gastryna

Gastryna to hormon peptydowy produkowany przez komórki G błony śluzowej antrum żołądka oraz dwunastnicy. Jej główną funkcją jest stymulacja wydzielania kwasu solnego przez komórki okładzinowe żołądka, co odgrywa kluczową rolę w procesie trawienia.

Wydzielanie gastryny jest stymulowane przez obecność białek w świetle żołądka, rozciąganie ścian żołądka, pobudzenie nerwu błędnego oraz alkalizację treści żołądkowej. Hamowanie wydzielania gastryny następuje przy obniżeniu pH w żołądku poniżej 3,0 (mechanizm ujemnego sprzężenia zwrotnego), a także pod wpływem somatostatyny.

Zaburzenia wydzielania gastryny mają istotne znaczenie kliniczne. Nadmierne wydzielanie tego hormonu (hipergastrynemia) występuje w zespole Zollingera-Ellisona (gastrinoma), po resekcji antrum żołądka, w przewlekłym zanikowym zapaleniu błony śluzowej żołądka typu A oraz podczas długotrwałego stosowania inhibitorów pompy protonowej. Konsekwencją hipergastrynemii może być rozwój choroby wrzodowej i zwiększone ryzyko nowotworów neuroendokrynnych.

W diagnostyce zaburzeń związanych z gastryną wykorzystuje się oznaczenie stężenia gastryny w surowicy na czczo oraz testy stymulacyjne, jak test sekretynowy czy posiłkowy. Prawidłowe stężenie gastryny na czczo wynosi 50-150 pg/ml, wartości powyżej 1000 pg/ml sugerują gastrinoma.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl