kozłek lekarski
Kozłek lekarski (Valeriana officinalis) to roślina lecznicza szeroko stosowana w medycynie z uwagi na swoje właściwości uspokajające i nasenne. Surowcem leczniczym jest korzeń i kłącze zawierające olejki eteryczne, walepotraty, kwasy walerenowe oraz inne związki biologicznie czynne.
W praktyce klinicznej preparaty z kozłka lekarskiego znajdują zastosowanie w leczeniu łagodnych zaburzeń nerwowych, stanów napięcia psychicznego, niepokoju oraz bezsenności. Mechanizm działania związany jest głównie z oddziaływaniem na receptory GABA-ergiczne oraz adenozynowe w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do efektu uspokajającego.
Badania kliniczne wykazują skuteczność kozłka lekarskiego porównywalną z niektórymi benzodiazepinami, przy znacznie mniejszym ryzyku wystąpienia działań niepożądanych i uzależnienia. Preparaty z kozłka są dostępne w różnych postaciach farmaceutycznych: tabletek, kapsułek, nalewek i herbatek, zazwyczaj jako leki bez recepty (OTC).
W praktyce medycznej kozłek lekarski często stosuje się w terapii łączonej z innymi ziołami o działaniu uspokajającym, takimi jak melisa, chmiel czy lawenda. Warto pamiętać, że mimo naturalnego pochodzenia, długotrwałe stosowanie wysokich dawek kozłka może prowadzić do bólów głowy, niepokoju i zaburzeń pracy serca, dlatego terapia powinna odbywać się pod kontrolą lekarza.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Kozłek – Właściwości farmakodynamiczne
Kozłek lekarski (Valeriana officinalis L.) wykazuje wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne, głównie uspokajające i nasenne, wynikające z obecności seskwiterpenów (w tym walerenalu i kwasu walerenowego), walepotratów, olejków eterycznych, lignanów oraz flawonoidów. Mechanizmy działania obejmują modulację układu GABA-ergicznego, agonizm receptorów adenozynowych A1 oraz wpływ na receptory serotoninowe 5-HT1A, co przekłada się na poprawę jakości snu, skrócenie czasu zasypiania oraz wydłużenie jego trwania. Skuteczność preparatów standaryzowanych na zawartość kwasów walerenowych (≥0,15 mg/tabletkę) potwierdzono w badaniach klinicznych z podwójnie ślepą próbą, gdzie dawka seskwiterpenów rzędu 50 mg/kg wykazywała istotne działanie uspokajające i zmniejszające ruchliwość.
bezsenność, działanie kardioprotekcyjne, działanie uspokajające i nasenne, flawonoidy, glikozydy kardenolidowe, kozłek lekarski, kwas walerenowy, kwasy goryczochmielowe, kwiatostan głogu, leki nasenne, lignany, liść melisy, napięcie nerwowe, olejki eteryczne, ośrodkowy układ nerwowy, problemy z zasypianiem, receptory adenozynowe, receptory GABA, receptory serotoninowe, seskwiterpeny, strofantyna, szyszki chmielu, układ GABA-ergiczny, walepotriaty, właściwości sedatywne, zaburzenia snu, ziele serdecznika - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Valuherb 100 mg + 50 mg
Lek Valuherb w postaci kapsułek twardych zawiera 100 mg wyciągu suchego z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L., radix) oraz 50 mg wyciągu suchego z szyszek chmielu (Humulus lupulus L., flos). Preparat jest wskazany w terapii stanów niepokoju oraz okresowych trudności w zasypianiu u dorosłych i młodzieży powyżej 12. roku życia. W przypadku stanów niepokoju zaleca się dawkę 2 kapsułek 3 razy dziennie (łącznie 6 kapsułek/dobę), natomiast przy trudnościach z zasypianiem 2 kapsułki 30-60 minut przed snem, z możliwością dodatkowej dawki podczas kolacji (2-4 kapsułki/dobę). Standardowy czas leczenia wynosi do 4 tygodni, po którym w przypadku braku poprawy konieczna jest konsultacja lekarska celem weryfikacji diagnozy i ewentualnej modyfikacji terapii. Preparatu nie stosuje się u dzieci poniżej 12 lat.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Neurapas 60 mg + 32 mg + 28 mg
Produkt leczniczy Neurapas, zawierający wyciągi z ziela dziurawca (Hypericum perforatum), męczennicy (Passiflora incarnata) oraz korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis), może wywoływać działania niepożądane o nieznanej częstotliwości występowania. Do najczęściej zgłaszanych należą zaburzenia ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności, ból brzucha oraz biegunka. Ponadto, mogą pojawić się reakcje alergiczne obejmujące wysypkę, świąd, obrzęk, a w ciężkich przypadkach reakcje anafilaktyczne. Ze strony układu nerwowego obserwuje się zmęczenie oraz niepokój. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko reakcji fotosensytywności, zwłaszcza u pacjentów o jasnej karnacji, manifestujących się mrowieniem, zwiększoną wrażliwością na zimno i ból oraz nasilonymi objawami przypominającymi oparzenia słoneczne po ekspozycji na promieniowanie UV, co jest związane z obecnością dziurawca w preparacie.
biegunka, ból brzucha, dolegliwości układu pokarmowego, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, fotosensytywność, hiperalgezja, interakcja lekowa, klasyfikacja MedDRA, kozłek lekarski, męczennica cielista, monitorowanie działań niepożądanych, nudności, oparzenie słoneczne, parestezja, pieczenie skóry, profil bezpieczeństwa leku, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, słownik MedDRA, zaburzenie czucia, zaburzenie układu nerwowego - Leksykon substancji czynnych
Goryczka – Właściwości farmakodynamiczne
Korzeń goryczki (Gentianae radix) jest składnikiem kilku preparatów leczniczych, takich jak Kalms, Krople żołądkowe oraz Krople żołądkowe T, wykorzystywanych głównie ze względu na swoje właściwości wspomagające układ trawienny. W produkcie Kalms goryczka występuje jako suchy ekstrakt (Gentianae extractum siccum) w dawce 22,50 mg na tabletkę, ekstrahowany 50% etanolem (4:1). W Kroplach żołądkowych i Kroplach żołądkowych T korzeń goryczki stanowi 60 części nalewki gorzkiej (Amara tinctura), ekstrahowanej 70% etanolem, w proporcjach 1:4-5 oraz 1:5 odpowiednio. Preparaty te są stosowane tradycyjnie jako środki pobudzające wydzielanie soków trawiennych w zaburzeniach trawienia, mimo braku kompleksowych badań farmakologicznych potwierdzających ich działanie.
badanie farmakologiczne, doświadczenie kliniczne, działanie farmakodynamiczne, ekstrakcja etanolem, ekstrakt suchy goryczki, forma farmaceutyczna, korzeń goryczki, kozłek lekarski, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka z dziurawca, postać farmaceutyczna, preparat wieloskładnikowy, produkt leczniczy, receptor smakowy, substancja farmakologiczna, szyszka chmielu, wspomaganie trawienia, wydzielanie soków trawiennych, zaburzenie trawienia - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Krople żołądkowe –
Produkt leczniczy Krople Żołądkowe jest złożonym preparatem roślinnym, zawierającym wyciągi ze świeżego ziela dziurawca (Hyperici perforatum), nalewki z liści mięty pieprzowej (Mentha piperita), korzeni kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis) oraz nalewkę gorzką z korzeni goryczki żółtej (Gentiana lutea), liści bobrka trójlistkowego (Menyanthes trifoliata) i owocni pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium subsp. aurantium). Każdy składnik stanowi 25,0 g na 100 g produktu, a ekstrakty przygotowane są w różnych stosunkach ekstrakcji z użyciem etanolu o stężeniu od 70% do 96% (V/V). Całkowita zawartość etanolu w produkcie wynosi 67-72% (V/V), a forma farmaceutyczna to krople doustne (roztwór). Pomimo bogatego składu roślinnego, producent nie udostępnia oficjalnych danych farmakodynamicznych dotyczących preparatu, co jest wyraźnie zaznaczone w charakterystyce produktu leczniczego.
bobrek trójlistkowy, charakterystyka produktu leczniczego, działanie terapeutyczne, dziurawiec zwyczajny, ekstrakt, goryczka żółta, kozłek lekarski, krople doustne, krople żołądkowe, mechanizm działania, mięta pieprzowa, olejek eteryczny, pomarańcza gorzka, produkt złożony, właściwości farmakodynamiczne, wyciąg roślinny - Leksykon substancji czynnych
Kozłek lekarski – Przeciwwskazania stosowania
Kozłek lekarski (Valeriana officinalis L.) wykazuje działanie uspokajające i nasenne, jednak jego stosowanie wymaga uwzględnienia licznych przeciwwskazań. Podstawowym jest nadwrażliwość na kozłek lub inne składniki preparatu. Dodatkowe przeciwwskazania wynikają z obecności substancji pomocniczych i składników dodatkowych, np. uczulenie na mentol (Persen forte, Vamelan, Krople żołądkowe forte), związki terpenowe (Valuherb), czy nietolerancja fruktozy (Valused). Preparaty takie jak Cholitol zawierają nalewkę z pokrzyku, co wyklucza ich stosowanie u pacjentów z częstoskurczem, arytmią, jaskrą, przerostem gruczołu krokowego, niedrożnością dróg żółciowych i jelit oraz kamicą żółciową. Neospasmina Extra jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min), hipermagnezemią, blokiem serca i myasthenia gravis. Valerin max nie powinien być stosowany u dzieci poniżej 12 lat.
arytmia, blok serca, choroba układu nerwowego, choroba wrzodowa żołądka, częstoskurcz serca, działanie nasenne, działanie niepożądane, działanie uspokajające, higiena snu, hipermagnezemia, interakcja lekowa, jaskra, kamica żółciowa, klirens kreatyniny, kozłek lekarski, lecytyna sojowa, lek syntetyczny, miastenia, mięta pieprzowa, nadkwaśność, nadwrażliwość na mentol, nadwrażliwość na orzeszki ziemne, nadwrażliwość na substancje, nalewka z pokrzyku, niedrożność dróg żółciowych, nietolerancja fruktozy, nietolerancja waleriany, niewydolność nerek, olej sojowy, przerost gruczołu krokowego, reakcja alergiczna, terapia poznawczo-behawioralna, tlenek magnezu, zapalenie wyrostka robaczkowego, związki terpenowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Persen Noc 445 mg
Persen Noc to preparat w postaci tabletek drażowanych zawierający 445 mg suchego wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L. s.l., radix) w stosunku ekstrakcji 3-6:1, uzyskanego przy użyciu 70% etanolu jako rozpuszczalnika. Produkt charakteryzuje się relatywnie dobrym profilem bezpieczeństwa, jednak może wywoływać działania niepożądane, głównie ze strony przewodu pokarmowego. Do najczęściej zgłaszanych należą nudności oraz skurcze w obrębie jamy brzusznej, choć częstość ich występowania nie została precyzyjnie określona i sklasyfikowana jako „częstość nieznana”. Inne objawy żołądkowo-jelitowe również mogą się pojawić, jednak brak jest dokładnych danych epidemiologicznych dotyczących ich częstości.
dolegliwość przewodu pokarmowego, dyskomfort żołądka, działanie niepożądane, działanie niepożądane produktu leczniczego, etanol, kozłek lekarski, kurczowy ból brzucha, mdłość, monitorowanie niepożądanych działań produktów leczniczych, nudność, objawy żołądkowo-jelitowe, profil bezpieczeństwa, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, skurcz jamy brzusznej, zaburzenie żołądka i jelit - Leksykon substancji czynnych
Kurkuma – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kurkuma (Curcuma longa) jest składnikiem nalewki stanowiącej 30% preparatu Cholitol, który zawiera również inne ekstrakty roślinne, takie jak mniszek lekarski (25%), kozłek lekarski (15%), mięta pieprzowa (12%), karczoch (11%) oraz pokrzyk wilcza jagoda (7%). Pomimo długotrwałego stosowania kurkumy w medycynie tradycyjnej, brak jest specyficznych danych przedklinicznych dotyczących jej bezpieczeństwa w tej formie i stężeniu. Preparat zawiera ponadto 58-63% (V/V) etanolu, co wymaga uwagi szczególnie u pacjentów z chorobami wątroby, kobiet w ciąży oraz osób z uzależnieniami. Ocena bezpieczeństwa powinna uwzględniać potencjalne interakcje między składnikami oraz indywidualną historię pacjenta.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Valuherb 100 mg + 50 mg
Produkt leczniczy Valuherb występuje w formie kapsułek twardych, zawierających 100 mg wyciągu suchego z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L., radix) o stosunku ekstraktu 4-6:1 oraz 50 mg wyciągu suchego z szyszek chmielu (Humulus lupulus L., flos) w stosunku ekstraktu 5-7:1. Oba ekstrakty pozyskiwane są przy użyciu etanolu 50% (v/v), co zapewnia standaryzację i stabilność substancji czynnych. Kapsułka zawiera również substancje pomocnicze takie jak celuloza mikrokrystaliczna, celuloza sproszkowana oraz krzemu dwutlenek koloidalny, które wpływają na właściwości fizykochemiczne i stabilność preparatu. Powłoka kapsułki wykonana jest z żelatyny wołowej i barwników syntetycznych: indygotyny (E 132), żółcieni chinolinowej (E 104) oraz erytrozyny (E 127).
celuloza mikrokrystaliczna, celuloza sproszkowana, chmiel zwyczajny, dwutlenek krzemu koloidalny, erytrozyna, etanol, indygotyna, kapsułka twarda, kozłek lekarski, niezgodność farmaceutyczna, substancja przeciwzbrylająca, substancja wypełniająca, warunki przechowywania leku, wyciąg z korzenia kozłka, wyciąg z szyszek chmielu, żelatyna wołowa, żółcień chinolinowa - Leksykon substancji czynnych
Chmiel – Właściwości farmakodynamiczne
Chmiel (Humulus lupulus L.) wykazuje działanie uspokajające i nasenne, głównie dzięki składnikom olejku eterycznego zawartym w szyszkach (Lupuli strobili), w tym metylobuten-2-ol, który oddziałuje na ośrodkowy układ nerwowy poprzez kompleks receptorów GABA-A i kanałów chlorkowych, w tym receptory benzodiazepinowe. Preparaty z chmielem poprawiają latencję snu oraz jego jakość, co potwierdzają badania kliniczne z podwójnie ślepą próbą. Wskazania do stosowania obejmują łagodne stany napięcia nerwowego, trudności z zasypianiem, stany niepokoju oraz nadpobudliwość nerwową. Preparaty dostępne są w formie nalewek (Lupuli strobili tinctura 1:5, etanol 70-80% v/v), wyciągów suchych (4-8:1, metanol 30-40% lub etanol 40-50% v/v) oraz sproszkowanych szyszek, często w połączeniu z innymi surowcami roślinnymi o działaniu uspokajającym (np. Valeriana officinalis, Melissa officinalis).
bezsenność, działanie nasenne, działanie synergistyczne, działanie uspokajające, efekt przyzwyczajenia, głóg, kanał chlorkowy, kozłek lekarski, kumulacja substancji czynnej, kwas goryczochmielowy, lek sedatywny, męczennica, melisa lekarska, nalewka z chmielu, napięcie emocjonalne, okres latencji, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, receptor benzodiazepinowy, receptor GABA-A, receptor GABA-ergiczny, uzależnienie, wyciąg suchy - Leksykon substancji czynnych
Kozłek lekarski – Przedawkowanie
Kozłek lekarski (Valeriana officinalis L.) jest powszechnie stosowanym środkiem uspokajającym i nasennym o dobrym profilu bezpieczeństwa. Potencjalnie toksyczna dawka wynosi około 20 g korzenia, co odpowiada różnym ilościom preparatów dostępnych na rynku (np. 6-7 tabletek Baldivian Noc, 110 ml Kropli walerianowych). Przedawkowanie zwykle przebiega łagodnie, z objawami takimi jak zmęczenie, skurcze brzucha, uczucie ucisku w klatce piersiowej, zawroty głowy, drżenie rąk, rozszerzenie źrenic, a rzadziej zaburzenia rytmu serca czy spowolnienie perystaltyki. Objawy ustępują zwykle samoistnie w ciągu 24 godzin. Należy jednak uwzględnić ryzyko intoksykacji etanolem, gdyż wiele preparatów, zwłaszcza krople i nalewki, zawiera wysokie stężenia alkoholu (np. 62,7-69,3% V/V w Kroplach walerianowych). W preparatach złożonych możliwe są dodatkowe objawy wynikające z innych substancji aktywnych, np. atropinopodobne po nalewce z pokrzyku wilczej jagody czy działanie przeczyszczające po sorbitolu.
arytmia, dawka toksyczna, drżenie rąk, duszność, działanie nasenne, działanie uspokajające, halucynacje, hipertermia, intoksykacja alkoholowa, kozłek lekarski, leczenie objawowe, monitorowanie funkcji życiowych, motoryka przewodu pokarmowego, mydriasis, ostra intoksykacja alkoholowa, perystaltyka, pokrzyk wilcza jagoda, praktyka kliniczna, przedawkowanie kozłka lekarskiego, rozszerzenie źrenicy, skurcz jamy brzusznej, spłycenie oddechu, symptomatologia, trudności w oddychaniu, węgiel aktywowany, zaburzenia rytmu serca, zawroty głowy - Leksykon substancji czynnych
Melisa lekarska – Działania niepożądane
Melisa lekarska (Melissa officinalis L.) jest stosowana jako surowiec zielarski o działaniu uspokajającym, jednak jej stosowanie może wiązać się z działaniami niepożądanymi, głównie ze strony przewodu pokarmowego. Najczęściej obserwuje się nudności, bóle brzucha (w tym skurcze) oraz biegunkę, zarówno przy monoterapii, jak i w preparatach złożonych z innymi roślinami, np. korzeniem kozłka lekarskiego czy liściem mięty pieprzowej. Szczególnie preparaty łączące melisę z miętą pieprzową mogą nasilać objawy refluksu żołądkowo-przełykowego, takie jak zgaga, co jest istotne u pacjentów z chorobą refluksową przełyku. Częstość występowania tych działań nie jest dokładnie określona (nieznana), co wynika z ograniczonej liczby badań klinicznych oraz stosowania melisy w preparatach złożonych. Ponadto, mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości o różnym nasileniu, od miejscowych podrażnień skóry po reakcje systemowe, zwłaszcza u osób uczulonych na rośliny z rodziny Lamiaceae.
alergia na rośliny, atopia, badanie kliniczne, biegunka, ból brzucha, charakterystyka produktu leczniczego, choroba refluksowa przełyku, choroba wątroby, choroba współistniejąca, dolegliwość bólowa, drogi żółciowe, działanie niepożądane, działanie uspokajające, farmakoterapia, interakcja lekowa, kozłek lekarski, leczenie objawowe, lek sedatywny, luźny stolec, mdłości, melisa lekarska, mięta pieprzowa, monoterapia, nudności, personel medyczny, perystaltyka jelit, preparat złożony, produkt leczniczy, przewód pokarmowy, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, refluks żołądkowo-przełykowy, skurcz brzucha, stosunek korzyści do ryzyka, układ immunologiczny, układ pokarmowy, układ trawienny, zgaga - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego – Wskazania do stosowania
Wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego (Valerianae radicis extractum fluidum) w dawce 100 mg (20 ml preparatu Doppelherz Energovital Tonik K) stanowi 100% wyciąg natywny (DER 1:1) ekstrahowany 40% m/m etanolem. Preparat ten jest tradycyjnie stosowany jako środek wspomagający czynność serca i układu krążenia, szczególnie w stanach napięcia nerwowego, które mogą negatywnie wpływać na funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego. W składzie toniku wyciąg z kozłka działa synergistycznie z wyciągami płynnymi z owoców głogu (400 mg DER 1:1, 50% m/m etanol oraz 220 mg DER 1:2, 60% V/V etanol), liści melisy (100 mg, 30% m/m etanol) oraz liści rozmarynu (100 mg, 19% V/V etanol), co pozwala na kompleksowe wsparcie układu krążenia i łagodzenie objawów napięcia nerwowego wpływających na serce.
Crataegi fructus extractum fluidum, Doppelherz Energovital Tonik K, działanie uspokajające, kozłek lekarski, krążenie obwodowe, Melissae folii extractum fluidum, płyn doustny, Rosmarini folii extractum fluidum, stan napięcia nerwowego, stan niepokoju, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, układ sercowo-naczyniowy, Valerianae radicis extractum fluidum, wahanie ciśnienia tętniczego, wyciąg natywny, wyciąg płynny z liści melisy, wyciąg płynny z liści rozmarynu, wyciąg płynny z owoców głogu, wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego, zaburzenie czynności serca, zaburzenie krążenia - Leksykon leków
Skład i postać leku – Neospasmina Extra –
Neospasmina Extra to preparat w postaci twardych kapsułek o charakterystycznym owalnym kształcie i dwukolorowej, czerwono-ciemnozielonej barwie, zawierający w jednej kapsułce 250 mg wyciągu wodno-alkoholowego z korzenia kozłka (Valeriana officinalis L., DER 3-6:1, etanol 70% V/V), 50 mg wyciągu suchego z liścia melisy (Melissa officinalis L., DER 6-8:1, rozpuszczalnik woda), 80 mg tlenku magnezu ciężkiego oraz 5 mg witaminy B6 (Pyridoxini hydrochloridum). Substancje pomocnicze obejmują m.in. krzemu dwutlenek koloidalny, glukozę, skrobię żelowaną kukurydzianą i kwas stearynowy, a osłonka kapsułki zawiera barwniki takie jak tytanu dwutlenek (E171), żelaza tlenki (E172), indygotynę (E132) oraz azorubinę (E122). Obecność azorubiny i glukozy wymaga uwagi u pacjentów z alergiami lub nietolerancjami. Produkt jest pakowany w blistry po 10 kapsułek, dostępne w opakowaniach od 10 do 90 kapsułek, z zaleceniem przechowywania w temperaturze do 25°C, w suchym miejscu, z okresem ważności 2 lata.
azorubina, chlorowodorek pirydoksyny, dwutlenek krzemu koloidalny, dwutlenek tytanu, etanol, indygotyna, kapsułka, kapsułka twarda, korzeń kozłka, kozłek lekarski, kwas stearynowy, liść melisy, melisa lekarska, niezgodność farmaceutyczna, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, skrobia kukurydziana, substancja pomocnicza, substancja przeciwzbrylająca, tlenek magnezu, tlenek magnezu ciężki, tlenek żelaza czerwony, tlenek żelaza żółty, witamina B6, współczynnik DER, żelatyna wołowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Valdispert Stres 200 mg + 68 mg
Valdispert Stres to preparat w formie tabletek drażowanych zawierający 200 mg wodno-alkoholowego wyciągu suchego z korzenia kozłka lekarskiego (odpowiadającego 800-1340 mg wysuszonego korzenia) oraz 68 mg suchego wyciągu z szyszek chmielu (odpowiadającego 272-544 mg wysuszonych szyszek). Substancje te pozyskiwane są odpowiednio w etanolu 70% i 40%. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do stosowania leku jest nadwrażliwość na którykolwiek ze składników aktywnych lub pomocniczych, w tym na glukozę (46,5 mg/tabletkę), laktozę (14,45 mg/tabletkę) oraz sacharozę (166,17 mg/tabletkę). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z nietolerancją cukrów, w tym laktozy, glukozy, sacharozy oraz rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami metabolizmu węglowodanów.
chmiel zwyczajny, dysfagia, dziedziczne zaburzenie, kozłek lekarski, nadwrażliwość na chmiel, nadwrażliwość na składniki leku, niedobór laktazy, nietolerancja fruktozy, nietolerancja glukozy, nietolerancja laktozy, nietolerancja sacharozy, reakcja nadwrażliwości, tabletka drażowana, wyciąg z kozłka lekarskiego, wyciąg z szyszek chmielu, wywiad alergologiczny, zaburzenie połykania, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Owies zwyczajny – Przeciwwskazania stosowania
Owies zwyczajny (Avena sativa) jest stosowany w preparatach o działaniu uspokajającym i nasennym, takich jak homeopatyczny syrop Sonna Stres. Głównym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na owies lub inne składniki preparatu. Syrop Sonna Stres zawiera 8,65 g sorbitolu w dawce 10 ml, co wyklucza jego podawanie pacjentom z dziedziczną nietolerancją fruktozy, zaburzeniami wchłaniania glukozy-galaktozy oraz niedoborem sacharazy-izomaltazy. Ponadto, obecność etanolu w preparacie stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z chorobami wątroby, padaczką, chorobą alkoholową, kobiet w ciąży i karmiących, a także u osób leczonych disulfiramem i metronidazolem.
Avena sativa, choroba alkoholowa, choroba wątroby, ciąża, disulfiram, działanie przeciwlękowe, działanie sedatywne, działanie uspokajające i nasenne, dziedziczna nietolerancja fruktozy, etanol, kozłek lekarski, metronidazol, nadwrażliwość na substancje, niedobór sacharazy-izomaltazy, niewydolność nerek, owies zwyczajny, padaczka, produkt homeopatyczny, reakcja alergiczna, rozcieńczenie homeopatyczne, Sonna Stres, sorbitol, substancja pomocnicza, Valeriana officinalis, zaburzenie świadomości, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, Zincum isovalerianicum - Leksykon substancji czynnych
Kurkuma – Właściwości farmakokinetyczne
Preparat Cholitol zawiera kurkumę (Curcuma longa) w postaci nalewki (Curcumae tinctura), stanowiącej 30% składu ilościowego produktu leczniczego. Produkt jest płynem doustnym zawierającym 58-63% (V/V) etanolu, co może wpływać na biodostępność i farmakokinetykę składników aktywnych, w tym związków kurkumy. Oprócz kurkumy, preparat zawiera również nalewki i soki z innych roślin leczniczych, takich jak mniszek lekarski, kozłek lekarski, mięta pieprzowa, karczoch oraz pokrzyk wilczej jagody.
biodostępność, charakterystyka produktu leczniczego, dystrybucja leku, działanie niepożądane, karczoch, kozłek lekarski, krzywa stężenia leku, kurkuma, mięta pieprzowa, mniszek lekarski, nalewka z kurkumy, okres półtrwania, płyn doustny, pokrzyk wilcza jagoda, stężenie w osoczu, właściwości farmakokinetyczne, związek aktywny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Valused 60 mg + 40 mg + 40 mg
Produkt leczniczy Valused zawiera wyciągi z korzenia kozłka (Valeriana officinalis) w dawce 60 mg na kapsułkę, szyszki chmielu (Humulus lupulus) oraz ziela męczennicy (Passiflora incarnata) i wykazuje działanie uspokajające. Przeciwwskazania do stosowania obejmują nadwrażliwość na którykolwiek ze składników aktywnych lub substancji pomocniczych, w tym sorbitol, który wyklucza pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy. Ponadto, obecność oczyszczonego oleju sojowego dyskwalifikuje pacjentów z alergią na orzeszki ziemne lub soję. Wskazane jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego przed rozpoczęciem terapii, aby uniknąć reakcji nadwrażliwości.
chmiel zwyczajny, dysfagia, dziedziczna nietolerancja fruktozy, kapsułka miękka, kozłek lekarski, lek uspokajający, męczennica cielista, nadwrażliwość na orzeszki ziemne, nadwrażliwość na składniki leku, nietolerancja waleriany, olej sojowy, reakcja nadwrażliwości, sorbitol, szyszka chmielu, właściwości uspokajające, wyciąg z korzenia kozłka, wywiad alergologiczny, ziele męczennicy - Leksykon leków
Skład i postać leku – Krople żołądkowe Amara –
Preparat Krople żołądkowe Amara to roztwór doustny o zielonobrunatnej barwie i aromatyczno-miętowym zapachu, zawierający wyłącznie substancje aktywne pochodzenia roślinnego. W 100 ml produktu znajdują się: wyciąg ze świeżego ziela dziurawca (24 ml, DER 1:1, etanol 96% V/V), nalewka z liści mięty pieprzowej (26,5 ml, DER 1:20, etanol 90% V/V), nalewka z korzenia kozłka (24,5 ml, DER 1:4, etanol 70% V/V) oraz nalewka gorzka (25 ml, DER 1:3,5, etanol 70% V/V) z korzeni goryczki, liści bobrka i owocni pomarańczy gorzkiej. Całkowita zawartość etanolu w preparacie wynosi od 65% do 72% (V/V). Produkt nie zawiera substancji pomocniczych, co podkreśla jego naturalny charakter i potencjalne zastosowanie w terapii zaburzeń trawiennych.
bobrek trójlistkowy, dziurawiec, dziurawiec zwyczajny, etanol, goryczka żółta, interakcja lekowa, intraktum dziurawca, korzeń goryczki, korzeń kozłka, kozłek lekarski, krople doustne, krople żołądkowe, liść bobrka, mięta pieprzowa, nalewka gorzka, pomarańcza gorzka, substancja aktywna roślinna, substancja pomocnicza - Leksykon leków
Przedawkowanie – Krople żołądkowe forte –
Preparat Krople żołądkowe forte zawiera wysoką zawartość etanolu (65%-75% V/V) oraz ekstrakty roślinne: nalewkę z korzenia kozłka lekarskiego, liścia mięty pieprzowej, ziela dziurawca oraz nalewkę gorzką z korzenia goryczki, liścia bobrka i naowocni pomarańczy gorzkiej. Brak jest szczegółowych danych klinicznych dotyczących przedawkowania tego preparatu, jednak ze względu na wysoką zawartość alkoholu istnieje ryzyko wystąpienia objawów zatrucia alkoholowego, takich jak zaburzenia świadomości, ataksja, zaburzenia mowy, hipotermia, hipoglikemia oraz depresja oddechowa. Dodatkowo, przedawkowanie składników roślinnych może nasilać ich farmakologiczne działania i wywoływać objawy niepożądane, np. bóle głowy, senność (kozłek lekarski), podrażnienie błony śluzowej żołądka i refluks (mięta pieprzowa), nadwrażliwość na światło i interakcje lekowe (dziurawiec), a także nudności i bóle brzucha (nalewka gorzka).
ataksja, bobrek trójlistkowy, ból brzucha, ból głowy, choroba refluksowa, choroba układu pokarmowego, choroba wątroby, choroba wrzodowa, depresja oddechowa, hemodializa, hipoglikemia, hipotermia, indukcja enzymów cytochromu P450, interakcja z alkoholem, kontrola glikemii, korzeń goryczki, korzeń kozłka, kozłek lekarski, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, nadwrażliwość na światło, naowocnia pomarańczy gorzkiej, niepokój, nudność, osłabienie mięśniowe, parametry życiowe, podrażnienie błony śluzowej, podrażnienie przewodu pokarmowego, pomarańcza gorzka, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, stan wątroby, stężenie alkoholu we krwi, suchość jamy ustnej, toksykologia kliniczna, wymioty, zaburzenie świadomości, zaburzenie wodno-elektrolitowe, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zatrucie alkoholowe, zatrucie etanolem, zawrót głowy, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Siarczan wapnia – Przeciwwskazania stosowania
Siarczan wapnia (calcii sulfas hemihydricus) jest substancją aktywną w preparacie Padma 28 Formuła, występującą w dawce 20 mg na kapsułkę twardą. Lek zawiera również liczne składniki roślinne, w tym kwiat nagietka (5 mg), korzeń lukrecji (15 mg), korzeń kozłka (10 mg) oraz D-kamforę (4 mg). Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania jest nadwrażliwość na siarczan wapnia półwodny oraz na pozostałe składniki preparatu, zwłaszcza na rośliny z rodziny astrowatych (Asteraceae), do której należy nagietek. Dodatkowo, korzeń lukrecji wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby, nerek, nadciśnieniem, hipokaliemią oraz przyjmujących glikozydy nasercowe, natomiast korzeń kozłka może wchodzić w interakcje z lekami uspokajającymi i nasennymi. D-kamfora jest przeciwwskazana u pacjentów z epilepsją lub zaburzeniami czynności wątroby.
astrowate, choroba wątroby, dysfagia, epilepsja, glikozyd nasercowy, gospodarka wapniowa, hipokaliemia, interakcja lekowa, kamfora, kapsułka twarda, kozłek lekarski, lek uspokajający, lukrecja, nadciśnienie, nadwrażliwość, nadwrażliwość na rośliny, nagietek, opcja terapeutyczna, Padma 28, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, siarczan wapnia, siarczan wapnia półwodny, substancja aktywna, substancja czynna, substancja pomocnicza, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie gospodarki wapniowej, zaburzenie połykania - Leksykon substancji czynnych
Męczennica cielista – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Męczennica cielista (Passiflora incarnata) jest składnikiem preparatów o działaniu uspokajającym, takich jak Valused i Sedalia, które różnią się pod względem stężenia i formy farmaceutycznej. Valused zawiera 40 mg wyciągu suchego z ziela męczennicy (DER 2-3:1, DER natywny 4-6:1) z ekstrahentem etanolowym 90% V/V, w połączeniu z wyciągami z kozłka lekarskiego (60 mg) i szyszek chmielu (40 mg), co może wyraźnie osłabiać sprawność psychomotoryczną. Charakterystyka produktu jednoznacznie wskazuje na obniżenie zdolności prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Natomiast Sedalia zawiera męczennicę cielistą w rozcieńczeniu homeopatycznym 3 DH (1,5 g w 100 g syropu) wraz z innymi substancjami roślinnymi o potencjalnym działaniu sedatywnym, jednak brak jest jednoznacznych danych dotyczących wpływu na funkcje psychomotoryczne w dokumentacji tego preparatu.
biodostępność, Chamomilla vulgaris, charakterystyka produktu leczniczego, działanie sedatywne, działanie uspokajające, efekt sedatywny, ekstrahent etanolowy, funkcja psychomotoryczna, Gelsemium, Humulus lupulus, Hyoscyamus niger, Kalium bromatum, korzeń kozłka, kozłek lekarski, męczennica cielista, ośrodkowy układ nerwowy, Passiflora incarnata, postać farmaceutyczna, rozcieńczenie homeopatyczne, sprawność psychomotoryczna, Stramonium, szyszka chmielu, Valeriana officinalis, wyciąg suchy z ziela męczennicy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Krople żołądkowe –
Krople Żołądkowe są przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na składniki aktywne, w tym wyciąg z dziurawca (Hyperici perforatum L.), nalewkę z mięty pieprzowej (Mentha piperita L.) i olejek miętowy, nalewkę z kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L.) oraz nalewkę gorzką z korzeni goryczki żółtej (Gentiana lutea L.) i innych roślin. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość reakcji alergicznych na mentol oraz na przeciwwskazania związane z chorobami układu pokarmowego, takimi jak nadkwaśność żołądka, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy oraz bóle brzucha o nieustalonej etiologii. Preparat nie jest zalecany u dzieci poniżej 12. roku życia ze względu na brak danych bezpieczeństwa oraz wysoką zawartość etanolu (67-72% V/V). Ponadto, ze względu na obecność alkoholu, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobami wątroby, alkoholizmem, kobiet w ciąży i karmiących oraz u osób przyjmujących leki wchodzące w interakcje z alkoholem (np. metronidazol, disulfiram) oraz u kierowców i operatorów maszyn.
bobrek trójlistkowy, ból jamy brzusznej, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, cyklosporyna, digoksyna, dolegliwość gastryczna, doustna antykoncepcja, dyspepsja, działanie sedatywne, dziurawiec, goryczka żółta, hepatotoksyczność, inhibitor MAO, interakcja lekowa, kozłek lekarski, kwas solny, lek immunosupresyjny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwwirusowy, lek przeciwzakrzepowy, mentol, mięta pieprzowa, nadkwaśność żołądka, nadwrażliwość, reakcja fotouczulająca, refluks żołądkowy, SSRI, teratogenność - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Baldivian Noc 441,35 mg
Baldivian Noc to lek roślinny zawierający suchy wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L., s.l. radix) w dawce 441,35 mg w postaci tabletek drażowanych, stosowany w zaburzeniach snu. Pomimo potwierdzonej skuteczności klinicznej, dostępne dane dotyczące farmakokinetyki tego preparatu są ograniczone. Parametry takie jak wchłanianie, dystrybucja, metabolizm oraz wydalanie składników aktywnych nie zostały dotychczas w pełni scharakteryzowane, co wynika m.in. z złożoności mieszaniny substancji biologicznie czynnych zawartych w wyciągu oraz braku jednoznacznej identyfikacji głównych składników odpowiedzialnych za efekt terapeutyczny.
biodostępność, dystrybucja tkankowa, działanie terapeutyczne, eliminacja leku, etanol, farmakokinetyka, korzeń kozłka lekarskiego, kozłek lekarski, parametry farmakokinetyczne, preparat roślinny, skuteczność kliniczna, substancja biologicznie czynna, tabletka drażowana, właściwości farmakokinetyczne, zaburzenia snu - Leksykon substancji czynnych
Rdest ptasi – Właściwości farmakodynamiczne
Rdest ptasi (Polygonum aviculare L. s.l., herba) jest jednym z osiemnastu składników roślinnych preparatu PADMA 28 Formuła, tradycyjnego produktu leczniczego roślinnego. W preparacie występuje w postaci sproszkowanego ziela w dawce 15 mg na kapsułkę twardą, która zawiera brązowy proszek. Ze względu na klasyfikację produktu jako tradycyjnego leku roślinnego, nie wymaga się szczegółowych badań farmakodynamicznych dotyczących rdestu ptasiego. Preparat zawiera także inne składniki roślinne, takie jak korzeń auklandii (40 mg), plecha porostu islandzkiego (40 mg), owoc miodli indyjskiej (35 mg), owoc kardamonu (30 mg) oraz korzeń lukrecji (15 mg), a także składniki nieorganiczne, m.in. siarczan wapnia półwodny (20 mg) i D-kamforę (4 mg).
Azadirachta indica, babka lancetowata, calendula officinalis, Cetraria islandica, czerwone drzewo sandałowe, Elettaria cardamomum, Glycyrrhiza glabra, goździk lekarski, kaempferia galanga, kamfora, kardamon, korzeń auklandii, korzeń lukrecji, kozłek lekarski, migdałecznik, miodla indyjska, nagietek lekarski, Padma 28 Formuła, pięciornik złoty, Plantago lanceolata, Polygonum aviculare, porost islandzki, Potentilla aurea, Pterocarpus santalinus, rdest ptasi, Saussurea costus, siarczan wapnia, Sida cordifolia, Syzygium aromaticum, Terminalia chebula, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, Valeriana officinalis - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Cholitol –
Lek Cholitol w postaci płynu doustnego zawiera nalewki ziołowe: Curcumae tinctura, Taraxaci succus, Valerianae tinctura, Menthae pip. tinctura, Cynarae tinctura oraz Belladonnae tinctura, z zawartością etanolu 58-63% (V/V). Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na składniki preparatu. Ze względu na obecność alkaloidów tropanowych w nalewce z pokrzyku wilczej jagody (Belladonnae tinctura), lek jest przeciwwskazany u pacjentów z tachykardią, arytmią, jaskrą z wąskim kątem przesączania, przerostem gruczołu krokowego oraz schorzeniami układu pokarmowego takimi jak niedrożność dróg żółciowych, niedrożność jelit i kamica żółciowa. Alkaloidy te mogą nasilać zaburzenia rytmu serca, zwiększać ciśnienie wewnątrzgałkowe, pogarszać odpływ moczu oraz maskować objawy niedrożności.
alkaloidy tropanowe, arytmia, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie antycholinergiczne, jaskra, jaskra z wąskim kątem, kamica żółciowa, karczoch, kolka żółciowa, kozłek lekarski, mięta pieprzowa, mniszek lekarski, mydriasis, nadwrażliwość na substancje czynne, nalewka z kurkumy, nalewka z pokrzyku, niedrożność dróg żółciowych, niedrożność jelit, pokrzyk wilcza jagoda, przerost prostaty, tachykardia, zatrzymanie moczu - Leksykon substancji czynnych
Głóg – Interakcje
Głóg (Crataegus spp.) wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne z lekami kardiologicznymi, zwłaszcza glikozydami nasercowymi (np. digoksyną), beta-blokerami oraz innymi lekami hipotensyjnymi, co może prowadzić do nasilenia działania kardiotropowego i hipotensyjnego. W przypadku glikozydów nasercowych ryzyko synergizmu jest wysokie, dlatego łączenie preparatów zawierających głóg z tymi lekami jest niewskazane. Ponadto, preparaty z głogiem mogą nasilać działanie leków przeciwkrzepliwych (antagonistów witaminy K, NOAC) ze względu na obecność kumaryn i flawonoidów, co zwiększa ryzyko krwawień. W terapii uspokajającej głóg w połączeniu z innymi roślinnymi środkami uspokajającymi (kozłek lekarski, melisa, chmiel) może potęgować sedację, dlatego nie zaleca się ich stosowania razem z syntetycznymi lekami uspokajającymi i nasennymi.
antagonista witaminy K, beta-bloker, ciśnienie tętnicze, digoksyna, działanie antykoagulacyjne, działanie hipotensyjne, działanie inotropowe dodatnie, działanie kardiotropowe, działanie przeciwkrzepliwe, działanie sedatywne, działanie synergistyczne, działanie toksyczne, działanie uspokajające, flawonoid, funkcja wątroby, glikozyd naparstnicy, glikozyd nasercowy, głóg, hepatocyt, kozłek lekarski, krzepnięcie krwi, lek hepatotoksyczny, lek hipotensyjny, lek przeciwkrzepliwy, lek uspokajający, męczennica, melisa, nalewka, NOAC, ośrodkowy układ nerwowy, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, szyszki chmielu, wyciąg płynny, związek kumarynowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Krople żołądkowe Aflofarm –
Krople żołądkowe Aflofarm zawierają nalewki z kozłka lekarskiego, mięty pieprzowej, intrakt z dziurawca oraz nalewkę gorzką. Stosowanie preparatu może wywołać działania niepożądane, głównie ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności i skurcze brzucha, które występują sporadycznie i są związane z nalewką z korzenia waleriany. U osób wrażliwych może pojawić się zgaga, objawiająca się uczuciem pieczenia za mostkiem, co występuje niezbyt często. Ponadto, obecność intraktu z dziurawca niesie ryzyko fotosensytyzacji, szczególnie u pacjentów o jasnej karnacji, manifestującej się nadmiernym zaczerwienieniem skóry lub zmianami przypominającymi oparzenia słoneczne.
bezpieczeństwo farmakoterapii, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, działanie niepożądane, fotosensytyzacja, intrakt z dziurawca, korzeń waleriany, kozłek lekarski, monitoring działań niepożądanych, nadwrażliwość na światło słoneczne, nalewka gorzka, nalewka z mięty pieprzowej, nietolerancja leku, nudności, olejek eteryczny mięty, oparzenie słoneczne, pieczenie za mostkiem, skurcz brzucha, zaczerwienienie skóry, zarzucanie treści żołądkowej, zgaga - Leksykon leków
Działania niepożądane – Krople żołądkowe –
Krople Żołądkowe to preparat wieloskładnikowy zawierający wyciąg ze świeżego ziela dziurawca (Hyperici perforatum), nalewki z mięty pieprzowej, kozłka lekarskiego, goryczki żółtej, bobrka trójlistkowego oraz owocni pomarańczy gorzkiej. Preparat charakteryzuje się wysoką zawartością etanolu (67-72% V/V), co może wpływać na profil działań niepożądanych. Do najczęściej obserwowanych działań niepożądanych należą reakcje alergiczne skórne (wysypka, świąd, pokrzywka, rumień), fotouczulenie związane z obecnością hyperycyny w wyciągu z dziurawca oraz zgaga, prawdopodobnie wynikająca z drażniącego działania alkoholu i składników goryczkowych. Częstość występowania tych działań nie jest określona na podstawie dostępnych danych.
bobrek trójlistkowy, choroba refluksowa przełyku, dolegliwości trawienne, działania niepożądane produktów leczniczych, dziurawiec zwyczajny, etanol, fotouczulenie, goryczka żółta, hyperycyna, kozłek lekarski, mięta pieprzowa, nadwrażliwość na promieniowanie UV, pieczenie za mostkiem, podrażnienie błony śluzowej przełyku, pomarańcza gorzka, przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka, reakcja alergiczna, reakcja alergiczna skórna, refluks żołądkowo-przełykowy, układ immunologiczny, wysypka skórna, zgaga - Leksykon substancji czynnych
Sałata – Wskazania do stosowania
Liść sałaty (Lactuca sativa var. capitata L., folium) jest jednym ze składników preparatu roślinnego PADMA 28 Formuła, występującym w dawce 6 mg na kapsułkę twardą. Preparat ten, oparty na tradycji medycyny tybetańskiej i stosowany w Europie od ponad 30 lat, wykazuje działanie synergistyczne wynikające z połączenia wielu surowców roślinnych i mineralnych. PADMA 28 Formuła jest rekomendowana przede wszystkim jako środek wspomagający układ odpornościowy, szczególnie w profilaktyce nawracających infekcji górnych dróg oddechowych oraz powtarzających się przeziębień. Badania kliniczne potwierdzają, że regularne stosowanie preparatu zmniejsza częstość infekcji, co jest istotne u pacjentów z obniżoną odpornością.
babka lancetowata, chromanie przestankowe, goździk lekarski, infekcje górnych dróg oddechowych, kamfora, korzeń auklandii, kozłek lekarski, liść sałaty, lukrecja, medycyna tybetańska, mikrokrążenie obwodowe, miodla indyjska, nagietek lekarski, niewydolność krążenia, Padma 28, parestezje, porost islandzki, przewlekła niewydolność żylna, przeziębienie, rdest ptasi, siarczan wapnia, układ odpornościowy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Valused Noc Plus (154 mg + 34,75 mg + 20 mg)/tabl.
Produkt leczniczy Valused Noc Plus zawiera 154 mg wyciągu suchego z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis), 34,75 mg wyciągu z szyszek chmielu zwyczajnego (Humulus lupulus) oraz 20 mg wyciągu z ziela męczennicy cielistej (Passiflora incarnata). Ze względu na brak wystarczających danych naukowych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tych składników u kobiet w ciąży, preparatu nie zaleca się stosować w okresie ciąży. Podobne przeciwwskazanie dotyczy okresu laktacji, gdyż nie przeprowadzono badań oceniających przenikanie składników do mleka matki oraz ich wpływ na dziecko. W przypadku konieczności stosowania leków uspokajających lub nasennych u kobiet ciężarnych lub karmiących piersią, wskazane jest rozważenie alternatywnych preparatów o udokumentowanym profilu bezpieczeństwa.
antykoncepcja, funkcja rozrodcza, Humulus lupulus, karmienie piersią, kozłek lekarski, laktacja, lek nasenny, lek uspokajający, nieplanowana ciąża, Passiflora incarnata, planowanie ciąży, postępowanie terapeutyczne, przenikanie do mleka matki, szyszka chmielu, Valeriana officinalis, ziele męczennicy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Krople żołądkowe Aflofarm –
Krople żołądkowe Aflofarm to preparat złożony z naturalnych ekstraktów roślinnych, nieposiadający kodu ATC, wykazujący wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne. Mechanizm działania opiera się na stymulacji receptorów smakowych przez substancje goryczkowe i olejki eteryczne, co prowadzi do zwiększenia wydzielania śliny, soku żołądkowego (zawierającego enzymy trawienne i kwas solny) oraz śluzu ochronnego w błonie śluzowej przewodu pokarmowego. Preparat wykazuje także łagodne działanie spazmolityczne i karminatywne, głównie dzięki nalewce miętowej zawierającej mentol i monoterpeny, które rozkurczają mięśniówkę gładką przewodu pokarmowego.
dyspepsja, działanie karminatywne, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczające, działanie spazmolityczne, działanie wiatropędne, dziurawiec, kozłek lekarski, kubek smakowy, mięśniówka gładka, nalewka gorzka, nalewka miętowa, olejek eteryczny, olejek miętowy, ośrodkowy układ nerwowy, perystaltyka jelit, produkcja śluzu, receptor smakowy, sok żołądkowy, substancja goryczkowa, wydzielanie śliny - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Valerin 200 mg
Preparaty zawierające wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L.), takie jak Valerin 200 mg w formie tabletek drażowanych, wykazują działanie sedatywne, które może istotnie wpływać na funkcje psychomotoryczne pacjenta. W praktyce klinicznej kluczowe jest uwzględnienie tego efektu w kontekście bezpieczeństwa prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn. Zaleca się, aby pacjenci nie prowadzili pojazdów ani nie obsługiwali maszyn przez minimum 2 godziny po przyjęciu leku. Ponadto, preparatu nie powinno się stosować w godzinach nocnych u osób kierujących pojazdami, a także u pacjentów odczuwających zmęczenie, ze względu na zwiększone ryzyko zasypiania i potencjalnych wypadków.
charakterystyka produktu leczniczego, dokumentacja medyczna, działanie sedatywne, edukacja pacjenta, efekt farmakologiczny, ekstrakt z kozłka lekarskiego, funkcja psychomotoryczna, kozłek lekarski, ośrodkowy układ nerwowy, przeciwwskazanie czasowe, skłonność do zasypiania, tabletka drażowana, Valeriana officinalis, Valerin, wyciąg roślinny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cholitol –
Produkt leczniczy Cholitol jest płynem doustnym zawierającym kompozycję sześciu tinktur ziołowych: nalewkę z kurkumy (30 g/100 g), sok z mniszka lekarskiego (25 g/100 g), nalewkę z kozłka lekarskiego (15 g/100 g), nalewkę z mięty pieprzowej (12 g/100 g), nalewkę z karczocha (11 g/100 g) oraz nalewkę z pokrzyku wilczej jagody (7 g/100 g). Składniki te wykazują właściwości przeciwzapalne, cholagogiczne, żółciopędne, moczopędne, uspokajające, spazmolityczne, rozkurczowe i hepatoprotekcyjne. Preparat zawiera ponadto 58-63% (V/V) etanolu, co jest istotnym czynnikiem przy ocenie bezpieczeństwa farmakologicznego. Brak jest jednak szczegółowych danych przedklinicznych, takich jak badania toksykologiczne, farmakologiczne czy farmakokinetyczne, które są standardowo wymagane do kompleksowej oceny profilu bezpieczeństwa leku.
badanie toksykologiczne, działanie hepatoprotekcyjne, działanie moczopędne, działanie niepożądane, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, działanie uspokajające, działanie żółciopędne, karczoch, kozłek lekarski, mięta pieprzowa, mniszek lekarski, nalewka z karczocha, nalewka z kozłka lekarskiego, nalewka z kurkumy, nalewka z mięty pieprzowej, nalewka z pokrzyku wilczej jagody, pokrzyk wilcza jagoda, potencjał genotoksyczny, sok z mniszka lekarskiego, toksyczność ostra - Leksykon substancji czynnych
Kozłek lekarski – Właściwości farmakodynamiczne
Kozłek lekarski (Valeriana officinalis L.) wykazuje udokumentowane działanie uspokajające i nasenne, potwierdzone zarówno w badaniach przedklinicznych, jak i kontrolowanych badaniach klinicznych. Jego farmakodynamiczne efekty obejmują poprawę jakości i długości snu oraz skrócenie latencji snu, co zostało potwierdzone za pomocą subiektywnych ocen, zwalidowanych skal psychometrycznych oraz zapisu EEG. Mechanizm działania jest wieloczynnikowy i obejmuje interakcje z układem GABA-ergicznym (receptory GABA-A i benzodiazepinowe), agonistyczne działanie na receptory adenozynowe A1 oraz wiązanie z receptorami serotoninowymi 5-HT1A. Za efekt kliniczny odpowiadają głównie seskwiterpeny (w tym kwasy walerenowe), walepotriaty, lignany, flawonoidy oraz olejki eteryczne. Wyciągi z korzenia kozłka, przygotowywane w mieszaninie etanol-woda (do 70% V/V), stosowane w rekomendowanych dawkach, wykazują skuteczność w leczeniu zaburzeń snu oraz stanów lękowych.
ciśnienie krwi, działanie sedatywne, działanie wiatropędne, działanie żółciopędne, EEG, flawonoidy, kanał chlorkowy, kod ATC, kozłek lekarski, kwas walerenowy, latencja snu, lek nasenny, lek psycholeptyczny, lignany, liść melisy, liść mięty pieprzowej, mięśnie gładkie, nerwica wegetatywna, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, receptor adenozynowy A1, receptor benzodiazepinowy, receptor GABA-A, receptor serotoninowy 5-HT1A, stan lękowy, stan spastyczny, szyszki chmielu, tolerancja farmakologiczna, układ GABA-ergiczny, układ mięśniowo-nerwowy, walepotriaty, zaburzenie wegetatywne, zdolność psychomotoryczna, ziele męczennicy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Krople żołądkowe –
Krople Żołądkowe to tradycyjny produkt roślinny wskazany głównie w leczeniu zaburzeń apetytu, takich jak brak łaknienia, oraz dolegliwości żołądkowych związanych z niestrawnością i wzdęciami. Preparat zawiera nalewkę gorzką (Amara tinctura) z korzeni goryczki żółtej, liści bobrka trójlistkowego i owocni pomarańczy gorzkiej, które stymulują wydzielanie soków trawiennych, co przekłada się na poprawę apetytu. Dodatkowo, synergistyczne działanie składników roślinnych, takich jak wyciąg ze świeżego ziela dziurawca (Hyperici intractum), nalewka z liści mięty pieprzowej z olejkiem eterycznym (Menthae piperitae tinctura cum Menthae piperitae aetheroleo) oraz nalewka z korzeni kozłka lekarskiego (Valerianae tinctura), przyczynia się do łagodzenia stanów zapalnych, rozkurczu mięśni gładkich przewodu pokarmowego, redukcji wzdęć oraz działania uspokajającego w dolegliwościach trawiennych o podłożu nerwowym.
bobrek trójlistkowy, brak łaknienia, choroba wątroby, dolegliwość trawienna, dolegliwość żołądkowa, działanie przeciwzapalne, goryczka żółta, kozłek lekarski, mięśnie gładkie, mięta pieprzowa, nadmierne gromadzenie gazów, niestrawność, pomarańcza gorzka, przewód pokarmowy, roztwór doustny, sok trawienny, wzdęcie, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Rdest ptasi – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Rdest ptasi (Polygonum aviculare L. s.l., herba) jest jednym ze składników preparatu Padma 28 Formuła, występującym w ilości 15 mg na kapsułkę, która zawiera również liczne inne ekstrakty roślinne i składniki mineralne. Preparat stosowany jest w celu wzmacniania układu odpornościowego, jednak wymaga szczególnej ostrożności klinicznej, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością krążenia. W przypadku pojawienia się objawów takich jak gorączka, duszność, ropna plwocina, zmiany skórne, zakrzepowe zapalenie żył, stwardnienie podskórne, silny ból kończyn dolnych, owrzodzenia, nagły obrzęk nóg, niewydolność serca lub nerek, konieczna jest pilna konsultacja lekarska. Objawy te mogą wskazywać na zaostrzenie choroby podstawowej lub działania niepożądane preparatu, co wymaga dokładnej oceny i ewentualnej modyfikacji terapii.
babka lancetowata, cukrzyca, drzewo sandałowe, duszność, glikemia, goździk, infekcja, kaempferia galanga, kamfora, kardamon, korzeń auklandii, korzennik, kozłek lekarski, lukrecja, migdałecznik, miodla indyjska, nagietek lekarski, niewydolność krążenia, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk, orlik pospolity, owrzodzenie, pięciornik złoty, plwocina ropna, porost islandzki, rdest ptasi, siarczan wapnia, stwardnienie podskórne, układ odpornościowy, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie skóry - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Persen Noc 445 mg
Persen Noc to preparat w formie tabletek drażowanych zawierający 445 mg suchego wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L. s.l., radix) z rozpuszczalnikiem etanol 70% (V/V). Lek jest wskazany do stosowania u młodzieży powyżej 12 lat, dorosłych oraz osób w podeszłym wieku w łagodnych stanach napięcia nerwowego (1 tabletka do 3 razy na dobę, maksymalnie 4 tabletki na dobę) oraz w zaburzeniach snu (1 tabletka 30-60 minut przed snem, z możliwością wcześniejszej dawki wieczorem). Tabletki należy przyjmować w całości, popijając chłodnym płynem, a terapia powinna trwać od 2 do 4 tygodni, ze względu na stopniowe narastanie efektu terapeutycznego. Stosowanie u dzieci poniżej 12 lat nie jest zalecane z powodu braku danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
doraźne stosowanie, efekt terapeutyczny, etanol 70%, korzeń kozłka lekarskiego, kozłek lekarski, maksymalna dawka dobowa, podanie doustne, populacja pediatryczna, stan napięcia nerwowego, tabletka drażowana, terapia objawowa, wyciąg z korzenia kozłka, wyciąg z kozłka lekarskiego, wywiad medyczny, zaburzenia snu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Antinervinum (1032 mg + 903 mg + 645 mg)/5 ml
Produkt leczniczy Antinervinum w postaci syropu zawiera wyciągi z ziół o działaniu uspokajającym, w tym nalewki z kozłka lekarskiego (20,0 g/100 g), głogu (17,5 g/100 g) oraz szyszek chmielu (12,5 g/100 g). Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na którykolwiek składnik aktywny lub pomocniczy, w tym sorbitol (1,5 g/5 ml) oraz etanol (28-34% V/V, do 1,3 g/5 ml). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z historią złej tolerancji waleriany, objawiającej się dolegliwościami ze strony przewodu pokarmowego, bólami głowy lub pogorszeniem samopoczucia. Ze względu na zawartość etanolu, lek jest przeciwwskazany u osób z chorobą alkoholową, uszkodzeniem wątroby, padaczką, chorobami OUN, a także u kobiet w ciąży i karmiących piersią.
choroba alkoholowa, choroba ośrodkowego układu nerwowego, dolegliwości przewodu pokarmowego, działanie uspokajające, dziedziczna nietolerancja fruktozy, głóg, kozłek lekarski, lek działający depresyjnie na OUN, nadwrażliwość na składniki leku, nalewka z głogu, nalewka z kozłka lekarskiego, nalewka z szyszek chmielu, nietolerancja waleriany, padaczka, reakcja alergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, szyszki chmielu, uszkodzenie wątroby, zaburzenie funkcji wątroby, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Krople żołądkowe forte –
Krople Żołądkowe Forte to preparat roślinny o złożonym składzie, zawierający nalewki z korzenia kozłka (25 g/100 g, ekstrakcja etanolem 70°), liści mięty pieprzowej (25 g/100 g, etanol 90°), ziela dziurawca (25 g/100 g, etanol 70°) oraz nalewkę gorzką z korzenia goryczki, liści bobrka i naowocni pomarańczy gorzkiej (25 g/100 g, etanol 70°). Preparat zawiera 65%-75% (V/V) etanolu jako rozpuszczalnik i konserwant. Mechanizm działania opiera się na obecności związków goryczowych, olejków eterycznych i flawonoidów, które synergistycznie stymulują receptory smakowe, pobudzają wydzielanie soku żołądkowego, poprawiają perystaltykę przewodu pokarmowego oraz wykazują działanie rozkurczowe i przeciwzapalne. Składniki takie jak gentiopikrozyd, menyantyna, hiperycyna i mentol odpowiadają za wielokierunkowe efekty terapeutyczne, w tym poprawę trawienia, zmniejszenie wzdęć oraz wzrost łaknienia.
błona śluzowa żołądka, bobrek trójlistkowy, działanie przeciwskurczowe, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczowe, działanie synergistyczne, działanie wiatropędne, działanie żółciopędne, dziurawiec zwyczajny, flawonoid, goryczka żółta, hiperycyna, korzeń goryczki, kozłek lekarski, mentol, menyantyna, mięsień gładki, mięta pieprzowa, motoryka przewodu pokarmowego, nalewka gorzka, nalewka z korzenia kozłka, olejek eteryczny, perystaltyka przewodu pokarmowego, pomarańcza gorzka, preparat roślinny, sok trawienny, sok żołądkowy, substancja goryczowa, terpen, związek flawonoidowy, związek goryczowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Valdix Forte 355 mg
Valdix Forte to preparat zawierający 355 mg wyciągu wodno-alkoholowego z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L., radix) w formie tabletek powlekanych, z ekstraktem w proporcji 3-4:1, przygotowanym przy użyciu 60% etanolu jako rozpuszczalnika. Głównym przeciwwskazaniem do stosowania tego leku jest nadwrażliwość na wyciąg z korzenia kozłka lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Objawy nadwrażliwości mogą obejmować reakcje skórne (wysypka, pokrzywka, świąd), objawy ze strony układu oddechowego (duszność, skurcz oskrzeli) oraz w skrajnych przypadkach reakcje anafilaktyczne, co wymaga bezwzględnego odrzucenia terapii Valdix Forte u pacjentów z historią takich reakcji.
charakterystyka produktu leczniczego, duszność, etanol, korzeń kozłka, kozłek lekarski, lek ziołowy, nadwrażliwość, pokrzywka, przetwory z korzenia kozłka, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja skórna, skurcz oskrzeli, substancja pomocnicza, suplement diety, świąd, tabletki powlekane, układ oddechowy, Valdix Forte, Valeriana officinalis, Valerianaceae, wyciąg wodno-alkoholowy, wysypka, wywiad alergologiczny - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z męczennicy cielistej – Interakcje
Wyciąg z męczennicy cielistej (Passiflora incarnata L.) wykazuje działanie sedatywne i uspokajające, co wiąże się z interakcjami farmakodynamicznymi, zwłaszcza z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Najistotniejszą grupą są benzodiazepiny (np. diazepam, alprazolam, lorazepam), których działanie może zostać nasilone poprzez synergistyczne oddziaływanie na receptory GABA-ergiczne, co zwiększa ryzyko nadmiernej sedacji i uspokojenia. Podobne ryzyko dotyczy innych leków nasennych i uspokajających (zopiklon, zolpidem, hydroksyzyna), opioidów (kodeina, tramadol, morfina) oraz alkoholu etylowego, gdzie synergistyczne działanie depresyjne na OUN może prowadzić do nasilenia sedacji, zaburzeń koordynacji, wydłużenia czasu reakcji i potencjalnie depresji oddechowej. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania tych substancji z wyciągiem z męczennicy cielistej, np. preparatem Pascoflair.
alprazolam, benzodiazepiny, depresja oddechowa, diazepam, difenhydramina, działanie depresyjne, działanie uspokajające, efekt sedatywny, etanol, hydroksyzyna, inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, klemastyna, kodeina, kozłek lekarski, leki nasenne, leki przeciwdepresyjne, leki przeciwhistaminowe, leki przeciwhistaminowe I generacji, leki przeciwpadaczkowe, lorazepam, morfina, opioidy, ośrodkowy układ nerwowy, Passiflora incarnata, receptory GABA-ergiczne, SNRI, SSRI, tramadol, układ GABA-ergiczny, wyciąg z męczennicy cielistej, zolpidem, zopiklon - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Hova
Produkt leczniczy Hova, zawierający wyciąg z korzenia kozłka lekarskiego (220 mg wyciągu suchego, w tym 200,2 mg wyciągu natywnego) oraz wyciąg z szyszki chmielu (65 mg wyciągu suchego, w tym 45,5 mg wyciągu natywnego), wymaga zachowania szczególnych środków ostrożności. Lek nie jest zalecany dla dzieci poniżej 12 roku życia z powodu braku danych klinicznych. U pacjentów z niewielką niewydolnością nerek lub wątroby oraz u osób dializowanych nie jest konieczna modyfikacja dawkowania. Diabetycy mogą stosować lek według standardowego schematu, jednak należy uwzględnić obecność glukozy (19,5 mg na tabletkę). Produkt zawiera również laktozę jednowodną (7,92 mg), co wyklucza jego stosowanie u pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.
badania laboratoryjne, cukrzyca, dializoterapia, działanie niepożądane, działanie sedatywne, Humulus lupulus, interakcje z alkoholem, kozłek lekarski, laktoza jednowodna, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, produkt leczniczy, środek ostrożności, substancja pomocnicza, szyszka chmielu, Valeriana officinalis, zaburzenie wchłaniania węglowodanów, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Persen forte 87,5 mg + 17,5 mg + 17,5 mg
Produkt leczniczy Persen forte, zawierający 87,5 mg wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego, 17,5 mg liści melisy oraz 17,5 mg liści mięty pieprzowej w kapsułce, nie jest zalecany do stosowania u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią ze względu na brak wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa. Substancje czynne nie zostały poddane odpowiednim badaniom w tych grupach pacjentek, co uniemożliwia ocenę ryzyka dla płodu oraz niemowlęcia. Lekarz powinien poinformować pacjentki o potencjalnym ryzyku i zalecić rozważenie alternatywnych terapii o lepiej udokumentowanym profilu bezpieczeństwa w tych stanach fizjologicznych. Ponadto, brak jest danych dotyczących przenikania składników aktywnych do mleka matki oraz ich wpływu na dziecko, co dodatkowo podkreśla konieczność ostrożności w okresie laktacji.
alternatywne metody leczenia, bezpieczeństwo leków w ciąży, bezpieczeństwo preparatu, ciąża, efekt niepożądany, efekt terapeutyczny, funkcja rozrodcza, interakcja lekowa, karmienie piersią, kobieta ciężarna, kozłek lekarski, laktacja, melisa lekarska, mięta pieprzowa, mleko matki, płodność, przenikanie składników aktywnych, rozwój płodu, wiek rozrodczy, zdolność do zapłodnienia