inhibitor czynnika tkankowego

Inhibitor czynnika tkankowego (TFPI – Tissue Factor Pathway Inhibitor) to naturalne białko osoczowe należące do rodziny inhibitorów proteaz serynowych, odgrywające kluczową rolę w regulacji zewnątrzpochodnego szlaku krzepnięcia krwi. TFPI działa dwuetapowo: najpierw wiąże się z kompleksem czynnika VIIa-czynnik tkankowy, a następnie z czynnikiem Xa, tworząc kompleks czwórskładnikowy, który skutecznie hamuje inicjację kaskady krzepnięcia.

Fizjologicznie TFPI produkowany jest głównie przez komórki śródbłonka naczyniowego i występuje w krążeniu w trzech postaciach: związanej z lipoproteinami, wolnej oraz związanej z powierzchnią komórek śródbłonka. Stężenie TFPI w osoczu wynosi około 2,5 nmol/l, przy czym jedynie 10-20% krąży w formie wolnej, biologicznie aktywnej.

Znaczenie kliniczne TFPI obejmuje jego rolę w patogenezie zaburzeń zakrzepowych i krwotocznych. Niedobór TFPI może predysponować do stanów nadkrzepliwości, natomiast jego nadmiar może nasilać tendencje krwotoczne. Badania wskazują również na potencjalne zastosowanie rekombinowanego TFPI w terapii sepsy, DIC (rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego) oraz w profilaktyce powikłań zakrzepowych.

W nowoczesnej diagnostyce laboratoryjnej oznaczanie TFPI wykorzystuje się jako marker uszkodzenia śródbłonka naczyniowego oraz do oceny ryzyka chorób zakrzepowo-zatorowych. Jego poziom może być podwyższony w takich stanach jak miażdżyca, cukrzyca, nadciśnienie tętnicze czy hiperlipidemia.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl