mutacja genu ARSA

Mutacja genu ARSA (arylosulfataza A) jest genetyczną przyczyną leukodystrofii metachromatycznej (MLD), rzadkiej choroby spichrzeniowej, dziedziczonej w sposób autosomalny recesywny. Gen ARSA zlokalizowany jest na chromosomie 22q13.33 i koduje enzym odpowiedzialny za rozkład siarczanu cerebrozydu w lizosomach.

Defekt enzymatyczny spowodowany mutacją prowadzi do gromadzenia się sulfatydów w tkance nerwowej, powodując postępującą demielinizację w ośrodkowym i obwodowym układzie nerwowym. Klinicznie manifestuje się to jako postępujące zaburzenia neurologiczne, obejmujące dysfunkcje motoryczne, poznawcze i behawioralne.

Zidentyfikowano ponad 200 różnych mutacji genu ARSA, z których najczęstsze to mutacje nonsensowne, missensowne oraz małe delecje lub insercje. Korelacja genotyp-fenotyp pozwala na przewidywanie aktywności enzymatycznej i przebiegu klinicznego choroby. Ciężkość objawów i wiek ich wystąpienia zależą od rodzaju mutacji i pozostałej aktywności enzymatycznej.

Diagnostyka laboratoryjna obejmuje oznaczenie aktywności arylosulfatazy A oraz analizę molekularną genu ARSA. Należy pamiętać o różnicowaniu z pseudodeficytem arylosulfatazy A, który charakteryzuje się obniżoną aktywnością enzymu bez objawów klinicznych choroby.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Leukodystrofia metachromatyczna – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Leukodystrofia metachromatyczna (MLD) to autosomalna recesywna, postępująca choroba neurodegeneracyjna spowodowana mutacjami w genie ARSA, prowadząca do deficytu enzymu arylosulfatazy A i akumulacji sulfatydów, co skutkuje demielinizacją ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. Klinicznie objawia się stopniową utratą funkcji motorycznych, zaburzeniami poznawczymi, spastycznością, napadami padaczkowymi oraz problemami z połykaniem i komunikacją. Obecnie brak jest leczenia przyczynowego dla większości pacjentów, a terapia opiera się na leczeniu objawowym, wsparciu wielodyscyplinarnym oraz opiece paliatywnej. Wczesne rozpoznanie, w tym badania przesiewowe noworodków, oraz interwencje takie jak przeszczep hematopoetycznych komórek macierzystych (HCT) lub terapia genowa ex vivo u pacjentów bezobjawowych, mogą spowolnić progresję choroby i poprawić rokowanie. Warto podkreślić, że u pacjentów z MLD bez leczenia modyfikującego przebieg choroby 94% jest zależnych od wózka inwalidzkiego, 88% wymaga karmienia przez sondę, a 82% traci mowę.
arylosulfataza A, badanie kliniczne, bezsenność, ból pleców, choroba metaboliczna, choroba neurodegeneracyjna, depresja, dietetyk, dysfagia, fizjoterapeuta, genetyk, karmienie przez sondę, komórka hematopoetyczna, leczenie modyfikujące przebieg choroby, leczenie objawowe, lek przeciwbólowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwdrgawkowy, lek rozluźniający mięśnie, leukodystrofia metachromatyczna, logopeda, morfologia krwi, mutacja genu ARSA, napad padaczkowy, neurolog, neuropsycholog, neutrofil, niepokój, nietrzymanie moczu, NLPZ, nowotwór hematologiczny, opieka paliatywna, pediatra, płytka krwi, przeszczep, przeszczep krwi pępowinowej, przeszczep szpiku kostnego, przezskórna endoskopowa gastrostomia, przykurcz, spastyczność, specjalista medyczny, specjalista metaboliczny, terapeuta zajęciowy, terapia genowa, uszkodzenie nerwu, wentylacja mechaniczna, zaburzenie autosomalne recesywne, zaburzenie lizosomalne, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zaparcie, zarządzanie objawami, zdrowie psychiczne
Leksykon chorób i schorzeń
Leukodystrofia metachromatyczna – Zapobieganie i profilaktyka

Leukodystrofia metachromatyczna (MLD) to rzadka, postępująca choroba neurodegeneracyjna o podłożu genetycznym, spowodowana mutacjami w genie ARSA, dziedziczona autosomalnie recesywnie. Kluczowym elementem profilaktyki jest poradnictwo genetyczne, zwłaszcza w rodzinach z historią MLD, umożliwiające identyfikację nosicieli oraz przeprowadzenie badań prenatalnych, takich jak ocena aktywności enzymatycznej w amniocytach lub kosmkach trofoblastu oraz analiza mutacji genów. Wczesna diagnoza, możliwa dzięki badaniom przesiewowym noworodków, jest niezbędna do skutecznego wdrożenia terapii, co znacząco poprawia rokowanie. Badania wskazują, że przesiew noworodków w kierunku MLD jest opłacalny i rekomendowany przez ekspertów, gdyż umożliwia szybkie rozpoczęcie leczenia przed pojawieniem się objawów klinicznych.
aktywność enzymatyczna, arylosulfataza A, badanie prenatalne, badanie przesiewowe noworodków, choroba neurodegeneracyjna, dziedziczenie autosomalne recesywne, krwiotwórcza komórka macierzysta, leukodystrofia metachromatyczna, mukowiscydoza, mutacja genu ARSA, nakłucie pięty, niedokrwistość sierpowata, objaw neurologiczny, poradnictwo genetyczne, stadium kliniczne, stratyfikacja leczenia, terapia genowa, terapia genowa ex vivo

mutacja genu ARSA

Powiązane wpisy

Leukodystrofia metachromatyczna – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Leukodystrofia metachromatyczna – Zapobieganie i profilaktyka