Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Pantopraz 40 mg 40 mg

Przedkliniczne badania pantoprazolu, substancji czynnej leku Pantopraz 40 mg, obejmowały ocenę bezpieczeństwa, toksyczności po wielokrotnym podaniu oraz potencjału genotoksycznego. Dwuletnie badania rakotwórczości na szczurach wykazały występowanie nowotworów neuroendokrynnych oraz brodawczaków nabłonka płaskiego w przedżołądku przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek, co wiąże się ze znacznym wzrostem stężenia gastryny w surowicy. U szczurów i samic myszy zaobserwowano także zwiększoną częstość guzów wątroby, co przypisano przyspieszonemu metabolizmowi pantoprazolu w wątrobie tych zwierząt. W dawce 200 mg/kg masy ciała odnotowano niewielkie zwiększenie częstości zmian nowotworowych w tarczycy szczurów, jednak przy dawkach terapeutycznych u ludzi nie przewiduje się takich efektów.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Pantopraz 40 mg

Pantoprazol, substancja czynna leku Pantopraz 40 mg, został poddany szeregowi badań przedklinicznych w celu oceny jego bezpieczeństwa przed wprowadzeniem do stosowania u ludzi. Badania te obejmowały analizy bezpieczeństwa, toksyczności po wielokrotnym podaniu oraz potencjału genotoksycznego, pozwalając na kompleksową ocenę profilu bezpieczeństwa tej substancji czynnej.1

Badania rakotwórczości długoterminowej

Przeprowadzono dwuletnie badania rakotwórczości pantoprazolu na modelach zwierzęcych, głównie na szczurach. W badaniach tych zaobserwowano występowanie specyficznych zmian nowotworowych, w tym nowotworów neuroendokrynnych. W jednym z badań u szczurów odnotowano również występowanie brodawczaków komórek nabłonka płaskiego w przedżołądku.2

Szczegółowe badania mechanizmu powstawania rakowiaków żołądka po ekspozycji na podstawione benzoimidazole (do których należy pantoprazol) wykazały, że jest to reakcja wtórna, wywołana znacznym zwiększeniem stężenia gastryny w surowicy krwi szczurów. Ten efekt obserwowano podczas długotrwałego podawania pantoprazolu w dużych dawkach.3

Zmiany w wątrobie i metabolizm leku

W dwuletnich badaniach na gryzoniach zaobserwowano zwiększoną częstość występowania guzów wątroby zarówno u szczurów, jak i samic myszy. Zjawisko to przypisuje się dużej szybkości metabolizmu pantoprazolu w wątrobie tych zwierząt.4

Wpływ na tarczycę

U szczurów otrzymujących pantoprazol w najwyższych dawkach (200 mg/kg masy ciała) odnotowano niewielkie zwiększenie częstości występowania zmian nowotworowych w tarczycy. Zmiany te związane są z zaburzeniami rozkładu tyroksyny w wątrobie szczurów wywołanymi przez pantoprazol. Ze względu na stosowanie znacznie niższych dawek terapeutycznych u ludzi, nie przewiduje się wystąpienia działań niepożądanych ze strony gruczołu tarczowego.5

Wpływ na reprodukcję i rozwój płodu

Badania wpływu pantoprazolu na reprodukcję wykazały objawy nieznacznej fetotoksyczności u zwierząt, którym podawano dawkę większą niż 5 mg/kg. Istotne jest, że badania nie wykazały wpływu na osłabienie płodności ani działania teratogennego leku, co oznacza, że substancja nie powoduje wad rozwojowych u płodu.6

Przenikanie przez barierę łożyskową

W badaniach na szczurach dotyczących przenikania leku przez barierę łożyskową wykazano zwiększone przenikanie pantoprazolu do krążenia płodowego w zaawansowanej ciąży. W konsekwencji stężenie pantoprazolu u płodu jest zwiększone krótko przed porodem, co należy uwzględnić przy rozważaniu stosowania leku u kobiet w ciąży.7

Rodzaj badania Gatunek zwierząt Obserwowane zmiany Dawka wywołująca efekt Znaczenie kliniczne
Rakotwórczość (2-letnie) Szczury Nowotwory neuroendokrynne, brodawczaki komórek nabłonka płaskiego w przedżołądku Duże dawki długoterminowe Mechanizm zależny od gastryny, specyficzny dla gryzoni
Rakotwórczość (2-letnie) Szczury i samice myszy Guzy wątroby Duże dawki długoterminowe Zależne od przyspieszonego metabolizmu w wątrobie
Wpływ na tarczycę Szczury Zmiany nowotworowe w tarczycy 200 mg/kg mc. Nie oczekuje się efektu u ludzi przy dawkach terapeutycznych
Wpływ na reprodukcję Zwierzęta doświadczalne Nieznaczna fetotoksyczność >5 mg/kg Brak wpływu na płodność, brak działania teratogennego
Przenikanie przez łożysko Szczury Zwiększone przenikanie do krążenia płodowego Badania farmakokinetyczne Zwiększone stężenie u płodu przed porodem

Wnioski dotyczące bezpieczeństwa klinicznego

Przeprowadzone konwencjonalne badania przedkliniczne pantoprazolu (substancji czynnej leku Pantopraz 40 mg) w zakresie bezpieczeństwa stosowania, toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz genotoksyczności nie wykazały szczególnego zagrożenia dla człowieka. Obserwacje zmian nowotworowych w badaniach na gryzoniach związane są ze specyficznymi mechanizmami charakterystycznymi dla tych gatunków i nie mają bezpośredniego przełożenia na bezpieczeństwo stosowania leku u ludzi, zwłaszcza przy stosowaniu dawek terapeutycznych.8

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl