Właściwości farmakokinetyczne
Argadopin 300 mg

Allopurynol, substancja czynna Argadopinu, charakteryzuje się wysoką biodostępnością (67-90%) i szybkim wchłanianiem z górnego odcinka przewodu pokarmowego, z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu po około 1,5 godziny. Jego metabolit, oksypurynol, osiąga szczytowe stężenia po 3-5 godzinach i wykazuje znacznie dłuższy okres półtrwania (13-30 godzin), co umożliwia skuteczne hamowanie oksydazy ksantynowej przez 24 godziny po podaniu dawki dobowej. Allopurynol wiąże się nieznacznie z białkami osocza, a jego pozorna objętość dystrybucji wynosi około 1,6 l/kg, wskazując na szeroką dystrybucję do tkanek, zwłaszcza wątroby i błony śluzowej jelit. Eliminacja allopurynolu odbywa się głównie przez metabolizm do oksypurynolu (>90%), z mniej niż 10% wydalanym w postaci niezmienionej z moczem oraz około 20% z kałem.

Właściwości farmakokinetyczne allopurynolu

Przedstawione poniżej dane dotyczą właściwości farmakokinetycznych allopurynolu, substancji czynnej produktu leczniczego Argadopin, dostępnego w dawkach 100 mg oraz 300 mg w postaci tabletek. Charakterystyka farmakokinetyczna obejmuje procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz wydalania, a także specyficzne uwarunkowania związane z zaburzeniami czynności nerek i wiekiem pacjentów.1

Wchłanianie

Allopurynol wykazuje wysoką aktywność po podaniu doustnym, a jego wchłanianie zachodzi szybko w górnym odcinku przewodu pokarmowego. Obecność substancji we krwi można wykryć już po 30-60 minutach od momentu podania. Biodostępność tego związku szacuje się na poziomie 67-90%. Stężenie maksymalne allopurynolu w osoczu występuje zwykle po około 1,5 godziny od doustnego podania, następnie ulega szybkiemu obniżeniu, osiągając wartości prawie niewykrywalne po upływie 6 godzin. Natomiast maksymalne stężenie oksypurynolu, głównego metabolitu, jest osiągane po 3-5 godzinach od doustnej aplikacji allopurynolu i charakteryzuje się znacznie większą stabilnością.2

Dystrybucja

Allopurynol w nieznacznym stopniu wiąże się z białkami osocza, co sprawia, że ewentualne zmiany w procesie wiązania z białkami nie wywierają istotnego wpływu na jego klirens. Pozorna objętość dystrybucji allopurynolu wynosi około 1,6 l/kg, co wskazuje na relatywnie rozległy wychwyt przez tkanki. Chociaż brakuje dokładnych danych dotyczących stężeń allopurynolu w tkankach ludzkich, przyjmuje się, że zarówno allopurynol, jak i oksypurynol występują w najwyższych stężeniach w wątrobie oraz błonie śluzowej jelit, gdzie aktywność oksydazy ksantynowej jest znacząca.3

Metabolizm

Około 20% doustnie podanego allopurynolu jest wydalane z kałem. Eliminacja allopurynolu odbywa się głównie poprzez przekształcenie metaboliczne do oksypurynolu, przy udziale enzymów: oksydazy ksantynowej oraz oksydazy aldehydowej. Mniej niż 10% niezmienionego allopurynolu jest wydalane w moczu. Okres półtrwania allopurynolu w osoczu wynosi około 1-2 godzin.4

Oksypurynol, chociaż jest słabszym inhibitorem oksydazy ksantynowej niż allopurynol, charakteryzuje się znacznie dłuższym okresem półtrwania w osoczu. Szacowane wartości u ludzi mieszczą się w zakresie od 13 do 30 godzin. Dzięki temu skuteczne hamowanie aktywności oksydazy ksantynowej utrzymuje się przez 24 godziny po podaniu allopurynolu w jednej dawce dobowej. U pacjentów z prawidłową czynnością nerek obserwuje się stopniową kumulację oksypurynolu, aż do osiągnięcia stanu stacjonarnego stężenia w osoczu. U takich pacjentów, przyjmujących 300 mg allopurynolu na dobę, stężenie oksypurynolu w osoczu wynosi zwykle 5-10 mg/l.5

Wydalanie

Oksypurynol jest wydalany w postaci niezmienionej w moczu, jednak wykazuje długi okres półtrwania w fazie eliminacji ze względu na proces wchłaniania zwrotnego w kanalikach nerkowych. Opisywane wartości okresu półtrwania w fazie eliminacji wynoszą od 13,6 do 29 godzin. Znaczna rozbieżność w podawanych wartościach może być skutkiem różnic w konstrukcji badań oraz indywidualnych różnic w klirensie kreatyniny u pacjentów.6

Farmakokinetyka w populacjach szczególnych

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek obserwuje się znaczne zmniejszenie klirensu zarówno allopurynolu, jak i oksypurynolu, co prowadzi do zwiększenia stężenia obu związków w osoczu podczas długotrwałego leczenia. U pacjentów ze znacznymi zaburzeniami czynności nerek, charakteryzującymi się klirensem kreatyniny między 10 a 20 ml/min, którzy otrzymują długotrwale allopurynol w dawce 300 mg na dobę, stężenie oksypurynolu w osoczu wynosi około 30 mg/l. Jest to wartość zbliżona do stężenia osiąganego u pacjentów z prawidłową czynnością nerek przy dawkach allopurynolu wynoszących 600 mg na dobę. Z tego względu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczne jest zmniejszenie dawki allopurynolu.7

Pacjenci w podeszłym wieku

Kinetyka allopurynolu prawdopodobnie nie ulega zmianie pod wpływem czynników innych niż pogorszenie czynności nerek, które często towarzyszy procesowi starzenia. U pacjentów w podeszłym wieku należy zatem uwzględnić potencjalne zaburzenia czynności nerek przy ustalaniu dawkowania, analogicznie jak w przypadku innych pacjentów z upośledzoną funkcją nerek.8

Parametr farmakokinetyczny Allopurynol Oksypurynol (metabolit)
Biodostępność 67-90% Nie dotyczy (metabolit)
Czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego Około 1,5 godziny 3-5 godzin
Wiązanie z białkami osocza Nieznaczące Nieznaczące
Pozorna objętość dystrybucji Około 1,6 l/kg Brak dokładnych danych
Okres półtrwania w osoczu 1-2 godziny 13-30 godzin
Stężenie w stanie stacjonarnym przy dawce 300 mg/dobę Brak dokładnych danych 5-10 mg/l (prawidłowa czynność nerek)
Główna droga eliminacji Metabolizm do oksypurynolu (>90%) Wydalanie nerkowe w formie niezmienionej
Wydalanie z moczem (forma niezmieniona) <10% Dominująca droga eliminacji
Wydalanie z kałem Około 20% Nieznaczące
  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl