fosfolipidoza
Fosfolipidoza to zaburzenie charakteryzujące się nadmierną akumulacją fosfolipidów w tkankach, głównie w komórkach układu fagocytarnego, takich jak makrofagi i histiocyty. Stan ten powstaje w wyniku zaburzenia metabolizmu fosfolipidów, co prowadzi do ich gromadzenia w lizosomach.
Przyczyną fosfolipidozy mogą być czynniki genetyczne, jak w przypadku choroby Niemanna-Picka, lub farmakologiczne – wiele leków, w tym antydepresanty (np. amitryptylina), leki przeciwarytmiczne (np. amiodaron), czy niektóre antybiotyki (np. gentamycyna), może indukować fosfolipidozę poprzez hamowanie aktywności fosfolipazy lub zwiększenie syntezy fosfolipidów.
W diagnostyce fosfolipidozy wykorzystuje się badania histopatologiczne, gdzie charakterystycznym obrazem są tzw. komórki piankowate wypełnione złogami fosfolipidów. Mikroskopia elektronowa uwidacznia typowe ciałka mielinopodobne w cytoplazmie komórek. Ponadto stosuje się badania biochemiczne, oceniające aktywność enzymów uczestniczących w metabolizmie fosfolipidów.
Manifestacja kliniczna fosfolipidozy zależy od jej etiologii i stopnia zaawansowania. Może objawiać się powiększeniem wątroby i śledziony, zaburzeniami neurologicznymi, zmianami w tkance płucnej lub zajęciem innych narządów. W przypadku fosfolipidozy polekowej, objawy często ustępują po odstawieniu leku wywołującego zaburzenie.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Cytalopram – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Cytalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wykazuje niską toksyczność ostrą z wartościami LD50 u gryzoni w zakresie 700-1400 mg/kg (doustnie) oraz 30-60 mg/kg (dożylnie). Badania toksyczności przewlekłej nie wykazały istotnych działań niepożądanych w kontekście terapeutycznym, choć u szczurów obserwowano przemijającą fosfolipidozę narządową, typową dla amin lipofilnych, bez trwałych zaburzeń morfologicznych czy czynnościowych. W badaniach rozrodczości stwierdzono zaburzenia kostnienia u potomstwa przy dawce 56 mg/kg/dobę, odpowiadającej 2-3-krotnemu stężeniu terapeutycznemu u ludzi, jednak bez wzrostu częstości wad rozwojowych. Cytalopram nie wpływał negatywnie na płodność, ciążę ani rozwój pourodzeniowy szczurów, choć odnotowano zmniejszenie masy urodzeniowej i przeżywalności potomstwa w okresie laktacji. U płodu stężenia leku i metabolitów były 10-15-krotnie wyższe niż w osoczu matki.
amina lipofilna, cytalopram, dawka śmiertelna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja lekowa, embriotoksyczność, fosfolipidoza, genotoksyczność, laktacja, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wada rozwojowa kości, wpływ na rozrodczość, wskaźnik płodności, zaburzenie depresyjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pralex 5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne escytalopramu, przeprowadzone głównie na szczurach, wykazały podobny profil toksyczności do cytalopramu, w tym kardiotoksyczność manifestującą się zastoinową niewydolnością serca po kilkutygodniowym podawaniu dawek wywołujących ogólne działanie toksyczne. Kardiotoksyczność korelowała bardziej z maksymalnymi stężeniami w osoczu niż z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenia escytalopramu bez działań niepożądanych były ośmiokrotnie wyższe niż te osiągane klinicznie, a AUC 3-4 razy większe. Mechanizm kardiotoksyczności prawdopodobnie wiąże się z wpływem na aminy biogenne oraz hemodynamicznym efektem redukcji przepływu wieńcowego, choć pozostaje nie do końca wyjaśniony. W badaniach przedklinicznych obserwowano także przemijające zwiększenie zawartości fosfolipidów (fosfolipidoza) w płucach, najądrzach i wątrobie, przy ekspozycji porównywalnej do klinicznej, jednak znaczenie kliniczne tego zjawiska nie jest ustalone.
amfifilowe kationy, aminy biogenne, badania toksykologiczno-kinetyczne, cytalopram, działanie embriotoksyczne, działanie hemodynamiczne, escytalopram, fosfolipidoza, fosfolipidy, naczynia wieńcowe, niedokrwienie, nieprawidłowe nasienie, opóźnienie kostnienia, redukcja implantacji, stężenie w osoczu, toksyczność rozwojowa, wady rozwojowe, wartość AUC, wskaźniki płodności, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Escipram 5 mg
Ocena bezpieczeństwa escytalopramu w warunkach przedklinicznych opiera się na danych toksykologicznych escytalopramu i cytalopramu, które wykazują podobny profil toksyczny. Badania na szczurach wskazują na potencjalną kardiotoksyczność obu substancji, manifestującą się zastoinową niewydolnością serca po kilku tygodniach podawania dawek toksycznych. Kardiotoksyczność koreluje z maksymalnymi stężeniami w osoczu, które przy braku działań niepożądanych były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, natomiast AUC było 3-4 razy (escytalopram) i 6-7 razy (S-enancjomer cytalopramu) wyższe niż w warunkach klinicznych. Mechanizm toksyczności może wiązać się z wpływem na aminy biogenne i hemodynamikę, jednak kliniczne dane nie potwierdzają istotnego ryzyka kardiotoksycznego u ludzi.
amfifilne kationy, aminy biogenne, badania toksykologiczno-kinetyczne, cytalopram, działanie embriotoksyczne, działanie kardiotoksyczne, escytalopram, fosfolipidoza, fosfolipidy, niedokrwienie, okres laktacji, opóźnienie kostnienia, produkcja nasienia, przepływ wieńcowy, S-enancjomer cytalopramu, stężenie w osoczu, toksyczność embrionalna, wady rozwojowe, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azyter 15 mg/g
Przedkliniczne badania toksykologiczne azytromycyny, substancji czynnej leku Azyter, wykazały przemijającą fosfolipidozę jedynie po doustnym podaniu dawek przekraczających około 300-krotnie dawkę stosowaną miejscowo do oka u ludzi, co wskazuje na niskie znaczenie kliniczne tego efektu w terapii okulistycznej. Elektrofizjologiczne testy ujawniły potencjał azytromycyny do wydłużania odcinka QT w EKG, co jest istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa kardiologicznego. Nie przeprowadzono długoterminowych badań rakotwórczości, jednak kompleksowe testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagennego działania leku. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów zaobserwowano opóźnienie kostnienia płodu oraz zwiększenie masy ciała matek przy dawkach 50-200 mg/kg/dobę, co odpowiada ekspozycji przekraczającej 1000-krotnie maksymalne narażenie u ludzi po podaniu do oka, sugerując niskie ryzyko dla ludzkiej rozrodczości.
antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, embriotoksyczność, fosfolipidoza, genotoksyczność, narażenie ogólnoustrojowe, odcinek QT, opóźnienie kostnienia, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, toksyczność oczna, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia rytmu serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Bactrazol 500 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne azytromycyny, substancji czynnej leku Bactrazol, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu dawek terapeutycznych. W modelach zwierzęcych podawanie azytromycyny w dawkach 40-krotnie przekraczających dawki kliniczne indukowało przemijającą fosfolipidozę bez istotnych objawów toksyczności. Standardowe testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania genotoksycznego, a badania embriotoksyczności na myszach i szczurach nie potwierdziły działania teratogennego. Brak długoterminowych badań rakotwórczości uzasadniono krótkotrwałym wskazaniem terapeutycznym leku, co minimalizuje ryzyko karcynogenne.
aberracja chromosomowa, azytromycyna, Bactrazol, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie karcynogenne, działanie niepożądane, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, mutacja genowa, okres okołoporodowy, okres pourodzeniowy, opóźnienie kostnienia, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, układ kostny, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azimycin 500 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne azytromycyny wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. W modelach zwierzęcych podawano dawki do 40-krotnie wyższe niż kliniczne, co skutkowało jedynie przejściową fosfolipidozą bez dalszych objawów toksyczności. Nie stwierdzono działania mutagennego w standardowych testach in vitro i in vivo, a także braku teratogenności w badaniach embriotoksyczności na myszach i szczurach. W badaniach embriotoksycznych u szczurów przy dawkach 100-200 mg/kg m.c./dobę zaobserwowano łagodne opóźnienie kostnienia płodów oraz zwiększony przyrost masy ciała u samic ciężarnych, natomiast przy dawce 50 mg/kg m.c./dobę w okresie okołoporodowym i pourodzeniowym odnotowano opóźnienie kostnienia. Wszystkie te efekty występowały przy dawkach wielokrotnie przekraczających stosowane klinicznie.
aberracja chromosomowa, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie okołoporodowe, badanie teratogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, in vitro, in vivo, mutacja genowa, opóźnienie kostnienia, test mutagenności, toksyczność ogólna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Abiazyt 500 mg
Badania przedkliniczne azytromycyny wykazały, że podawanie dawki 40-krotnie wyższej niż kliniczna powodowało przemijającą fosfolipidozę u zwierząt, bez objawów toksyczności. Nie stwierdzono działania mutagennego w testach in vitro i in vivo, co eliminuje ryzyko genotoksyczności. Brak długoterminowych badań rakotwórczości uzasadniono krótkotrwałym schematem terapeutycznym leku Abiazyt 500 mg, co minimalizuje ryzyko karcynogenne u pacjentów.
aberracja chromosomowa, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, leczenie krótkotrwałe, mutagenność, okres okołoporodowy, okres pourodzeniowy, opóźnienie kostnienia płodu, proces kostnienia, toksyczność ogólna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Escitalopram LEK-AM 5 mg
Badania toksykologiczne escytalopramu i cytalopramu na szczurach wykazały podobny profil bezpieczeństwa, co pozwala na ekstrapolację danych cytalopramu na escytalopram. Oba leki wykazywały kardiotoksyczność, objawiającą się toksycznym działaniem na mięsień sercowy i zastoinową niewydolnością serca po kilku tygodniach podawania dawek wywołujących ogólnoustrojowe działanie toksyczne. Kardiotoksyczność była powiązana z maksymalnymi stężeniami w osoczu, a nie z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenia bez działań niepożądanych były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, natomiast AUC dla escytalopramu było 3-4 razy większe, a dla cytalopramu 6-7 razy większe niż ekspozycja kliniczna. Mechanizm kardiotoksyczności prawdopodobnie wiąże się z wpływem na aminy biogenne i wtórnymi efektami hemodynamicznymi, jednak nie jest w pełni poznany. W praktyce klinicznej nie zaobserwowano istotnych skutków kardiotoksycznych.
aminy biogenne, AUC, badania przedkliniczne, cytalopram, efekty hemodynamiczne, ekspozycja ogólnoustrojowa, embriotoksyczność, escytalopram, fosfolipidoza, fosfolipidy, implantacja, kardiotoksyczność, niedokrwienie, płodność, przepływ wieńcowy, toksyczność rozwojowa, wskaźnik ciążowy, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Depralin ODT 20 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne escytalopramu wykazały, że pełny zestaw konwencjonalnych testów nie został przeprowadzony, jednak dane z badań łączonych z cytalopramem pozwalają na ich wzajemne odniesienie. Zarówno escytalopram, jak i cytalopram wykazywały kardiotoksyczność u szczurów, objawiającą się zastoinową niewydolnością serca po kilkutygodniowym podawaniu dawek wywołujących ogólne działanie toksyczne. Kardiotoksyczność korelowała z maksymalnymi stężeniami w osoczu, które były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, podczas gdy AUC było 3-4 razy wyższe dla escytalopramu i 6-7 razy dla S-enancjomeru cytalopramu. Mechanizm działania kardiotoksycznego pozostaje niejasny, prawdopodobnie związany z wpływem na aminy biogenne i wtórnymi zmianami hemodynamicznymi, jednak dane kliniczne nie potwierdzają tych efektów u ludzi.
amina biogenna, badanie toksykologiczno-kinetyczne, cytalopram, działanie embriotoksyczne, ekspozycja ogólnoustrojowa, escytalopram, fosfolipidoza, kation amfifilny, maksymalne stężenie, niedokrwienie, nieprawidłowe nasienie, opóźnienie kostnienia, przepływ krwi w naczyniach wieńcowych, stężenie fosfolipidów, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca, zmiana hemodynamiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Escitalopram LEK-AM 20 mg
Badania toksykologiczno-kinetyczne escytalopramu na szczurach wykazały podobny profil do cytalopramu, co pozwoliło na odniesienie danych toksykologicznych cytalopramu do escytalopramu. Oba związki wykazywały kardiotoksyczność objawiającą się zastoinową niewydolnością serca po kilku tygodniach podawania dawek toksycznych. Mechanizm kardiotoksyczności wiąże się bardziej z maksymalnymi stężeniami leku w osoczu niż z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenia escytalopramu bez działań niepożądanych były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, a AUC 3-4-krotnie wyższe. W przypadku cytalopramu AUC S-enancjomeru było 6-7 razy większe niż w warunkach klinicznych. Efekty kardiotoksyczne prawdopodobnie wynikają z wpływu na aminy biogenne, prowadząc do hemodynamicznych zaburzeń i niedokrwienia, choć mechanizm nie jest w pełni poznany. Dane kliniczne nie potwierdzają korelacji tych efektów z bezpieczeństwem stosowania u ludzi.
amina biogenna, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, badanie toksykologiczno-kinetyczne, cytalopram, działanie embriotoksyczne, efekt hemodynamiczny, escitalopram, fosfolipid, fosfolipidoza, kardiotoksyczność, laktacja, lek amfifilny, niedokrwienie, nieprawidłowe nasienie, opóźnienie kostnienia, płodność, przepływ wieńcowy, stężenie leku w osoczu, wada rozwojowa, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azibiot 500 mg
Przedkliniczne badania azytromycyny wykazały jej zdolność do akumulacji w komórkach fagocytarnych, co prowadzi do wysokich stężeń leku w miejscach zakażenia. Modelowe badania na zwierzętach potwierdziły, że podczas aktywnej fagocytozy stężenia uwolnionej azytromycyny są znacząco wyższe niż w niepobudzonych fagocytach, co przekłada się na efektywność terapeutyczną w zwalczaniu infekcji. Ten mechanizm transportu komórkowego jest kluczowy dla działania przeciwdrobnoustrojowego azytromycyny i stanowi istotny element jej profilu farmakokinetycznego.
azytromycyna, dawka terapeutyczna, dystrybucja tkankowa, działanie przeciwdrobnoustrojowe, efekt toksyczny, fagocyt, fagocytoza, fosfolipidoza, gromadzenie fosfolipidów, komórka fagocytarna, lek kationowy amfifilowy, ognisko zakażenia, profil bezpieczeństwa leku, skuteczność leku, stężenie substancji czynnej, transport komórkowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Escitalopram Bluefish 10 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne escytalopramu, uzupełnione danymi z badań cytalopramu, wykazały kardiotoksyczność manifestującą się zastoinową niewydolnością serca u szczurów po kilkutygodniowym podawaniu dawek wywołujących ogólnoustrojowe działanie toksyczne. Kardiotoksyczność korelowała silniej z maksymalnymi stężeniami w osoczu niż z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenia bez działań niepożądanych były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, a AUC escytalopramu wynosiło 3-4 razy, a S-enancjomeru cytalopramu 6-7 razy więcej niż ekspozycja kliniczna. Mechanizm kardiotoksyczności prawdopodobnie wiąże się z wpływem na aminy biogenne i wtórnymi zmianami hemodynamicznymi, w tym redukcją przepływu wieńcowego, jednak nie jest do końca poznany. Dane kliniczne nie potwierdzają korelacji tych efektów z działaniem leku u pacjentów.
amfifilny kation, amina biogenna, badanie toksykologiczno-kinetyczne, działanie niepożądane, embriotoksyczność, fosfolipid, fosfolipidoza, implantacja, kardiotoksyczność, masa ciała płodu, narażenie, niedokrwienie, nieprawidłowe nasienie, opóźnienie kostnienia, profil bezpieczeństwa, przepływ wieńcowy, stężenie w osoczu, toksyczność mięśnia sercowego, wada rozwojowa, wskaźnik ciążowy, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sumamed forte 200 mg/5 ml
Przeprowadzone badania przedkliniczne azytromycyny wykazały, że podawanie tego antybiotyku makrolidowego w dawkach do 40-krotnie wyższych niż terapeutyczne powodowało jedynie przemijającą fosfolipidozę bez istotnych klinicznych objawów toksyczności. Testy mutagenności, zarówno in vitro, jak i in vivo, nie wykazały działania genotoksycznego, co potwierdza bezpieczeństwo genetyczne leku. Brak długoterminowych badań rakotwórczości uzasadniono krótkotrwałym stosowaniem azytromycyny, co minimalizuje ryzyko karcynogenne. W badaniach embriotoksyczności na myszach i szczurach nie stwierdzono teratogenności, jednak przy bardzo wysokich dawkach (100-200 mg/kg mc./dobę) obserwowano opóźnienie kostnienia płodów oraz zaburzenia masy ciała u samic, a przy dawce 50 mg/kg mc./dobę opóźnienie kostnienia w okresie okołoporodowym i pourodzeniowym.
aberracja chromosomowa, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie długoterminowe, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, kostnienie, mutacja genowa, okres okołoporodowy, test mutagenności, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Escitalopram LEK-AM 15 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne escytalopramu wykazały, że profil farmakologiczny i toksykologiczny tej substancji jest zbliżony do cytalopramu, co pozwala na odniesienie danych dotyczących cytalopramu do escytalopramu. Zarówno escytalopram, jak i cytalopram wykazują kardiotoksyczność manifestującą się zastoinową niewydolnością serca u szczurów po kilku tygodniach podawania dawek toksycznych. Kardiotoksyczność koreluje z maksymalnymi stężeniami leku w osoczu, a nie z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenia escytalopramu bez działań niepożądanych były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, a AUC 3-4-krotnie wyższe. Mechanizm kardiotoksyczności prawdopodobnie wiąże się z wpływem na aminy biogenne i niedokrwieniem mięśnia sercowego, jednak nie jest w pełni poznany. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano istotnych skutków kardiotoksycznych przy stosowaniu terapeutycznym.
amfifilne kationy, aminy biogenne, cytalopram, działanie embriotoksyczne, działanie kardiotoksyczne, działanie toksyczne, escytalopram, fosfolipidoza, fosfolipidy, implantacja, laktacja, naczynia wieńcowe, niedokrwienie mięśnia sercowego, nieprawidłowe nasienie, opóźnienie kostnienia, płodność, stężenie leku, toksyczność, wady rozwojowe, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azimycin 100 mg/5 ml
Przedkliniczne badania azytromycyny wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu dawkach terapeutycznych. W modelach zwierzęcych, nawet przy dawkach 40-krotnie przekraczających kliniczne, obserwowano przemijającą fosfolipidozę bez istotnych objawów toksyczności. Nie stwierdzono działania mutagennego ani teratogennego w standardowych testach in vitro i in vivo. Badania embriotoksyczności na myszach i szczurach nie wykazały wad rozwojowych, choć przy dawkach 100-200 mg/kg mc./dobę u szczurów odnotowano niewielkie opóźnienie kostnienia płodowego oraz zaburzenia przyrostu masy ciała u samic ciężarnych, a przy 50 mg/kg mc./dobę opóźnienie kostnienia w okresie okołoporodowym. Efekty te miały charakter przemijający i występowały przy dawkach znacznie przekraczających zalecane u ludzi.
aberracja chromosomowa, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie in vitro, badanie in vivo, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, kostnienie płodowe, model zwierzęcy, mutacja genowa, potencjał kancerogenny, potencjał teratogenny, schemat terapeutyczny, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Oroes 10 mg
Escytalopram, będący selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wykazuje w badaniach przedklinicznych na szczurach potencjalną kardiotoksyczność, objawiającą się zastoinową niewydolnością serca przy ekspozycji na maksymalne stężenia leku w osoczu ośmiokrotnie wyższe niż te obserwowane klinicznie, przy AUC 3-4 razy większym niż w warunkach terapeutycznych. Kardiotoksyczność jest prawdopodobnie wtórnym efektem farmakologicznym związanym z wpływem na aminy biogenne i hemodynamikę naczyń wieńcowych. Dodatkowo, długotrwałe podawanie escytalopramu powodowało odwracalną fosfolipidozę w płucach, najądrzach i wątrobie przy ekspozycji zbliżonej do klinicznej. W badaniach rozwojowych zaobserwowano embriotoksyczność (zmniejszenie masy ciała płodów, przemijające opóźnienie kostnienia) oraz obniżoną przeżywalność młodych w okresie laktacji, jednak przy ekspozycji przekraczającej kliniczną (AUC większe niż w terapii). Nie stwierdzono natomiast zwiększonej częstości wad rozwojowych.
amfifilny kation, amina biogenna, ekspozycja ogólnoustrojowa, embriotoksyczność, escytalopram, fosfolipid, fosfolipidoza, implantacja, kardiotoksyczność, niedokrwienie, niewydolność serca, okres pourodzeniowy, opóźnienie kostnienia, parametry spermy, pole pod krzywą stężenia, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, stężenie leku w osoczu, toksyczne oddziaływanie, wada rozwojowa, wskaźnik ciążowy, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azithromycin Genoptim 500 mg
Dane przedkliniczne dotyczące azytromycyny wskazują, że podawanie dawek 40-krotnie przekraczających terapeutyczne u ludzi prowadzi do przemijającej fosfolipidozy w tkankach zwierzęcych, zjawiska niepowodującego toksyczności. W kontekście bezpieczeństwa kardiologicznego, azytromycyna może wydłużać odstęp QT w EKG, co potencjalnie zwiększa ryzyko arytmii. Brak jest długoterminowych badań na modelach zwierzęcych oceniających karcinogenność leku, natomiast badania mutagenności in vivo i in vitro nie wykazały działania genotoksycznego. Embriotoksyczność oceniona na szczurach nie potwierdziła teratogenności, jednak dawki przekraczające próg toksyczności matki wiązały się z opóźnieniem kostnienia płodów oraz opóźnieniem rozwoju fizycznego i motorycznego potomstwa.
aberracja chromosomalna, azytromycyna, badanie elektrofizjologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie genotoksyczne, działanie karcinogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, elektrokardiogram, embriotoksyczność, fosfolipidoza, mutacja genetyczna, odstęp QT, opóźnienie kostnienia, opóźnienie rozwoju, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Paxtin 40 40 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa paroksetyny, substancji czynnej preparatu Paxtin, obejmowała badania toksykologiczne na małpach Rhesus i szczurach albinosach, wykazując podobny metabolizm do ludzkiego, co umożliwia wiarygodną ekstrapolację wyników. U szczurów zaobserwowano fosfolipidozę, typową dla amin lipofilnych, jednak badania długoterminowe na naczelnych, przy dawkach sześciokrotnie przekraczających terapeutyczne, nie wykazały tego zjawiska, sugerując minimalne ryzyko u pacjentów. Dwuletnie badania karcynogenności na myszach i szczurach nie potwierdziły działania rakotwórczego, a testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie wykazały mutagenności paroksetyny.
amina lipofilna, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, fosfolipid, fosfolipidoza, kostnienie, paroksetyna, profil bezpieczeństwa, substancja czynna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, wpływ mutagenny, wskaźnik ciążowy, wskaźnik płodności, zakres terapeutyczny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Azyter 15 mg/g
Produkt leczniczy Azyter zawiera azytromycynę dwuwodną w stężeniu 15 mg/g (14,3 mg azytromycyny w 1 g roztworu), a pojedynczy pojemnik jednodawkowy dostarcza 3,74 mg azytromycyny dwuwodnej w 250 mg roztworu. Farmakokinetyka miejscowego podania wykazała brak istotnego wchłaniania ogólnoustrojowego (próg wykrywalności 0,0002 μg/mL osocza) u dorosłych pacjentów z bakteryjnym zapaleniem spojówek. Azytromycyna, jako makrolid drugiej generacji z grupy azalidów, działa bakteriostatycznie poprzez hamowanie syntezy białek na poziomie podjednostki 50S rybosomu. Oporność bakterii na makrolidy może wynikać z modyfikacji punktu uchwytu (gen erm), modyfikacji antybiotyku lub aktywnego wypompowywania (gen mef). EUCAST definiuje stężenia graniczne dla wrażliwości i oporności mikroorganizmów istotnych klinicznie, jednak lokalne dane dotyczące oporności są kluczowe dla decyzji terapeutycznych, zwłaszcza w ciężkich zakażeniach.
antybiotyk makrolidowy, azytromycyna dwuwodna, bakterie Gram-dodatnie tlenowe, bakterie Gram-ujemne tlenowe, bakteryjne zapalenie spojówek, Chlamydia trachomatis, działanie embriotoksyczne, działanie przeciwbakteryjne, fosfolipidoza, Haemophilus influenzae, jaglicze zapalenie mieszków włosowych, jaglicze zapalenie spojówek, lekowrażliwość drobnoustrojów, metylaza, Moraxella catarrhalis, nastrzyk spojówkowy, Neisseria gonorrhoeae, oporność krzyżowa, oporność na metycylinę, podjednostka 50S rybosomu, ropne bakteryjne zapalenie spojówek, Staphylococcus, stężenie graniczne, Streptococcus pneumoniae, synteza białek, wydłużenie odcinka QT, wydzielina ropna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azimycin 125 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne azytromycyny wykazały, że podawanie dawki 40-krotnie przekraczającej kliniczne dawki terapeutyczne indukuje przemijającą fosfolipidozę u zwierząt laboratoryjnych, jednak bez istotnych klinicznie objawów toksyczności narządowej. Brak jest danych dotyczących długoterminowej karcynogenności, co jest uzasadnione krótkotrwałym wskazaniem terapeutycznym leku Azimycin. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo jednoznacznie potwierdziły brak mutagennego działania azytromycyny, co jest istotnym elementem jej profilu bezpieczeństwa.
aberracja chromosomowa, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badania in vitro, badania in vivo, dawka terapeutyczna, embriotoksyczność, fosfolipidoza, genotoksyczność, karcynogenność, mutacja genowa, opóźnienie kostnienia, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa, zakażenie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pralex 15 mg
Badania przedkliniczne escytalopramu (Pralex) wykazały podobny profil toksykologiczno-kinetyczny do cytalopramu, co pozwoliło na ekstrapolację danych toksykologicznych między tymi substancjami. Zarówno escytalopram, jak i cytalopram wykazują kardiotoksyczność u szczurów, manifestującą się zastoinową niewydolnością serca po kilkutygodniowym podawaniu dawek wywołujących ogólnoustrojową toksyczność. Kardiotoksyczność koreluje silniej z maksymalnymi stężeniami leku w osoczu niż z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenia escytalopramu bez działań niepożądanych były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, a AUC 3-4 razy wyższe. W przypadku cytalopramu AUC S-enancjomeru było 6-7 razy wyższe niż w warunkach klinicznych. Mechanizm kardiotoksyczności prawdopodobnie wiąże się z wpływem na aminy biogenne i wtórnymi efektami hemodynamicznymi, jednak nie jest w pełni poznany. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano kardiotoksyczności przy dawkach terapeutycznych. Długotrwałe podawanie obu leków powodowało fosfolipidozę w płucach, najądrzach i wątrobie, zjawisko odwracalne po odstawieniu leku, o niejasnym znaczeniu klinicznym u ludzi.
amfifilowe kationy, aminy biogenne, cytalopram, efekt hemodynamiczny, embriotoksyczność, escytalopram, fosfolipidoza, fosfolipidy, kardiotoksyczność, naczynia wieńcowe, niedokrwienie mięśnia sercowego, nieprawidłowe nasienie, opóźnienie kostnienia, pole pod krzywą stężenia, profil toksykologiczno-kinetyczny, stężenie leku w osoczu, układ sercowo-naczyniowy, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sumamed 125 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne azytromycyny, substancji czynnej preparatu Sumamed, wykazały niski profil toksyczności nawet przy dawkach do 40-krotnie wyższych niż stosowane klinicznie. Zaobserwowano przemijającą, odwracalną fosfolipidozę, typową dla antybiotyków makrolidowych, bez istotnych następstw klinicznych. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania genotoksycznego, a badania embriotoksyczności i teratogenności na modelach zwierzęcych (myszy, szczury) nie potwierdziły ryzyka wad wrodzonych. Dawki stosowane w badaniach (50-200 mg/kg mc./dobę) znacznie przekraczały dawki terapeutyczne u ludzi, przy których nie odnotowano toksyczności.
aberracja chromosomowa, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badania przedkliniczne, działanie kancerogenne, działanie karcynogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, okres okołoporodowy, opóźnienie kostnienia, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, profil toksyczności, rozwój pourodzeniowy, Sumamed, wada wrodzona, zwierzęta laboratoryjne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azimycin 250 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa azytromycyny wykazały, że lek podawany w dawkach do 40-krotnie przekraczających kliniczne dawki terapeutyczne może powodować przemijającą fosfolipidozę u zwierząt, jednak bez wyraźnych objawów toksyczności. Nie stwierdzono działania mutagennego ani teratogennego w standardowych testach in vitro i in vivo, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania azytromycyny w zalecanych dawkach. Brak długoterminowych badań rakotwórczych jest uzasadniony krótkotrwałym wskazaniem do stosowania leku w terapii ostrych zakażeń, co minimalizuje ryzyko rozwoju procesów nowotworowych.
azytromycyna, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie przedkliniczne, dawka kliniczna, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, mutacja genowa, okres okołoporodowy, okres pourodzeniowy, opóźnienie kostnienia, pierwszy trymestr ciąży, toksyczność ogólna, wada wrodzona - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azycyna 500 mg
Profil bezpieczeństwa azytromycyny został szczegółowo oceniony w badaniach przedklinicznych, obejmujących toksyczność ogólnoustrojową, mutagenność, teratogenność oraz potencjalne działanie rakotwórcze. W modelach zwierzęcych stosowano dawki do 40-krotnie wyższe niż terapeutyczne, co skutkowało jedynie przemijającą fosfolipidozą bez trwałych zmian patologicznych i objawów toksyczności. Badania mutagenne in vitro i in vivo potwierdziły brak działania mutagennego, a badania embriotoksyczności na myszach i szczurach nie wykazały teratogenności. Wysokie dawki (100-200 mg/kg mc./dobę) u szczurów powodowały niewielkie opóźnienie kostnienia płodów oraz zwiększenie masy ciała u samic ciężarnych, natomiast dawka 50 mg/kg mc./dobę wiązała się z opóźnieniem kostnienia w okresie okołoporodowym i postnatalnym.
Brak długoterminowych badań karcynogenności jest uzasadniony krótkotrwałym zastosowaniem azytromycyny w terapii klinicznej, co znacząco redukuje ryzyko potencjalnego działania rakotwórczego. Obserwowane efekty toksyczne pojawiały się wyłącznie przy dawkach wielokrotnie przekraczających te stosowane u ludzi, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa leku. Dane kliniczne potwierdzają, że azytromycyna stosowana zgodnie z zaleceniami nie wywołuje objawów toksyczności charakterystycznych dla fosfolipidozy. W sumie, profil bezpieczeństwa azytromycyny jest korzystny, a ryzyko działań niepożądanych przy prawidłowym stosowaniu jest minimalne.
antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, karcynogenność, leczenie krótkotrwałe, model zwierzęcy, mutacja genowa i chromosomowa, mutagenność, potencjał mutagenny, proces kostnienia, rozwój postnatalny, teratogenność, toksyczność ogólna, toksyczność ogólnoustrojowa - Leksykon substancji czynnych
Azytromycyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dane przedkliniczne dotyczące azytromycyny, antybiotyku makrolidowego, wskazują na dobry profil bezpieczeństwa przy stosowaniu klinicznym. W badaniach na zwierzętach toksyczność obserwowano przy dawkach około 40-krotnie wyższych niż terapeutyczne, gdzie występowała przemijająca fosfolipidoza w tkankach takich jak oczy, zwoje korzeni grzbietowych, wątroba, woreczek żółciowy, nerki, śledziona i trzustka, ustępująca po zaprzestaniu leczenia. Nie wykazano działania mutagennego ani karcinogennego, a badania embriotoksyczności u myszy i szczurów nie potwierdziły teratogenności azytromycyny. Efekty na rozwój płodów, takie jak opóźnienie kostnienia i rozwój fizyczny, obserwowano jedynie przy dawkach 50-200 mg/kg mc./dobę, znacznie przekraczających dawki stosowane u ludzi. W przypadku preparatów okulistycznych toksyczność miejscowa i ogólnoustrojowa nie została wykazana nawet przy dawkach 1000-krotnie wyższych niż maksymalne narażenie kliniczne.
akumulacja fosfolipidów, antybiotyk makrolidowy, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt toksyczny, embriotoksyczność, fagocyt, fagocytoza, fosfolipidoza, karcinogeneza, limfocyt, margines bezpieczeństwa, mutagenność, opóźnienie kostnienia, potencjał genotoksyczny, szpik kostny, test chłoniaka, toksyczność oczna, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca, zakażenie bakteryjne, zwój korzenia grzbietowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Servenon 15 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne escytalopramu, opierające się na danych z badań cytalopramu, wykazały istotne działania niepożądane układu sercowo-naczyniowego u szczurów, w tym zastoinową niewydolność serca. Toksyny kardiologiczne korelują bardziej z maksymalnym stężeniem leku w osoczu niż z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenia escytalopramu bez efektów toksycznych były 8-krotnie wyższe niż te obserwowane klinicznie, a AUC 3-4 razy wyższe. Mechanizm kardiotoksyczności prawdopodobnie wiąże się z wpływem na aminy biogenne i hemodynamikę, prowadząc do niedokrwienia wieńcowego, choć dokładny mechanizm pozostaje niejasny. Dane kliniczne nie potwierdzają tych efektów u ludzi. Długotrwałe podawanie leku powodowało fosfolipidozę w płucach, najądrzach i wątrobie, jednak zmiany te ustępowały po zakończeniu terapii i ich znaczenie kliniczne u ludzi nie jest potwierdzone.
amina biogenna, badanie toksykologiczne, badanie toksykologiczno-kinetyczne, cytalopram, czynnik ryzyka, działanie embriotoksyczne, działanie farmakologiczne, działanie toksyczne, escytalopram, fosfolipid, fosfolipidoza, implantacja zarodka, kardiotoksyczność, lek kationowy amfifilowy, niedokrwienie, nieprawidłowość nasienia, okres laktacji, opóźnienie kostnienia, pole pod krzywą stężenia, S-enancjomer, stężenie leku w osoczu, wada rozwojowa płodu, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Biomentin 10 mg
Memantyna, substancja czynna leku Biomentin, wykazuje relatywnie korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. W krótkotrwałych testach na szczurach zaobserwowano neurotoksyczne zmiany typu Olney’a (wakuolizacja i martwica neuronów) przy bardzo wysokich stężeniach maksymalnych w surowicy, jednak efekty te nie pojawiały się w badaniach długoterminowych na gryzoniach i innych gatunkach. W badaniach toksyczności wielokrotnego podawania odnotowano nieregularne zmiany w narządzie wzroku u gryzoni i psów, które nie występowały u małp ani w badaniach klinicznych u ludzi. Memantyna indukowała fosfolipidozę w makrofagach płucnych gryzoni przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne, co może wiązać się z wakuolizacją płuc, jednak znaczenie kliniczne tych obserwacji jest niejasne. Badania genotoksyczności i karcinogenności nie wykazały działania mutagennego ani rakotwórczego.
amfifilny kation, antagonista receptora NMDA, ataksja, Biomentin, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fosfolipid, fosfolipidoza, genotoksyczność, memantyna, N-metylo-D-asparaginian, neurotoksyczność, potencjał onkogenny, receptor NMDA, uszkodzenie typu Olneya, wada rozwojowa, wakuolizacja, wakuolizacja neuronów - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – ParoGen 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa paroksetyny obejmowały kompleksową ocenę toksykologiczną, genotoksyczną, rakotwórczą oraz wpływu na rozród i rozwój, przeprowadzoną na modelach zwierzęcych – małpach rezusach i szczurach albinosach. W trakcie badań toksykologicznych zaobserwowano fosfolipidozę u szczurów, typową dla amin lipofilnych, jednak nie stwierdzono jej u naczelnych nawet przy dawkach 6-krotnie przekraczających kliniczne zakresy. Długoterminowe badania rakotwórczości (2 lata) na myszach i szczurach nie wykazały działania rakotwórczego paroksetyny, a testy genotoksyczności in vitro i in vivo potwierdziły brak właściwości genotoksycznych, co istotnie wspiera profil bezpieczeństwa leku ParoGen.
amina lipofilna, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie na naczelnych, badanie toksykologiczne, fosfolipidoza, genotoksyczność, lek przeciwdepresyjny trójpierścieniowy, opóźnienie kostnienia, paroksetyna, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, śmiertelność noworodków, właściwość genotoksyczna, wskaźnik ciążowy, wskaźnik płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Macromax 500 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa azytromycyny wykazały, że stosowanie tego antybiotyku makrolidowego w dawkach do 40-krotnie przekraczających kliniczne dawki terapeutyczne może powodować przemijającą fosfolipidozę, jednak bez klinicznie istotnych objawów toksyczności. W badaniach embriotoksyczności na myszach i szczurach nie stwierdzono działania teratogennego, choć przy wysokich dawkach 100-200 mg/kg mc./dobę u szczurów zaobserwowano niewielkie opóźnienie kostnienia płodów oraz upośledzenie przybierania masy ciała u samic ciężarnych. Dodatkowo, dawka 50 mg/kg mc./dobę w okresie okołoporodowym i pourodzeniowym powodowała opóźnienie kostnienia. Brak długoterminowych badań rakotwórczości jest uzasadniony krótkotrwałym stosowaniem azytromycyny w praktyce klinicznej, co minimalizuje ryzyko potencjalnej kancerogenności.
antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie in vitro, badanie in vivo, dawka terapeutyczna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, kostnienie opóźnione, mutacja chromosomowa, mutacja genowa, okres okołoporodowy, okres pourodzeniowy, profil bezpieczeństwa leku, toksyczność ogólna, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azithromycin Teva 500 mg
Dane przedkliniczne dotyczące azytromycyny wskazują na jej względne bezpieczeństwo przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. W badaniach toksykologicznych na modelach zwierzęcych, podawanie azytromycyny w dawkach do 40-krotności dawek klinicznych wywoływało przemijającą fosfolipidozę bez istotnych objawów toksyczności. Elektrofizjologicznie wykazano wydłużenie odstępu QT, co jest istotne z punktu widzenia ryzyka arytmii serca. Nie stwierdzono działania mutagennego ani teratogennego w standardowych testach in vitro i in vivo. Brak jest długoterminowych badań rakotwórczości, co jest uzasadnione krótkotrwałym stosowaniem azytromycyny w praktyce klinicznej.
antybiotyk, azytromycyna, badanie elektrofizjologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, czynność elektryczna serca, działanie karcinogenne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, mutacja genowa, opóźnienie kostnienia, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, toksyczność okołoporodowa, toksyczność pourodzeniowa, toksyczność reprodukcyjna, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sumamed 250 mg
Badania przedkliniczne azytromycyny wykazały, że podanie dawki 40-krotnie wyższej niż kliniczna może indukować przemijającą fosfolipidozę bez objawów toksyczności u zwierząt. Elektrofizjologiczne testy wskazały na zdolność azytromycyny do wydłużania odstępu QT, co ma istotne implikacje kliniczne, zwłaszcza u pacjentów z predyspozycjami do zaburzeń rytmu serca. Nie przeprowadzono długoterminowych badań rakotwórczości, jednak brak jest dowodów na działanie karcinogenne w innych badaniach. Testy mutagenności, zarówno in vitro, jak i in vivo, nie wykazały potencjału mutagennego leku.
aberracja chromosomowa, azytromycyna, badanie elektrofizjologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie karcinogenne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, mutacja genowa, odstęp QT, okres okołoporodowy, potencjał rakotwórczy, przewodnictwo sercowe, rozwój płodowy, Sumamed, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenie rytmu serca, zapis elektrokardiograficzny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azitrox 500 500 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa azytromycyny wykazały, że stosowanie tego antybiotyku w dawkach do 40-krotności dawki terapeutycznej może powodować przemijającą fosfolipidozę bez istotnych objawów toksyczności. W badaniach mutagenności in vitro i in vivo nie stwierdzono działania mutagennego, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa leku. Ponadto, brak jest danych wskazujących na działanie rakotwórcze, co jest uzasadnione krótkoterminowym zastosowaniem azytromycyny oraz brakiem sygnałów toksycznych w dotychczasowych badaniach. W badaniach embriotoksyczności na modelach zwierzęcych (myszy i szczury) nie wykazano działania teratogennego, co jest istotne z punktu widzenia stosowania leku u kobiet w ciąży, choć należy zachować ostrożność przy ekstrapolacji wyników na populację ludzką.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Betesda 20 mg/ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne escytalopramu, oparte na danych z cytalopramu, wykazały potencjalną kardiotoksyczność manifestującą się zastoinową niewydolnością serca u szczurów przy dawkach powodujących ogólnoustrojowe działanie toksyczne. Kardiotoksyczność korelowała bardziej z maksymalnym stężeniem leku w osoczu (Cmax) niż z całkowitą ekspozycją (AUC), przy czym Cmax bez działań niepożądanych był 8-krotnie wyższy niż u ludzi, a AUC 3-4-krotnie wyższe. Dodatkowo, obserwowano odwracalną fosfolipidozę w płucach, najądrzu i wątrobie przy ekspozycji porównywalnej do klinicznej. Embriotoksyczność, objawiająca się zmniejszeniem masy ciała płodów i przemijającym opóźnieniem kostnienia, występowała przy AUC przekraczającym ekspozycję kliniczną, podobnie jak zmniejszona przeżywalność potomstwa w okresie laktacji. Brak jest danych dotyczących wpływu escytalopramu na płodność, jednak cytalopram wykazał negatywne efekty przy ekspozycji znacznie przekraczającej kliniczną.
amina biogenna, cytalopram, dane przedkliniczne, efekt hemodynamiczny, embriotoksyczność, escytalopram, fosfolipid, fosfolipidoza, implantacja zarodka, kardiotoksyczność, kation amfifilny, naczynia wieńcowe, niedokrwienie mięśnia sercowego, okres okołoporodowy, płodność, toksyczny wpływ na rozwój, wskaźnik płodności, zaburzenia kostnienia, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Elicea Q-Tab 20 mg
Badania toksykologiczne escytalopramu, przeprowadzone głównie na szczurach, wykazały potencjalne ryzyko kardiotoksyczności, fosfolipidozy oraz embriotoksyczności przy ekspozycjach znacznie przekraczających te obserwowane w warunkach klinicznych. Kardiotoksyczność manifestowała się zastoinową niewydolnością serca po kilku tygodniach podawania dawek wywołujących ogólne działanie toksyczne, z silniejszą korelacją do maksymalnych stężeń leku w osoczu niż do całkowitej ekspozycji (AUC). Maksymalne stężenia escytalopramu bez działań niepożądanych były ośmiokrotnie wyższe niż kliniczne, a AUC 3-4 razy większe. Fosfolipidoza, obserwowana w płucach, najądrzach i wątrobie, była odwracalna i występowała przy ekspozycji zbliżonej do ludzkiej. Embriotoksyczność objawiała się zmniejszeniem masy ciała płodów i opóźnieniem kostnienia przy ekspozycji przekraczającej kliniczną, bez zwiększenia częstości wad rozwojowych. W badaniach na cytalopramie odnotowano dodatkowo zmniejszenie płodności i nieprawidłowości nasienia przy ekspozycjach znacznie wyższych niż u ludzi.
amfifilne kationy, aminy biogenne, AUC, badania toksykologiczno-kinetyczne, cytalopram, embriotoksyczność, escytalopram, fosfolipidoza, fosfolipidy, kardiotoksyczność, naczynia wieńcowe, niedokrwienie mięśnia sercowego, opóźnienie kostnienia, stężenie leku w osoczu, wskaźniki płodności, zaburzenia hemodynamiczne, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Servenon 10 mg
Badania przedkliniczne escytalopramu, opierające się na danych toksykologicznych cytalopramu ze względu na podobieństwo profili farmakokinetycznych i toksykologicznych, wykazały istotne efekty kardiotoksyczne u szczurów, w tym zastoinową niewydolność serca. Działanie to korelowało bardziej z maksymalnym stężeniem leku w osoczu niż z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenie bez efektów toksycznych było 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, natomiast AUC escytalopramu było 3-4 razy większe niż w warunkach klinicznych. Efekty te prawdopodobnie wynikają z wpływu na aminy biogenne i wtórnego efektu hemodynamicznego, jednak mechanizm kardiotoksyczności nie jest w pełni poznany. Dodatkowo, obserwowano fosfolipidozę w tkankach takich jak płuca, najądrza i wątroba, która ustępowała po zakończeniu leczenia, choć jej znaczenie kliniczne pozostaje niejasne. W badaniach rozwojowych u szczurów stwierdzono embriotoksyczność objawiającą się zmniejszeniem masy ciała płodu i opóźnieniem kostnienia przy ekspozycji przekraczającej kliniczne wartości AUC, bez zwiększenia częstości wad rozwojowych.
amina biogenna, embriotoksyczność, escytalopram, fosfolipid, fosfolipidoza, implantacja, kardiotoksyczność, laktacja, lek amfifilowy, masa ciała płodu, mechanizm działania, naczynia wieńcowe, niedokrwienie, nieprawidłowości nasienia, opóźnione kostnienie, płodność, profil toksykologiczno-kinetyczny, stężenie leku w osoczu, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pralex 10 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne escytalopramu, uzupełnione danymi dotyczącymi cytalopramu ze względu na podobieństwo profili toksykologicznych, wykazały kardiotoksyczność manifestującą się zastoinową niewydolnością serca u szczurów przy dawkach wywołujących ogólne działanie toksyczne. Toksyczność sercowa koreluje z maksymalnymi stężeniami leku w osoczu, które u zwierząt były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne u ludzi, natomiast AUC było 3-4 razy większe. Działanie kardiotoksyczne prawdopodobnie wynika z wpływu na aminy biogenne i hemodynamikę naczyń wieńcowych, jednak mechanizm pozostaje nie do końca wyjaśniony. W badaniach wykazano również odwracalną fosfolipidozę w płucach, najądrzach i wątrobie przy ekspozycji zbliżonej do klinicznej, której znaczenie kliniczne nie jest ustalone. Embriotoksyczność escytalopramu objawiała się zmniejszeniem masy ciała płodów i przemijającym opóźnieniem kostnienia przy AUC przekraczającym ekspozycję kliniczną, bez zwiększenia częstości wad rozwojowych. W okresie okołoporodowym obserwowano zmniejszoną przeżywalność potomstwa przy ekspozycji wyższej niż kliniczna.
amfifilowe kationy, aminy biogenne, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczno-kinetyczne, cytalopram, dawka terapeutyczna, doświadczenie kliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie hemodynamiczne, escytalopram, fosfolipidoza, niedokrwienie, nieprawidłowe nasienie, oddziaływanie toksyczne, okres laktacji, okres pourodzeniowy, opóźnienie kostnienia, pole pod krzywą stężenia, przepływ krwi w naczyniach wieńcowych, redukcja implantacji, stężenie leku w osoczu, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mozarin 20 mg
Badania przedkliniczne escytalopramu, oparte na porównaniu z cytalopramem, wykazały podobny profil toksykologiczno-kinetyczny u szczurów. W dawkach wywołujących toksyczność obserwowano kardiotoksyczność, w tym zastoinową niewydolność serca, silniej skorelowaną z maksymalnym stężeniem leku w osoczu niż z AUC. Maksymalne stężenie escytalopramu bez toksyczności było 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, a AUC 3-4-krotnie wyższe. Mechanizm kardiotoksyczności prawdopodobnie wiąże się z wpływem na aminy biogenne i hemodynamicznym zmniejszeniem przepływu wieńcowego, jednak nie potwierdzono klinicznej korelacji tych efektów u ludzi. Długotrwałe podawanie powodowało odwracalną fosfolipidozę w płucach, najądrzach i wątrobie przy ekspozycji zbliżonej do klinicznej, co jest zjawiskiem obserwowanym przy wielu kationowych lekach amfifilowych, bez ustalonego znaczenia klinicznego.
aminy biogenne, badania toksykologiczno-kinetyczne, badanie przedkliniczne, cytalopram, działanie teratogenne, embriotoksyczność, escytalopram, fosfolipidoza, fosfolipidy, kardiotoksyczność, opóźnienie kostnienia, pole pod krzywą stężenia, S-enancjomer, toksyczność rozwojowa płodu, wartość AUC, zastoinowa niewydolność serca, zmniejszenie masy ciała płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Escitalopram Grindeks 20 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne escytalopramu, oparte na danych z badań na szczurach oraz porównaniach z cytalopramem, wykazały potencjalną kardiotoksyczność manifestującą się zastoinową niewydolnością serca przy ekspozycjach przekraczających 8-krotnie maksymalne stężenia osiągane klinicznie (maksymalne stężenia w osoczu). Wartość AUC dla escytalopramu była 3-4 razy wyższa niż w warunkach klinicznych, a dla cytalopramu 6-7 razy wyższa. Mechanizm kardiotoksyczności wiąże się prawdopodobnie z nasilonym wpływem na aminy biogenne i wtórnymi zmianami hemodynamicznymi, jednak nie potwierdzono klinicznego znaczenia tych efektów. Długotrwałe podawanie leku powodowało fosfolipidozę w płucach, najądrzach i wątrobie, która ustępowała po zakończeniu terapii, a jej kliniczne znaczenie pozostaje nieustalone.
amfifilne kationy, aminy biogenne, badanie przedkliniczne, cytalopram, działanie embriotoksyczne, escytalopram, fosfolipidoza, fosfolipidy, kardiotoksyczność, niedokrwienie, nieprawidłowe nasienie, opóźnione kostnienie, przepływ wieńcowy, przeżywalność, toksyczność rozwojowa, wada rozwojowa, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca, zmiany hemodynamiczne, zmniejszona masa płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Biomentin 20 mg
Memantyna, będąca antagonistą receptora NMDA i składnikiem preparatu Biomentin, wykazuje akceptowalny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. W krótkoterminowych testach na szczurach zaobserwowano neurotoksyczne zmiany typu Olney’a (wakuolizacja i martwica neuronów) jedynie przy dawkach prowadzących do ekstremalnie wysokich stężeń leku w surowicy, które wywoływały także objawy neurologiczne, takie jak ataksja. Jednakże, w długoterminowych badaniach na gryzoniach i innych gatunkach nie stwierdzono tych efektów, co ogranicza ich znaczenie kliniczne. Badania okulistyczne wykazały nieregularne zmiany w narządzie wzroku u gryzoni i psów, ale nie u małp ani ludzi, co potwierdza ograniczoną istotność tych obserwacji. Ponadto, u gryzoni zaobserwowano fosfolipidozę w płucach przy bardzo wysokich dawkach, jednak jej kliniczne znaczenie pozostaje niejasne. Memantyna nie wykazuje działania genotoksycznego ani rakotwórczego w badaniach długoterminowych na myszach i szczurach.
amfifilny kation, antagonista receptora NMDA, ataksja, badanie toksyczności, Biomentin, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fosfolipidoza, genotoksyczność memantyny, memantyna, płodność, toksyczność matczyna, uszkodzenie typu Olneya, wakuolizacja neuronów, wakuolizacja płuc, zahamowanie wzrostu płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azycyna 200 mg/5 ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne azytromycyny, substancji czynnej leku Azycyna, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa przy dawkach sięgających 40-krotności dawek terapeutycznych stosowanych u ludzi. Zaobserwowano jedynie przemijającą fosfolipidozę bez objawów toksyczności ogólnej. Nie przeprowadzono długoterminowych badań rakotwórczości ze względu na krótkotrwały charakter terapii azytromycyną. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, co potwierdza brak potencjału do indukcji zmian genetycznych. Badania embriotoksyczności na myszach i szczurach nie wykazały działania teratogennego, jednak przy dawkach 100-200 mg/kg mc./dobę u szczurów stwierdzono niewielkie opóźnienie kostnienia płodów oraz zahamowanie przyrostu masy ciała u samic. Podobne opóźnienie kostnienia obserwowano także przy dawce 50 mg/kg mc./dobę w okresie okołoporodowym i pourodzeniowym.
aberracja chromosomowa, azytromycyna, badania in vitro, badania in vivo, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, kostnienie, mutacja genowa, okres okołoporodowy, okres pourodzeniowy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, substancja czynna, test mutacji genowej, toksyczność ogólna, wada rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Azithromycin Teva 250 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa azytromycyny wykazały, że podawanie tego antybiotyku w dawkach do 40-krotnie wyższych niż terapeutyczne u ludzi powoduje przemijającą fosfolipidozę bez dalszych objawów toksyczności. Badania embriotoksyczności na myszach i szczurach nie wykazały działania teratogennego, choć przy dawkach 100-200 mg/kg mc./dobę u szczurów zaobserwowano łagodne opóźnienie kostnienia płodów oraz zmniejszenie przyrostu masy ciała u samic ciężarnych. Podawanie azytromycyny w dawkach ≥50 mg/kg mc./dobę w okresie okołoporodowym i pourodzeniowym skutkowało również opóźnieniem kostnienia. W badaniach genetycznych in vitro i in vivo nie stwierdzono mutagenności, a brak danych o karcinogenności jest rekompensowany brakiem sygnałów rakotwórczych w innych badaniach, co jest uzasadnione krótkotrwałym schematem leczenia azytromycyną.
aberracja chromosomowa, antybiotyk makrolidowy, azytromycyna, badanie elektrofizjologiczne, badanie in vitro, badanie in vivo, działanie karcinogenne, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, mutacja genowa, odstęp QT, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, proces kostnienia, toksyczność okołoporodowa, toksyczność pourodzeniowa, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia rytmu serca, zapis elektrokardiograficzny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Elicea 20 mg
Escytalopram, będący enancjomerem S cytalopramu, wykazuje w badaniach przedklinicznych podobny profil toksykologiczny do cytalopramu, co pozwala na odniesienie danych toksykologicznych cytalopramu do escytalopramu. W badaniach na szczurach stwierdzono kardiotoksyczność, w tym zastoinową niewydolność serca, po kilkutygodniowym podawaniu dawek wywołujących ogólne działanie toksyczne. Kardiotoksyczność wiąże się głównie z maksymalnymi stężeniami leku w osoczu, które u escytalopramu były 8-krotnie wyższe niż stężenia kliniczne, natomiast AUC było 3-4 razy większe niż ekspozycja kliniczna. Fosfolipidoza obserwowana była przy ekspozycji porównywalnej z ludzką i miała charakter odwracalny. Działanie embriotoksyczne, manifestujące się zmniejszeniem masy ciała płodów i opóźnieniem kostnienia, występowało przy AUC przekraczającym ekspozycję kliniczną, bez zwiększonej częstości wad rozwojowych. W okresie okołoporodowym zaobserwowano zmniejszoną przeżywalność potomstwa przy ekspozycji większej niż kliniczna.
amina biogenna, badanie toksykologiczno-kinetyczne, ekspozycja kliniczna, embriotoksyczność, escytalopram, fosfolipid, fosfolipidoza, kardiotoksyczność, kation amfifilny, niedokrwienie, nieprawidłowe nasienie, okres laktacji, opóźnienie kostnienia, pole pod krzywą, przepływ krwi w naczyniach wieńcowych, stężenie leku w osoczu, wada rozwojowa, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca, zmiana hemodynamiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nobaxin 500 mg
Dane przedkliniczne dotyczące azytromycyny, substancji czynnej leku Nobaxin 500 mg, wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. W badaniach toksyczności na zwierzętach stosujących dawki do 40-krotnie wyższe niż kliniczne nie zaobserwowano istotnych objawów toksyczności, mimo wystąpienia przemijającej fosfolipidozy. Standardowe testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, co potwierdza brak genotoksyczności. Nie przeprowadzono badań długoterminowych oceniających potencjał rakotwórczy, co jest uzasadnione krótkotrwałym zastosowaniem leku w praktyce klinicznej.
azytromycyna, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fosfolipidoza, genotoksyczność, in vitro, in vivo, mutacja chromosomowa, mutacja genowa, opóźnienie kostnienia, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rozwój okołoporodowy, rozwój pourodzeniowy, substancja czynna, terapia krótkoterminowa, wada rozwojowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Hydroxychloroquine sulfate Accord 200 mg
Hydroksychlorochina w dawce 200 mg, stosowana doustnie, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować ze względu na ich potencjalną ciężkość. Wśród hematologicznych działań niepożądanych najczęściej występuje zahamowanie czynności szpiku kostnego (≥1/1000 do <1/100), a rzadziej niedokrwistość aplastyczna, leukopenia czy trombocytopenia (≥1/10 000 do <1/1000). W zakresie metabolizmu obserwowano hipoglikemię (≥1/1000 do <1/100), co jest szczególnie istotne u pacjentów z cukrzycą. Działania niepożądane ze strony układu nerwowego obejmują senność i drgawki (≥1/1000 do <1/100), a ze strony narządu wzroku retinopatię (≥1/1000 do <1/100), wymagającą regularnych badań okulistycznych ze względu na ryzyko nieodwracalnego uszkodzenia siatkówki. Kardiomiopatia występuje niezbyt często do rzadko (≥1/1000 do <1/1000), a zmiany w EKG bardzo rzadko (<1/10 000), co podkreśla konieczność monitoringu kardiologicznego u pacjentów z ryzykiem sercowym.
badanie okulistyczne, choroba autoimmunologiczna, chwiejność emocjonalna, drgawka, dysfunkcja wątroby, fosfolipidoza, granulocytoza, hipoglikemia, hydroksychlorochina, jadłowstręt, kardiomiopatia, lek hipoglikemizujący, leukopenia, miopatia, morfologia krwi, neuromiopatia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, objaw pozapiramidowy, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie mięśniowe, pancytopenia, pokrzywka, polekowe uszkodzenie wątroby, porfiria, retinopatia, rumień wielopostaciowy, system MedDRA, trombocytopenia, zaburzenie psychiczne, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zmiana w EKG