nalewka z pokrzyku
Nalewka z pokrzyku jest preparatem wykonanym z rośliny Atropa belladonna (pokrzyk wilcza jagoda), zawierającej atropinę i skopolaminę, silne alkaloidy tropanowe o działaniu antycholinergicznym. W medycynie historycznej była stosowana jako środek przeciwbólowy, rozkurczowy i uspokajający.
Ze względu na wysoką toksyczność i wąski indeks terapeutyczny, nalewka z pokrzyku została wycofana z oficjalnego użytku medycznego. Atropina i skopolamina w niekontrolowanych dawkach mogą powodować tachykardię, rozszerzenie źrenic, zaburzenia widzenia, suchość błon śluzowych, halucynacje, delirium, a w skrajnych przypadkach śpiączkę i śmierć.
Obecnie czyste alkaloidy wyizolowane z pokrzyku (głównie atropina) są wykorzystywane w kontrolowanych dawkach w anestezjologii, okulistyce, gastroenterologii i toksykologii. Jakiekolwiek samodzielne przygotowywanie nalewek z pokrzyku jest niezwykle niebezpieczne i stanowi zagrożenie dla życia.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Kozłek lekarski – Przeciwwskazania stosowania
Kozłek lekarski (Valeriana officinalis L.) wykazuje działanie uspokajające i nasenne, jednak jego stosowanie wymaga uwzględnienia licznych przeciwwskazań. Podstawowym jest nadwrażliwość na kozłek lub inne składniki preparatu. Dodatkowe przeciwwskazania wynikają z obecności substancji pomocniczych i składników dodatkowych, np. uczulenie na mentol (Persen forte, Vamelan, Krople żołądkowe forte), związki terpenowe (Valuherb), czy nietolerancja fruktozy (Valused). Preparaty takie jak Cholitol zawierają nalewkę z pokrzyku, co wyklucza ich stosowanie u pacjentów z częstoskurczem, arytmią, jaskrą, przerostem gruczołu krokowego, niedrożnością dróg żółciowych i jelit oraz kamicą żółciową. Neospasmina Extra jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min), hipermagnezemią, blokiem serca i myasthenia gravis. Valerin max nie powinien być stosowany u dzieci poniżej 12 lat.
arytmia, blok serca, choroba układu nerwowego, choroba wrzodowa żołądka, częstoskurcz serca, działanie nasenne, działanie niepożądane, działanie uspokajające, higiena snu, hipermagnezemia, interakcja lekowa, jaskra, kamica żółciowa, klirens kreatyniny, kozłek lekarski, lecytyna sojowa, lek syntetyczny, miastenia, mięta pieprzowa, nadkwaśność, nadwrażliwość na mentol, nadwrażliwość na orzeszki ziemne, nadwrażliwość na substancje, nalewka z pokrzyku, niedrożność dróg żółciowych, nietolerancja fruktozy, nietolerancja waleriany, niewydolność nerek, olej sojowy, przerost gruczołu krokowego, reakcja alergiczna, terapia poznawczo-behawioralna, tlenek magnezu, zapalenie wyrostka robaczkowego, związki terpenowe - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Cholitol –
Lek Cholitol w postaci płynu doustnego zawiera nalewki ziołowe: Curcumae tinctura, Taraxaci succus, Valerianae tinctura, Menthae pip. tinctura, Cynarae tinctura oraz Belladonnae tinctura, z zawartością etanolu 58-63% (V/V). Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na składniki preparatu. Ze względu na obecność alkaloidów tropanowych w nalewce z pokrzyku wilczej jagody (Belladonnae tinctura), lek jest przeciwwskazany u pacjentów z tachykardią, arytmią, jaskrą z wąskim kątem przesączania, przerostem gruczołu krokowego oraz schorzeniami układu pokarmowego takimi jak niedrożność dróg żółciowych, niedrożność jelit i kamica żółciowa. Alkaloidy te mogą nasilać zaburzenia rytmu serca, zwiększać ciśnienie wewnątrzgałkowe, pogarszać odpływ moczu oraz maskować objawy niedrożności.
alkaloidy tropanowe, arytmia, ciśnienie wewnątrzgałkowe, działanie antycholinergiczne, jaskra, jaskra z wąskim kątem, kamica żółciowa, karczoch, kolka żółciowa, kozłek lekarski, mięta pieprzowa, mniszek lekarski, mydriasis, nadwrażliwość na substancje czynne, nalewka z kurkumy, nalewka z pokrzyku, niedrożność dróg żółciowych, niedrożność jelit, pokrzyk wilcza jagoda, przerost prostaty, tachykardia, zatrzymanie moczu - Leksykon substancji czynnych
Benzoes – Przeciwwskazania stosowania
Benzoes, będący substancją czynną w preparacie Homeoplasmine (0,1 g/100 g maści), jest stosowany miejscowo, jednak jego aplikacja wymaga uwzględnienia licznych przeciwwskazań. Podstawowym jest nadwrażliwość na benzoes oraz inne składniki preparatu, takie jak Calendula officinalis TM (0,1 g/100 g), Phytolacca decandra TM (0,3 g/100 g), Bryonia TM (0,1 g/100 g) oraz kwas borowy (Acidum boricum) w stężeniu 4,0 g/100 g. Preparat nie powinien być stosowany u dzieci i młodzieży, na skaleczenia z cechami zakażenia ani na błony śluzowe, ze względu na ryzyko reakcji niepożądanych i pogorszenia stanu miejscowego. Wskazane jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego oraz ocena stanu skóry przed rozpoczęciem terapii.
- Leksykon substancji czynnych
Pokrzyk wilcza jagoda – Interakcje
Pokrzyk wilcza jagoda (Atropa belladonna) zawiera alkaloidy tropanowe (atropinę, hioscyjaminę, skopolaminę) o działaniu antycholinergicznym, które mogą potencjalnie wchodzić w interakcje farmakologiczne z innymi lekami. W większości preparatów homeopatycznych (np. Drosetux, Homeovox, Paragrippe, Sedatif PC) oraz miejscowych (Traumeel S) nie odnotowano istotnych interakcji, co wynika z niskiego stężenia substancji czynnej i ograniczonego wchłaniania systemowego. Preparat Cholitol zawiera Belladonnae tinctura w ilości 7 g/100 g oraz 58-63% V/V etanolu, co wymaga uwagi ze względu na ryzyko interakcji z alkoholem i innymi lekami. Producent preparatu Malia Kaszel (Atropa bella-donna D6) zaleca konsultację lekarską przed zastosowaniem, wskazując na potencjalne, choć nieudokumentowane interakcje.
alkaloid tropanowy, atropa belladonna, atropina, ciśnienie śródgałkowe, domperidon, donepezyl, działanie antycholinergiczne, działanie niepożądane, hioscyjamina, inhibitor cholinesterazy, jaskra z wąskim kątem, lek cholinomimetyczny, lek prokinetyczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwparkinsonowski, lek przeciwpsychotyczny, metoklopramid, nalewka z pokrzyku, obniżenie progu drgawkowego, opioidowy lek przeciwbólowy, pokrzyk wilcza jagoda, preparat homeopatyczny, refluks żołądkowo-przełykowy, rywastygmina, skopolamina, suchość jamy ustnej, tachykardia, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny - Leksykon substancji czynnych
Pokrzyk wilcza jagoda – Właściwości farmakodynamiczne
Pokrzyk wilcza jagoda (Atropa bella-donna) jest składnikiem wielu preparatów leczniczych, zarówno tradycyjnych, jak i homeopatycznych, występujących w różnych postaciach farmaceutycznych, takich jak płyn doustny (Cholitol – Belladonnae tinctura 7 g/100 g), syropy (Drosetux 3CH – 15 ml/150 ml, Malia Kaszel D6 – 0,5 g/100 g), tabletki drażowane (Homeovox 6CH – 0,091 mg/tabletkę), tabletki (Paragrippe 4CH – 0,6 mg/tabletkę, Sedatif PC 6CH – 0,05 mg/tabletkę) oraz maść i żel (Traumeel S D1 – 0,05 g/100 g). W preparatach tych pokrzyk wilcza jagoda nigdy nie występuje jako jedyny składnik, lecz jest częścią kompozycji wieloskładnikowych, co sugeruje potencjalne działanie synergistyczne z innymi substancjami roślinnymi lub homeopatycznymi. Różnorodność stężeń i form farmaceutycznych wskazuje na zróżnicowane podejście terapeutyczne, dostosowane do specyfiki danego preparatu i jego zastosowania klinicznego.
atropa bella-donna, badanie farmakologiczne, badanie kliniczne, biodostępność, charakterystyka produktu leczniczego, dane kliniczne, efekt terapeutyczny, mechanizm farmakodynamiczny, mechanizm molekularny, nalewka z pokrzyku, płyn doustny, pokrzyk wilcza jagoda, postać farmaceutyczna, preparat do stosowania zewnętrznego, preparat homeopatyczny, preparat leczniczy złożony, rozcieńczenie homeopatyczne, synergizm, tabletka drażowana, tradycja lecznicza, właściwość farmakodynamiczna - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Cholitol –
Preparat Cholitol, będący płynem doustnym zawierającym wyciągi roślinne (Curcumae tinctura 30 g, Taraxaci succus 25 g, Valerianae tinctura 15 g, Menthae pip. tinctura 12 g, Cynarae tinctura 11 g oraz Belladonnae tinctura 7 g na 100 g preparatu), nie posiada szczegółowo zbadanych parametrów farmakokinetycznych. Brak danych dotyczących wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania poszczególnych składników utrudnia precyzyjną ocenę losów farmakokinetycznych preparatu. Obecność etanolu w stężeniu 58-63% V/V może wpływać na biodostępność i przyspieszać wchłanianie niektórych substancji czynnych, jednak brak jest badań potwierdzających te efekty. Składniki takie jak kurkuminoidy, kwasy walerenowe, mentol czy alkaloidy tropanowe wykazują różnorodne właściwości farmakokinetyczne, lecz ich interakcje w ramach preparatu pozostają nieznane.
alkaloidy tropanowe, atropina, biodostępność składników, błony biologiczne, cynaryna, etanol, interakcje farmakokinetyczne, karczoch, kozłek lekarski, kwasy walerenowe, mechanizm działania leku, mięta pieprzowa, mniszek lekarski, nalewka z karczocha, nalewka z kozłka, nalewka z kurkumy, nalewka z mięty, nalewka z pokrzyku, olejki eteryczne, parametry farmakokinetyczne, pokrzyk wilczej jagody, preparat roślinny, sok z mniszka lekarskiego, właściwości farmakokinetyczne, wyciąg z kurkumy, związki terpenowe - Leksykon substancji czynnych
Pokrzyk wilcza jagoda – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Pokrzyk wilcza jagoda (Atropa bella-donna) jest surowcem roślinnym zawierającym alkaloidy, w tym atropinę, wykorzystywanym w różnych preparatach leczniczych, zarówno homeopatycznych, jak i w formie nalewki (tinctura). Analiza charakterystyk produktów leczniczych wykazuje brak wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tej substancji w okresie ciąży i laktacji. Przykładowo, preparat Cholitol zawiera Belladonnae tinctura w stężeniu 7 g na 100 g i nie jest zalecany w ciąży, podobnie jak Paragrippe (Belladonna 4CH 0,6 mg/tabletkę) oraz Traumeel S (Atropa bella-donna D1 0,05 g/100 g maści lub żelu). Brak jest również danych dotyczących wpływu pokrzyku wilczej jagody na płodność, co wymaga szczególnej ostrożności i konsultacji lekarskiej przed zastosowaniem u kobiet planujących ciążę.
- Leksykon substancji czynnych
Przestęp – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Produkt leczniczy Homeoplasmine zawiera Bryonia TM (nalewkę z przestępu) w stężeniu 0,1 g/100 g maści, jednak dokumentacja produktu nie dostarcza szczegółowych danych dotyczących bezpieczeństwa przedklinicznego tej substancji, co jest wyraźnie zaznaczone w punkcie 5.3 charakterystyki produktu. Oprócz przestępu, maść zawiera także inne składniki roślinne: Calendula officinalis TM (0,1 g/100 g), Phytolacca decandra TM (0,3 g/100 g), Benzoe TM (0,1 g/100 g) oraz kwas borowy w ilości 4,0 g/100 g. Brak danych przedklinicznych może wynikać z tradycyjnego stosowania przestępu lub z faktu, że produkt jest aplikowany miejscowo.
- Leksykon substancji czynnych
Mięta pieprzowa – Przedawkowanie
Mięta pieprzowa (Mentha piperita L.) wykazuje działanie rozkurczowe, żółciopędne i przeciwzapalne, jednak przypadki jej przedawkowania są rzadko dokumentowane i zwykle łagodne. Objawy przedawkowania mięty pieprzowej samej w sobie nie są dobrze opisane, a większość niepożądanych efektów związana jest z obecnością innych składników w preparatach złożonych, takich jak wyciąg z pokrzyku wilczej jagody (Belladonnae tinctura), korzeń kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L.) czy antranoidy (np. kora kruszyny, listek senesu). Przy dziesięciokrotnym przekroczeniu dawki zalecanej preparatów zawierających Belladonnae tinctura mogą wystąpić objawy takie jak suchość w ustach, tachykardia, rozszerzenie źrenic, hipertermia, halucynacje czy drgawki. Korzeń kozłka w dawkach powyżej 20 g (około 25-40 kapsułek) może wywołać zmęczenie, zawroty głowy, skurcze brzucha i drżenie rąk, natomiast przedawkowanie preparatów zawierających antranoidy prowadzi do ciężkiej biegunki z utratą elektrolitów, zwłaszcza potasu, oraz ryzyka toksycznego zapalenia wątroby przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek.
antranoidy, biegunka, drgawki, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczowe, działanie żółciopędne, elektrolity, halucynacje, hipertermia, kora kruszyny, kozłek lekarski, kruszyna pospolita, kserostomia, leczenie objawowe, melisa lekarska, mięta pieprzowa, mioklonie, mydriaza, nalewka z pokrzyku, nawadnianie, pokrzyk wilcza jagoda, retencja moczu, senes, tachykardia, toksyczne zapalenie wątroby, utrata elektrolitów, zaburzenia percepcji - Leksykon substancji czynnych
Pokrzyk wilcza jagoda – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Pokrzyk wilcza jagoda (Atropa belladonna) wykazuje działanie parasympatykolityczne i jest składnikiem różnych preparatów leczniczych o zróżnicowanym stężeniu i formie farmaceutycznej. Analiza charakterystyk produktów leczniczych wskazuje, że preparaty homeopatyczne zawierające Belladonnę w rozcieńczeniach 3CH, 4CH, 6CH (np. Drosetux, Homeovox, Paragrippe, Sedatif PC) zawierają śladowe ilości substancji aktywnej (od 0,05 mg do 0,6 mg na tabletkę) i według producentów nie wpływają na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Z kolei preparaty o wyższych stężeniach, takie jak Cholitol (7 g Belladonnae tinctura na 100 g płynu doustnego) czy Malia Kaszel (Atropa bella-donna D6), nie posiadają jednoznacznych danych dotyczących wpływu na zdolności psychomotoryczne. Preparaty do stosowania zewnętrznego, np. Traumeel S (0,05 g Atropa bella-donna D1 na 100 g maści/żelu), również nie mają potwierdzonych badań w tym zakresie, co wymaga ostrożności w ocenie ryzyka.
atropa belladonna, Belladonna, Belladonna 3CH, Belladonna 4CH, charakterystyka produktu leczniczego, działanie parasympatykolityczne, nalewka z pokrzyku, pokrzyk wilcza jagoda, postać farmaceutyczna, profil działań niepożądanych, rozcieńczenie homeopatyczne, rozszerzenie źrenic, stężenie substancji aktywnej, zaburzenia akomodacji, zaburzenia widzenia, zawroty głowy, zdolności psychomotoryczne