Streptococcus pyogenes

Streptococcus pyogenes to bakteria Gram-dodatnia z grupy A, będąca jednym z najważniejszych ludzkich patogenów bakteryjnych. Drobnoustrój ten odpowiada za szeroki zakres chorób, od stosunkowo łagodnych infekcji dróg oddechowych, po zagrażające życiu zakażenia inwazyjne.

Klinicznie S. pyogenes powoduje ostre zapalenie gardła, szkarlatynę, różę, liszajec zakaźny oraz zapalenie ucha środkowego. W przebiegu ciężkich zakażeń inwazyjnych może prowadzić do martwiczego zapalenia powięzi, zespołu wstrząsu toksycznego oraz zapalenia mięśni. Do powikłań późnych po infekcji należą gorączka reumatyczna oraz ostre kłębuszkowe zapalenie nerek.

Diagnostyka obejmuje posiew wymazu z gardła, badania serologiczne oraz szybkie testy antygenowe. W leczeniu zakażeń S. pyogenes nadal skuteczna pozostaje penicylina, która jest lekiem pierwszego wyboru. W przypadku nadwrażliwości na beta-laktamy alternatywę stanowią makrolidy, chociaż w wielu regionach obserwuje się narastającą oporność na tę grupę antybiotyków.

Profilaktyka zakażeń S. pyogenes opiera się na szybkiej diagnostyce i leczeniu antybiotykowym, co zapobiega powikłaniom i rozprzestrzenianiu się infekcji. Dotychczas nie opracowano skutecznej szczepionki przeciwko tej bakterii, co stanowi istotne wyzwanie dla zdrowia publicznego.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Przeciwwskazania – Polyvaccinum submite Nieswoista szczepionka bakteryjna –

Polyvaccinum to nieswoista szczepionka bakteryjna dostępna w trzech formach: submite, mite i forte, różniących się zawartością inaktywowanych bakterii, m.in. Staphylococcus aureus (od 5 do 500 mln komórek/ml) oraz Escherichia coli (od 2 do 200 mln komórek/ml). Preparat wykazuje liczne bezwzględne przeciwwskazania, w tym nadwrażliwość na składniki szczepionki, aktywne choroby zakaźne, ostre stany zapalne, choroby nerek, wątroby, niewydolność krążenia, ciąża, laktacja, dzieci poniżej 2 roku życia, choroby autoimmunologiczne oraz stosowanie leków immunosupresyjnych. Podanie szczepionki w tych sytuacjach może prowadzić do nasilenia objawów chorobowych, destabilizacji układu immunologicznego lub sercowo-naczyniowego oraz zwiększonego ryzyka działań niepożądanych.
choroba autoimmunologiczna, choroba nerek i wątroby, choroba zakaźna, Corynebacterium pseudodiphtheriticum, działanie niepożądane, Escherichia coli, Haemophilus influenzae, immunosupresja farmakologiczna, inaktywowane bakterie, Klebsiella pneumoniae, Moraxella catarrhalis, nadwrażliwość na substancje czynne, niepożądana reakcja, nieswoista szczepionka bakteryjna, niewydolność krążenia, obniżona odporność, ostry stan zapalny, preparat immunomodulujący, preparat immunosupresyjny, przeciwwskazanie bezwzględne, reakcja alergiczna, rekonwalescencja, stan kliniczny, Staphylococcus aureus, staphylococcus epidermidis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus salivarius, szczepionka bakteryjna, układ immunologiczny, układ sercowo-naczyniowy, wywiad alergologiczny, zabieg chirurgiczny
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Amylan 875 mg + 125 mg

Amylan to preparat zawierający 875 mg amoksycyliny trójwodnej oraz 125 mg potasu klawulanianu, należący do grupy leków przeciwbakteryjnych – połączeń penicylin z inhibitorami beta-laktamaz (kod ATC: J01CR02). Amoksycylina działa poprzez hamowanie białek wiążących penicylinę (PBP), co prowadzi do zahamowania syntezy peptydoglikanu i lizy komórki bakteryjnej. Kwas klawulanowy, będący beta-laktamem, nie wykazuje samodzielnego działania przeciwbakteryjnego, lecz unieczynnia beta-laktamazy bakteryjne, chroniąc amoksycylinę przed rozkładem enzymatycznym i rozszerzając jej spektrum działania. Kluczowym parametrem farmakodynamicznym jest czas utrzymywania stężenia amoksycyliny powyżej MIC (T>MIC). Oporność bakterii może wynikać z produkcji beta-laktamaz niewrażliwych na kwas klawulanowy (klasy B, C, D) lub modyfikacji PBP, a także mechanizmów ograniczających penetrację leku, zwłaszcza u bakterii Gram-ujemnych.
Acinetobacter, amoksycylina trójwodna, amoksycylina z kwasem klawulanowym, antybiotyk beta-laktamowy, Bacteroides fragilis, bakteria beztlenowa, beta-laktamaza, białko wiążące penicylinę, Burkholderia pseudomallei, Capnocytophaga, Chlamydophila pneumoniae, Chlamydophila psittaci, Citrobacter freundii, Clostridioides difficile, Coxiella burnetti, dyfuzja krążkowa, Eikenella corrodens, Enterobacter, Enterobacterales, Enterococcus, Enterococcus faecalis, Enterococcus faecium, Escherichia coli, Europejski Komitet ds. Oznaczania Lekowrażliwości, Fusobacterium nucleatum, Gardnerella vaginalis, Haemophilus influenzae, inhibitor beta-laktamazy, klawulanian potasu, Klebsiella oxytoca, Klebsiella pneumoniae, kwas klawulanowy, Legionella pneumophila, lek przeciwbakteryjny, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, Morganella morganii, mycoplasma pneumoniae, oporność na metycylinę, paciorkowiec beta-hemolizujący, paciorkowiec z grupy viridans, Pasteurella multocida, penicylina benzylowa, penicylinaza, peptydoglikan, Prevotella, Proteus mirabilis, proteus vulgaris, Providencia, Pseudomonas, ściana komórki bakteryjnej, Serratia, Staphylococcus, Staphylococcus aureus, Staphylococcus saprophyticus, Stenotrophomonas maltophilia, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, zakażenie układu moczowego, zapalenie opon mózgowych
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Klimicin 300 mg/2 ml (150 mg/ml)

Preparat Klimicin zawierający klindamycynę w postaci fosforanu (150 mg/ml, 300 mg w 2 ml ampułce) jest wskazany do pozajelitowego leczenia ciężkich zakażeń bakteryjnych, ze szczególnym uwzględnieniem posocznicy, gdzie preferowane jest dożylne podanie w celu szybkiego osiągnięcia stężenia terapeutycznego. Lek jest skuteczny przeciwko bakteriom tlenowym Gram-dodatnim (Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes) oraz bakteriom beztlenowym odpowiedzialnym za zakażenia układu oddechowego, skóry, tkanek miękkich, kości, stawów, jamy brzusznej i żeńskich narządów płciowych. Preparat zawiera również 18 mg alkoholu benzylowego i 15,1 mg sodu na ampułkę, co należy uwzględnić u pacjentów z przeciwwskazaniami do tych substancji pomocniczych.
alkohol benzylowy, antybiogram, bakteria beztlenowa, bakteria tlenowa, ciężkie zakażenie bakteryjne, działanie niepożądane, fosforan klindamycyny, lek przeciwbakteryjny, podanie dożylne, podanie pozajelitowe, posocznica, roztwór do wstrzykiwań, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, zakażenie bakteryjne, zakażenie jamy brzusznej, zakażenie kości i stawów, zakażenie mieszane, zakażenie narządów płciowych, zakażenie skóry i tkanek miękkich, zakażenie układu oddechowego, zapalenie okrężnicy
Leksykon chorób i schorzeń
Płonica – Epidemiologia

Płonica, wywoływana przez Streptococcus pyogenes (GAS) produkujące toksyny pirogenne, charakteryzuje się wysypką drobnogrudkową, językiem malinowym oraz zapaleniem gardła z wysiękiem. Po okresie znacznego spadku zachorowań w XX wieku, w ostatniej dekadzie obserwuje się globalny wzrost przypadków, szczególnie w Azji Wschodniej, Wielkiej Brytanii i USA. Zapadalność jest najwyższa u dzieci w wieku 5-9 lat, osiągając współczynnik nawet 625,34/100 000. Transmisja odbywa się głównie drogą kropelkową, a okres inkubacji wynosi 2-5 dni. Antybiotykoterapia skutecznie skraca zakaźność do 24 godzin od rozpoczęcia leczenia. Pandemia COVID-19 wpłynęła na epidemiologię płonicy, powodując tymczasowy spadek zachorowań, po którym nastąpił ponowny wzrost. Nadzór epidemiologiczny, w tym sekwencjonowanie genomu i analiza przestrzenna, jest kluczowy dla monitorowania i kontroli choroby, jednak różnice w systemach zgłaszania utrudniają globalną ocenę sytuacji.
antybiotykoterapia, badanie epidemiologiczne, bezobjawowy nosiciel, czynnik chorobotwórczy, czynnik demograficzny, diagnostyka i leczenie, droga kropelkowa, dwutlenek azotu, dysfagia, działanie profilaktyczne, inwazyjne zakażenie GAS, nadzór epidemiologiczny, nadzór molekularny, obowiązek zgłaszania, ognisko epidemiczne, okres inkubacji, oporność na antybiotyki, ozon, paciorkowiec grupy A, płonica, przeciwciało matczyne, przeciwciało ochronne, sekwencjonowanie całego genomu, Streptococcus pyogenes, superantygen, toksyna erytrogenna, toksyna pirogenna, transmisja choroby, transmisja drogą powietrzną, typ emm, zanieczyszczenie powietrza
Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Luivac –

Lek Luivac, zawierający lizat bakteryjny o substancji czynnej LW50020R w dawce 43 mg, obejmujący siedem szczepów bakterii (Staphylococcus aureus, Streptococcus mitis, Streptococcus pyogenes, Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae, Moraxella catarrhalis oraz Haemophilus influenzae), wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u kobiet w okresie rozrodczym. Brak jest wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania leku w ciąży, dlatego Luivac nie powinien być stosowany w tym okresie. W przypadku zajścia w ciążę podczas terapii, zaleca się natychmiastowe przerwanie leczenia i konsultację lekarską. W okresie laktacji lek jest dopuszczalny do stosowania, gdyż dostępne dane nie wskazują na zagrożenia dla dziecka karmionego piersią, co pozwala na kontynuację karmienia podczas terapii.
bezpieczeństwo farmakoterapii, ciąża, Haemophilus influenzae, karmienie piersią, Klebsiella pneumoniae, laktacja, lizat bakteryjny, Moraxella catarrhalis, okres rozrodczy, płodność, Staphylococcus aureus, Streptococcus mitis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, zdolności rozrodcze
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Detreomycyna 2% 20 mg/g

Detreomycyna 2% w postaci maści zawiera chloramfenikol w stężeniu 20 mg/g i należy do grupy antybiotyków stosowanych miejscowo (kod ATC: D06AX02). Chloramfenikol wykazuje szerokie spektrum działania bakteriostatycznego, obejmujące bakterie Gram-dodatnie (Streptococcus pneumoniae, Staphylococcus spp., Streptococcus pyogenes), Gram-ujemne (Haemophilus influenzae, Salmonella spp., Neisseria spp., Klebsiella spp., Escherichia coli, Proteus mirabilis, Shigella spp., Serratia marcescens), bakterie beztlenowe (umiarkowanie Bacteroides fragilis, silnie Propionibacterium acnes) oraz inne mikroorganizmy, takie jak Mycoplasma spp., Rickettsia spp. i Chlamydia spp. Preparat nie wykazuje aktywności wobec Pseudomonas aeruginosa, prątków kwasoodpornych (np. Mycobacterium tuberculosis) oraz niektórych laseczek z rodzaju Bacillus.
Bacteroides fragilis, bakteria beztlenowa, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, chlamydia, chloramfenikol, działanie bakteriostatyczne, Escherichia coli, Haemophilus influenzae, Klebsiella, krętki i riketsje, Mycobacterium tuberculosis, Mycoplasma, pałeczka ropy błękitnej, patogen oporny, peptydylotransferaza, podjednostka 50S rybosomu, polimeryzacja aminokwasów, prątek kwasooporny, Propionibacterium acnes, Proteus mirabilis, Pseudomonas aeruginosa, Rickettsia, Salmonella, Serratia marcescens, shigella, Staphylococcus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Piperacillin + Tazobactam Eugia 2 g + 0,25 g

Piperacylina z tazobaktamem, będąca połączeniem półsyntetycznej penicyliny o szerokim spektrum działania z inhibitorem beta-laktamaz, wykazuje bakteriobójcze działanie poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii oraz neutralizację beta-laktamaz klasy A i niektórych innych, z wyjątkiem enzymów AmpC i metalo-beta-laktamaz. Kluczowym parametrem farmakodynamicznym jest czas, w którym stężenie piperacyliny w osoczu przekracza MIC (T > MIC). EUCAST definiuje wartości graniczne MIC dla różnych patogenów, np. Enterobacteriales (S ≤ 8 mg/L), Pseudomonas aeruginosa (S ≤ 16 mg/L), Haemophilus influenzae (S ≤ 0,25 mg/L), przy stałym stężeniu tazobaktamu 4 mg/L. Oporność rozwija się głównie przez beta-laktamazy niewrażliwe na tazobaktam, modyfikacje PBP, zmniejszoną przepuszczalność błony komórkowej oraz aktywność pomp efflux, szczególnie u bakterii Gram-ujemnych. W terapii ciężkich zakażeń zaleca się uwzględnienie lokalnych wzorców oporności i konsultacje specjalistyczne.
acinetobacter baumannii, Bacteroides, bakteria Gram-ujemna, beta-laktamaza o rozszerzonym spektrum substratowym, białko wiążące penicylinę, Burkholderia cepacia, Chlamydophila pneumoniae, Citrobacter freundii, Citrobacter koseri, Corynebacterium jeikeium, Enterococcus faecalis, Enterococcus faecium, enzym bakteryjny, Escherichia coli, EUCAST, Haemophilus influenzae, inhibitor beta-laktamazy, izolat wrażliwy na metycylinę, Klebsiella pneumoniae, lek przeciwbakteryjny, Listeria monocytogenes, metalo-beta-laktamaza, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, Morganella morganii, mycoplasma pneumoniae, oporność drobnoustrojów, paciorkowiec grupy A, paciorkowiec grupy B, piperacylina z tazobaktamem, Proteus mirabilis, proteus vulgaris, przepuszczalność błony komórkowej bakterii, Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aureus, Stenotrophomonas maltophilia, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, synteza ściany komórkowej bakterii, wielolekowa pompa efflux, wrażliwość patogenów, zakażenie krwi
Leksykon substancji czynnych
Klebsiella pneumoniae – Działania niepożądane

Broncho-Vaxom, zawierający liofilizowane lizaty bakterii, w tym Klebsiella pneumoniae ssp. pneumoniae i ssp. ozaenae, wykazuje profil bezpieczeństwa z działaniami niepożądanymi o podłożu immunologicznym. Najczęstsze reakcje obejmują układ oddechowy (kaszel, często ≥1/100 do <1/10), przewód pokarmowy (biegunka i bóle brzucha, często ≥1/100 do <1/10; nudności i wymioty, niezbyt często ≥1/1 000 do <1/100) oraz skórę (wysypka, często ≥1/100 do <1/10; pokrzywka, niezbyt często ≥1/1 000 do <1/100). Reakcje nadwrażliwości immunologicznej, takie jak wysypka rumieniowa, obrzęk (w tym twarzy i powiek), świąd i duszność, występują niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), a obrzęk naczynioruchowy, potencjalnie zagrażający życiu, ma częstość nieznaną. Objawy ogólnoustrojowe, takie jak gorączka i zmęczenie, również pojawiają się niezbyt często, co wskazuje na odpowiedź immunologiczną na antygeny bakteryjne.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, Broncho-Vaxom, duszność, działanie immunomodulujące, gorączka, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, lizat bakteryjny, Moraxella catarrhalis, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk powiek, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, rumień, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, świąd uogólniony, tkanka podskórna, układ oddechowy, wymioty, wysypka rumieniowa, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia skórne, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zmęczenie
Leksykon substancji czynnych
Streptococcus pyogenes – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Preparaty zawierające lizaty Streptococcus pyogenes, takie jak Broncho-Vaxom dla dzieci, mogą indukować reakcje nadwrażliwości, szczególnie u pacjentów z historią alergii, co wymaga ostrożności podczas inicjacji terapii oraz natychmiastowego przerwania leczenia w przypadku objawów alergicznych. Brak jest potwierdzonych danych klinicznych potwierdzających skuteczność tych preparatów w profilaktyce zapalenia płuc, dlatego nie zaleca się ich stosowania w tym celu u dzieci. U niemowląt poniżej 6 miesiąca życia dane kliniczne są ograniczone, co stanowi przeciwwskazanie do stosowania Broncho-Vaxom w tej grupie wiekowej. Preparat zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg na saszetkę), co jest istotne dla pacjentów na diecie niskosodowej.
badanie kliniczne, badanie toksyczności, Broncho-Vaxom, dieta niskosodowa, działanie niepożądane, hepatotoksyczność, lizat bakteryjny, nefrotoksyczność, niemowlę, nietolerancja leku, objaw nadwrażliwości, pacjent w podeszłym wieku, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, Streptococcus pyogenes, wywiad alergiczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie płuc
Leksykon substancji czynnych
Liofilizat OM-85 – Właściwości farmakodynamiczne

Liofilizat OM-85, będący składnikiem aktywnym preparatu Broncho-Vaxom dla dzieci (20 mg liofilizatu w saszetce, w tym 3,5 mg liofilizowanych lizatów bakterii), zawiera lizaty patogenów dróg oddechowych takich jak Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes i sanguinis oraz Moraxella catarrhalis. Preparat klasyfikowany jest jako „inne leki układu oddechowego” (kod ATC: R07AX). OM-85 wykazuje wielokierunkowe działanie immunomodulujące, potwierdzone badaniami na modelach zwierzęcych i klinicznych, które obejmuje zwiększenie odporności na infekcje, stymulację makrofagów i limfocytów B oraz wzrost produkcji immunoglobulin, szczególnie IgA na błonach śluzowych dróg oddechowych.
aktywacja makrofagów, działanie immunomodulujące, Haemophilus influenzae, immunoglobulina, immunoglobulina A, infekcja dróg oddechowych, Klebsiella pneumoniae, limfocyt B, limfocyt T, lizat bakteryjny, mitogen poliklonalny, Moraxella catarrhalis, profilaktyka nawracających infekcji, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, układ immunologiczny, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie gardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok
Leksykon substancji czynnych
Klebsiella pneumoniae – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Preparat leczniczy Broncho-Vaxom dla dzieci zawiera liofilizowany lizat bakteryjny Klebsiella pneumoniae wchodzący w skład kompleksu OM-85, o łącznej zawartości 3,5 mg w dawce 20 mg liofilizatu. Produkt obejmuje również lizaty innych bakterii, takich jak Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes i sanguinis oraz Moraxella catarrhalis. Broncho-Vaxom jest wskazany głównie dla dzieci i występuje w formie granulatu w saszetkach, co ułatwia dawkowanie i stosowanie. Preparat nie wykazuje działania ośrodkowego ani ogólnoustrojowego, które mogłoby wpływać na funkcje psychomotoryczne, percepcję, uwagę czy zdolność podejmowania decyzji.
Broncho-Vaxom, działanie ogólnoustrojowe, efekt niepożądany, funkcja psychomotoryczna, granulat leku, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, liofilizat bakteryjny, lizat bakterii, lizat bakteryjny OM-85, Moraxella catarrhalis, ośrodkowy układ nerwowy, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus sanguinis, zaburzenie neuropsychiatryczne, zaburzenie widzenia, zawrót głowy
Leksykon substancji czynnych
Dwoinka nieżytowa – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Moraxella catarrhalis jest istotnym składnikiem nieswoistych szczepionek bakteryjnych Polyvaccinum, dostępnych w formie zawiesin do wstrzykiwań (submite, mite, forte) o stężeniach odpowiednio 1, 10 i 100 milionów komórek/ml oraz w postaci kropli do nosa (mite). Przed podaniem preparatów konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu lekarskiego i badania kwalifikującego, ze względu na ryzyko reakcji anafilaktycznych, zwłaszcza po iniekcjach. Zaleca się pozostawienie pacjenta pod obserwacją przez minimum 30 minut po szczepieniu oraz stosowanie prawidłowej techniki podania, unikając podawania donaczyniowego. U pacjentów leczonych immunosupresyjnie odpowiedź immunologiczna może być osłabiona, co wymaga przesunięcia szczepień do zakończenia terapii.
Corynebacterium pseudodiphtheriticum, dwoinka nieżytowa, Escherichia coli, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, krople do nosa, leczenie immunosupresyjne, leczenie przeciwzapalne, Moraxella catarrhalis, naczynie krwionośne, nieswoista szczepionka bakteryjna, reakcja anafilaktyczna, Staphylococcus aureus, staphylococcus epidermidis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus salivarius, terapia immunosupresyjna, terapia uzupełniająca, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie płuc, zawiesina do wstrzykiwań
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Clarithromycin hameln

Stosowanie klarytromycyny (Clarithromycin hameln 500 mg) wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w ciąży, zwłaszcza w I i II trymestrze, ze względu na potencjalne ryzyko dla płodu. Lek metabolizowany jest głównie w wątrobie, co nakłada konieczność monitorowania funkcji wątroby u pacjentów z jej zaburzeniami oraz dostosowania dawkowania u osób z umiarkowaną do ciężką niewydolnością nerek. Zgłaszano przypadki ciężkich zaburzeń czynności wątroby, w tym zapalenia miąższowego i cholestatycznego z żółtaczką, a także niewydolności wątroby, które w niektórych przypadkach zakończyły się zgonem. W trakcie terapii należy zwracać uwagę na objawy sugerujące uszkodzenie wątroby, takie jak brak łaknienia, żółtaczka, ciemna barwa moczu, świąd skóry i tkliwość brzucha, i w razie ich wystąpienia natychmiast przerwać leczenie. Ponadto, istnieje ryzyko rozwoju rzekomobłoniastego zapalenia jelit (CDAD) wywołanego przez Clostridium difficile, które może pojawić się nawet do dwóch miesięcy po zakończeniu terapii, co wymaga szczegółowego wywiadu i odpowiedniego postępowania diagnostyczno-terapeutycznego.
arytmia komorowa, biegunka Clostridium difficile, bradykardia, choroba tętnic wieńcowych, Clostridium difficile, Corynebacterium minutissimum, CYP3A4, hipokalemia, klarytromycyna, niewydolność serca, ostra uogólniona osutka krostkowa, pozaszpitalne zapalenie płuc, róża, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, szpitalne zapalenie płuc, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne działanie kolchicyny, torsade de pointes, trądzik pospolity, triazolowe pochodne benzodiazepiny, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, wydłużenie repolaryzacji serca, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenia funkcji wątroby, zaburzenia przewodzenia serca, zaburzenie czynności nerek, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Valdocef 500 mg

Valdocef to antybiotyk z grupy cefalosporyn pierwszej generacji, dostępny w postaci kapsułek twardych zawierających 500 mg cefadroksylu (524,78 mg cefadroksylu jednowodnego). Lek jest wskazany do doustnego leczenia zakażeń bakteryjnych wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na cefadroksyl, takich jak paciorkowcowe zapalenie gardła i migdałków (głównie Streptococcus pyogenes), niepowikłane zakażenia dróg moczowych (zapalenie pęcherza moczowego, łagodne odmiedniczkowe zapalenie nerek) oraz niepowikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich (np. zakażone rany, ropnie, zapalenie tkanki łącznej). Kapsułki mają charakterystyczny wygląd z jasnożółtym proszkiem, jasnoniebieską podstawą i niebieską nasadką, zawierają także czerń brylantową BN (E 151) w ilości 0,049 mg na kapsułkę, co należy uwzględnić u pacjentów z nadwrażliwością na ten barwnik.
antybiotyk beta-laktamowy, cefadroksyl, cefadroksyl jednowodny, cefalosporyna, cefalosporyna pierwszej generacji, czerń brylantowa, drobnoustrój wrażliwy, lek przeciwbakteryjny, nadwrażliwość na barwnik, odmiedniczkowe zapalenie nerek, oporność drobnoustrojów, racjonalna antybiotykoterapia, spektrum działania leku, Streptococcus pyogenes, terapia doustna, zakażenie bakteryjne, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie skóry i tkanek miękkich, zapalenie gardła paciorkowcowe, zapalenie migdałków, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie tkanki łącznej
Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Broncho-Vaxom dla dzieci 3,5 mg

Preparat Broncho-Vaxom dla dzieci, zawierający 3,5 mg liofilizowanych lizatów bakterii (m.in. Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae, Staphylococcus aureus), nie wykazuje istotnego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługiwania maszyn. Zgodnie z Charakterystyką Produktu Leczniczego, stosowanie tego leku nie powoduje upośledzenia funkcji psychomotorycznych, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa pacjentów wykonujących czynności wymagające koncentracji, koordynacji i szybkiego czasu reakcji. Mimo to, lekarz powinien uwzględnić indywidualną wrażliwość pacjenta, możliwe interakcje z innymi lekami oraz wpływ choroby podstawowej na sprawność psychomotoryczną.
bezpieczeństwo farmakoterapii, Broncho-Vaxom, charakterystyka produktu leczniczego, farmakoterapia, funkcja psychomotoryczna, Haemophilus influenzae, historia choroby, infekcja dróg oddechowych, Klebsiella pneumoniae, koordynacja ruchowa, lizat bakteryjny, Moraxella catarrhalis, ośrodkowy układ nerwowy, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus sanguinis, zdolność psychomotoryczna
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Teicoplanin Altan 200 mg

Teikoplanina, glikopeptydowy antybiotyk o kodzie ATC J01XA02, działa poprzez hamowanie biosyntezy ściany komórkowej bakterii Gram-dodatnich, wiążąc się specyficznie z resztami D-alanylo-D-alaninowymi prekursorów peptydoglikanu, co różni ją od beta-laktamów. Oporność na teikoplaninę może wynikać z modyfikacji miejsca docelowego (np. wymiana D-Ala-D-Ala na D-Ala-D-mleczan w Enterococcus faecium), nadprodukcji prekursorów murein (u gronkowców) oraz oporności krzyżowej z wankomycyną, choć fenotyp Van-B wykazuje wrażliwość na teikoplaninę mimo oporności na wankomycynę. EUCAST definiuje wartości graniczne MIC dla teikoplaniny: dla Staphylococcus aureus ≤2 mg/l (wrażliwy), >2 mg/l (oporny); dla koagulazo-ujemnych gronkowców ≤4 mg/l i >4 mg/l; dla Enterococcus spp. ≤2 mg/l i >2 mg/l. Wartości MIC powinny być oznaczane metodą mikrorozcieńczeń zgodnie z ISO 20776, a w przypadku szczepów o podwyższonych MIC zaleca się powtórzenie badań i konsultację z laboratorium referencyjnym.
antybiotyk glikopeptydowy, atypowe zapalenie płuc, biosynteza ściany komórkowej, chlamydia, choroba legionistów, Clostridium difficile, Corynebacterium jeikeium, D-dehydrogenaza mleczanowa, Enterococcus faecalis, Enterococcus faecium, EUCAST, fenotyp Van-B, GISA, gronkowiec koagulazo-ujemny, Legionella pneumophila, minimalne stężenie hamujące, MRSA, Mycoplasma, oporność krzyżowa, oporność na teikoplaninę, paciorkowiec viridans, Peptostreptococcus, peptydoglikan, pozaszpitalne zapalenie płuc, prekursor mureiny, reszty D-alanylo-D-alaninowe, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, Staphylococcus aureus, staphylococcus epidermidis, Staphylococcus haemolyticus, Staphylococcus hominis, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, teikoplanina, wankomycyna, zakażenie oportunistyczne, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie wsierdzia
Leksykon chorób i schorzeń
Angina – Rokowania, prognozy i postęp choroby

Rokowanie w ostrej anginie, zwłaszcza u pacjentów bez powikłań, jest zazwyczaj bardzo dobre, gdyż większość infekcji ma charakter samoograniczający się i ustępuje w ciągu 3-4 dni. Angina wirusowa zwykle ustępuje w około tydzień, natomiast bakteryjna trwa około 10 dni i wymaga antybiotykoterapii, aby zapobiec powikłaniom. W diagnostyce i ocenie ryzyka powikłań pomocny jest wskaźnik neutrofilów do limfocytów (NLR), gdzie wartość powyżej 3,09 wskazuje na zwiększone ryzyko zakażenia głębokich przestrzeni szyi (DNI) i gorsze rokowanie, co wymaga intensywniejszego leczenia i diagnostyki obrazowej, np. tomografii komputerowej. Pacjenci hospitalizowani z ropniem okołomigdałkowym wykazują poprawę jakości życia po tonsillektomii, z wskaźnikiem użyteczności zdrowotnej wzrastającym z 0,72 do 0,95 po 6 miesiącach.
angina bakteryjna, angina nawracająca, angina wirusowa, antybiotykoterapia, choroba Kawasakiego, choroba zastawki serca, gorączka reumatyczna, kłębuszkowe zapalenie nerek, mononukleoza, obrzęk migdałków, paciorkowiec beta-hemolityczny grupy A, płonica, ropień okołomigdałkowy, stosunek neutrofilów do limfocytów, Streptococcus pyogenes, tomografia komputerowa, tonsillektomia, zapalenie migdałków, zespół Lemierre’a
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ospen 1500 1 500 000 j.m.

Ospen 1500 to preparat zawierający fenoksymetylopenicylinę potasową w dawce 1 500 000 IU (981 mg) w postaci tabletek powlekanych, należący do grupy antybiotyków penicylinowych. Lek jest wskazany do leczenia zakażeń bakteryjnych o nasileniu od lekkiego do umiarkowanego, wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na penicylinę. Wskazania obejmują zakażenia górnych dróg oddechowych (płonica, zapalenie gardła i migdałków, ropne zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie zatok, ostre zapalenie ucha środkowego, angina Vincenta), zakażenia dolnych dróg oddechowych (bakteryjne zapalenie oskrzeli, bakteryjne zapalenie płuc, odoskrzelowe zapalenie płuc) oraz zakażenia skóry i tkanek miękkich (róża, różyca, ropne zapalenie skóry, liszajec, czyraczność, ropnie, ropowica). Preparat jest również stosowany w profilaktyce gorączki reumatycznej po paciorkowcowym zapaleniu gardła.
angina Vincenta, antybiotyk penicylinowy, bakteryjne zapalenie oskrzeli, bakteryjne zapalenie płuc, czyraczność, etiologia paciorkowcowa, fenoksymetylopenicylina potasowa, gorączka reumatyczna, kłębuszkowe zapalenie nerek, liszajec, odoskrzelowe zapalenie płuc, paciorkowcowe zapalenie gardła, paciorkowiec grupy A, penicylina, płonica, posocznica, ropień, ropne zapalenie skóry, ropniak opłucnej, ropowica, róża, różyca, Streptococcus pyogenes, wrażliwość na penicylinę, zakażenie bakteryjne, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie gardła, zapalenie gardła i migdałków, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie osierdzia, zapalenie stawów, zapalenie szpiku, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wsierdzia, zapalenie zatok
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Azithromycin Krka

Podczas stosowania azytromycyny (Azithromycin Krka) należy zwrócić szczególną uwagę na ryzyko wystąpienia ciężkich reakcji alergicznych, takich jak obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja, oraz poważne reakcje skórne (AGEP, SJS, TEN, DRESS). W przypadku ich wystąpienia konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku i wdrożenie odpowiedniego leczenia, z uwzględnieniem możliwości nawrotu objawów po przerwaniu terapii. Lek metabolizowany jest głównie w wątrobie, dlatego u pacjentów z ciężkimi chorobami wątroby lub przyjmujących inne hepatotoksyczne leki istnieje ryzyko piorunującego zapalenia wątroby, które może prowadzić do niewydolności wątroby. W przypadku objawów takich jak żółtaczka, ciemne zabarwienie moczu, astenia czy encefalopatia wątrobowa, należy wykonać testy czynności wątroby i rozważyć przerwanie terapii. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (GFR <10 ml/min) obserwuje się 33% wzrost ekspozycji na azytromycynę, co wymaga ostrożności. Ponadto, azytromycyna może wydłużać odstęp QT, zwiększając ryzyko arytmii torsade de pointes, zwłaszcza u pacjentów z wrodzonym lub nabytym wydłużeniem QT, zaburzeniami elektrolitowymi, bradykardią lub stosujących inne leki wydłużające QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, cyzapryd, terfenadynę, pimozyd, citalopram, fluorochinolony, chlorochinę). Należy również monitorować ryzyko nadkażeń opornymi drobnoustrojami oraz rozwój biegunki Clostridium difficile (CDAD), która może wystąpić nawet do dwóch miesięcy po zakończeniu terapii.
alkaloid sporyszu, anafilaksja, antybiotyk beta-laktamowy, antybiotyk makrolidowy, astenia, azytromycyna, bakteryjne zapalenie gardła, biegunka wywołana przez Clostridium difficile, ciężka choroba wątroby, Clostridium difficile, encefalopatia wątrobowa, erytromycyna, hipokaliemia, hipomagnezemia, makrolid, miastenia, Mycobacterium avium, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra gorączka reumatyczna, ostra uogólniona osutka krostkowa, piorunujące zapalenie wątroby, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, torsade de pointes, Treponema pallidum, wydłużenie odstępu QT, wysypka polekowa z eozynofilią, zakażona rana oparzeniowa, zatrucie sporyszem, zespół miasteniczny, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Amoclan 875 mg + 125 mg

AMOclan to preparat z grupy połączeń penicylin z inhibitorami beta-laktamazy (kod ATC: J01CR02), zawierający amoksycylinę trójwodną (875 mg) oraz kwas klawulanowy (125 mg) w formie tabletek powlekanych. Amoksycylina działa bakteriobójczo poprzez hamowanie białek wiążących penicylinę (PBP), co prowadzi do zahamowania syntezy peptydoglikanu i lizy komórki bakteryjnej. Kwas klawulanowy, będący inhibitorem beta-laktamaz, chroni amoksycylinę przed enzymatycznym rozkładem, rozszerzając spektrum działania leku. Skuteczność amoksycyliny zależy od czasu utrzymania stężenia leku powyżej MIC (T>MIC). Oporność na AMOclan rozwija się głównie przez beta-laktamazy niewrażliwe na kwas klawulanowy (klasy B, C, D) oraz modyfikacje PBP, a także przez zmniejszoną przepuszczalność błony komórkowej i mechanizmy pomp wyrzutowych, szczególnie u bakterii Gram-ujemnych. EUCAST określił wartości graniczne MIC dla różnych patogenów, np. Haemophilus influenzae i Moraxella catarrhalis wrażliwe przy ≤1 μg/ml, Staphylococcus aureus ≤2 μg/ml, Streptococcus pneumoniae ≤0,5 μg/ml, a oporne powyżej tych wartości.
Acinetobacter, amoksycylina trójwodna, antybiotyk beta-laktamowy, Bacteroides fragilis, bakteria beztlenowa, bakteria Gram-ujemna, bakteryjne zapalenie pochwy, beta-laktamaza, beta-laktamaza bakteryjna, białko wiążące penicylinę, Chlamydophila pneumoniae, Chlamydophila psittaci, choroba legionistów, Citrobacter freundii, Coxiella burnetti, Eikenella corrodens, Enterobacteriaceae, Enterococcus, Enterococcus faecalis, Enterococcus faecium, Escherichia coli, Fusobacterium nucleatum, gorączka Q, gronkowiec koagulazo-ujemny, gronkowiec oporny na metycylinę, gronkowiec złocisty, Haemophilus influenzae, klawulanian potasu, Klebsiella oxytoca, Klebsiella pneumoniae, kwas klawulanowy, Legionella pneumophila, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, Morganella morganii, MRSA, mycoplasma pneumoniae, oporność bakteryjna, ornitoza, paciorkowiec beta-hemolizujący, paciorkowiec grupy B, paciorkowiec zieleniący, pałeczka hemofilna, pałeczka okrężnicy, penicylina, peptydoglikan, pneumokok, pompa wyrzutowa, Prevotella, Proteus mirabilis, proteus vulgaris, przepuszczalność błony komórkowej bakterii, Pseudomonas, ściana komórki bakteryjnej, Staphylococcus aureus, Stenotrophomonas maltophilia, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, zakażenie skóry, zapalenie płuc
Leksykon substancji czynnych
Linkomycyna – Właściwości farmakodynamiczne

Linkomycyna, antybiotyk z grupy linkozamidów (kod ATC: J01FF02), produkowany przez Streptomyces lincolnensis, wykazuje działanie bakteriostatyczne lub bakteriobójcze w zależności od stężenia i wrażliwości drobnoustrojów. Mechanizm jej działania polega na hamowaniu biosyntezy białek poprzez wiązanie z podjednostką 50S rybosomów bakteryjnych. Występuje pełna oporność krzyżowa z klindamycyną, a oporność u gronkowców i paciorkowców najczęściej wynika z metylacji 23S rRNA, co może powodować fenotyp MLSB. Zaleca się badanie indukowalnej oporności na linkomycynę/klindamycynę u makrolidoopornych szczepów metodą dwóch krążków (D-zone test). Wrażliwość na linkomycynę powinna być oceniana zgodnie z wytycznymi CLSI lub EUCAST, przy czym brak jest ustalonych wartości granicznych dla linkomycyny, dlatego stosuje się klindamycynę jako marker wskaźnikowy.
Bacteroides fragilis, Bacteroides thetaiotaomicron, bakteria beztlenowa Gram-dodatnia, bakteria beztlenowa Gram-ujemna, biosynteza białek bakteryjnych, Clostridium, Clostridium difficile, Clostridium perfringens, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, D-zone test, działanie bakteriobójcze, Eggerthella lenta, fenotyp MLSB, indukowalna oporność, izolat bakteryjny, kontrola jakości, lekowrażliwość drobnoustrojów, linkozamid, metoda dwóch krążków, metoda dyfuzyjno-krążkowa, metoda rozcieńczeń w agarze, metycylinooporny gronkowiec złocisty, metylacja nukleotydów, minimalne stężenie hamujące, nabyta oporność, oporność krzyżowa, paciorkowiec beta-hemolizujący, paciorkowiec grupy A, paciorkowiec zieleniący, podjednostka 50S rybosomu, Propionibacterium acnes, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptomyces lincolnensis
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fromilid Uno

Klarytromycyna, substancja czynna leku Fromilid Uno, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i nerek oraz u kobiet w ciąży, zwłaszcza w pierwszym trymestrze, gdzie stosowanie powinno być poprzedzone dokładną oceną korzyści i ryzyka. Monitorowanie enzymów wątrobowych jest niezbędne ze względu na ryzyko miąższowego i cholestatycznego zapalenia wątroby, które może prowadzić do niewydolności wątroby i zgonu. U pacjentów z umiarkowanym lub ciężkim upośledzeniem czynności nerek konieczne jest dostosowanie dawkowania. Istotne jest także monitorowanie ryzyka wydłużenia odstępu QT i potencjalnych zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza u pacjentów z chorobami serca, hipokaliemią lub przyjmujących leki wydłużające QT. Przeciwwskazane jest stosowanie klarytromycyny z astemizolem, cyzaprydem, domperydonem, pimozydem, terfenadyną oraz w przypadku znacznego wydłużenia QT i arytmii komorowej.
AGEP, anafilaksja, antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, bradykardia, brak laktazy, CDAD, cholestatyczne zapalenie wątroby, choroba tętnic wieńcowych, Clostridium difficile, Corynebacterium minutissimum, CYP3A4, czas protrombinowy, DRESS, hipoglikemia, hipokaliemia, INR, klarytromycyna, miopatia, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, niewydolność wątroby, pozaszpitalne zapalenie płuc, rabdomioliza, róża, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, szpitalne zapalenie płuc, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, trądzik pospolity, uszkodzenie błędnika, uszkodzenie narządu słuchu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie przewodzenia serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon substancji czynnych
Streptococcus pyogenes – Wpływ na płodność, ciążę i laktację

Stosowanie preparatów zawierających liofilizowane lizaty Streptococcus pyogenes, takich jak Broncho-Vaxom dla dzieci, u kobiet w ciąży wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ograniczone dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa. Badania na modelach zwierzęcych nie wykazały toksycznego wpływu na reprodukcję, jednak brak jest wystarczających danych u ludzi, co uniemożliwia wykluczenie ryzyka dla płodu. W związku z tym zaleca się unikanie stosowania tych preparatów w okresie ciąży, kierując się zasadą minimalizacji ekspozycji na substancje o niepotwierdzonym bezpieczeństwie. Podobne zalecenia dotyczą kobiet karmiących piersią, gdyż brak jest danych o przenikaniu składników do mleka matki oraz potencjalnym wpływie na niemowlę, co również uzasadnia ostrożność i unikanie stosowania leku w tym okresie.
badanie kliniczne, Broncho-Vaxom, ekspozycja kobiet ciężarnych, karmienie piersią, kobieta ciężarna, liofilizowany lizat bakteryjny, lizat bakteryjny, model zwierzęcy, noworodek i niemowlę, okres karmienia piersią, parametr płodności, przenikanie składników, reprodukcja, rozwój płodu, Streptococcus pyogenes, terapia, toksyczny wpływ
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Betnovate N (1,22 mg + 5 mg)/g

Betnovate N to krem zawierający 1,22 mg zmikronizowanego betametazonu walerianianu oraz 5 mg neomycyny siarczanu na gram preparatu, łączący silne działanie przeciwzapalne kortykosteroidu z szerokospektralnym działaniem przeciwbakteryjnym antybiotyku aminoglikozydowego. Betametazon działa poprzez wiązanie z receptorami glikokortykosteroidowymi, hamując migrację komórek zapalnych, produkcję mediatorów zapalenia oraz zmniejszając przepuszczalność naczyń krwionośnych, co skutkuje intensywnym efektem przeciwzapalnym, przeciwświądowym i obkurczającym naczynia. Neomycyna natomiast zaburza syntezę białek bakteryjnych przez wiązanie z podjednostką 30S rybosomu, wykazując aktywność przeciwko bakteriom Gram-dodatnim (m.in. Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes) oraz Gram-ujemnym (m.in. Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa).
antybiotyk, antybiotyk aminoglikozydowy, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, betametazonu walerianian, betametazonu walerianian zmikronizowany, działanie immunosupresyjne, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwświądowe, działanie przeciwzapalne, Enterobacter aerogenes, Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae, kortykosteroid miejscowy, mediator zapalenia, neomycyny siarczan, paciorkowiec, penicylinaza, proteus vulgaris, Pseudomonas aeruginosa, receptor glikokortykosteroidowy, rybosom bakteryjny, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes, synteza białek bakteryjnych, warstwa rogowa naskórka
Leksykon substancji czynnych
Liofilizat OM-85 – Dawkowanie i sposób podawania

Liofilizat OM-85, zawarty w produkcie leczniczym Broncho-Vaxom dla dzieci, jest preparatem immunostymulującym stosowanym w profilaktyce nawracających zakażeń dróg oddechowych u pacjentów w wieku od 6 miesięcy do 12 lat. Każda saszetka zawiera 20 mg liofilizatu, w tym 3,5 mg liofilizowanych lizatów bakterii takich jak Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes i sanguinis oraz Moraxella catarrhalis. Zalecana dawka to jedna saszetka (3,5 mg) podawana na czczo raz dziennie przez 10 kolejnych dni w miesiącu, przez 3 miesiące. Preparat należy rozpuścić w wodzie, soku owocowym lub mleku, a przygotowaną mieszankę spożyć w całości w ciągu kilku minut po sporządzeniu, po uprzednim zamieszaniu.
Broncho-Vaxom dla dzieci, granulat w saszetkach, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, leczenie profilaktyczne, liofilizat OM-85, mleko modyfikowane, Moraxella catarrhalis, na czczo, nawracające zakażenia dróg oddechowych, nawrót infekcji, ostra faza zakażenia, skuteczność terapii, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus sanguinis, wywiad medyczny, zakażenie dróg oddechowych
Leksykon substancji czynnych
Pałeczka okrężnicy – Wskazania do stosowania

Escherichia coli, jako składnik nieswoistych szczepionek bakteryjnych typu Polyvaccinum, występuje w różnych stężeniach: 2 mln komórek/ml w Polyvaccinum submite, 20 mln komórek/ml w Polyvaccinum mite oraz 200 mln komórek/ml w Polyvaccinum forte. Preparaty te są wskazane głównie w profilaktyce nawracających zakażeń dróg oddechowych, z uwzględnieniem wieku pacjenta i drogi podania. Polyvaccinum mite w formie kropli do nosa jest stosowane u dzieci od 6 miesiąca życia, młodzieży i dorosłych, natomiast Polyvaccinum submite i forte w postaci zawiesiny do wstrzykiwań dedykowane są dzieciom w wieku 2-14 lat oraz dorosłym. Droga podania wpływa na zakres wskazań: donosowa ukierunkowana jest na górne drogi oddechowe, a iniekcyjna na ogólne zakażenia dróg oddechowych.
bakteria patogenna, Corynebacterium pseudodiphtheriticum, drobnoustrój, działanie immunomodulujące, Escherichia coli, Haemophilus influenzae, infekcja dróg oddechowych, Klebsiella pneumoniae, krople do nosa, Moraxella catarrhalis, nawracające zakażenie dróg oddechowych, nieswoista szczepionka bakteryjna, pałeczka okrężnicy, podanie donosowe, Polyvaccinum forte, Polyvaccinum mite, Polyvaccinum submite, Staphylococcus aureus, staphylococcus epidermidis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus salivarius, zakażenie górnych dróg oddechowych, zawiesina do wstrzykiwań
Leksykon chorób i schorzeń
Angina paciorkowcowa – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Angina paciorkowcowa to bakteryjne zakażenie gardła i migdałków wywołane przez Streptococcus pyogenes (paciorkowiec beta-hemolityczny grupy A), charakteryzujące się nagłym bólem gardła, gorączką powyżej 38°C, obrzękiem migdałków z białymi nalotami oraz bolesnymi węzłami chłonnymi szyi. Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym oraz testach: szybkim teście antygenowym (wynik w 15 minut) i posiewie bakteriologicznym (24-48 godzin). Leczenie wymaga 10-dniowego kursu antybiotyków, najczęściej penicyliny lub amoksycyliny, z alternatywami dla alergików (makrolidy, klindamycyna). Wskazane jest pełne ukończenie terapii, aby zapobiec nawrotom i powikłaniom, takim jak gorączka reumatyczna czy ostre kłębuszkowe zapalenie nerek. Poprawa kliniczna zwykle następuje w ciągu 24-48 godzin od rozpoczęcia antybiotykoterapii.
amoksycylina, angina paciorkowcowa, antybiotykoterapia, azytromycyna, bilans płynów, ból gardła, cefalosporyny, dysfagia, erytromycyna, gorączka, gorączka reumatyczna, ibuprofen, inkubacja, klarytromycyna, kłębuszkowe zapalenie nerek, klindamycyna, makrolidy, nawodnienie, nosicielstwo paciorkowca, obrzęk migdałków, okres zakaźności, oporność bakteryjna, paciorkowiec beta-hemolityczny grupy A, paracetamol, penicylina, penicylina benzatynowa, płonica, posiew bakteriologiczny, ropień okołomigdałkowy, Streptococcus pyogenes, szkarlatyna, szybki test antygenowy, tonsillektomia, węzły chłonne szyi, wybroczyny, wymaz z gardła, zapalenie gardła paciorkowcowe, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok, zespół Reye’a
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Neo-angin wiśnia 1,2 mg + 0,6 mg + 5,9 mg

Neo-angin wiśnia to preparat antyseptyczny stosowany w leczeniu chorób gardła, zawierający alkohol 2,4-dichlorobenzylowy (1,2 mg), amylometakrezol (0,6 mg) oraz lewomentol (5,9 mg). Substancje te wykazują synergistyczne działanie przeciwdrobnoustrojowe i przeciwzapalne, potwierdzone głównie w badaniach in vitro. Alkohol 2,4-dichlorobenzylowy i amylometakrezol hamują neuraminidazę wirusa grypy H1N1, co ogranicza jego rozprzestrzenianie, a preparat wykazuje wirusobójcze działanie na wirusy z otoczką już po kilku minutach. Neo-angin wiśnia wykazuje silne działanie bakteriobójcze wobec Mycoplasma pneumoniae, Moraxella catarrhalis, Streptococcus pyogenes, MRSA oraz Candida albicans, a także umiarkowane wobec Klebsiella pneumoniae. Długotrwałe działanie antyseptyczne utrzymuje się do 5 godzin po zastosowaniu, co potwierdzono zmniejszeniem liczby bakterii w fizjologicznej florze jamy ustnej.
4-dichlorobenzylowy, alkohol 2, amylometakrezol, bradykinina, Candida albicans, cyklooksygenaza-2, dysfagia, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwdrobnoustrojowe, działanie przeciwgrzybicze, działanie przeciwwirusowe, działanie przeciwzapalne, działanie wirusobójcze, interleukina, interleukina-6, interleukina-8, Klebsiella pneumoniae, lewomentol, mediatory zapalne, Moraxella catarrhalis, MRSA, mycoplasma pneumoniae, neuraminidaza, nocycepcja, ostra choroba dróg oddechowych, ostre zapalenie gardła, prostaglandyna, prostaglandyna E2, receptor TRPM8, Streptococcus pyogenes, wirus grypy H1N1
Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polyvaccinum forte Nieswoista szczepionka bakteryjna –

Polyvaccinum to nieswoista szczepionka bakteryjna dostępna w trzech wariantach stężeniowych: submite, mite i forte, zawierająca inaktywowane komórki dziesięciu szczepów bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, takich jak Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae czy Escherichia coli. Stężenia bakterii różnią się istotnie między wariantami, np. Staphylococcus aureus występuje w ilościach 5 mln/ml w submite, 50 mln/ml w mite oraz 500 mln/ml w forte, co wymaga szczegółowej oceny toksyczności każdej serii produktu zgodnie z wymogami Farmakopei Europejskiej. Badania przedkliniczne obejmują ocenę toksyczności ostrej, działania pirogennego, sterylności, poziomu endotoksyn oraz bezpieczeństwa miejscowego, co jest kluczowe dla potwierdzenia bezpieczeństwa nawet przy najwyższych stężeniach bakterii w wariancie forte.
badanie toksyczności, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, bezpieczeństwo miejscowe, Corynebacterium pseudodiphtheriticum, działanie pirogenne, endotoksyna bakteryjna, Escherichia coli, Farmakopea Europejska, Haemophilus influenzae, inaktywowana komórka bakteryjna, Klebsiella pneumoniae, Moraxella catarrhalis, nieswoista szczepionka bakteryjna, Polyvaccinum forte, Polyvaccinum mite, Polyvaccinum submite, Staphylococcus aureus, staphylococcus epidermidis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus salivarius, szczep bakteryjny, szczepionka bakteryjna, toksyczność ostra
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Broncho-Vaxom dla dzieci 3,5 mg

Broncho-Vaxom dla dzieci w postaci granulatu w saszetkach (3,5 mg) zawiera liofilizat OM-85 (20 mg), będący mieszaniną lizatu bakterii najczęściej wywołujących infekcje dróg oddechowych, takich jak Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes, Streptococcus sanguinis oraz Moraxella catarrhalis. Preparat należy do grupy innych leków układu oddechowego (kod ATC: R07AX) i działa poprzez stymulację układu odpornościowego, co prowadzi do zwiększenia odporności zarówno nieswoistej, jak i swoistej na poziomie systemowym oraz miejscowym w obrębie dróg oddechowych. Mechanizm działania obejmuje aktywację makrofagów, limfocytów B oraz wzrost wydzielania immunoglobulin, zwłaszcza IgA, co wzmacnia miejscową odpowiedź immunologiczną.
działanie immunomodulujące, gronkowiec złocisty, Haemophilus influenzae, immunoglobulina, immunoglobulina A, infekcja dróg oddechowych, infekcja górnych dróg oddechowych, Klebsiella pneumoniae, limfocyt T, liofilizat OM-85, lizat bakteryjny, mitogen poliklonalny, Moraxella catarrhalis, odpowiedź immunologiczna, paciorkowiec ropotwórczy, pozaszpitalne zapalenie płuc, reakcja mieszana limfocytów, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus sanguinis, stymulacja makrofagów, stymulacja układu odpornościowego, zakażenie dróg oddechowych, zapalenie gardła, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok
Leksykon substancji czynnych
Linezolid – Właściwości farmakodynamiczne

Linezolid, syntetyczny antybiotyk z grupy oksazolidynonów, wykazuje selektywne działanie przeciwbakteryjne wobec tlenowych bakterii Gram-dodatnich oraz beztlenowych, hamując syntezę białka poprzez wiązanie się z 23S podjednostką 50S rybosomu, co uniemożliwia formowanie kompleksu inicjującego translację 70S. Efekt poantybiotykowy (PAE) linezolidu in vitro dla Staphylococcus aureus utrzymuje się około 2 godzin, natomiast in vivo na modelach zwierzęcych wynosi 3,6 godziny dla S. aureus i 3,9 godziny dla Streptococcus pneumoniae. Kluczowym parametrem farmakodynamicznym jest czas, w którym stężenie leku w osoczu przekracza minimalne stężenie hamujące (MIC), z wartościami granicznymi EUCAST dla wrażliwości szczepów: ≤4 mg/l dla gronkowców i enterokoków oraz ≤2 mg/l dla paciorkowców, w tym S. pneumoniae. Spektrum działania obejmuje m.in. Enterococcus faecalis, Enterococcus faecium, Staphylococcus aureus, Streptococcus agalactiae, S. pneumoniae oraz bakterie beztlenowe Gram-dodatnie, natomiast linezolid nie jest aktywny wobec Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Neisseria spp., Enterobacteriaceae i Pseudomonas spp.
Bacillus, bakterie beztlenowe, bakterie Gram-dodatnie, bakteriemia odcewnikowa, Chlamydia pneumoniae, Clostridium perfringens, corynebacterium, efekt poantybiotykowy, Enterobacteriaceae, Enterococcus, Enterococcus faecalis, Enterococcus faecium, EUCAST, gronkowce koagulazo-ujemne, Haemophilus influenzae, legionella, lek przeciwbakteryjny, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, mutacja punktowa, mycoplasma pneumoniae, Neisseria, oksazolidynony, oporność krzyżowa, Peptostreptococcus anaerobius, Pseudomonas, rybosom bakteryjny, Staphylococcus, Staphylococcus aureus, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, synteza białka bakteryjnego, szpitalne zapalenie płuc
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Doxycyclinum TZF 20 mg/ml

Doxycyclinum TZF to antybiotyk z grupy tetracyklin, dostępny w formie roztworu do infuzji o stężeniu 20 mg/ml (100 mg substancji czynnej w 5 ml ampułce). Mechanizm działania polega na bakteriostatycznym hamowaniu syntezy białka na poziomie rybosomu bakteryjnego, co skutecznie zatrzymuje wzrost i rozwój bakterii. Lek wykazuje szerokie spektrum aktywności przeciwbakteryjnej obejmujące bakterie Gram-ujemne (m.in. Neisseria gonorrhoeae, Haemophilus spp., Vibrio cholerae), Gram-dodatnie (Streptococcus pyogenes, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae) oraz patogeny wewnątrzkomórkowe i pierwotniaki (Rickettsia, Chlamydia, Mycoplasma pneumoniae, Borrelia spp., Plasmodium falciparum). Ta szeroka aktywność czyni doksycyklinę wartościowym lekiem w terapii zakażeń o różnorodnej etiologii, w tym atypowych i trudnych do leczenia infekcji.
angina paciorkowcowa, atypowe zapalenie płuc, Bacillus anthracis, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, Bartonella bacilliformis, borelioza, Borrelia recurrentis, Brucella, bruceloza, Campylobacter granulomatis, Chlamydia trachomatis, cholera, Clostridium, doksycyklina hyklan, dur wysypkowy, Escherichia coli, gorączka Oroya, gorączka plamista, gronkowiec złocisty, Haemophilus influenzae, kiła, Klebsiella, malaria, mechanizm bakteriostatyczny, mycoplasma pneumoniae, Neisseria gonorrhoeae, oporność na doksycyklinę, Pasteurella pestis, pierwotniak, Plasmodium falciparum, pozaszpitalne zapalenie płuc, Rickettsia, rybosom bakteryjny, rzeżączka, spektrum przeciwbakteryjne, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, tetracyklina, Treponema pallidum, Ureaplasma urealyticum, Vibrio cholerae, zapalenie spojówek, zapalenie ucha środkowego, ziarniniak pachwinowy
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Chlorchinaldin 30 mg/g

Chlorchinaldin w postaci maści zawierającej 30 mg/g chlorochinaldolu jest lekiem antyseptycznym z grupy pochodnych chinoliny (kod ATC: D08AH02), wykazującym szerokie spektrum działania przeciwdrobnoustrojowego. Mechanizm działania chlorochinaldolu opiera się na chelatowaniu jonów metali, głównie żelaza, co prowadzi do strukturalnego uszkodzenia komórek patogenów i hamowania ich rozwoju. Preparat wykazuje działanie bakteriobójcze wobec bakterii Gram-dodatnich (Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes, Corynebacterium diphtheriae) oraz Gram-ujemnych (Salmonella, Shigella, Proteus vulgaris, Escherichia coli), co czyni go skutecznym w leczeniu zakażeń skórnych o mieszanej etiologii bakteryjnej.
8-hydroksychinolina, bakterie Gram-dodatnie, bakterie Gram-ujemne, błonica, Candida albicans, chelatowanie jonów metali, Chlorchinaldin, chlorochinaldol, Corynebacterium diphtheriae, czerwonka bakteryjna, działanie grzybostatyczne, działanie pierwotniakobójcze, działanie przeciwdrobnoustrojowe, Escherichia coli, gronkowiec złocisty, leki antyseptyczne i dezynfekujące, paciorkowiec, pochodna chinoliny, proteus vulgaris, Salmonella, shigella, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes, zakażenie bakteryjne skóry, zakażenie grzybicze skóry, zakażenie mieszane, zakażenie rany, zakażenie układu moczowego
Leksykon chorób i schorzeń
Płonica – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Szkarlatyna, wywoływana przez Streptococcus pyogenes grupy A, jest ostrą infekcją bakteryjną najczęściej dotykającą dzieci w wieku szkolnym, charakteryzującą się gorączką, bólem gardła oraz typową wysypką. Podstawą leczenia jest 10-dniowa antybiotykoterapia penicyliną lub amoksycyliną, z alternatywami w postaci cefalosporyn lub makrolidów u pacjentów z alergią. Kluczowe jest przestrzeganie pełnego cyklu leczenia, monitorowanie skuteczności terapii oraz działań niepożądanych, takich jak nudności, biegunka czy reakcje alergiczne. W opiece pielęgniarskiej istotne jest także łagodzenie objawów za pomocą paracetamolu lub NLPZ (ibuprofen), stosowanie miejscowych środków na ból gardła (benzydamina, płukanki solne) oraz leczenie świądu wysypki preparatami hydrokortyzonu 1% i lekami przeciwhistaminowymi. Należy unikać aspiryny u dzieci poniżej 16 lat ze względu na ryzyko zespołu Reye’a.
alergia na penicylinę, antybiotykoterapia, benzydamina, bilans płynów, cefalosporyny, choroba zakaźna, erytromycyna, gorączka reumatyczna, hydrokortyzon, infekcja wtórna, lek przeciwhistaminowy, łuszczenie skóry, nawilżacz, niesteroidowe leki przeciwzapalne, paciorkowiec grupy A, penicylina, płonica, płyn z kalaminy, reakcja nadwrażliwości, roztwór elektrolitowy, Streptococcus pyogenes, szkarlatyna, wysypka szkarłatynowa, zapalenie jamy ustnej, zapalenie kłębuszków nerkowych, zapalenie żołądka, zespół Reye’a
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Azycyna

Azytromycyna (Azycyna, 500 mg) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko ciężkich reakcji alergicznych, takich jak obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja oraz poważne reakcje skórne (AGEP, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka, DRESS). W przypadku wystąpienia objawów alergii należy natychmiast przerwać leczenie i wdrożyć odpowiednie postępowanie. Lek metabolizowany jest głównie w wątrobie, co wymaga monitorowania funkcji wątroby u pacjentów z chorobami wątroby, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków hepatotoksycznych. Piorunujące zapalenie wątroby może prowadzić do niewydolności wątroby, a objawy takie jak żółtaczka, ciemne zabarwienie moczu, astenia czy encefalopatia powinny skłonić do natychmiastowego przerwania terapii i wykonania badań czynności wątroby. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (eGFR <10 ml/min) obserwuje się 33% wzrost ekspozycji na azytromycynę, co wymaga dostosowania dawkowania.
alkaloid sporyszu, anafilaksja, antybiotyk makrolidowy, astenia, ciężka reakcja alergiczna, Clostridium difficile, encefalopatia wątrobowa, ergotyzm, fluorochinolon, hipokaliemia, hipomagnezemia, kiła, kolektomia, kompleks Mycobacterium avium, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwpsychotyczny, miastenia, niewydolność wątroby, nużliwość mięśni, obrzęk naczynioruchowy, odstęp QT, ostra gorączka reumatyczna, ostra uogólniona osutka krostkowa, piorunujące zapalenie wątroby, Streptococcus pyogenes, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, Treponema pallidum, współczynnik przesączania kłębuszkowego, wydłużenie repolaryzacji serca, wysypka polekowa z eozynofilią, zapalenie okrężnicy, zespół Lyella, zespół miasteniczny, zespół Stevensa-Johnsona
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Valdocef 250 mg/5 ml

Valdocef (250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej) jest cefalosporyną I generacji, której dawkowanie zależy od rodzaju zakażenia, masy ciała pacjenta, oraz czynności nerek i wątroby. U dorosłych i młodzieży >40 kg z prawidłową funkcją nerek dawki wynoszą: 1000 mg raz na dobę przez co najmniej 10 dni w przypadku paciorkowcowego zapalenia gardła i migdałków, oraz 1000 mg dwa razy na dobę w niepowikłanych zakażeniach dróg moczowych i skóry. U dzieci <40 kg stosuje się dawkę 30-50 mg/kg/dobę podzieloną na 1-2 dawki, z dokładnym dostosowaniem objętości zawiesiny (np. 2,5-20 ml dwa razy na dobę w zależności od masy ciała). W przypadku niewydolności nerek dawkę modyfikuje się na podstawie klirensu kreatyniny: przy klirensie 50-25 ml/min podaje się 1000 mg dawki początkowej i 500-1000 mg co 12 godzin, a przy klirensie <10 ml/min odstępy między dawkami wydłuża się do 36 godzin. Pacjenci dializowani wymagają dodatkowej dawki 500-1000 mg po hemodializie. Nie ma konieczności korekty dawki u pacjentów z niewydolnością wątroby.
biodostępność, cefadroksyl, cefalosporyna, eradykacja bakterii, gorączka reumatyczna, hemodializa, kłębuszkowe zapalenie nerek, klirens kreatyniny, niewydolność nerek, okres półtrwania, paciorkowcowe zapalenie gardła, przewlekłe zakażenie dróg moczowych, stężenie kreatyniny, Streptococcus pyogenes, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zakażenie dróg moczowych, zakażenie tkanek miękkich
Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Clarithromycin hameln 500 mg

Clarithromycin hameln w postaci proszku do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji zawiera 500 mg klarytromycyny (w formie laktobionianu) i jest wskazany do dożylnego podawania u dorosłych oraz młodzieży powyżej 12 lat, szczególnie gdy terapia doustna jest niemożliwa lub wymagana jest szybka osiągalność stężenia terapeutycznego. Lek znajduje zastosowanie w leczeniu ostrych zaostrzeń przewlekłego zapalenia oskrzeli z objawami nadkażenia bakteryjnego, pozaszpitalnego zapalenia płuc wywołanego zarówno przez typowe, jak i atypowe patogeny (Mycoplasma pneumoniae, Legionella pneumophila, Chlamydophila pneumoniae), ostrego bakteryjnego zapalenia zatok, paciorkowcowego zapalenia gardła i migdałków (jako alternatywa dla beta-laktamów u pacjentów z nadwrażliwością) oraz zakażeń skóry i tkanek miękkich, w tym wywołanych przez Staphylococcus aureus i Streptococcus pyogenes.
antybiotyk beta-laktamowy, Chlamydophila pneumoniae, droga pozajelitowa, klarytromycyna laktobionian, Legionella pneumophila, lek przeciwbakteryjny, mycoplasma pneumoniae, nadkażenie bakteryjne, ostre bakteryjne zapalenie zatok, paciorkowcowe zapalenie gardła, postać dożylna, pozaszpitalne zapalenie płuc, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji, przewlekłe zapalenie oskrzeli, racjonalna antybiotykoterapia, ropień, róża, sekwencyjna terapia antybiotykowa, Staphylococcus aureus, stężenie terapeutyczne, Streptococcus pyogenes, terapia empiryczna, zakażenie skóry i tkanek miękkich, zapalenie tkanki łącznej
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Azithromycin Teva

Azytromycyna, podobnie jak inne makrolidy, może wywoływać rzadkie, ale ciężkie reakcje alergiczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja, zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN) oraz DRESS. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i wdrożenie leczenia objawowego, z uwzględnieniem możliwości nawrotu objawów po zakończeniu leczenia. U pacjentów z ciężkimi chorobami wątroby azytromycyna powinna być stosowana ostrożnie ze względu na ryzyko piorunującego zapalenia wątroby i niewydolności tego narządu. W przypadku objawów takich jak żółtaczka, ciemne zabarwienie moczu, skłonność do krwawień czy encefalopatia wątrobowa, należy niezwłocznie wykonać badania czynności wątroby i przerwać podawanie leku. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (GFR <10 mL/min) obserwuje się 33% wzrost ekspozycji na azytromycynę, co wymaga uwzględnienia przy ustalaniu dawkowania.
alkaloidy sporyszu, anafilaksja, astenia, bradykardia, choroba wątroby, encefalopatia wątrobowa, ergotyzm, fenyloketonuria, hipokaliemia, hipomagnezemia, kompleks Mycobacterium avium, kwasica metaboliczna, miastenia, nadkażenie, nadkażenie grzybicze, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, oporność bakteryjna, ostra gorączka reumatyczna, osutka krostkowa, reakcja alergiczna, rumień wędrujący, rzekomobłoniaste zapalenie jelita, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, wydłużenie repolaryzacji serca, wysypka polekowa, zaburzenie czynności nerek, zakażenie Clostridioides difficile, zapalenie gardła, zapalenie wątroby piorunujące, zespół miasteniczny, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Trimesolphar (80 mg + 16 mg)/ml

Trimesolphar, zawierający kotrimoksazol (sulfametoksazol i trimetoprim w stosunku 19:1), działa przeciwbakteryjnie poprzez sekwencyjne hamowanie syntezy kwasu foliowego w bakteriach. Sulfametoksazol antagonizuje kwas para-aminobenzoesowy (PABA), blokując syntetazę dihydropterynianową, natomiast trimetoprim odwracalnie hamuje bakteryjną reduktazę kwasu dihydrofoliowego (DHFR), co może prowadzić do efektu bakteriobójczego. Selektywność trimetoprimu wobec enzymu bakteryjnego jest wysoka, z powinowactwem do DHFR ssaków około 50 000 razy mniejszym niż do enzymu bakteryjnego, co zapewnia korzystny indeks terapeutyczny. Oporność na kotrimoksazol rozwija się wolniej niż na pojedyncze składniki, jednak mechanizmy oporności obejmują mutacje zwiększające stężenie PABA, zmienione enzymy syntetazy dihydropterynianowej i DHFR przenoszone plazmidowo. EUCAST definiuje wartości graniczne dla trimetoprimu w połączeniu z sulfametoksazolem (1:19) dla różnych patogenów, np. Enterobacteriaceae: S ≤ 2 mg/l, R > 4 mg/l, Haemophilus influenzae: S ≤ 0,5 mg/l, R > 1 mg/l, co jest istotne przy interpretacji wyników badań wrażliwości in vitro.
Bacteroides fragilis, czerwonka bakteryjna, DHFR, Enterobacteriaceae, Escherichia coli, EUCAST, gronkowiec złocisty, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, kotrimoksazol, kwas para-aminobenzoesowy, lekowrażliwość, Moraxella catarrhalis, mutacja bakteryjna, Mycobacterium tuberculosis, oporność plazmidowa, paciorkowiec ropotwórczy, pałeczka hemofilna, pałeczka ropy błękitnej, pneumokok, prątki niegruźlicze, Pseudomonas aeruginosa, reduktaza kwasu dihydrofoliowego, Staphylococcus aureus, Stenotrophomonas maltophilia, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, sulfametoksazol, syntetaza dihydropterynianowa, tetrahydrofolian, Treponema pallidum, trimetoprim, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie ucha środkowego
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Flomixa 5 mg/ml

Moksyfloksacyna, zawarta w leku Flomixa w stężeniu 5 mg/ml, jest fluorochinolonem IV generacji stosowanym miejscowo w okulistyce do leczenia bakteryjnych zakażeń oka. Mechanizm działania polega na hamowaniu gyrazy DNA i topoizomerazy IV, co prowadzi do zahamowania replikacji i śmierci bakterii. Oporność na moksyfloksacynę rozwija się głównie przez mutacje chromosomalne w genach tych enzymów oraz mechanizmy takie jak układy mar i qnr, a także aktywne usuwanie leku i enzymatyczną inaktywację. Brak jest danych farmakologicznych skorelowanych z wynikami klinicznymi dla miejscowego stosowania, dlatego EUCAST rekomenduje stosowanie epidemiologicznych wartości granicznych (ECOFF mg/l) opartych na MIC do oceny wrażliwości drobnoustrojów. Występowanie oporności jest zmienne geograficznie i czasowo, co wymaga uwzględnienia lokalnych danych mikrobiologicznych, zwłaszcza w ciężkich zakażeniach.
Chlamydia trachomatis, drobnoustrój beztlenowy, Enterobacter cloacae, EUCAST, fluorochinolon czwartej generacji, gyraza DNA, Haemophilus influenzae, Klebsiella oxytoca, minimalne stężenie hamujące, moksyfloksacyna, Moraxella catarrhalis, Neisseria gonorrhoeae, oporność dziedziczna, oporność krzyżowa, oporność na chinolony, oporność na metycylinę, oporność na moksyfloksacynę, oporność nabyta, oporność wieloantybiotykowa, Propionibacterium acnes, przedni odcinek oka, Pseudomonas aeruginosa, Serratia marcescens, spektrum przeciwbakteryjne, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus viridans, tlenowy drobnoustrój Gram-dodatni, topoizomeraza IV, wartość graniczna lekowrażliwości, wrażliwość na metycylinę, zakażenie bakteryjne oka
Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Luivac –

Produkt leczniczy Luivac zawiera 43 mg substancji LW50020R, w tym 3 mg lizatu bakterii siedmiu szczepów (Staphylococcus aureus, Streptococcus mitis, Streptococcus pyogenes, Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae, Moraxella catarrhalis, Haemophilus influenzae), każdy w liczbie co najmniej 1 x 10^9 drobnoustrojów, oraz 40 mg mannitolu jako substancji pomocniczej. Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego, Luivac nie wykazuje wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługiwania maszyn, co jest istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa farmakoterapii i praktyki klinicznej. Pacjenci mogą bezpiecznie uczestniczyć w ruchu drogowym oraz wykonywać prace wymagające pełnej sprawności psychofizycznej podczas stosowania tego preparatu.
benzodiazepina, funkcje psychomotoryczne, Haemophilus influenzae, infekcja dróg oddechowych, Klebsiella pneumoniae, lek przeciwbólowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lizat bakterii, Luivac, mannitol, Moraxella catarrhalis, opioid, Staphylococcus aureus, Streptococcus mitis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, substancja pomocnicza, zakażenie górnych dróg oddechowych, zakażenie układu oddechowego, zapalenie płuc
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – AzitroLEK

Azitromycyna, zawarta w preparacie AzitroLEK, wymaga szczególnej ostrożności klinicznej ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym ciężkich reakcji alergicznych takich jak anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy oraz rzadkie, ale potencjalnie śmiertelne reakcje skórne (AGEP, SJS, TEN, DRESS). Wątroba jest głównym narządem eliminującym azytromycynę, dlatego lek należy stosować ostrożnie u pacjentów z ciężkimi chorobami wątroby, monitorując objawy dysfunkcji wątroby (astenia, żółtaczka, ciemne zabarwienie moczu, skłonność do krwawień, encefalopatia). U noworodków do 42. dnia życia zgłaszano przerostowe zwężenie odźwiernika (IHPS). Ponadto, azytromycyna może wywoływać rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego (CDAD), a u pacjentów z GFR <10 ml/min obserwuje się 33% wzrost ekspozycji na lek, co wymaga dostosowania dawkowania. Istotne jest także ryzyko wydłużenia odstępu QT i torsade de pointes, szczególnie u pacjentów z predyspozycjami, stosujących leki wydłużające QT lub z zaburzeniami elektrolitowymi.
alkaloid sporyszu, anafilaksja, antybiotyk makrolidowy, astenia, azytromycyna, bradykardia, Clostridioides difficile, dysfagia, encefalopatia wątrobowa, fluorochinolon, hipokaliemia, kwasica metaboliczna, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwpsychotyczny, martwica wątroby, miastenia, Mycobacterium avium complex, nietolerancja fruktozy, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, oporność krzyżowa, ostra gorączka reumatyczna, ostra uogólniona osutka krostkowa, piorunujące zapalenie wątroby, przerostowe zwężenie odźwiernika, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, skurcz oskrzeli, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, współczynnik przesączania kłębuszkowego, wydłużenie odstępu QT, wydłużenie repolaryzacji serca, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie rytmu serca, zapalenie okrężnicy, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zawał mięśnia sercowego, zespół miasteniczny, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy, żółtaczka cholestatyczna
Leksykon substancji czynnych
Staphylococcus aureus – Dawkowanie i sposób podawania

Preparat Broncho-Vaxom dla dzieci zawiera liofilizat bakteryjny OM-85, w skład którego wchodzi m.in. Staphylococcus aureus oraz inne patogeny dróg oddechowych, takie jak Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae, Streptococcus pyogenes i sanguinis oraz Moraxella catarrhalis. Preparat jest przeznaczony dla dzieci w wieku od 6 miesięcy do 12 lat, a dawka jednostkowa wynosi 3,5 mg liofilizatu bakteryjnego podawanego w jednej saszetce. Zalecany schemat dawkowania to 1 saszetka dziennie na czczo przez 10 kolejnych dni w miesiącu, przez 3 miesiące, z możliwością powtórzenia cyklu w razie potrzeby. Preparat może być stosowany równocześnie z innymi metodami leczenia w ostrej fazie zakażeń dróg oddechowych, co zwiększa jego elastyczność terapeutyczną.
Broncho-Vaxom, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae, leczenie profilaktyczne, liofilizat bakteryjny OM-85, mleko modyfikowane, Moraxella catarrhalis, nawracające zakażenie dróg oddechowych, ostra faza zakażenia, patogen dróg oddechowych, stan kliniczny pacjenta, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus sanguinis, zakażenie dróg oddechowych
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Klacid 500 mg

Klarytromycyna, półsyntetyczna pochodna erytromycyny A z grupy makrolidów (kod ATC: J01FA09), działa bakteriostatycznie poprzez wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu, hamując syntezę białka. W badaniach in vitro wykazuje dwukrotnie niższe MIC w porównaniu do erytromycyny, co świadczy o silniejszym działaniu przeciwbakteryjnym, szczególnie wobec Legionella pneumophila, Mycoplasma pneumoniae oraz Helicobacter pylori (silniejsza aktywność w pH obojętnym). Spektrum działania obejmuje tlenowe bakterie Gram-dodatnie (m.in. Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae), Gram-ujemne (Haemophilus influenzae, Neisseria gonorrhoeae), mykobakterie (Mycobacterium leprae, MAC) oraz mikroaerofilne Helicobacter pylori. Beta-laktamazy nie wpływają na skuteczność klarytromycyny, jednak szczepy MRSA wykazują oporność krzyżową. Metabolit 14-OH-klarytromycyna wykazuje podobną lub dwukrotnie silniejszą aktywność wobec H. influenzae, z działaniem synergistycznym lub addycyjnym z lekiem macierzystym.
14-OH-klarytromycyna, aktywny transport leku, antybiotyk makrolidowy, beta-laktamaza, Chlamydia pneumoniae, dysfagia, działanie addycyjne, działanie synergistyczne, Enterobacteriaceae, Europejski Komitet ds. Oznaczania Lekowrażliwości, gronkowiec oporny na metycylinę, Haemophilus influenzae, Haemophilus parainfluenzae, Helicobacter pylori, kompleks Mycobacterium avium, Legionella pneumophila, linkozamid, Listeria monocytogenes, makrolid, metylacja rybosomu, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, Mycobacterium, Mycobacterium kansasii, Mycobacterium leprae, mycoplasma pneumoniae, Neisseria gonorrhoeae, oporność krzyżowa, oporność nabyta, pałeczki Gram-ujemne, Pseudomonas, ropień podskórny, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, synteza białka, zakażenie ogólnoustrojowe, zakażenie układu oddechowego
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fromilid 500 500 mg

Klarytromycyna, półsyntetyczna pochodna erytromycyny A z grupy makrolidów (ATC: J01FA09), działa bakteriostatycznie poprzez wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu, hamując syntezę białek. Wykazuje wyższą skuteczność niż erytromycyna, z MIC około dwukrotnie niższym, szczególnie wobec Legionella pneumophila, Mycoplasma pneumoniae oraz Helicobacter pylori (silniejsze działanie w środowisku obojętnym). Skuteczna jest także wobec Mycobacterium spp., natomiast Enterobacteriaceae i Pseudomonas spp. są oporne. Wrażliwe drobnoustroje obejmują m.in. Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Neisseria gonorrhoeae oraz mikroaerofilne Helicobacter pylori. Beta-laktamazy nie wpływają na jej aktywność, jednak szczepy MRSA wykazują oporność krzyżową. Metabolit 14-OH-klarytromycyna wykazuje podobną lub nieco mniejszą aktywność, z wyjątkiem H. influenzae, gdzie jest dwukrotnie silniejszy, wykazując działanie synergiczne z lekiem macierzystym.
14-OH-klarytromycyna, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, bakteria mikroaerofilna, beta-laktamaza, Borrelia burgdorferi, Enterobacteriaceae, eradykacja H. pylori, erytromycyna A, EUCAST, gronkowiec oporny na metycylinę, Haemophilus influenzae, Helicobacter pylori, Legionella pneumophila, lek przeciwbakteryjny, linkozamid, Listeria monocytogenes, makrolid, metylacja rybosomu, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, Mycobacterium, Mycobacterium avium, Mycobacterium leprae, mycoplasma pneumoniae, oporność krzyżowa, podjednostka 50S rybosomu, Pseudomonas, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, synteza białek, Treponema pallidum
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Tarcefoksym 2 g

Cefotaksym, cefalosporyna III generacji z grupy beta-laktamów (kod ATC: J01DD01), wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego obejmujące bakterie Gram-dodatnie, Gram-ujemne oraz beztlenowe. Mechanizm jego działania polega na hamowaniu transpeptydazy, co prowadzi do zahamowania syntezy ściany komórkowej bakterii i lizy komórkowej. Cefotaksym jest skuteczny wobec wielu szczepów opornych na inne antybiotyki, w tym Staphylococcus aureus (zarówno β-laktamazo-dodatnich, jak i ujemnych), Streptococcus pneumoniae, Escherichia coli, Haemophilus influenzae (w tym szczepy oporne na ampicylinę), Klebsiella pneumoniae oraz Neisseria gonorrhoeae. Ponadto wykazuje aktywność wobec bakterii beztlenowych, takich jak Bacteroides spp. i Fusobacterium spp., z wyjątkiem większości szczepów Clostridium difficile, które są oporne na cefotaksym.
Acinetobacter, antybiotyk beta-laktamowy, Bacteroides, bakteria beztlenowa, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, biosynteza ściany komórkowej, cefalosporyna, cefalosporyna trzeciej generacji, Citrobacter, Clostridium difficile, działanie bakteriobójcze, Enterobacter, Enterococcus, Escherichia coli, Fusobacterium, Haemophilus influenzae, Haemophilus parainfluenzae, Klebsiella pneumoniae, liza komórki bakteryjnej, Morganella morganii, mukopolisacharyd, Neisseria gonorrhoeae, Neisseria meningitidis, oporność na ampicylinę, oporność wielolekowa, Peptococcus, Peptostreptococcus, Proteus mirabilis, proteus vulgaris, Providencia rettgeri, Staphylococcus aureus, staphylococcus epidermidis, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, transpeptydaza, β-laktamaza
Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Penicillinum Crystallisatum TZF 5000000 j.m.

Penicillinum Crystallisatum TZF zawiera benzylopenicylinę potasową i jest dostępny w dawkach 1 000 000 j.m., 3 000 000 j.m. oraz 5 000 000 j.m. (1 mln j.m. = 600 mg benzylopenicyliny potasowej). Ze względu na krótki okres półtrwania, lek podaje się w dawkach podzielonych co 4-6 godzin, a w ciężkich zakażeniach, takich jak zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych czy posocznica, co 2 godziny. Dawkowanie jest ściśle uzależnione od rodzaju i ciężkości zakażenia, np. w ciężkich zakażeniach paciorkowcowych i pneumokokowych zaleca się 12-24 mln j.m./dobę, a w zakażeniach gronkowcowych 5-24 mln j.m./dobę. W przypadku noworodków dawki wynoszą od 25 000 do 50 000 j.m./kg mc., z różnicowaniem częstotliwości podawania w zależności od wieku i masy ciała. U pacjentów z niewydolnością nerek dawki są odpowiednio redukowane, np. przy klirensie kreatyniny <10 ml/min maksymalna dawka wynosi 500 000 j.m. co 8 godzin, z dawką uzupełniającą po hemodializie 500 000 j.m.
benzylopenicylina potasowa, błonica, borelioza, cellulitis, Clostridium, dawkowanie pediatryczne, Enterococcus, Fusobacterium, gorączka reumatyczna, gronkowce, hemodializa, kiła ośrodkowego układu nerwowego, klindamycyna, klirens kreatyniny, listerioza, niewydolność nerek, paciorkowce, paciorkowce beta-hemolizujące, paciorkowce grupy A, paciorkowce grupy B, pneumokoki, posocznica, profilaktyka okołoporodowa, promienica, promienica brzuszna, promienica szyjno-twarzowa, ropniak, róża zakaźna, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pyogenes, tężec, wąglik, zakażenia dróg oddechowych, zakażenia tkanek miękkich, zakażenie gardła, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie kości i szpiku, zapalenie migdałków, zapalenie opon meningokokowe, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie osierdzia, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie tkanki łącznej, zapalenie wsierdzia
Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie skóry – Patofizjologia i mechanizm

Zapalenie skóry (cellulitis) to bakteryjne zakażenie obejmujące głębokie warstwy skóry właściwej i tkanki podskórnej, charakteryzujące się erytemą, obrzękiem, uciepleniem i bólem. Najczęstszymi patogenami są Streptococcus pyogenes (około 66% przypadków) oraz Staphylococcus aureus (około 33%), w tym metycylinooporny szczep MRSA. Patogeneza obejmuje inwazję bakterii przez uszkodzoną barierę naskórkową, aktywację odpowiedzi immunologicznej z udziałem neutrofili, makrofagów, cytokin prozapalnych (IL-1, IL-6, IL-8, TNF-α) oraz produkcję peptydów przeciwdrobnoustrojowych. Czynniki ryzyka ciężkiego przebiegu to m.in. cukrzyca, otyłość, niewydolność żylna, przewlekła choroba wątroby i nerek, niedobory odporności oraz obrzęk limfatyczny. Nieleczone zapalenie skóry może prowadzić do powikłań takich jak bakteriemia, sepsa, martwicze zapalenie powięzi czy zespół wstrząsu toksycznego.
bakteriemia, bariera naskórkowa, choroba tętnic obwodowych, cytokiny prozapalne, gronkowiec złocisty, grzybica stóp, hialuronidaza, keratynocyty, komórki Langerhansa, limfoscyntygrafia, martwicze zapalenie powięzi, mikroangiopatia, MRSA, neuropatia cukrzycowa, nieropne zapalenie skóry, niewydolność żylna, obrzęk limfatyczny, odpowiedź cytokinowa, peptydy przeciwdrobnoustrojowe, ropne zapalenie skóry, róża, sepsa, Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes, streptokinaza, tkanka podskórna, układ dopełniacza, zakażenie grzybicze, zakażenie skóry, zapalenie naczyń limfatycznych, zapalenie skóry, zapalenie szpiku kostnego, zapalenie węzłów chłonnych, zapalenie wsierdzia, zespół wstrząsu toksycznego
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fromilid

Klarytromycyna w postaci granulatu do sporządzania zawiesiny doustnej (Fromilid 125 mg/5 ml) wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w ciąży, zwłaszcza w I trymestrze, oraz u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i nerek. Lek metabolizowany jest głównie w wątrobie, a stosowanie może prowadzić do zaburzeń czynności wątroby, w tym wzrostu aktywności enzymów wątrobowych, zapalenia miąższowego i cholestatycznego z żółtaczką lub bez, a w ciężkich przypadkach do niewydolności wątroby. Należy monitorować objawy uszkodzenia wątroby, takie jak brak łaknienia, żółtaczka, ciemny mocz, świąd skóry i ból brzucha. Istotne jest także ryzyko biegunki związanej z zakażeniem Clostridium difficile (CDAD), która może wystąpić nawet do 2 miesięcy po zakończeniu terapii. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie klarytromycyny z kolchicyną ze względu na ryzyko nasilenia toksyczności, zwłaszcza u osób starszych i z niewydolnością nerek.
antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk makrolidowy, cholestatyczne zapalenie wątroby, Clostridium difficile, Corynebacterium minutissimum, cytochrom P450, doustny lek przeciwzakrzepowy, hipoglikemia, klarytromycyna, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, niewydolność wątroby, oporność krzyżowa, ostra uogólniona osutka krostkowa, ototoksyczność, pochodne benzodiazepiny, polekowa reakcja z eozynofilią, pozaszpitalne zapalenie płuc, rabdomioliza, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, szpitalne zapalenie płuc, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne działanie kolchicyny, torsade de pointes, trądzik pospolity, współczynnik INR, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Xorimax 250 250 mg

Xorimax 250, zawierający aksetyl cefuroksymu, jest doustną cefalosporyną II generacji o działaniu przeciwbakteryjnym polegającym na hamowaniu syntezy ściany komórkowej bakterii poprzez wiązanie z białkami PBP. Cefuroksym wykazuje skuteczność wobec wielu tlenowych bakterii Gram-dodatnich (np. Staphylococcus aureus wrażliwy na metycylinę, Streptococcus pyogenes) oraz Gram-ujemnych (np. Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis). Minimalne stężenia hamujące (MIC) określone przez EUCAST dla Enterobacteriaceae wynoszą ≤8 mg/l dla szczepów wrażliwych i >8 mg/l dla opornych, natomiast dla Streptococcus pneumoniae wartości te to ≤0,25 mg/l i >0,5 mg/l. Wskazaniem do stosowania jest niepowikłane zapalenie pęcherza moczowego. Oporność na cefuroksym może wynikać z produkcji beta-laktamaz (w tym ESBL i AmpC), zmniejszonego powinowactwa PBP, nieprzepuszczalności błony zewnętrznej lub aktywnego usuwania leku z komórki bakteryjnej.
Acinetobacter, aksetyl cefuroksymu, antybiotyk beta-laktamowy, Bacteroides, Bacteroides fragilis, beta-laktamaza, białko wiążące penicyliny, biosynteza peptydoglikanu, Borrelia burgdorferi, Campylobacter, cefalosporyna II generacji, cefuroksym, Citrobacter freundii, duszność, Enterobacter aerogenes, Enterobacter cloacae, Enterobacteriaceae, Enterococcus faecalis, Enterococcus faecium, ESBL, Escherichia coli, EUCAST, Fusobacterium, gronkowiec koagulazo-ujemny, Haemophilus influenzae, Haemophilus parainfluenzae, Klebsiella pneumoniae, lek przeciwbakteryjny, liza komórki bakteryjnej, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, Morganella morganii, MRSA, niepowikłane zakażenie dróg moczowych, nieprzepuszczalność błony komórkowej, paciorkowiec beta-hemolizujący, Peptostreptococcus, pompa jonowa, Propionibacterium, Proteus mirabilis, proteus vulgaris, Pseudomonas aeruginosa, Serratia marcescens, Staphylococcus, Staphylococcus aureus, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, wrażliwość na metycylinę, zapalenie pęcherza moczowego, zmniejszone powinowactwo