stężenie teofiliny w surowicy
Stężenie teofiliny w surowicy to parametr laboratoryjny wykorzystywany do monitorowania leczenia pacjentów przyjmujących teofilinę – lek stosowany głównie w terapii astmy i przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP). Badanie to jest kluczowe ze względu na wąski indeks terapeutyczny teofiliny, gdzie niewielka różnica między dawką terapeutyczną a toksyczną wymaga precyzyjnego dawkowania.
Zakres terapeutyczny stężenia teofiliny w surowicy wynosi zazwyczaj 10-20 µg/ml (55-110 µmol/l). Poziomy poniżej 10 µg/ml często nie zapewniają optymalnego efektu klinicznego, natomiast stężenia powyżej 20 µg/ml wiążą się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, a przekroczenie 30 µg/ml może prowadzić do poważnych objawów toksyczności, w tym zaburzeń rytmu serca i drgawek.
Na stężenie teofiliny w surowicy wpływa wiele czynników, w tym wiek pacjenta, funkcja wątroby, palenie tytoniu, interakcje lekowe oraz choroby współistniejące. Metabolizm teofiliny ulega przyspieszeniu u palaczy i jest spowolniony u pacjentów z niewydolnością wątroby, co wymaga odpowiedniego dostosowania dawki. Regularne monitorowanie stężenia teofiliny jest niezbędne przy rozpoczynaniu terapii, zmianie dawkowania oraz w sytuacji wystąpienia objawów sugerujących toksyczność leku.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Baladex (50 mg + 30 mg)/5 ml
Przedawkowanie leku Baladex, zawierającego teofilinę (50 mg/5 ml) oraz gwajafenezynę (30 mg/5 ml), stanowi poważne zagrożenie zdrowotne, głównie z powodu toksycznego działania teofiliny. Kluczowym parametrem diagnostycznym jest stężenie teofiliny w surowicy, gdzie wartości powyżej 20 µg/ml wskazują na toksyczność, a zakres 30-40 µg/ml jest potencjalnie śmiertelny. Objawy przedawkowania obejmują drgawki oraz ciężkie zaburzenia rytmu serca, które mogą prowadzić do zatrzymania krążenia, co wymaga natychmiastowej interwencji medycznej i intensywnej terapii kardiologicznej.
dawka śmiertelna, drgawki, działanie toksyczne, gwajafenezyna, leczenie przeciwwymiotne, lek przeciwdrgawkowy, oddział intensywnej terapii, parametry życiowe, płukanie żołądka, przedawkowanie leku, stężenie teofiliny w surowicy, teofilina, węgiel aktywowany, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie czynności serca - Leksykon substancji czynnych
Teofilina – Działania niepożądane
Teofilina, stosowana w leczeniu obturacyjnych chorób dróg oddechowych, charakteryzuje się wąskim indeksem terapeutycznym, co wymaga ścisłego monitorowania stężenia leku w surowicy, optymalnie w zakresie 10-20 mg/l. Działania niepożądane nasilają się przy stężeniach powyżej 20 mg/l, a toksyczność jest szczególnie wyraźna przy stężeniach >25 mg/l. Najczęstsze objawy obejmują zaburzenia neurologiczne (bóle głowy, niepokój, drżenia, bezsenność), kardiologiczne (tachykardia, arytmie, kołatanie serca), pokarmowe (nudności, wymioty, biegunka, refluks żołądkowo-przełykowy) oraz naczyniowe (hipotonia, ryzyko wstrząsu). Szczególnie niebezpieczne są drgawki kloniczno-toniczne, arytmie komorowe oraz krwawienia z przewodu pokarmowego, które mogą wystąpić przy przedawkowaniu. Dodatkowo obserwuje się zaburzenia metaboliczne (hipokaliemia, hiperglikemia, hiperurykemia) oraz reakcje nadwrażliwości (pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy).
arytmia komorowa, bezsenność, białkomocz, biegunka, ból głowy, choroba obturacyjna dróg oddechowych, drgawki kloniczno-toniczne, drżenie kończyn, dusznica bolesna, działanie bronchodylatacyjne, hematuria, hiperglikemia, hiperurykemia, hipokaliemia, indeks terapeutyczny, kołatanie serca, komorowe zaburzenie rytmu, krwawienie z przewodu pokarmowego, nadwrażliwość na teofilinę, niedociśnienie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, refluks żołądkowo-przełykowy, SIADH, skurcz dodatkowy, spadek ciśnienia tętniczego, stan zamroczenia, stężenie teofiliny w surowicy, stężenie terapeutyczne leku, tachykardia, terapia teofiliną, toksyczność teofiliny, wymioty, zaburzenie rytmu serca, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zwiększone wydalanie moczu