inhibitory szlaku receptora androgenowego
Inhibitory szlaku receptora androgenowego to klasa leków stosowanych głównie w leczeniu raka prostaty opornego na kastrację (CRPC). Działają one poprzez blokowanie różnych etapów szlaku sygnałowego receptora androgenowego, który odgrywa kluczową rolę w progresji nowotworu prostaty.
Do tej grupy leków należą między innymi enzalutamid, apalutamid i darolutamid, które są antagonistami receptora androgenowego nowej generacji. Blokują one wiązanie androgenów do receptora, hamują translokację receptora do jądra komórkowego oraz interfetują z wiązaniem DNA. Innym przedstawicielem jest octan abirateronu, który hamuje syntezę androgenów poprzez blokowanie enzymu CYP17.
Zastosowanie inhibitorów szlaku receptora androgenowego znacząco poprawiło rokowanie pacjentów z zaawansowanym rakiem prostaty. Badania kliniczne wykazały, że leki te wydłużają przeżycie całkowite, opóźniają progresję choroby oraz poprawiają jakość życia. Obecnie są one standardem leczenia w różnych stadiach zaawansowania raka prostaty, zarówno w połączeniu z terapią deprywacji androgenowej, jak i w monoterapii.
Znajomość mechanizmów działania inhibitorów szlaku receptora androgenowego oraz umiejętność właściwego ich stosowania w praktyce klinicznej jest kluczowa dla onkologów, urologów i innych specjalistów zajmujących się leczeniem pacjentów z rakiem prostaty.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Rak gruczołu krokowego z przerzutami – Epidemiologia
Rak gruczołu krokowego jest najczęściej diagnozowanym nowotworem u mężczyzn w USA, z prognozowanymi 313 780 nowymi przypadkami i 35 770 zgonami w 2025 roku. Wzrost częstości występowania przerzutowego raka prostaty (m.in. o 18% w latach 2008-2016 oraz 72% wzrost roczny przerzutów w latach 2004-2013) jest niepokojącym trendem, szczególnie u mężczyzn w wieku 55-69 lat oraz u nie-latynoskich białych mężczyzn. Wskaźnik przerzutowego raka prostaty wzrósł z 4% w 2003 do 8% w 2017 roku, a częstość występowania u mężczyzn 45-74 lat wzrosła o 41% w latach 2010-2018 (z 12 do 17/100 000). Różnice rasowe są znaczące – wskaźnik zachorowalności u czarnych mężczyzn jest ponad dwukrotnie wyższy (137,1 vs 62,2/100 000). Pięcioletnia przeżywalność względna dla przerzutowego raka prostaty wynosi około 34%, z poprawą z 28,7% (2001-2005) do 32,3% (2011-2016). Wzrost przerzutów zbiegł się ze zmianami w zaleceniach USPSTF dotyczącymi badań przesiewowych PSA, które ograniczyły rutynowe testy, co mogło wpłynąć na późniejsze wykrywanie choroby.
aktywny nadzór, badanie PSA, deficyt naprawy DNA, denosumab, enzalutamid, hormonowrażliwy rak prostaty, immunoterapia, inhibitory szlaku receptora androgenowego, kwas zoledronowy, mutacje germinalne, octan abirateronu, PET PSMA, przerzutowy rak prostaty, przerzuty do kości, przerzuty do węzłów chłonnych, rad-223, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego z przerzutami, rak prostaty niskiego ryzyka, rak prostaty oporny na kastrację, sipuleucel-T, terapia deprywacji androgenowej