dreszcze
Dreszcze są powszechnie występującym objawem charakteryzującym się mimowolnymi skurczami mięśni oraz subiektywnym odczuciem zimna. Stanowią fizjologiczną reakcję organizmu na szybki spadek temperatury ciała lub są objawem towarzyszącym gorączce, infekcjom czy innym stanom chorobowym.
Mechanizm powstawania dreszczy jest związany z działaniem ośrodka termoregulacji w podwzgórzu. Gdy temperatura ciała spada poniżej wartości progowej lub gdy ośrodek termoregulacji zostaje przestawiony na wyższą temperaturę (np. w przebiegu gorączki), podwzgórze inicjuje skurcze mięśni szkieletowych, które poprzez zwiększoną produkcję ciepła mają przywrócić prawidłową temperaturę organizmu.
Dreszcze mogą towarzyszyć wielu schorzeniom, najczęściej infekcjom wirusowym i bakteryjnym, ale także stanom zapalnym, chorobom autoimmunologicznym, nowotworom czy reakcjom polekowym. Często są pierwszym objawem rozpoczynającej się infekcji i mogą poprzedzać wystąpienie gorączki. Intensywne, przedłużające się dreszcze, szczególnie z towarzyszącą wysoką gorączką, wymagają konsultacji lekarskiej.
W diagnostyce różnicowej dreszczy istotne jest uwzględnienie całego obrazu klinicznego oraz dodatkowych objawów towarzyszących. Leczenie jest przyczynowe, ukierunkowane na chorobę podstawową, ale może obejmować również działania objawowe, takie jak stosowanie leków przeciwgorączkowych i zapewnienie komfortu termicznego pacjentowi.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Aminoven Infant 10% –
Aminoven Infant 10% to roztwór do infuzji zawierający aminokwasy egzogenne (m.in. L-izoleucyna, L-leucyna, L-lizyna) oraz endogenne (glicyna, L-alanina, L-prolina), taurynę, pochodne aminokwasów (N-acetylo-L-tyrozyna, N-acetylo-L-cysteina) i kwas L-jabłkowy, dedykowany do terapii pediatrycznej. Produkt charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa przy prawidłowym stosowaniu, jednak przekroczenie zalecanej prędkości infuzji może wywołać działania niepożądane, takie jak dreszcze, nudności i wymioty. Szybka infuzja niesie ryzyko poważniejszych zaburzeń metabolicznych, w tym nierównowagi aminokwasowej oraz zwiększonej utraty aminokwasów przez nerki, co może prowadzić do dysbalansu elektrolitowego i obniżenia efektywności terapii.
aminokwas, aminokwas egzogenny, aminokwas endogenny, dreszcze, dysbalans elektrolitowy, działanie niepożądane, glicyna, kwas L-jabłkowy, L-alanina, L-izoleucyna, L-leucyna, L-lizyna, L-prolina, N-acetylo-L-cysteina, N-acetylo-L-tyrozyna, nudności, parametry biochemiczne, roztwór do infuzji, szybkość infuzji, tauryna, utrata aminokwasów przez nerki, wymioty, zaburzenie równowagi aminokwasów - Leksykon leków
Działania niepożądane – Urokinase medac 100 000 j.m.
Urokinaza, enzym proteolityczny stosowany w terapii fibrynolitycznej, charakteryzuje się znacznym ryzykiem krwotoków, które stanowią najpoważniejsze działanie niepożądane. W porównaniu do heparyny i pochodnych kumaryny, leczenie urokinazą prowadzi do istotniejszego zaburzenia hemostazy, z ciężkimi samoistnymi krwawieniami, w tym krwotokiem mózgowym, które mogą być śmiertelne. Lżejsze epizody krwawień występują dwukrotnie częściej niż przy stosowaniu heparyny. U około 20% pacjentów obserwuje się umiarkowany spadek hematokrytu, niezwiązany z klinicznie wykrywalnym krwawieniem. Dodatkowo, rzadkie reakcje alergiczne, w tym skurcz oskrzeli, wysypka oraz bardzo rzadkie przypadki anafilaksji, wymagają uwagi klinicznej. W trakcie wlewu mogą pojawić się gorączka, dreszcze, drgawki oraz objawy takie jak duszność, sinica, niedotlenienie, kwasica, ból pleców, nudności i wymioty, zwykle w ciągu pierwszej godziny terapii.
aminotransferazy, anafilaksja, dreszcze, duszność, działanie fibrynolityczne, enzym proteolityczny, hematokryt, heparyna, krwawienie z nosa, krwiak, krwiomocz, krwotok, krwotok mózgowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, krwotok wewnątrzwątrobowy, krwotok z układu pokarmowego, krwotok zaotrzewnowy, kwasica, lek przeciwzakrzepowy, niedociśnienie tętnicze, niedotlenienie, nudności, pochodna kumaryny, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, sinica, skurcz oskrzeli, streptokinaza, terapia fibrynolityczna, urokinaza, wysypka, zaburzenia hemostazy, zator cholesterolowy, zatorowość - Leksykon chorób i schorzeń
Hipotermia – Objawy
Hipotermia definiowana jest jako obniżenie temperatury ciała poniżej 35°C (95°F) i stanowi stan nagły wymagający pilnej interwencji medycznej. Wyróżnia się trzy stopnie zaawansowania: łagodną (35-32°C), umiarkowaną (32-28°C) oraz ciężką (<28°C). W łagodnej hipotermii dominują objawy takie jak intensywne drżenie mięśniowe, tachykardia, tachypnoe, zaburzenia koordynacji i początkowe zaburzenia świadomości (tzw. "umbles"). W umiarkowanym stadium dochodzi do ustania drżenia, nasilenia zaburzeń neurologicznych, bradykardii, hipotensji, sinicy oraz zaburzeń rytmu serca. Ciężka hipotermia charakteryzuje się brakiem reakcji, skrajną sztywnością mięśni, bradykardią, migotaniem komór lub asystolią, a także zatrzymaniem krążenia i śpiączką. Szczególnie narażone na ciężki przebieg są niemowlęta i osoby starsze, u których objawy mogą być atypowe, a śmiertelność sięga około 50% w populacji geriatrycznej.
asterixis, asystolia, bradykardia zatokowa, diureza, dreszcze, halucynacje, hiperhidroza, hipoglikemia, hipoksja, hipotensja, hipotermia, hipotermia ciężka, hipotermia łagodna, hipotermia umiarkowana, inkontynencja moczu, koagulopatia, kwasica oddechowa, małopłytkowość, migotanie komór, migotanie przedsionków, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk płuc, odmrożenia, paradoksalne rozbieranie się, przepływ krwi w mózgu, sinica, skąpomocz, śpiączka, tachykardia, tachypnoe, temperatura ciała, temperatura rdzeniowa, termoregulacja, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zapalenie trzustki, zatrzymanie krążenia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Kabiven Peripheral –
Kabiven Peripheral to emulsja do infuzji dożylnej stosowana w żywieniu pozajelitowym, której działania niepożądane wynikają zarówno ze składu (emulsja tłuszczowa, aminokwasy, glukoza), jak i drogi podania. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) oraz bardzo rzadko (<1/10 000). Do często obserwowanych należą bóle brzucha, nudności, wymioty, podwyższenie temperatury ciała, dreszcze i zmęczenie. Niezbyt często występują reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, wysypka i pokrzywka, a także zaburzenia ciśnienia tętniczego (niedociśnienie i nadciśnienie). Zakrzepowe zapalenie żył jest częstym powikłaniem przy podawaniu do żył obwodowych, co jest typowe dla roztworów hipertonicznych. W badaniach diagnostycznych może wystąpić zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych oraz objawy hematologiczne, takie jak hemoliza, retikulocytoza, anemia, leukopenia i trombocytopenia.
aminokwasy, anemia, ból brzucha, ból głowy, dreszcze, emulsja do infuzji dożylnej, emulsja tłuszczowa, enzymy wątrobowe, gorączka, hemoliza, hiperlipidemia, infuzja dożylna, leukopenia, naciek tłuszczu, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, nudności, pokrzywka, powiększenie śledziony, powiększenie wątroby, priapizm, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, retikulocytoza, roztwór hipertoniczny, śpiączka, tachypnoe, trombocytopenia, wymioty, wysypka, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia krwi, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie żył obwodowych, zespół przedawkowania tłuszczu, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pamifos-30 30 mg
Pamifos-30, zawierający 30 mg disodu pamidronianu, wykazuje profil bezpieczeństwa charakteryzujący się głównie łagodnymi i przemijającymi działaniami niepożądanymi. Do bardzo często obserwowanych należą bezobjawowa hipokalcemia oraz gorączka o wzroście temperatury ciała o 1-2°C, pojawiające się zwykle w ciągu pierwszych 48 godzin po infuzji. Hipokalcemia wymaga monitorowania, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub stosujących leki wpływające na gospodarkę wapniową. Gorączka zazwyczaj ustępuje samoistnie bez konieczności interwencji terapeutycznej. Inne działania niepożądane, takie jak reakcje miejscowe w miejscu podania, objawy grypopodobne czy zaburzenia elektrolitowe, mają częstość nieznaną i mogą wymagać indywidualnej oceny klinicznej.
badanie kliniczne, bóle mięśniowo-stawowe, dreszcze, gorączka, gorączka polekowa, gospodarka wapniowa, hipokalcemia, hipokalcemia bezobjawowa, objawy grypopodobne, pamidronian disodu, Pamifos, parametry nerkowe, reakcja w miejscu podania, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia elektrolitowe, związek przyczynowy - Leksykon substancji czynnych
Bordetella pertussis – Działania niepożądane
Szczepionka DTP zawierająca inaktywowany szczep Bordetella pertussis (≥4 j.m. na dawkę 0,5 ml) może wywoływać liczne działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości, związane z odpowiedzią immunologiczną na antygeny krztuścowe oraz inne składniki szczepionki, w tym tiomersal i adiuwant wodorotlenek glinu. Działania niepożądane klasyfikuje się według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10000) oraz częstość nieznana. Szczególną uwagę zwraca grupa zaburzeń układu nerwowego, takich jak drgawki (z gorączką lub bez), zaburzenia napięcia mięśniowego, epizody hipotoniczno-hiporeaktywne, zaburzenia świadomości, encefalopatia (związek niejednoznaczny), niedowład wiotki kończyny, zapalenie splotu ramiennego, drżenia oraz charakterystyczny krzyk mózgowy. Reakcje alergiczne, w tym anafilaksja i wstrząs anafilaktyczny, mogą być wywołane zarówno przez składnik Bordetella pertussis, jak i tiomersal.
adiuwant, anoreksja, aseptyczny ropień, bezdech, Bordetella pertussis, dreszcze, encefalopatia, epizod hipotoniczno-hiporeaktywny, Haemophilus influenzae, hipotonia, krzyk mózgowy, limfadenopatia, marmurkowatość skóry, nieżyt górnych dróg oddechowych, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, przeczulica, reakcja anafilaktyczna, sinica, szczepionka DTP, wodorotlenek glinu, wstrząs anafilaktyczny, wybroczyny, wysypka plamisto-grudkowa, zapalenie oskrzeli, zapalenie splotu ramiennego, ziarniniak - Leksykon substancji czynnych
Inhibitor alfa-1-proteinazy – Działania niepożądane
Podczas terapii inhibitorem alfa-1-proteinazy (Prolastin) obserwuje się szeroki zakres działań niepożądanych, w tym reakcje immunologiczne, które mogą wystąpić nawet u pacjentów bez wcześniejszych objawów nadwrażliwości. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane o częstości niezbyt częstej (≥1/1000 do <1/100) obejmują pokrzywkę, zawroty głowy, oszołomienie, tachykardię, niedociśnienie tętnicze, duszność, wysypkę, nudności, bóle stawowe i pleców oraz objawy ogólne takie jak dreszcze, gorączka i ból w klatce piersiowej. Rzadziej (≥1/10 000 do <1/1000) występują reakcje nadwrażliwości i nadciśnienie tętnicze, natomiast bardzo rzadko (<1/10 000) może dojść do wstrząsu anafilaktycznego, stanowiącego bezpośrednie zagrożenie życia. Wstrząs anafilaktyczny charakteryzuje się gwałtownym spadkiem ciśnienia, obrzękiem dróg oddechowych i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.
ból pleców, ból stawowy, ból w klatce piersiowej, dreszcze, duszność, gorączka, inhibitor alfa-1 proteinazy, nadciśnienie tętnicze, niedobór alfa-1-antytrypsyny, niedociśnienie tętnicze, nudności, objaw grypopodobny, oszołomienie, pokrzywka, Prolastin, reakcja alergiczna, reakcja immunologiczna, reakcja nadwrażliwości, rozedma płuc, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zawrót głowy - Leksykon substancji czynnych
Immunoglobulina ludzka anty-D – Działania niepożądane
Immunoglobulina ludzka anty-D, stosowana w preparatach takich jak GAMMA anty-D 50 czy Rhesonativ, może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu, zarówno miejscowe (obrzęk, ból, rumień, stwardnienie, świąd, wysypka, zasinienie), jak i ogólnoustrojowe. Szczególnie istotne są reakcje alergiczne i anafilaktyczne, które choć bardzo rzadkie, mogą zagrażać życiu pacjenta i wymagać natychmiastowej interwencji. Wśród innych działań niepożądanych odnotowano ból głowy (rzadko), tachykardię (bardzo rzadko), spadek ciśnienia tętniczego (rzadko), nudności i wymioty (sporadycznie), a także reakcje hemolityczne i świszczący oddech o nieznanej częstości występowania. Miejscowe reakcje można częściowo ograniczyć przez rozdzielenie większych dawek na kilka miejsc iniekcji.
ból głowy, ból lędźwiowo-krzyżowy, ból stawów, dreszcze, dyskomfort w klatce piersiowej, immunoglobulina ludzka anty-D, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja hemolityczna, reakcja skórna, rumień, spadek ciśnienia tętniczego, stwardnienie tkanek, świszczący oddech, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, zaburzenie naczyniowe, zaburzenie skóry, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie żołądka i jelit, zasinienie, zawroty głowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Lipoflex special –
Przedawkowanie emulsji do infuzji Lipoflex special, zawierającej aminokwasy, glukozę, emulsję tłuszczową oraz elektrolity, może prowadzić do poważnych powikłań klinicznych obejmujących różne układy organizmu. Nadmierne podanie płynów i elektrolitów skutkuje przewodnieniem, obrzękami obwodowymi, wzrostem ciśnienia tętniczego oraz ryzykiem obrzęku płuc objawiającego się dusznością, sinicą i tachykardią. Przedawkowanie aminokwasów powoduje ich utratę przez nerki, zaburzenia równowagi aminokwasowej oraz objawy takie jak nudności, wymioty i dreszcze. Hiperglikemia z cukromoczem, odwodnieniem osmotycznym i hiperosmolalnością osocza to konsekwencje nadmiaru glukozy, które w skrajnych przypadkach mogą prowadzić do śpiączki hiperglikemicznej i hiperosmolarnej. Przedawkowanie emulsji tłuszczowej wywołuje zespół przeładowania tłuszczami, charakteryzujący się hiperlipemią, gorączką, infiltracją tłuszczową narządów, hepatosplenomegalią oraz zaburzeniami hematologicznymi i krzepnięcia.
aminokwas, anemia, cukromocz, dreszcze, emulsja tłuszczowa, glukozuria, hepatomegalia, hiperglikemia, hiperlipemia, hiperosmolalność, leukopenia, nudności, obrzęk płuc, odwodnienie, przewodnienie, śpiączka hiperglikemiczna, splenomegalia, tlenoterapia, trombocytopenia, wymioty, zaburzenie krzepnięcia krwi, zaburzenie równowagi aminokwasów, zaburzenie równowagi elektrolitowej, zespół przeładowania tłuszczami, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Czynnik von Willebranda – Działania niepożądane
Czynnik von Willebranda (vWF) jest kluczowym białkiem osocza uczestniczącym w hemostazie, pełniącym funkcję adhezji płytek krwi do uszkodzonego śródbłonka oraz nośnika czynnika VIII. Preparaty zawierające vWF stosowane są w leczeniu choroby von Willebranda oraz hemofilii A, jednak ich podawanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, w tym reakcji nadwrażliwości i alergicznych, które mogą przebiegać od łagodnych objawów (np. obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, ból głowy) do zagrażających życiu wstrząsu anafilaktycznego. Wstrząs anafilaktyczny charakteryzuje się dramatycznym spadkiem ciśnienia tętniczego, tachykardią, obrzękiem krtani i zaburzeniami świadomości, wymagając natychmiastowej interwencji. Rzadkim, ale istotnym powikłaniem jest wytwarzanie inhibitorów przeciwko vWF, szczególnie u pacjentów z typem 3 choroby von Willebranda, co skutkuje niewystarczającą odpowiedzią na leczenie i zwiększonym ryzykiem krwawień oraz reakcji anafilaktycznych.
adhezja płytek krwi, choroba von Willebranda, choroba von Willebranda typu 3, czynnik VIII, czynnik von Willebranda, dreszcze, dysfagia, hemofilia A, hemostaza, heparyna drobnocząsteczkowa, hipestezja, inhibitor, nadwrażliwość, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, pokrzywka, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przeciwciało neutralizujące, reakcja anafilaktyczna, spadek ciśnienia tętniczego, śródbłonek naczyniowy, tachykardia, uderzenie gorąca, wrodzona trombofilia, wstrząs anafilaktyczny, zakrzepica, zapalenie miejsca wstrzyknięcia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Typhim Vi 25 mcg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego (Vi) Salmonella typhi (szczep Ty2)/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Typhim Vi zawiera 25 µg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego Vi Salmonella typhi (szczep Ty2) w dawce 0,5 ml. W badaniach klinicznych, obejmujących 1532 pacjentów (w tym 97 dzieci i młodzieży w wieku 2-17 lat oraz 1435 dorosłych), najczęstszym działaniem niepożądanym był ból w miejscu wstrzyknięcia. Objawy ogólnoustrojowe różniły się wiekowo: u dorosłych dominowały bóle mięśni i zmęczenie, natomiast u dzieci i młodzieży – bóle mięśni i ból głowy. Większość działań niepożądanych pojawiała się w ciągu 3 dni po szczepieniu i ustępowała samoistnie w ciągu 1-3 dni, co wskazuje na ich przemijający charakter. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10000) oraz częstość nieznana.
anafilaksja, artralgia, biegunka, ból głowy, ból mięśni, ból w miejscu wstrzyknięcia, dreszcze, gorączka, lek przeciwgorączkowy, mialgia, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, pokrzywka, polisacharyd otoczkowy, reakcja nadwrażliwości, reakcja wazowagalna, rumień, Salmonella typhi, trombocytopenia, TYPHIM Vi, wymioty, zaburzenie krzepnięcia krwi, zaburzenie układu immunologicznego, zawroty głowy, zmęczenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aminoplasmal B. Braun 10% E
Produkt leczniczy Aminoplasmal B.Braun 10% E, stosowany w żywieniu pozajelitowym, może wywoływać działania niepożądane zarówno związane z samym preparatem, jak i z procedurą infuzji. Reakcje alergiczne o nieznanej częstości występowania mogą obejmować objawy od łagodnych zmian skórnych po ciężkie reakcje anafilaktyczne, co wymaga natychmiastowego przerwania infuzji i wdrożenia odpowiedniego leczenia. Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) obserwuje się nudności, wymioty, ból głowy, dreszcze oraz gorączkę, które najczęściej pojawiają się na początku terapii i mogą wymagać dostosowania dawki lub szybkości podawania infuzji. Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie parametrów klinicznych i laboratoryjnych pacjenta, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia.
Aminoplasmal, ból głowy, dreszcze, działanie niepożądane, gorączka, infuzja dożylna, nudności, parametry laboratoryjne, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja skórna, terapia żywieniowa, układ immunologiczny, wymioty, zaburzenia funkcji nerek, zaburzenia funkcji wątroby, zaburzenia żołądka, zakażenie cewnika, żywienie pozajelitowe - Leksykon chorób i schorzeń
Dur brzuszny – Objawy
Dur brzuszny to grupa ostrych chorób zakaźnych wywołanych przez bakterie Rickettsia, przenoszone przez wszy, pchły i roztocza, z okresem inkubacji 6-21 dni w zależności od typu. Charakterystyczne objawy to wysoka gorączka (39-41°C), silny ból głowy, dreszcze, bóle mięśniowo-stawowe oraz wysypka pojawiająca się 4-7 dni od początku choroby. Dur epidemiczny cechuje się wysypką różową na tułowiu, unikającą twarzy, dłoni i stóp, a śmiertelność bez leczenia wynosi 10-60%. Dur endemiczny ma łagodniejszy przebieg, z matową czerwoną wysypką i śmiertelnością <4%, natomiast dur krzaczakowy charakteryzuje się obecnością czarnego strupa (eschar) i śmiertelnością 4-40%. Nieleczony dur może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zapalenie mózgu, niewydolność wielonarządowa, DIC, zapalenie mięśnia sercowego czy ARDS.
bóle mięśniowo-stawowe, chloramfenikol, choroba Brilla-Zinssera, doksycyklina, dreszcze, dur brzuszny, dur endemiczny, dur epidemiczny, eschar, niedociśnienie, niewydolność oddechowa, nudności i wymioty, ostra niewydolność nerek, poród przedwczesny, poronienie, powiększenie węzłów chłonnych, Rickettsia, splenomegalia, światłowstręt, tetracyklina, wstrząs, wybroczyny, wysięk opłucnowy, wysoka gorączka, wysypka plamista, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie mózgu, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie opon mózgowych, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zespół DIC - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mannitol 20% Fresenius 200 mg/ml
Mannitol 20% Fresenius (200 mg/ml) jest roztworem do infuzji o silnym działaniu osmotycznym i diuretycznym, który może wywoływać liczne działania niepożądane obejmujące układ krążenia, nerwowy, przewód pokarmowy, gospodarkę wodno-elektrolitową oraz reakcje miejscowe. Do najpoważniejszych powikłań należą zaburzenia hemodynamiczne, takie jak zastój w krążeniu płucnym, obniżenie ciśnienia tętniczego, częstoskurcz, bóle dławicowe oraz zastoinowa niewydolność krążenia. Neurologiczne działania niepożądane obejmują bóle głowy, zawroty, niewyraźne widzenie i drgawki, które mogą być związane z gwałtownymi zmianami osmolarności osocza. Mannitol może również powodować zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej, w tym kwasicę, odwodnienie, nadmierną diurezę, zatrzymanie moczu oraz objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty i biegunka. Reakcje miejscowe obejmują martwicę skóry, zakrzepowe zapalenie żyły oraz podrażnienie w miejscu infuzji, a także uogólnione pokrzywki.
biegunka, bilans płynów, ból głowy, ciśnienie tętnicze, częstoskurcz, dreszcze, drgawki, gorączka, kwasica, mannitol, martwica skóry, monitorowanie pacjenta, nadmierna diureza, niewyraźne widzenie, nieżyt nosa, nudności, obniżenie ciśnienia tętniczego, obrzęk, obrzęk płuc, odwodnienie, osmolarność osocza, ośrodkowe ciśnienie żylne, podrażnienie żyły, pokrzywka, roztwór do infuzji, suchość jamy ustnej, wymioty, wzmożone pragnienie, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia układu krążenia, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zakrzepowe zapalenie żył, zastoinowa niewydolność krążenia, zastój w krążeniu płucnym, zatrzymanie moczu, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rhesonativ 750 IU/ml
Lek Rhesonativ zawiera ludzką immunoglobulinę anty-D w stężeniu 750 j.m./ml (150 µg/ml) i może wywoływać różnorodne działania niepożądane, zarówno miejscowe, jak i ogólnoustrojowe. Do najczęściej obserwowanych należą reakcje w miejscu wstrzyknięcia, takie jak obrzęk, ból, zaczerwienienie, stwardnienie, świąd czy wysypka. Ponadto mogą wystąpić objawy ogólne, takie jak dreszcze, ból głowy, gorączka, nudności, wymioty, ból stawów oraz niedociśnienie tętnicze. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko reakcji alergicznych, w tym wstrząsu anafilaktycznego, który może pojawić się nawet u pacjentek bez wcześniejszych objawów nadwrażliwości. W rzadkich przypadkach możliwa jest reakcja hemolityczna prowadząca do niedokrwistości, zwłaszcza przy nieprawidłowym dawkowaniu u osób z grupą krwi Rh-dodatnią.
ból głowy, ból stawów, częstoskurcz, dreszcze, dyskomfort w klatce piersiowej, gorączka, immunoglobulina ludzka anty-D, nadwrażliwość, niedociśnienie tętnicze, nudności, obrzęk, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja hemolityczna, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, rumień, skurcz oskrzeli, stwardnienie, świąd, świszczący oddech, tkliwość, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenia hemodynamiczne, zawroty głowy, złe samopoczucie - Leksykon chorób i schorzeń
Mastitis – Objawy
Mastitis to zapalenie tkanki piersiowej, które może mieć charakter nieinfekcyjny (zapalny) lub infekcyjny, najczęściej wywołany przez Staphylococcus aureus. Klinicznie manifestuje się nagłym bólem, zaczerwienieniem, obrzękiem i uciepleniem piersi, często jednostronnie, z towarzyszącą gorączką powyżej 38,3°C oraz objawami grypopodobnymi, takimi jak dreszcze, zmęczenie i bóle mięśni. Etiologia obejmuje zastój mleka, zablokowanie przewodów mlecznych, uszkodzenia brodawek oraz czynniki osłabiające odporność. Diagnostycznie istotne jest odróżnienie mastitis infekcyjnego od nieinfekcyjnego, gdyż leczenie i rokowanie różnią się znacząco. Nieleczone zapalenie może prowadzić do powikłań, w tym ropnia piersi, który wymaga interwencji chirurgicznej, a także do sepsy, stanowiącej zagrożenie życia.
antybiotykoterapia dożylna, biopsja skóry, drenaż chirurgiczny, dreszcze, galaktocele, gorączka, nudności, objawy grypopodobne, pęcherz mleczny, ropień piersi, sepsa, Staphylococcus aureus, tachykardia, torbiel mleczna, wydzielina z brodawki, zablokowany przewód mleczny, zakrzep krwi, zapalenie sutka, zapalny rak piersi, zastój pokarmu - Leksykon substancji czynnych
Lizyna bezwodna – Działania niepożądane
Lizyna bezwodna, obecna w produktach do żywienia pozajelitowego takich jak Kabiven Peripheral (3,4–5,6 g lizyny bezwodnej w postaci chlorowodorku lizyny na worek), jest związana z szeregiem działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą układu naczyniowego. Szczególnie istotne jest ryzyko zakrzepowego zapalenia żył, zwłaszcza przy podawaniu dożylnym obwodowym roztworów hipertonicznych, co może prowadzić do powikłań takich jak zakrzepica żył głębokich czy zatorowość płucna. Niezbyt częste działania niepożądane obejmują zaburzenia żołądkowo-jelitowe (bóle brzucha, nudności, wymioty), neurologiczne (bóle głowy), ogólne (gorączka, dreszcze, zmęczenie) oraz naczyniowe (niedociśnienie i nadciśnienie tętnicze). Bardzo rzadko obserwuje się hemolizę, retikulocytozę, reakcje nadwrażliwości (w tym anafilaksję), przyspieszony oddech, podwyższenie enzymów wątrobowych oraz priapizm.
anemia, anemia hemolityczna, ból brzucha, ból głowy, chlorowodorek lizyny, dreszcze, emulsja tłuszczowa, enzymy wątrobowe, gorączka, hemoliza, hepatomegalia, hiperlipidemia, hipotensja, Kabiven Peripheral, leukopenia, lizyna bezwodna, naciek tłuszczu, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, nudności, obrzęk krtani, podwyższona temperatura ciała, pokrzywka, priapizm, przyspieszony oddech, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, retikulocytoza, roztwór hipertoniczny, skurcz oskrzeli, śpiączka, splenomegalia, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenia krzepnięcia krwi, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żył, zatorowość płucna, zespół przedawkowania tłuszczu, żółtaczka, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Havrix Adult nie mniej niż 1440 jednostek ELISA wirusa zapalenia wątroby typu A, szczep HM175/ml; 1 dawka (1 ml)
Szczepionka Havrix Adult, zawierająca inaktywowany wirus zapalenia wątroby typu A (szczep HM175), wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na danych z badań klinicznych obejmujących ponad 5300 pacjentów oraz monitoringu po wprowadzeniu do obrotu. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są reakcje miejscowe w miejscu podania, takie jak ból i zaczerwienienie (≥1/10), a także ogólnoustrojowe objawy: uczucie zmęczenia (≥1/10), ból głowy (≥1/10), złe samopoczucie i gorączka ≥37,5°C (1/100 do <1/10). Rzadziej występują objawy neurologiczne (senność, zawroty głowy, parestezje), dolegliwości ze strony układu pokarmowego (biegunka, nudności, wymioty) oraz reakcje alergiczne, w tym anafilaktyczne i anafilaktoidalne, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Działania niepożądane takie jak wysypka, świąd, obrzęk naczynioruchowy, rumień wielopostaciowy i pokrzywka zgłaszane są rzadziej i po wprowadzeniu do obrotu.
ból głowy, ból mięśni, ból stawów, choroba grypopodobna, choroba posurowicza, drażliwość, dreszcze, drgawki, gorączka, inaktywowany wirus zapalenia wątroby typu A, nieżyt nosa, nudności i wymioty, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk w miejscu podania, parestezja, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, senność, świąd, szczepionka przeciw WZW A, sztywność mięśniowo-szkieletowa, wirusowe zapalenie wątroby typu A, wysypka, zaczerwienienie w miejscu podania, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie naczyń krwionośnych, zawroty głowy, złe samopoczucie, zmniejszenie łaknienia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Albunorm 20% 200 g/l
Albunorm 20% (roztwór albuminy ludzkiej 200 g/l) może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Do najczęstszych, choć rzadkich, należą łagodne reakcje takie jak nagłe zaczerwienienie twarzy, pokrzywka, gorączka oraz nudności, które zwykle ustępują po zmniejszeniu prędkości infuzji lub jej przerwaniu. Bardzo rzadko obserwuje się ciężkie reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, wymagające natychmiastowego przerwania podawania preparatu i wdrożenia leczenia przeciwwstrząsowego. Inne działania niepożądane obejmują zaburzenia układu immunologicznego, psychiczne (dezorientacja, splątanie), nerwowego (ból głowy), sercowego (tachykardia, bradykardia), naczyniowego (spadek lub wzrost ciśnienia tętniczego), oddechowego (duszność), żołądkowo-jelitowego (nudności) oraz skórne (pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, rumień, nadmierne pocenie). Częstość występowania wielu z tych objawów jest nieznana ze względu na ograniczone dane.
adrenalina, albumina ludzka, ból głowy, bradykardia, czynniki zakaźne, dreszcze, duszność, gorączka, hiperhidroza, hipotensja, kortykosteroid, leczenie przeciwwstrząsowe, lek przeciwhistaminowy, nadciśnienie, nadwrażliwość, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rumień, rumień twarzy, suplementacja albuminy, tachykardia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia świadomości, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaczerwienienie skóry - Leksykon substancji czynnych
Kwas octowy – Przedawkowanie
Kwas octowy (acidum aceticum) stosowany jest zarówno do użytku zewnętrznego, jak i dożylnego, jednak przedawkowanie, zwłaszcza w formie dożylnej (np. Aminomix 1 Novum), może prowadzić do poważnych zaburzeń metabolicznych i elektrolitowych. Objawy przedawkowania obejmują dreszcze, nudności, wymioty oraz nasilone wydalanie aminokwasów przez nerki, a także hiperglikemię, nadmierne nawodnienie, hiperosmolarność, zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej i elektrolitowej, w tym szczególnie niebezpieczną hiperkaliemię. W przypadku hiperkaliemii zaleca się podanie 200-500 ml 10% roztworu glukozy z 1-3 jednostkami insuliny na 3-5 g glukozy, a w razie nieskuteczności terapii – zastosowanie roztworów wiążących potas lub dializę. W przypadku preparatów miejscowych (np. Solcogyn zawierający 99% kwasu octowego w stężeniu 20,4 mg/ml) przedawkowanie manifestuje się miejscowymi reakcjami, takimi jak ból, pieczenie, świąd oraz ryzykiem owrzodzeń wymagających specjalistycznego leczenia.
aminokwasy, błona śluzowa, dializa, dreszcze, droga podania, elektrolity w osoczu, gazometria krwi, hiperglikemia, hiperkaliemia, hiperosmolarność, insulina, krem steroidowy, kwas octowy, leczenie dermatologiczne, nadmierne nawodnienie, nudności, owrzodzenie, podanie dożylne, reakcje skórne, równowaga kwasowo-zasadowa, roztwór glukozy, środek znieczulający miejscowo, szyjka macicy, wymioty, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Uman albumin 20% kedrion 200 g/l; 10 g/50 ml; 20 g/100 ml
UMAN ALBUMIN 20% KEDRION to hiperonkotyczny roztwór albuminy ludzkiej o stężeniu 200 g/l białka całkowitego, z co najmniej 95% albuminy, dostępny w objętościach 50 ml (10 g albuminy) i 100 ml (20 g albuminy). Preparat może wywoływać szerokie spektrum działań niepożądanych o nieznanej częstości występowania, od łagodnych (rumień, pokrzywka, świąd, gorączka, dreszcze, nudności) po ciężkie, w tym wstrząs anafilaktyczny wymagający natychmiastowego przerwania infuzji i wdrożenia standardowych procedur ratunkowych. Należy monitorować parametry hemodynamiczne, zwłaszcza ciśnienie tętnicze, tętno oraz funkcje oddechowe, ze względu na ryzyko niedociśnienia, duszności i drżeń, szczególnie przy szybkim podaniu lub dużych objętościach preparatu. Preparat zawiera do 157 mg sodu na 50 ml i do 314 mg na 100 ml, co jest istotne u pacjentów z ograniczeniem sodu w diecie.
albumina ludzka, bąble pokrzywkowe, czynnik zakaźny, dreszcze, drżenie, duszność, gorączka, nadwrażliwość na produkty krwiopochodne, nadzór farmakoterapeutyczny, niedociśnienie, parametry hemodynamiczne, pediatria, pokrzywka, populacja pediatryczna, przeciążenie krążenia płucnego, roztwór hiperonkotyczny, rumień, rumień twarzy, świąd, wstrząs, wstrząs anafilaktyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aminomel Nephro –
Aminomel Nephro to roztwór do infuzji zawierający mieszaninę aminokwasów, przeznaczony dla pacjentów z niewydolnością nerek. Podczas terapii mogą wystąpić liczne działania niepożądane, w tym reakcje nadwrażliwości (pokrzywka, ból głowy, nadciśnienie, wysypka, ból stawów i mięśni, gorączka, dreszcze) oraz reakcje anafilaktyczne/rzekomoanafilaktyczne o potencjalnie zagrażającym życiu charakterze (tachykardia, sinica, niedociśnienie tętnicze, zaburzenia oddychania, hipoksja, świst krtaniowy, duszność, wymioty, nudności, parestezje, uogólniony obrzęk, nagłe zaczerwienienie twarzy, zblednięcie). Ponadto obserwuje się zaburzenia funkcji wątroby i dróg żółciowych, takie jak niewydolność wątroby, hiperamonemia, marskość, zwłóknienie, cholestaza, stłuszczenie, zapalenie i kamica pęcherzyka żółciowego. W trakcie leczenia konieczne jest monitorowanie parametrów laboratoryjnych, zwłaszcza stężenia bilirubiny i aktywności enzymów wątrobowych, a także funkcji nerek ze względu na ryzyko azotemii.
aminokwasy, azotemia, ból mięśni, ból stawów, cholestaza, dreszcze, duszność, enzymy wątrobowe, gorączka, hiperamonemia, hiperbilirubinemia, hiperwentylacja, hipoksja, kamica pęcherzyka żółciowego, marskość wątroby, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudność, obrzęk uogólniony, parestezja, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień, sinica, stłuszczenie wątroby, świst krtaniowy, tachykardia, terminologia MedDRA, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenie oddychania, zaczerwienienie twarzy, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie żyły, zblednięcie, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Epimedac 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 2 mg/ml
Epirubicyna chlorowodorek (stężenie 2 mg/ml, Epimedac) jest lekiem przeciwnowotworowym charakteryzującym się wysokim ryzykiem działań niepożądanych, które występują u ponad 10% pacjentów. Najczęstsze powikłania to mielosupresja (leukopenia, granulocytopenia, neutropenia, niedokrwistość, gorączka neutropeniczna, trombocytopenia), zapalenie błon śluzowych, nudności, wymioty, biegunka, łysienie (60-90% pacjentów), zakażenia oraz kardiotoksyczność manifestująca się częstoskurczem komorowym, blokami przedsionkowo-komorowymi, bradykardią i zastoinową niewydolnością serca. Mielosupresja może prowadzić do poważnych infekcji, zwłaszcza przy dużych dawkach, a ciężka neutropenia (<500 neutrofilów/mm³ przez <7 dni) jest odwracalna, lecz wymaga monitorowania i czasem hospitalizacji. Kardiotoksyczność wymaga regularnej oceny funkcji serca, w tym frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF). Ponadto, często obserwuje się działania skórne (wysypka, świąd, pigmentacje), zaburzenia układu moczowego (chromaturia, bolesne oddawanie moczu) oraz reakcje anafilaktyczne i miejscowe reakcje po podaniu dopęcherzowym.
arytmia, astenia, azoospermia, bakteryjne zapalenie pęcherza moczowego, biegunka, blok odnóg pęczka Hisa, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, brak miesiączki, choroba zakrzepowo-zatorowa, chromaturia, częstomocz, częstoskurcz komorowy, dreszcze, dysuria, epirubicyna chlorowodorek, frakcja wyrzutowa lewej komory, gorączka, gorączka neutropeniczna, kardiomiopatia, kardiotoksyczność, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiomocz, lek przeciwnowotworowy, leukopenia, łysienie, martwica tkanek, mielosupresja, nadmierna pigmentacja skóry, nadwrażliwość na światło, nadwrażliwość skóry, nadżerka błony śluzowej, nagłe zaczerwienienie twarzy, nawrót objawów popromiennych, neutropenia, niedokrwistość, nieprawidłowości EKG, nudności, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka mieloblastyczna, ostra białaczka szpikowa, owrzodzenie żołądka, pokrzywka, posocznica, reakcja anafilaktyczna, roztwór do wstrzykiwań, rumień, trombocytopenia, uderzenia gorąca, wstrząs anafilaktyczny, wstrząs septyczny, wymioty, zakażenie, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie błon śluzowych, zapalenie jamy ustnej, zapalenie pęcherza, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zapalenie spojówek, zapalenie tkanki łącznej, zapalenie żył, zastoinowa niewydolność serca, zator, zator tętnicy, złe samopoczucie