sipuleucel-T
Sipuleucel-T to pierwsza zatwierdzona przez FDA immunoterapia stosowana w leczeniu opornego na kastrację raka prostaty. Jest to spersonalizowana szczepionka komórkowa, przygotowywana indywidualnie dla każdego pacjenta z wykorzystaniem własnych komórek dendrytycznych, które są aktywowane ex vivo przy użyciu rekombinowanego białka fuzyjnego PAP-GM-CSF (fosfataza kwaśna prostaty połączona z czynnikiem stymulującym kolonie granulocytów i makrofagów).
Mechanizm działania sipuleucelu-T polega na indukcji odpowiedzi immunologicznej skierowanej przeciwko komórkom nowotworowym prostaty. Po reinfuzji, aktywowane komórki dendrytyczne prezentują antygen PAP limfocytom T, co prowadzi do wytworzenia klonów limfocytów T cytotoksycznych ukierunkowanych przeciwko komórkom raka prostaty wykazującym ekspresję PAP.
Badanie kliniczne IMPACT wykazało, że terapia sipuleucelem-T wydłuża medianę przeżycia całkowitego o 4,1 miesiąca w porównaniu z placebo u pacjentów z przerzutowym, opornym na kastrację rakiem prostaty. Leczenie jest generalnie dobrze tolerowane, a najczęstsze działania niepożądane obejmują reakcje związane z infuzją, takie jak dreszcze, gorączka, zmęczenie, nudności i ból głowy.
Sipuleucel-T stosuje się zwykle we wczesnej fazie przerzutowego, opornego na kastrację raka prostaty, szczególnie u pacjentów z małą objętością choroby, dobrym stanem sprawności i powolną progresją. Leczenie obejmuje trzy infuzje dożylne w odstępach dwutygodniowych, poprzedzone każdorazowo zabiegiem leukaferezy w celu pozyskania komórek jednojądrzastych krwi obwodowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rak gruczołu krokowego z przerzutami – Leczenie
Rak gruczołu krokowego z przerzutami (stadium IV) charakteryzuje się rozprzestrzenianiem się komórek nowotworowych poza prostatę, najczęściej do kości, węzłów chłonnych i narządów wewnętrznych. Podstawą leczenia jest terapia deprywacji androgenowej (ADT) obejmująca agoniści i antagoniści LHRH (np. goserelina, leuprolid, degarelix), antyandrogeny (enzalutamid, apalutamid, darolutamid) oraz abirateron z prednizonem. W przypadku progresji do raka opornego na kastrację (CRPC) stosuje się chemioterapię (docetaksel, kabazytaksel), immunoterapię (sipuleucel-T, inhibitory punktów kontrolnych jak pembrolizumab) oraz radiofarmaceutyki (Rad-223, Lutet-177). Terapie kombinowane, zwłaszcza potrójne (ADT + ARSI + docetaksel), wykazują istotną poprawę przeżycia całkowitego, szczególnie u pacjentów z dużą objętością choroby. Średni czas przeżycia po diagnozie wynosi około 5-6 lat, z fazą wrażliwości na hormony trwającą kilka lat.
agoniści LHRH, antyandrogeny, antygen błonowy specyficzny dla prostaty, bisfosfoniany, chemioterapia, denosumab, docetaksel, immunoterapia, inhibitory PARP, inhibitory punktów kontrolnych, kabazytaksel, lutet-177, niestabilność mikrosatelitarna, opieka paliatywna, opieka wspomagająca, przerzuty do kości, rad-223, radiofarmaceutyki, rak prostaty oporny na kastrację, rak prostaty z przerzutami, sipuleucel-T, stadium IV raka prostaty, terapia CAR-T, terapia deprywacji androgenowej, terapia potrójna, uderzenia gorąca - Leksykon chorób i schorzeń
Rak gruczołu krokowego z przerzutami – Epidemiologia
Rak gruczołu krokowego jest najczęściej diagnozowanym nowotworem u mężczyzn w USA, z prognozowanymi 313 780 nowymi przypadkami i 35 770 zgonami w 2025 roku. Wzrost częstości występowania przerzutowego raka prostaty (m.in. o 18% w latach 2008-2016 oraz 72% wzrost roczny przerzutów w latach 2004-2013) jest niepokojącym trendem, szczególnie u mężczyzn w wieku 55-69 lat oraz u nie-latynoskich białych mężczyzn. Wskaźnik przerzutowego raka prostaty wzrósł z 4% w 2003 do 8% w 2017 roku, a częstość występowania u mężczyzn 45-74 lat wzrosła o 41% w latach 2010-2018 (z 12 do 17/100 000). Różnice rasowe są znaczące – wskaźnik zachorowalności u czarnych mężczyzn jest ponad dwukrotnie wyższy (137,1 vs 62,2/100 000). Pięcioletnia przeżywalność względna dla przerzutowego raka prostaty wynosi około 34%, z poprawą z 28,7% (2001-2005) do 32,3% (2011-2016). Wzrost przerzutów zbiegł się ze zmianami w zaleceniach USPSTF dotyczącymi badań przesiewowych PSA, które ograniczyły rutynowe testy, co mogło wpłynąć na późniejsze wykrywanie choroby.
aktywny nadzór, badanie PSA, deficyt naprawy DNA, denosumab, enzalutamid, hormonowrażliwy rak prostaty, immunoterapia, inhibitory szlaku receptora androgenowego, kwas zoledronowy, mutacje germinalne, octan abirateronu, PET PSMA, przerzutowy rak prostaty, przerzuty do kości, przerzuty do węzłów chłonnych, rad-223, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego z przerzutami, rak prostaty niskiego ryzyka, rak prostaty oporny na kastrację, sipuleucel-T, terapia deprywacji androgenowej