworowych, infekcji, zaburzeń endokrynologicznych, chorób przewodu pokarmowego oraz w stanach emocjonalnych takich jak depresja czy silny stres. Może być również skutkiem ubocznym stosowania niektórych leków, w tym chemioterapeutyków, antybiotyków czy leków psychotropowych.
Diagnostyka braku łaknienia wymaga dokładnego wywiadu lekarskiego oraz badań laboratoryjnych i obrazowych w celu ustalenia przyczyny. Leczenie skupia się przede wszystkim na terapii choroby podstawowej oraz stosowaniu środków zwiększających apetyt, a w przypadkach zaawansowanych – na wsparciu żywieniowym poprzez suplementację doustną, żywienie dojelitowe lub pozajelitowe.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Liście bobrka – Wskazania do stosowania
Liście bobrka (Menyanthes trifoliata L.) stanowią istotny składnik nalewki gorzkiej (Amara tinctura) stosowanej w preparacie Krople żołądkowe Amara, gdzie występują w stosunku 1:3,5 wraz z korzeniami goryczki (Gentiana lutea L.) i owocnią pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L.) w etanolu 70% (V/V). Substancje aktywne, głównie glikozydy irydoidowe i sekoirydoidowe, wykazują działanie pobudzające apetyt, wspomagające trawienie oraz przeciwwzdęciowe. Mechanizm działania obejmuje stymulację wydzielania soków trawiennych (śliny, soku żołądkowego, enzymów trzustkowych), poprawę perystaltyki przewodu pokarmowego oraz działanie spazmolityczne, co przekłada się na łagodzenie dolegliwości takich jak brak łaknienia, dyspepsja czynnościowa, hypochlorhydria, zespół jelita drażliwego oraz zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego. Preparat jest szczególnie wskazany u pacjentów geriatrycznych, rekonwalescentów oraz osób z przewlekłymi zaburzeniami trawienia i tendencją do wzdęć.
anoreksja, brak łaknienia, dolegliwość żołądkowa, dyspepsja czynnościowa, działanie przeciwwzdęciowe, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, działanie uspokajające, glikozyd irydoidowy, hipochlorhydria, korzeń goryczki, korzeń kozłka, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, Menyanthes trifoliata, nalewka gorzka, niestrawność, owocnia pomarańczy gorzkiej, perystaltyka przewodu pokarmowego, sok trawienny, terapia sekwencyjna, tradycyjny lek roślinny, wzdęcie, zaburzenie czynnościowe przewodu pokarmowego, zespół jelita drażliwego, ziele dziurawca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Okteva 30 mg
Oktreotyd, substancja czynna produktu Okteva, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z dominującymi zaburzeniami ze strony przewodu pokarmowego (biegunka, bóle brzucha, nudności, zaparcia, gazy) występującymi bardzo często (≥1/10). Często obserwuje się także bóle głowy, kamicę żółciową (15-30% pacjentów przy długotrwałym leczeniu podskórnym, w porównaniu do 5-20% w populacji ogólnej w wieku 40-60 lat), hiperglikemię, zaburzenia czynności tarczycy (zmniejszenie aktywności TSH, całkowitej i wolnej T4), a także reakcje w miejscu wstrzyknięcia. Rzadziej występują niedrożność przewodu pokarmowego, zapalenie pęcherzyka żółciowego, błotko żółciowe, hipoglikemia, osłabienie, zwiększenie aktywności aminotransferaz, świąd, wysypka, duszność, bradykardia i tachykardia. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego mogą ustępować wraz z kontynuacją terapii, a kamienie żółciowe zwykle przebiegają bezobjawowo, wymagając leczenia jedynie w przypadku objawowej kamicy.
akromegalia, aminotransferazy, analog somatostatyny, arytmia, biegunka, błotko żółciowe, bradykardia, brak łaknienia, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, hipoglikemia, hormon pobudzający tarczycę, kamica żółciowa, małopłytkowość, marskość wątroby, niedrożność jelit, niedrożność przewodu pokarmowego, reakcja alergiczna, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, wzdęcia, zaburzenia czynności tarczycy, zaburzenia tolerancji glukozy, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie wątroby cholestatyczne, zastój żółci, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Itokin 50 mg
Itokin w dawce 50 mg itoprydu chlorowodorku w formie tabletek powlekanych jest wskazany do leczenia objawów czynnościowej niestrawności u dorosłych, takich jak wzdęcia, uczucie nadmiernej pełności w żołądku, ból w nadbrzuszu, dyskomfort, brak łaknienia, zgaga, nudności oraz wymioty. Lek działa na zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego i jest przeznaczony wyłącznie dla pacjentów powyżej 18. roku życia. Tabletki mają średnicę 7 mm i zawierają 58,7 mg laktozy jednowodnej, co należy uwzględnić u osób z nietolerancją laktozy.
ból nadbrzusza, brak łaknienia, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, czynnościowa niestrawność, dyspepsja czynnościowa, itopryd chlorowodorek, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, nowotwór przewodu pokarmowego, nudności, tabletka powlekana, wymioty, wzdęcie brzucha, zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego, zapalenie trzustki, zgaga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cerebrolysin 215,2 mg/ml
Cerebrolysin w stężeniu 215,2 mg/ml, stosowany w formie roztworu do wstrzykiwań i infuzji, jest preparatem zawierającym mieszaninę peptydów pochodzących z mózgu świni, wykorzystywanym głównie u pacjentów z zaburzeniami neurologicznymi, często w podeszłym wieku. Działania niepożądane tego leku klasyfikowane są jako rzadkie (≥1/10 000 do <1/1000) oraz bardzo rzadkie (<1/10 000). Do najważniejszych działań niepożądanych należą reakcje nadwrażliwości i alergiczne (bardzo rzadko), objawiające się świądem, miejscowymi reakcjami zapalnymi, bólami głowy, gorączką, dusznością, a w skrajnych przypadkach stanem podobnym do wstrząsu. Rzadko obserwuje się brak apetytu, pobudzenie psychiczne (agresja, splątanie, bezsenność), zawroty głowy związane z szybkim podaniem leku, a także zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty, biegunka i zaparcia. Bardzo rzadko zgłaszano napady padaczkowe typu grand mal, palpitacje, arytmie oraz reakcje w miejscu podania (rumień, pieczenie).
apatia, arytmia, bezsenność, brak łaknienia, Cerebrolysin, depresja, drgawki, drżenie, działanie niepożądane, hiperwentylacja, infekcja dróg oddechowych, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, napad padaczkowy typu grand mal, niedociśnienie tętnicze, niestrawność, objawy grypopodobne, palpitacje, peptydy mózgowe, pobudzenie psychoruchowe, reakcja alergiczna, reakcja skórna, reakcja w miejscu podania, reakcja zapalna, roztwór do wstrzykiwań, rumień, splątanie, świąd, uczucie gorąca, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zawroty głowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Vitaminum E Medana 100 mg
Przedawkowanie all-rac-α-tokoferylu octanu, zawartego w preparacie Vitaminum E Medana 100 mg, może prowadzić do wieloukładowych objawów klinicznych, w tym ze strony przewodu pokarmowego (brak łaknienia, nudności, biegunka, wymioty, bóle brzucha), układu nerwowego (zmęczenie, nieostre widzenie, bóle głowy, rzadko wzrost ciśnienia śródczaszkowego, nadpobudliwość), immunologicznego (reakcje alergiczne, wysypka) oraz endokrynologicznego (zaburzenia czynności gruczołów płciowych, obniżenie stężenia hormonów tarczycy). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko interakcji z innymi lekami i suplementami zawierającymi witaminę E, zwłaszcza u pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe, ze względu na zwiększone ryzyko krwawień.
all-rac-α-tokoferylu octan, brak łaknienia, ciśnienie śródczaszkowe, czynność wątroby, funkcja endokrynologiczna, glikokortykosteroid, hormony tarczycy, krwawienie, leczenie objawowe, lek przeciwalergiczny, lek przeciwzakrzepowy, nadpobudliwość, nieostre widzenie, reakcja alergiczna, zaburzenie czynności gruczołów płciowych - Leksykon substancji czynnych
Waleriana – Wskazania do stosowania
Waleriana (Valerianae tinctura) jest roślinnym środkiem o działaniu łagodząco-uspokajającym na ośrodkowy układ nerwowy, stosowanym głównie w stanach wzmożonego napięcia nerwowego oraz okresowych trudnościach w zasypianiu. Preparat Antinervinum, zawierający nalewkę z waleriana w stężeniu 20,0 g na 100 g produktu (nalewka 1:4-4,5, ekstrahent: etanol 70% V/V), jest wskazany u pacjentów z łagodnym stresem i niepokojem, którzy nie wymagają silniejszych leków anksjolitycznych. Waleriana znajduje także zastosowanie w zaburzeniach trawiennych, gdzie w połączeniu z innymi substancjami roślinnymi (nalewka z mięty pieprzowej, wyciąg z dziurawca, nalewka gorzka) wspomaga procesy trawienne i łagodzi niestrawność oraz brak łaknienia. Krople żołądkowe zawierają 25 g nalewki z waleriana na 100 g produktu (nalewka 1:4-5, ekstrahent: etanol 70°) i są stosowane w dolegliwościach czynnościowych przewodu pokarmowego.
bezsenność, brak łaknienia, dolegliwości przewodu pokarmowego, dolegliwości trawienne, działanie uspokajające, etanol, kozłek lekarski, leki anksjolityczne, nalewka gorzka, nalewka z mięty pieprzowej, nalewka z waleriana, napięcie nerwowe, niestrawność, nietolerancja cukrów, ośrodkowy układ nerwowy, sorbitol, środki nasenne, stres przewlekły, trudności z zasypianiem, waleriana, wyciąg z dziurawca, zaburzenia trawienne - Leksykon substancji czynnych
Mięta pieprzowa – Wskazania do stosowania
Mięta pieprzowa (Mentha piperita L.) wykazuje szerokie spektrum działania terapeutycznego, głównie w zakresie zaburzeń układu pokarmowego oraz łagodzenia stanów napięcia nerwowego. Preparaty zawierające miętę pieprzową są wskazane w leczeniu dyspepsji czynnościowej, objawiającej się uczuciem pełności, wzdęciami, bólem i dyskomfortem w nadbrzuszu, a także w zaburzeniach motoryki przewodu pokarmowego, stanach skurczowych jamy brzusznej, braku łaknienia oraz niewystarczającym wydzielaniu żółci i soku żołądkowego. W złożonych preparatach mięta pieprzowa jest stosowana w terapii zespołu jelita nadwrażliwego (IBS), gdzie łagodzi bóle skurczowe, nudności i zgagę. Ponadto, wykazuje działanie przeciwzapalne i rozkurczowe, wspomagając leczenie zapaleń błony śluzowej żołądka, jelit, wrzodów trawiennych oraz stanów zapalnych jamy ustnej i gardła (np. zapalenie dziąseł, przyzębia, parodontoza). Preparaty z miętą pieprzową są dostępne w różnych formach farmaceutycznych, takich jak zioła do zaparzania, nalewki, tabletki, kapsułki oraz preparaty do stosowania miejscowego, co umożliwia indywidualizację terapii w zależności od potrzeb pacjenta.
aftozowe zapalenie jamy ustnej, ból brzucha, brak łaknienia, drogi żółciowe, dyspepsja, dyspepsja czynnościowa, działanie przeczyszczające, krwawienie z dziąseł, mięta pieprzowa, napięcie nerwowe, niepokój psychoruchowy, niestrawność, parodontoza, preparat przeczyszczający, skurcz jamy brzusznej, skurczowy ból brzucha, trudności z zasypianiem, uczucie niepełnego wypróżnienia, uczucie pełności w nadbrzuszu, wczesne uczucie sytości, wrzód trawienny, wydzielanie żółci, zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego, zaburzenia rytmu wypróżnień, zaburzenia układu pokarmowego, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie dziąseł, zapalenie jamy ustnej, zapalenie jelit, zapalenie języka, zapalenie przewodu pokarmowego, zapalenie przyzębia, zaparcie, zespół jelita nadwrażliwego, zgaga - Leksykon substancji czynnych
Nalewka miętowa – Dawkowanie i sposób podawania
Nalewka miętowa (Menthae piperitae tinctura) jest stosowana doustnie w produktach leczniczych, takich jak Krople miętowe oraz Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae). U dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat dawkowanie Kropli miętowych wynosi 20-50 kropli (0,8-2 ml) 3-5 razy na dobę, podawanych po rozcieńczeniu lub na łyżeczce cukru, z maksymalnym czasem stosowania do 2 tygodni. W Kroplach żołądkowych z papaweryną, zawierających 24,9 g nalewki miętowej na 100 g produktu, dawka jednorazowa wynosi 2,5 ml (1/2 łyżeczki), stosowana 3-4 razy dziennie na 30 minut przed posiłkiem w przypadku braku łaknienia lub doraźnie przy niestrawności, również do 14 dni. U dzieci w wieku 6-12 lat stosowanie wymaga konsultacji lekarskiej, a dawkowanie poniżej 12 lat ustala lekarz indywidualnie. W obu preparatach nalewka miętowa jest podawana wyłącznie doustnie.
brak łaknienia, choroba wątroby, działanie niepożądane, efekt terapeutyczny, ekstrahent, etanol, Fortestomachicae, interakcja lekowa, krople miętowe, krople żołądkowe z papaweryną, nalewka miętowa, niestrawność, olejek miętowy, pacjent pediatryczny, padaczka, papaweryna, przeciwwskazanie, uzależnienie od alkoholu, wskazanie medyczne, wywiad medyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Juvit D3 Max 20000 IU/ml
Przedawkowanie witaminy D3 zawartej w preparacie Juvit D3 Max (20 000 IU/ml, 500 IU/kropla) może prowadzić do hiperkalcemii już po dawce ≥ 10 000 IU/dobę (≥ 20 kropli), co stanowi podstawowy mechanizm toksyczności. Objawy zatrucia obejmują osłabienie, apatię, brak łaknienia, bóle głowy, mięśni i stawów, wiotkość mięśni, nudności, wymioty, a także poważniejsze komplikacje takie jak ektopowe zwapnienia tkanek, białkomocz, nadciśnienie tętnicze i arytmie serca. Długotrwała hiperkalcemia może prowadzić do zwapnień naczyń krwionośnych i nerek, zwiększając ryzyko chorób sercowo-naczyniowych oraz niewydolności nerek.
apatia, arytmia, białkomocz, ból głowy, ból mięśniowo-stawowy, brak łaknienia, cholekalcyferol, forsowana diureza, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hiperkalcemia, lek obniżający stężenie wapnia, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, nudności i wymioty, osłabienie, parametry biochemiczne, toksyczność witaminy D3, wiotkość mięśni, witamina D3, zwapnienie naczyń krwionośnych, zwapnienie tkanek - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Predox 50 mg
Predox, zawierający 50 mg itoprydu chlorowodorku w formie tabletek powlekanych, jest wskazany do leczenia objawów czynnościowej dyspepsji u dorosłych, niezwiązanej z chorobą wrzodową. Lek jest stosowany w przypadku dolegliwości takich jak wzdęcia, uczucie nadmiernej pełności w żołądku, ból w nadbrzuszu, dyskomfort w jamie brzusznej, brak łaknienia, zgaga, nudności oraz wymioty. Przed rozpoczęciem terapii należy wykluczyć obecność choroby wrzodowej żołądka lub dwunastnicy, gdyż w takich przypadkach konieczne jest inne postępowanie terapeutyczne. Predox nie jest zalecany dla pacjentów poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie wiekowej.
badanie endoskopowe, badanie obrazowe, ból nadbrzusza, brak łaknienia, choroba wrzodowa, czynnościowa niestrawność, dyskomfort jamy brzusznej, dyspepsja czynnościowa, gazy w przewodzie pokarmowym, itopryd, itoprydu chlorowodorek, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, nudności, objawy dyspeptyczne, opróżnianie żołądka, perystaltyka przewodu pokarmowego, uczucie pełności w żołądku, wymioty, wzdęcie brzucha, zgaga - Leksykon leków
Działania niepożądane – SmofKabiven extra Nitrogen –
SmofKabiven extra Nitrogen jest preparatem dożylnym, którego stosowanie może wiązać się z szeregiem działań niepożądanych o różnej częstości występowania. Do najczęstszych należą tachykardia (>1/100 do <1/10), a do rzadziej występujących: duszność, nudności, wymioty, podwyższenie enzymów wątrobowych (ALT, AST), zaburzenia ciśnienia tętniczego, podwyższona temperatura ciała do 38°C, dreszcze, zawroty głowy, bóle głowy, reakcje nadwrażliwości (w tym anafilaktyczne), zmiany kolorytu skóry (bladość, sinica) oraz bóle w obrębie szyi, pleców, kości, klatki piersiowej i lędźwi. Szczególną uwagę należy zwrócić na zespół przedawkowania tłuszczu, który może wystąpić nawet przy zalecanej szybkości infuzji, zwłaszcza u pacjentów z ciężką hipertriglicerydemią lub nagłą zmianą stanu klinicznego (np. niewydolność nerek, zakażenie). Objawy tego zespołu obejmują hiperlipidemię, gorączkę, hepatomegalię, splenomegalię, cytopenie (anemia, leukopenia, trombocytopenia), zaburzenia krzepnięcia, hemolizę, retikulocytozę, nieprawidłowe próby wątrobowe oraz w ciężkich przypadkach śpiączkę.
anemia, ból głowy, brak łaknienia, dreszcze, duszność, enzymy wątrobowe, gorączka, hemoliza, hepatomegalia, hiperglikemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, leukopenia, naciekanie tłuszczu, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, niedociśnienie tętnicze, nudności, próby wątrobowe, przedawkowanie aminokwasów, przedawkowanie glukozy, reakcja nadwrażliwości, retikulocytoza, sinica, SmofKabiven extra Nitrogen, śpiączka, splenomegalia, stan podgorączkowy, tachykardia, trombocytopenia, wymioty, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia krzepnięcia krwi, zawroty głowy, zespół przedawkowania tłuszczu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mydocalm forte 150 mg
Profil bezpieczeństwa tolperyzonu, oparty na danych klinicznych obejmujących ponad 12 000 pacjentów, wskazuje na dominujące działania niepożądane dotyczące układów: skóry i tkanki podskórnej, ogólnych, nerwowego oraz pokarmowego. Reakcje nadwrażliwości stanowią 50-60% zgłoszonych działań niepożądanych, z większością łagodnych i samoistnie ustępujących, jednak bardzo rzadko obserwuje się zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny. Częstość występowania działań niepożądanych według klasyfikacji MedDRA obejmuje m.in. zaburzenia neurologiczne (ból głowy, zawroty, senność – ≥1/1000 do <1/100), żołądkowo-jelitowe (dyskomfort, biegunka, nudności – ≥1/1000 do <1/100), skórne (alergiczne zapalenie skóry, świąd, pokrzywka – ≥1/1000 do <1/100) oraz sercowo-naczyniowe (hipotensja – ≥1/1000 do <1/100). Bardzo rzadkie są poważne reakcje, takie jak wstrząs anafilaktyczny (<1/10 000) czy padaczka (≥1/10 000 do <1/1000).
alergiczne zapalenie skóry, anemia, bezsenność, białkomocz, bilirubina we krwi, ból głowy, ból mięśniowy, bradykardia, brak łaknienia, depresja, dławica piersiowa, duszność, dyspepsja, enzym wątrobowy, hipoestezja, hipotensja, kreatynina we krwi, krwawienie z nosa, letarg, nadmierna potliwość, nieostre widzenie, nudność, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, osłabienie mięśniowe, osteopenia, padaczka, palpitacja, parestezja, pokrzywka, polidypsja, powiększenie węzłów chłonnych, przyspieszony oddech, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja nadwrażliwości zagrażająca życiu, senność, splątanie, świąd, szum uszny, tachykardia, tolperyzon, uszkodzenie wątroby, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wypiek, wysypka, wzdęcie, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie sercowo-naczyniowe, zaburzenie skóry, zaburzenie snu, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zaparcie, zawrót głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rivastigmin NeuroPharma 1,5 mg
Rywastygmina jest stosowana w leczeniu otępienia typu alzheimerowskiego oraz otępienia związanego z chorobą Parkinsona, jednak jej profil bezpieczeństwa wymaga szczególnej uwagi. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym nudności (38%) i wymioty (23%), zwłaszcza w fazie dostosowywania dawki. Kobiety wykazują większą wrażliwość na działania niepożądane ze strony układu pokarmowego oraz większe ryzyko redukcji masy ciała. Do bardzo często występujących działań należą także brak łaknienia, zawroty głowy oraz biegunka. Często obserwuje się pobudzenie, splątanie, lęk, bóle głowy, senność, drżenie, bóle brzucha, dyspepsję, nadmierne pocenie, zmęczenie, astenia oraz zmniejszenie masy ciała. Rzadziej występują bezsenność, depresja, omdlenia, podwyższone wartości enzymów wątrobowych, a także upadki. Poważne, choć rzadkie działania niepożądane obejmują drgawki, dławicę piersiową, chorobę wrzodową, wysypki, zakażenia dróg moczowych, omamy, objawy pozapiramidowe, zaburzenia rytmu serca i krwawienia z przewodu pokarmowego.
agresja, alergiczne zapalenie skóry, bezsenność, biegunka, blok przedsionkowo-komorowy, ból brzucha, ból głowy, bradykardia, brak łaknienia, chód parkinsonowski, choroba wrzodowa żołądka, depresja, dławica piersiowa, drgawki, drżenie, dyskineza, dyspepsja, dystonia, hipokineza, krwawienie z przewodu pokarmowego, majaczenie, migotanie przedsionków, nadaktywność psychoruchowa, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie, nadmierne wydzielanie śliny, niepokój ruchowy, nietrzymanie moczu, nudności, objawy pozapiramidowe, odwodnienie, omamy, omdlenie, otępienie typu alzheimerowskiego, otępienie związane z chorobą Parkinsona, pęknięcie przełyku, pokrzywka, rywastygmina, senność, splątanie, spowolnienie ruchowe, świąd, sztywność typu koła zębatego, tachykardia, wymioty, wysypka, zaburzenia chodu, zaburzenia żołądka i jelit, zakażenie dróg moczowych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół chorego węzła zatokowego, zmniejszony apetyt - Leksykon substancji czynnych
Bobrek trójlistkowy – Właściwości farmakodynamiczne
Bobrek trójlistkowy (Menyanthes trifoliata L., folium) jest surowcem roślinnym wykorzystywanym głównie w leczeniu zaburzeń trawienia, takich jak brak łaknienia, uczucie pełności, wzdęcia czy dyspepsja. Jego działanie farmakodynamiczne opiera się na obecności gorzkich glikozydów irydoidowych (foliamentyna, mentiafolina, swerozyd), które stymulują receptory smakowe w jamie ustnej, inicjując odruch nerwowy prowadzący do zwiększonego wydzielania śliny, soku żołądkowego, enzymów trzustkowych oraz żółci. W efekcie dochodzi do poprawy trawienia poprzez zwiększenie produkcji kwasu solnego i enzymów trawiennych, wzmaganie łaknienia oraz działanie wiatropędne, polegające na redukcji napięcia mięśni gładkich jelit i zmniejszeniu ilości gazów w przewodzie pokarmowym. Preparaty zawierające bobrek trójlistkowy, takie jak nalewka gorzka (Amara tinctura) w stosunku ekstrakcji 1:4-5 lub 1:5, dostępne są w formie kropli i płynów doustnych, często w połączeniu z innymi surowcami o działaniu żołądkowym (np. korzeń goryczki, owocnia pomarańczy gorzkiej, nalewki z Valeriana officinalis, Mentha piperita, Hypericum perforatum).
bobrek trójlistkowy, brak łaknienia, dyspepsja, działanie wiatropędne, efekt synergistyczny, enzymy trzustkowe, glikozyd irydoidowy, korzeń goryczki, krople doustne, nalewka gorzka, owocnia pomarańczy gorzkiej, płyn doustny, preparat ziołowy, uczucie pełności w żołądku, wydzielanie soków trawiennych, wydzielanie soku żołądkowego, wzdęcie, zaburzenie trawienia, związek goryczowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Resonium A 1,42 g Na+/15 g
Resonium A, zawierający natrii polistyreni sulfonas, jest żywicą jonowymienną stosowaną doustnie lub doodbytniczo, która może powodować istotne zaburzenia elektrolitowe, w tym hipernatremię (1,4-1,7 g sodu na 15 g dawki), hipokaliemię, hipokalcemię oraz rzadziej hipomagnezemię. Zaburzenia te wynikają z mechanizmu wymiany jonowej i mogą manifestować się klinicznie. Działania niepożądane obejmują również objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak podrażnienie żołądka, brak łaknienia, nudności, wymioty, zaparcia i rzadziej biegunkę. Szczególnie niebezpieczne są powikłania takie jak zatrzymanie stolca (zwłaszcza u dzieci po podaniu doodbytniczym), tworzenie bezoarów, zwężenie przewodu pokarmowego, niedokrwienie jelit, owrzodzenia i martwica, które mogą prowadzić do perforacji i zgonu.
bezoary, biegunka, brak łaknienia, dieta niskosodowa, droga podania leku, hipernatremia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, niedokrwienie przewodu pokarmowego, niedokrwienne zapalenie jelita, niedrożność jelit, nudności i wymioty, odoskrzelowe zapalenie płuc, ostre zapalenie oskrzeli, owrzodzenie żołądka, perforacja jelita, podrażnienie żołądka, stężenie sodu, zaburzenia elektrolitowe, zaparcia, zatrzymanie stolca, zawiesina doodbytnicza, zwężenie przewodu pokarmowego, żywica polistyrenowa - Leksykon substancji czynnych
Wapń laktobionian – Przedawkowanie
Wapń laktobionian, obecny w preparatach takich jak Calcium Polfarmex (w tym wersja o smaku truskawkowym) oraz Sanosvit Calcium, może w przypadku przedawkowania prowadzić do hiperkalcemii, definiowanej jako stężenie wapnia w surowicy powyżej 2,6 mmol/l. Objawy kliniczne przedawkowania obejmują głównie dolegliwości ze strony układu pokarmowego (nudności, wymioty, bóle brzucha, wzdęcia), a w przypadku Sanosvit Calcium dodatkowo brak łaknienia, wzmożone pragnienie, wielomocz (>3 l/dobę) oraz osłabienie mięśniowe, które korelują ze wzrostem stężenia wapnia, szczególnie powyżej 2,8 mmol/l. W ciężkich przypadkach, gdy stężenie wapnia przekracza 2,9 mmol/l, ryzyko powikłań jest znaczne, zwłaszcza u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek, co wymaga intensywnego monitorowania i interwencji terapeutycznej.
ból brzucha, brak łaknienia, calcium polfarmex, difosforan, diuretyk pętlowy, furosemid, glikokortykosteroid, hiperkalcemia, hipofosfatemia, homeostaza wapniowa, kalcytonina, lek moczopędny pętlowy, monitorowanie stężenia wapnia, nudności, osłabienie mięśniowe, roztwór chlorku sodu, Sanosvit Calcium, siarczan magnezu, stężenie wapnia w surowicy, suplementacja fosforanów, wapń laktobionian, wielomocz, wymioty, wzdęcia, wzmożone pragnienie, zaburzenia układu pokarmowego, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Megace 40 mg/ml
Megace w postaci zawiesiny doustnej o stężeniu 40 mg/ml zawiera zmikronizowany megestrolu octan i jest wskazany do leczenia anoreksji oraz utraty masy ciała u pacjentów z chorobami nowotworowymi oraz zespołem nabytego niedoboru odporności (AIDS). Lek ten poprawia apetyt i przeciwdziała kacheksji, co jest kluczowe dla utrzymania odpowiedniego stanu odżywienia i poprawy jakości życia pacjentów. Zawiesina ma postać białej do kremowej, mlecznej substancji, łatwej do wymieszania, co ułatwia dawkowanie, zwłaszcza u pacjentów z trudnościami w połykaniu.
AIDS, anoreksja, anoreksja nowotworowa, benzoesan sodu, biodostępność, brak łaknienia, choroba nowotworowa, dysfagia, działanie alergizujące, kacheksja, konserwant, megestrol octan, pacjent onkologiczny, sacharoza, substancja czynna, utrata masy ciała, zawiesina doustna, zespół nabytego niedoboru odporności - Leksykon substancji czynnych
Korzeń goryczki żółtej – Dawkowanie i sposób podawania
Korzeń goryczki żółtej (Gentiana lutea L.) jest składnikiem nalewki gorzkiej (Amara tinctura), stanowiącej 25% preparatu Krople Żołądkowe. Nalewka sporządzona jest w proporcji 1:3,8-4,5 z użyciem 70% etanolu (V/V) jako ekstrahenta, co przekłada się na zawartość 5,56-6,58 g mieszaniny surowców w 25 g nalewki na 100 g produktu. Preparat zawiera wysoką zawartość etanolu (67-72% V/V), co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby, uzależnieniem od alkoholu, padaczką lub schorzeniami neurologicznymi. Dawkowanie u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat wynosi 30-40 kropli rozcieńczonych w około 50-60 ml wody, podawanych doustnie doraźnie lub 30 minut przed posiłkiem w przypadku braku łaknienia. Preparat jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 12 roku życia.
bobrek trójlistkowy, brak łaknienia, choroba neurologiczna, choroba wątroby, Citrus aurantium, dolegliwości żołądkowe, Gentiana lutea, korzeń goryczki żółtej, krople żołądkowe, Menyanthes trifoliata, nalewka gorzka, padaczka, podanie doustne, pomarańcza gorzka, populacja pediatryczna, postać farmaceutyczna, przeciwwskazanie, roztwór doustny, uzależnienie od alkoholu, wywiad medyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tolperis VP 50 mg
Profil bezpieczeństwa tolperyzonu (Tolperis VP, 50 mg) opiera się na danych klinicznych z udziałem ponad 12 000 pacjentów, wskazując na najczęstsze działania niepożądane dotyczące układów: skórnego, nerwowego, pokarmowego oraz ogólnoustrojowych reakcji nadwrażliwości, które stanowią 50-60% zgłoszeń. Reakcje te, choć przeważnie łagodne i samoistnie ustępujące, mogą w rzadkich przypadkach prowadzić do zagrażających życiu stanów, takich jak wstrząs anafilaktyczny. Częstość występowania działań niepożądanych według klasyfikacji MedDRA obejmuje m.in. anemię, powiększenie węzłów chłonnych, bezsenność, ból i zawroty głowy, tachykardię, hipotensję, duszność, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz łagodne uszkodzenie wątroby, z częstością od ≥1/1000 do <1/100 (niezbyt często) do <1/10000 (bardzo rzadko).
alergiczne zapalenie skóry, anemia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśniowy, bradykardia, brak łaknienia, dławica piersiowa, drżenie, duszność, hipestezja, hipotensja, kołatanie serca, krwawienie z nosa, letarg, mimowolne oddawanie moczu, nadmierna potliwość, nieostre widzenie, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, osłabienie mięśniowe, padaczka, parestezja, pokrzywka, powiększenie węzłów chłonnych, przyspieszony oddech, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, senność, świąd, szumy uszne, tachykardia, tolperyzon, uszkodzenie wątroby, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wypiek, wysypka, wzdęcie, zaburzenie naczyniowe, zaburzenie serca, zaburzenie snu, zaburzenie uwagi, zaburzenie żołądka i jelit, zaparcie, zawroty głowy, zwiększone stężenie bilirubiny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rivaldo 6 mg
Rywastygmina w formie kapsułek twardych (Rivaldo) wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z dominującymi objawami ze strony przewodu pokarmowego, takimi jak nudności (38%) i wymioty (23%), szczególnie nasilone w fazie dostosowywania dawki. Kobiety są bardziej podatne na działania niepożądane przewodu pokarmowego oraz utratę masy ciała. Wśród innych często obserwowanych działań niepożądanych znajdują się zawroty głowy (bardzo często), bóle głowy i senność (często), a także objawy pozapiramidowe, zwłaszcza u pacjentów z otępieniem związanym z chorobą Parkinsona, gdzie rywastygmina może nasilać objawy parkinsonowskie, takie jak drżenie (10,2%), spowolnienie ruchowe (2,5%) i dyskineza (1,4%). Ponadto, u pacjentów z otępieniem parkinsonowskim obserwuje się częstsze występowanie bradykardii oraz zaburzeń rytmu serca. Ryzyko reakcji alergicznych związanych z substancjami pomocniczymi, w tym lecytyną sojową i czerwonym barwnikiem (E 129), jest bardzo rzadkie, ale istotne.
alergiczne zapalenie skóry, astenia, biegunka, ból brzucha, bradykardia, brak łaknienia, chód parkinsonowski, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa żołądka, dławica piersiowa, drgawki, drżenie, dyskineza, dyspepsja, dystonia, hipokineza, kapsułki twarde, klasyfikacja MedDRA, koszmary senne, krwawienie z przewodu pokarmowego, majaczenie, migotanie przedsionków, nadaktywność psychoruchowa, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie, nadmierne wydzielanie śliny, niedociśnienie, niepokój ruchowy, nietrzymanie moczu, nudności, objawy choroby Parkinsona, objawy pozapiramidowe, odwodnienie, omamy wzrokowe, omdlenie, otępienie typu alzheimerowskiego, otępienie związane z chorobą Parkinsona, parkinsonizm, pobudzenie, przewód pokarmowy, reakcja alergiczna, rywastygmina, splątanie, spowolnienie ruchowe, świąd, system transdermalny, sztywność typu koła zębatego, tachykardia, uczucie zmęczenia, utrata masy ciała, wymioty, wysypka, zaburzenia rytmu serca, zakażenie dróg moczowych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon leków
Przedawkowanie – Vitaminum E Medana 300 mg/ml
Produkt leczniczy Vitaminum E Medana zawiera 300 mg/ml all-rac-α-tokoferylu octanu w postaci płynu doustnego, gdzie 1 ml odpowiada około 27 kroplom, a każda kropla zawiera około 11 mg substancji czynnej. Przedawkowanie tego preparatu może prowadzić do szerokiego spektrum objawów klinicznych obejmujących układ pokarmowy (nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha), układ nerwowy (bóle głowy, nieostre widzenie, rzadko wzrost ciśnienia śródczaszkowego), reakcje alergiczne (wysypka, świąd, obrzęk, anafilaksja) oraz zaburzenia endokrynologiczne (zmniejszenie stężenia hormonów tarczycy, dysfunkcje gruczołów płciowych). W przypadku podejrzenia przedawkowania konieczna jest ścisła obserwacja kliniczna, a w razie ciężkich objawów – hospitalizacja i diagnostyka ukierunkowana na powikłania neurologiczne i endokrynologiczne.
anafilaksja, badanie laboratoryjne, brak łaknienia, działanie niepożądane, hormon tarczycy, hospitalizacja, kortykosteroid, leczenie objawowe, lek przeciwbiegunkowy, lek przeciwbólowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwwymiotny, octan all-rac-α-tokoferylu, odwodnienie, olej arachidowy, przedawkowanie witaminy E, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, wzrost ciśnienia śródczaszkowego, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenie endokrynologiczne, zaburzenie wodno-elektrolitowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Krople żołądkowe T –
Krople żołądkowe T to doustny roztwór zawierający nalewki: kozłkową, miętową, gorzką oraz z dziurawca, z około 70% objętościowym stężeniem etanolu. Preparat stosuje się w dwóch głównych wskazaniach: niestrawności oraz braku łaknienia. W przypadku niestrawności zaleca się podanie jednorazowej dawki 50 kropli (około 2,5 ml, czyli 1/2 łyżeczki) rozpuszczonej w 1/4 szklanki wody, doraźnie w momencie wystąpienia dolegliwości. Natomiast przy braku łaknienia dawka 50 kropli podawana jest 3-4 razy dziennie, 30 minut przed posiłkami, również rozpuszczona w 1/4 szklanki wody. Dawkowanie wymaga precyzyjnego ustalenia charakteru dolegliwości podczas wywiadu medycznego, aby dostosować schemat terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta.
- Leksykon substancji czynnych
Octan all-rac-α-tokoferylu – Przedawkowanie
Octan all-rac-α-tokoferylu (witamina E) w preparacie Vitaminum E Medana zawiera 300 mg substancji czynnej na 1 ml (około 27 kropli), z pojedynczą kroplą dostarczającą około 11 mg. Przedawkowanie może wywołać objawy ze strony układu immunologicznego (reakcje alergiczne: wysypka, świąd, obrzęk), przewodu pokarmowego (brak łaknienia, nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha), układu nerwowego (bóle głowy, nadpobudliwość, rzadko wzrost ciśnienia śródczaszkowego), a także ogólne osłabienie i zmęczenie. Dodatkowo obserwuje się zaburzenia wzroku (nieostre widzenie), skórne (wysypka) oraz endokrynologiczne, w tym dysfunkcje gruczołów płciowych i obniżenie stężenia hormonów tarczycy, co może prowadzić do objawów niedoczynności tarczycy.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, brak łaknienia, ciśnienie śródczaszkowe, leczenie objawowe, nadpobudliwość, niedoczynność tarczycy, nieostre widzenie, nudności, octan all-rac-α-tokoferylu, reakcja alergiczna, układ endokrynny, układ nerwowy, witamina E, wymioty, wysypka skórna, zaburzenia gruczołów płciowych, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie hormonalne, zmęczenie - Leksykon leków
Przedawkowanie – Maść ochronna z witaminą A 800 j.m./g
Przedawkowanie maści ochronnej z witaminą A w stężeniu 800 j.m./g stosowanej miejscowo jest zjawiskiem rzadko opisywanym i dotychczas raportowane przypadki hiperwitaminozy A dotyczą głównie podania doustnego lub parenteralnego. Pomimo minimalnego ryzyka przy aplikacji miejscowej, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu na rozległe powierzchnie skóry, istnieje możliwość systemowej absorpcji witaminy A, co może prowadzić do objawów hiperwitaminozy. Objawy te obejmują m.in. neurologiczne (zmęczenie, bóle głowy, podwyższone ciśnienie wewnątrzczaszkowe), ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, brak łaknienia), zmiany skórne (hiperkeratoza, obrzęki), zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość), metaboliczne (hiperkalcemia) oraz mięśniowo-szkieletowe (bóle kostno-stawowe).
absorpcja systemowa, ból głowy, ból kostno-stawowy, brak łaknienia, ciśnienie wewnątrzczaszkowe, hiperkalcemia, hiperkeratoza, hiperwitaminoza A, maść ochronna z witaminą A, niedokrwistość, nudności, parametry biochemiczne, poziom wapnia w osoczu, rogowacenie naskórka, systemowa ekspozycja, wymioty, zmęczenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Folik 0,4 mg
Produkt leczniczy Folik zawiera kwas foliowy w dawce 0,4 mg i charakteryzuje się niskim profilem działań niepożądanych, głównie o podłożu alergicznym. Najczęściej obserwowane reakcje to skórne objawy alergiczne, takie jak wysypka i świąd, występujące z częstością niezbyt częstą (≥ 1/1000 do < 1/100). Rzadziej (≥ 1/10000 do <1/1000) mogą pojawić się dolegliwości żołądkowo-jelitowe (gorzki smak w ustach, wzdęcia, nudności, wymioty, biegunka) oraz zaburzenia psychiczne i neurologiczne (brak łaknienia, trudności w zasypianiu, senność, nadmierna pobudliwość nerwowa, depresja). Bardzo rzadko (< 1/10000) odnotowano ciężkie reakcje alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy i skurcz oskrzeli, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Częstość występowania reakcji anafilaktycznych pozostaje nieznana, jednak są one potencjalnie zagrażające życiu.
bezsenność, biegunka, brak łaknienia, ciężka reakcja alergiczna, depresja, dolegliwość żołądkowo-jelitowa, gorzki smak w ustach, kwas foliowy, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pobudliwość nerwowa, reakcja anafilaktyczna, skórna reakcja alergiczna, skurcz oskrzeli, słownik MedDRA, świąd, Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, zaburzenie neurologiczne - Leksykon substancji czynnych
Gefitinib – Działania niepożądane
Gefitynib, stosowany w dawce 250 mg, wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych na podstawie danych z badań klinicznych III fazy (ISEL, INTEREST, IPASS) obejmujących 2462 pacjentów. Najczęstsze działania niepożądane (>20%) to biegunka oraz zmiany skórne, takie jak wysypka, trądzik, suchość skóry i świąd, zwykle pojawiające się w pierwszym miesiącu terapii i mające przebieg odwracalny. Ciężkie działania niepożądane (3. i 4. stopnia wg CTC) wystąpiły u około 8% pacjentów, a u 3% konieczne było przerwanie leczenia. Szczególnie istotnym i potencjalnie śmiertelnym powikłaniem jest śródmiąższowa choroba płuc (ChŚP), występująca u 1,3% pacjentów, z ciężkim przebiegiem i śmiertelnością sięgającą 38,6% w badaniu porejestracyjnym w Japonii. Ryzyko ChŚP jest wyższe u pacjentów azjatyckich, co wymaga intensywnego monitorowania objawów oddechowych (duszność, kaszel, gorączka) zwłaszcza na początku terapii.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginowa, białkomocz, biegunka, bilirubina całkowita, brak łaknienia, docetaksel, duszność, gefitynib, gorączka, hepatotoksyczność, karboplatyna/paklitaksel, kaszel, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, łysienie, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadżerka rogówki, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, osłabienie, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, stężenie kreatyniny, substancja czynna, suchość jamy ustnej, suchość oka, suchość skóry, świąd, trądzik, Wspólna Skala Toksyczności, wymioty, wysypka, wysypka krostkowa, zapalenie jamy ustnej, zapalenie naczyń skórnych, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie powiek, zapalenie rogówki, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Gefitinib Zentiva 250 mg
Gefitynib (Gefitinib Zentiva, 250 mg) jest związany z szeregiem działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w pierwszym miesiącu terapii i są przeważnie odwracalne. Na podstawie danych z badań klinicznych III fazy (ISEL, INTEREST, IPASS) obejmujących 2462 pacjentów, najczęstszymi działaniami niepożądanymi (>20%) są biegunka oraz objawy skórne, takie jak wysypka, trądzik, suchość skóry i świąd. Ciężkie działania niepożądane (3. i 4. stopnia wg CTC) wystąpiły u około 8% pacjentów, a 3% przerwało leczenie z powodu nietolerancji. Szczególnie istotna jest śródmiąższowa choroba płuc (ChŚP), występująca u 1,3% pacjentów, często o ciężkim przebiegu (3.-4. stopnia CTC), z udokumentowanymi przypadkami zgonów. Częstość ChŚP jest wyższa u pacjentów azjatyckich (do 3-5,8%), co podkreśla konieczność ścisłego monitorowania tej grupy.
aminotransferaza alaninowa, białkomocz, brak łaknienia, choroba śródmiąższowa płuc, gefitynib, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, suchość oka, Wspólna Skala Toksyczności, zapalenie powiek, zapalenie rogówki, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ristidic 3 mg
Ristidic, zawierający rywastygminę w dawkach 1,5 mg, 3 mg, 4,5 mg oraz 6 mg, wykazuje profil działań niepożądanych istotny w praktyce klinicznej, zwłaszcza u pacjentów z otępieniem typu alzheimerowskiego oraz chorobą Parkinsona. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym nudności (38%) i wymioty (23%), nasilone szczególnie w okresie ustalania dawki. Kobiety są bardziej podatne na te objawy oraz na spadek masy ciała. Profil działań niepożądanych różni się w zależności od wskazania terapeutycznego, z koniecznością szczególnego monitorowania pacjentów z chorobą Parkinsona ze względu na ryzyko nasilenia objawów parkinsonowskich, takich jak drżenie (10,2% vs 3,9% placebo), upadki, dyskineza i nadmierne wydzielanie śliny. Poważne działania niepożądane obejmują drgawki, zaburzenia rytmu serca (bradykardia, blok przedsionkowo-komorowy, migotanie przedsionków), krwawienia z przewodu pokarmowego oraz zapalenie wątroby, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
alergiczne zapalenie skóry, astenia, bezsenność, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, brak łaknienia, choroba Alzheimera, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, drgawki, drżenie, dusznica bolesna, dyskineza, koszmary senne, krwawienie z przewodu pokarmowego, majaczenie, migotanie przedsionków, nadaktywność psychoruchowa, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie, nadmierne wydzielanie śliny, niepokój ruchowy, nietrzymanie moczu, nudności, objawy parkinsonowskie, objawy pozapiramidowe, odwodnienie, omamy, omdlenie, otępienie typu alzheimerowskiego, otępienie związane z chorobą Parkinsona, pęknięcie przełyku, pobudzenie, profil bezpieczeństwa, senność, splątanie, system transdermalny, wodorowinian rywastygminy, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia wątroby, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zakażenie dróg moczowych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół chorego węzła zatokowego - Leksykon substancji czynnych
Korzeń kozłka lekarskiego – Wskazania do stosowania
Korzeń kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L., radix) jest wykorzystywany w formie suchych i płynnych wyciągów o różnym stężeniu, wykazując działanie uspokajające, nasenne oraz wspomagające układ pokarmowy. W preparacie Neurapas, zawierającym 28 mg suchego wyciągu z korzenia kozłka (DER 3,8-5,6:1, ekstrakcja etanolem 47% V/V) wraz z 60 mg wyciągu z ziela dziurawca i 32 mg ziela męczennicy, stosowany jest w łagodnych, przejściowych zaburzeniach nastroju oraz trudnościach z zasypianiem na tle nerwowym. Natomiast w Kroplach Żołądkowych, gdzie nalewka z korzenia kozłka stanowi 25% składu (proporcja 1:4,0-4,5, ekstrakcja etanolem 70% V/V), preparat wspiera apetyt oraz łagodzi dolegliwości żołądkowe, takie jak niestrawność i wzdęcia, dzięki synergii z wyciągiem ze świeżego ziela dziurawca, nalewką z liści mięty pieprzowej i nalewką gorzką.
brak łaknienia, dolegliwości żołądkowe, działanie nasenno-uspokajające, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczowe, ekstrakt roślinny, korzeń kozłka lekarskiego, łagodne zaburzenia nastroju, nalewka z mięty pieprzowej, niestrawność, perystaltyka jelit, skurcz mięśni gładkich, trudności w zasypianiu, Valeriana officinalis, wyciąg z roślin leczniczych, wyciąg z ziela dziurawca, zaburzenia nastroju, ziele dziurawca, ziele męczennicy - Leksykon substancji czynnych
Kwas borowy – Działania niepożądane
Kwas borowy stosowany w preparatach dermatologicznych może wywoływać liczne działania niepożądane, których nasilenie zależy od stężenia substancji, powierzchni aplikacji, stanu skóry (zwłaszcza uszkodzonej), czasu stosowania oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta. Do najczęstszych miejscowych reakcji należą podrażnienie, zaczerwienienie, wysypka, wysuszenie skóry, kontaktowe zapalenie skóry oraz łuszczenie naskórka. Szczególnie niebezpieczne są reakcje u noworodków i małych dzieci, u których obserwowano rozległe zaczerwienienie i złuszczanie skóry, zwłaszcza na pośladkach i wokół ust, wymagające pilnej konsultacji lekarskiej. U osób predysponowanych mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, takie jak świąd, rumień i pokrzywka. Wchłanianie kwasu borowego do krwiobiegu, zwłaszcza przy stosowaniu na uszkodzoną skórę lub dużą powierzchnię ciała, może prowadzić do zatrucia ostrego i przewlekłego, manifestującego się zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi (np. wymioty, biegunka, krwawe stolce), neurologicznymi (drgawki, senność, śpiączka) oraz uszkodzeniem nerek (skąpomocz).
biegunka, brak łaknienia, charakterystyka produktu leczniczego, drgawki, gorączka, klasyfikacja MedDRA, kontaktowe zapalenie skóry, krwawy stolec, kwas borowy, łuszczenie naskórka, niedokrwistość, podrażnienie skóry, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rumień, senność, skąpomocz, śpiączka, suchość skóry, uszkodzenie nerek, uszkodzenie skóry, wyłysienie, wymioty, wysypka, zaburzenia hormonalne, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaczerwienienie skóry, zapalenie skóry, zapaść, zatrucie ostre, zatrucie przewlekłe, złuszczanie naskórka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aphtin 200 mg/g
Lek Aphtin, zawierający boraks w stężeniu 200 mg/g, stosowany miejscowo w jamie ustnej, charakteryzuje się ograniczonym wchłanianiem systemowym, co przekłada się na relatywnie niskie ryzyko działań niepożądanych przy prawidłowej aplikacji. Niemniej jednak, w przypadku wchłonięcia klinicznie istotnych ilości boraksu, mogą wystąpić różnorodne działania niepożądane obejmujące układy: metaboliczny (brak łaknienia), żołądkowo-jelitowy (wymioty, biegunki prowadzące do zaburzeń wodno-elektrolitowych), rozrodczy (zaburzenia menstruacji), nerwowy (stany splątania, drgawki), krwiotwórczy (niedokrwistość) oraz ogólne (osłabienie, łuszczenie się błon śluzowych, zapalenie skóry, uszkodzenie kanalików nerkowych). Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalnie poważne powikłania neurologiczne oraz ryzyko odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych w przebiegu objawów żołądkowo-jelitowych.
boraks, brak łaknienia, charakterystyka produktu leczniczego, diagnostyka nefrologiczna, drgawki, działanie niepożądane, łuszczenie błon śluzowych, niedokrwistość, osłabienie, parametry morfologiczne krwi, personel medyczny, roztwór do stosowania w jamie ustnej, stan splątania, uszkodzenie kanalików nerkowych, wchłanianie leku, wchłanianie systemowe, wymioty i biegunka, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia menstruacji, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie skóry - Leksykon leków
Przedawkowanie – Aphtin 200 mg/g
Produkt leczniczy Aphtin (200 mg/g roztwór do stosowania w jamie ustnej) zawierający czteroboran sodu (Natrii tetraboras) nie wykazuje dotychczas przypadków przedawkowania, jednak długotrwałe stosowanie miejscowe może prowadzić do wchłonięcia substancji do krwioobiegu i wywołania objawów toksycznych. Przedawkowanie manifestuje się objawami ze strony układu pokarmowego (brak łaknienia, wymioty, biegunki), skóry (wysypki, łysienie), ośrodkowego układu nerwowego (splątanie, drgawki) oraz układu krwiotwórczego (niedokrwistość). Wystąpienie tych symptomów wymaga natychmiastowego zaprzestania stosowania leku i konsultacji lekarskiej.
absorpcja ogólnoustrojowa, biegunka, brak łaknienia, czteroboran sodu, drgawki, działanie niepożądane, erytrocyt, funkcje życiowe, hemoglobina, jama ustna, krwioobieg, łysienie, neurotoksyczność, niedokrwistość, objawy toksyczne, przewód pokarmowy, splątanie, układ krwiotwórczy, uszkodzenie OUN, wymioty, wysypka skórna, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zaburzenie połykania, związek boru - Leksykon substancji czynnych
Nalewka z kłącza pięciornika – Działania niepożądane
Nalewka z kłącza pięciornika (Tormentillae tinctura) jest składnikiem maści Neo-Tormentil w stężeniu 8 g/100 g, jednak ocena działań niepożądanych powinna uwzględniać cały skład produktu, który zawiera także tlenek cynku, ichtamol i boraks. Największe ryzyko działań niepożądanych wiąże się z obecnością boraksu, zwłaszcza u niemowląt i małych dzieci oraz przy długotrwałym stosowaniu na rozległe, uszkodzone powierzchnie skóry, co może prowadzić do jego wchłaniania i uogólnionych efektów toksycznych. Wskazane jest zachowanie szczególnej ostrożności u pacjentów z grup podwyższonego ryzyka oraz monitorowanie potencjalnych działań niepożądanych, które obejmują zaburzenia neurologiczne (stany splątania, drgawki), hematologiczne (niedokrwistość) i metaboliczne (brak łaknienia).
Działania niepożądane związane z preparatem zawierającym nalewkę z kłącza pięciornika zostały sklasyfikowane według układów narządowych, jednak częstość ich występowania pozostaje nieznana. Obserwowane reakcje obejmują m.in. brak łaknienia, niedokrwistość, stany splątania, drgawki, wymioty, biegunki, zaburzenia menstruacji oraz ogólne osłabienie. W praktyce klinicznej istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych do odpowiednich organów nadzoru farmakologicznego, co pozwala na ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania Neo-Tormentil. Szczególną uwagę należy zwrócić na stosowanie u niemowląt, małych dzieci oraz przy długotrwałej aplikacji na uszkodzoną skórę.
biegunka, boraks, brak łaknienia, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, drgawki, erytrocyt, ichtamol, krwawienie miesiączkowe, nalewka z kłącza pięciornika, Neo-Tormentil, niedokrwistość, nieprawidłowa aktywność elektryczna mózgu, przerwanie ciągłości naskórka, rozległa powierzchnia skóry, stan splątania, stężenie hemoglobiny, system farmakovigilance, tlenek cynku, Tormentillae tinctura, treść żołądkowa, uszkodzona skóra, wymioty, zaburzenie hematologiczne, zaburzenie menstruacji, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie świadomości