błona śluzowa jelit

Błona śluzowa jelit stanowi wyspecjalizowaną wyściółkę przewodu pokarmowego, która pełni kluczową rolę w procesach trawienia i wchłaniania składników odżywczych. Zbudowana jest z nabłonka jednowarstwowego walcowatego, który formuje charakterystyczne struktury – kosmki jelitowe oraz krypty Lieberkühna, znacząco zwiększające powierzchnię wchłaniania.

W jelicie cienkim błona śluzowa osiąga największy stopień specjalizacji, z licznymi kosmkami i mikrokosmkami na powierzchni enterocytów (rąbek szczoteczkowy), co umożliwia efektywne wchłanianie substancji odżywczych. Komórki kubkowe obecne w nabłonku produkują śluz chroniący przed uszkodzeniami mechanicznymi i chemicznymi, podczas gdy komórki Panetha wydzielają substancje o działaniu przeciwbakteryjnym.

Jelito grube charakteryzuje się obecnością większej liczby komórek kubkowych i brakiem kosmków, co odpowiada jego funkcji związanej z wchłanianiem wody i elektrolitów oraz formowaniem mas kałowych. W błonie śluzowej jelit funkcjonuje także rozbudowany układ odpornościowy związany z błonami śluzowymi (GALT), zawierający grudki limfatyczne (kępki Peyera) i rozproszone komórki immunokompetentne, stanowiące pierwszą linię obrony przed patogenami.

Zaburzenia błony śluzowej jelit występują w wielu chorobach gastroenterologicznych, takich jak nieswoiste zapalenia jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego), celiakia, zespół jelita drażliwego czy choroby infekcyjne. Diagnostyka tych schorzeń często wymaga oceny histopatologicznej wycinków błony śluzowej pobranych podczas endoskopii.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl