Właściwości farmakodynamiczne leku Losmina

Losmina, zawierająca enoksaparynę sodową, należy do grupy farmakoterapeutycznej heparyn drobnocząsteczkowych, oznaczonej kodem ATC: B01AB05. Jest produktem leczniczym biopodobnym, którego szczegółowe informacje są dostępne na stronie internetowej Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹

Charakterystyka ogólna substancji czynnej

Enoksaparyna sodowa stanowi heparynę drobnocząsteczkową o średniej masie cząsteczkowej wynoszącej około 4500 daltonów. Kluczową cechą tego związku jest rozdzielenie aktywności przeciwzakrzepowej i przeciwkrzepliwej, charakterystycznych dla standardowej heparyny. Substancję leczniczą stanowi sól sodowa, otrzymywana w procesie zasadowej depolimeryzacji estru benzylowego heparyny pochodzącej z błony śluzowej jelit świń.²³

Aktywność przeciwzakrzepowa

Enoksaparyna sodowa w stanie oczyszczonym wykazuje in vitro wysoką aktywność przeciw czynnikowi Xa krzepnięcia krwi (aktywność anty-Xa), osiągającą około 100 j.m./mg. Jednocześnie charakteryzuje się niską aktywnością przeciw czynnikowi IIa (anty-IIa), określaną również jako aktywność przeciwtrombinowa, wynoszącą około 28 j.m./mg. Stosunek tych aktywności wynosi 3,6. Działania przeciwzakrzepowe enoksaparyny zachodzą przy udziale antytrombiny III (ATIII), co prowadzi do efektu przeciwzakrzepowego u ludzi.⁴

Dodatkowe właściwości farmakologiczne

Poza podstawową aktywnością anty-Xa i anty-IIa, enoksaparyna sodowa wykazuje również inne właściwości przeciwzakrzepowe i przeciwzapalne, które zostały potwierdzone zarówno w badaniach z udziałem zdrowych ochotników i pacjentów, jak i w modelach nieklinicznych. Do tych właściwości należą:

• Zależne od ATIII zahamowanie innych czynników krzepnięcia, w tym czynnika VIIa
• Indukcja uwalniania endogennego inhibitora zależnej od czynnika tkankowego drogi krzepnięcia (TFPI – Tissue Factor Pathway Inhibitor)
• Zmniejszenie uwalniania czynnika von Willebranda (vWF) ze śródbłonka naczyniowego do krwioobiegu

Wymienione powyżej czynniki mają istotny wkład w ogólne działanie przeciwzakrzepowe enoksaparyny sodowej.⁵

Wpływ na parametry koagulologiczne

Enoksaparyna sodowa stosowana w dawkach profilaktycznych nie wpływa znacząco na wartość czasu częściowej tromboplastyny po aktywacji (aPTT). Natomiast przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych, lek może powodować wydłużenie wartości aPTT o 1,5-2,2 razy w porównaniu do czasu kontrolnego, co jest obserwowane przy maksymalnej aktywności preparatu.⁶

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Skuteczność kliniczna enoksaparyny sodowej została potwierdzona w profilaktyce żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej związanej z zabiegami operacyjnymi. W szczególności, udowodniono korzyści wynikające z rozszerzonej profilaktyki po operacjach ortopedycznych.⁷

Rozszerzona profilaktyka przeciwzakrzepowa po operacji ortopedycznej

W randomizowanym badaniu klinicznym z podwójnie ślepą próbą oceniano skuteczność przedłużonej profilaktyki u pacjentów poddanych operacji alloplastyki stawu biodrowego. Do badania włączono 179 pacjentów bez żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, którzy otrzymywali enoksaparynę sodową w dawce 4000 j.m. (40 mg) podskórnie podczas hospitalizacji. Po wypisaniu ze szpitala pacjentów zrandomizowano do dwóch grup:

• Grupa otrzymująca enoksaparynę sodową w dawce 4000 j.m. (40 mg) podskórnie raz na dobę (n=90)
• Grupa otrzymująca placebo (n=89)

Przedłużona profilaktyka była kontynuowana przez 3 tygodnie. Wyniki badania wykazały, że częstość występowania zakrzepicy żył głębokich w grupie otrzymującej enoksaparynę sodową była istotnie niższa w porównaniu z grupą placebo. W trakcie badania nie odnotowano przypadków zatorowości płucnej. Co istotne z perspektywy bezpieczeństwa, nie wystąpiły epizody poważnego krwawienia.⁸