szyszka chmielu
Szyszka chmielu (Strobuli Lupuli) to surowiec zielarski pochodzący z rośliny Humulus lupulus L. z rodziny Cannabaceae. W medycynie wykorzystuje się żeńskie kwiatostany chmielu, które zawierają liczne substancje biologicznie czynne, w tym żywice, olejki eteryczne oraz związki polifenolowe.
Głównym związkiem aktywnym szyszek chmielu jest lupulina, zawierająca humulon i lupulon – substancje o właściwościach przeciwbakteryjnych. Ekstrakty z szyszek chmielu wykazują działanie uspokajające, nasenne, przeciwlękowe oraz łagodnie przeciwdepresyjne. Mechanizm działania polega głównie na modulacji receptorów GABA-ergicznych w ośrodkowym układzie nerwowym.
W praktyce klinicznej preparaty z szyszek chmielu znajdują zastosowanie w leczeniu łagodnych zaburzeń snu, stanów napięcia nerwowego oraz w łagodzeniu objawów menopauzalnych. Surowiec jest często łączony z innymi ziołami o działaniu uspokajającym, takimi jak melisa czy kozłek lekarski, w celu zwiększenia efektu terapeutycznego.
Szyszki chmielu stanowią również źródło flawonoidów i fitoestrogenów, które mogą wykazywać korzystny wpływ na gospodarkę hormonalną organizmu. W badaniach laboratoryjnych wykazano potencjalne działanie przeciwnowotworowe niektórych składników chmielu, jednak wymaga to dalszych badań klinicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Chmiel – Dawkowanie i sposób podawania
Preparaty zawierające chmiel (Humulus lupulus L.) są stosowane głównie u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat w łagodnych stanach napięcia nerwowego, niepokoju oraz trudnościach z zasypianiem. Dawkowanie jest zróżnicowane w zależności od postaci farmaceutycznej (tabletki, kapsułki, syropy, płyny doustne, zioła do zaparzania) oraz zawartości substancji czynnych, np. Hova zawiera 45,5 mg wyciągu natywnego na tabletkę, a Antinervinum 645 mg/5 ml tinctury z szyszek chmielu. Typowe dawki w stanach napięcia nerwowego to 1-3 tabletki lub kapsułki 2-3 razy dziennie, natomiast w trudnościach z zasypianiem preparaty przyjmuje się na 30-60 minut przed snem, np. 2 tabletki Hova lub 5-10 ml syropu Antinervinum. Maksymalne dawki dobowe różnią się w zależności od produktu, np. Kalms do 12 tabletek, Neospasmina noc do 60 ml, a Valused do 25 ml. Większość preparatów nie jest zalecana dla dzieci poniżej 12 lat, a Neospasmina noc jest przeciwwskazana u młodzieży poniżej 18 lat.
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Optimum Tabletki uspokajające Labofarm powlekane
Preparat Optimum Tabletki uspokajające Labofarm zawiera kompozycję ziołową: 170 mg sproszkowanego korzenia kozłka, 50 mg szyszki chmielu, 50 mg liścia melisy oraz 50 mg ziela serdecznika na tabletkę, z zawartością minimum 0,15 mg kwasów walerenowych. Produkt nie wykazuje lekozależności, co umożliwia bezpieczne stosowanie długoterminowe. Stosowanie u dzieci poniżej 12 roku życia nie jest zalecane z powodu braku danych klinicznych. W przypadku braku poprawy lub nasilenia objawów po 2-4 tygodniach terapii konieczna jest konsultacja lekarska w celu weryfikacji diagnozy lub modyfikacji leczenia.
- Leksykon substancji czynnych
Chmiel – Wskazania do stosowania
Chmiel (Humulus lupulus L.) jest szeroko stosowanym surowcem roślinnym o właściwościach uspokajających i nasennych, wykorzystywanym w terapii łagodnych do umiarkowanych stanów napięcia nerwowego oraz zaburzeń snu o różnej etiologii. Preparaty zawierające szyszkę chmielu (Lupuli strobili) dostępne są w różnych formach farmaceutycznych, takich jak tabletki, syropy, nalewki czy kapsułki, z ekstraktami o stężeniach etanolu od 30% do 80% V/V. Wskazania obejmują m.in. stany niepokoju, napięcie nerwowe wywołane stresem oraz trudności z zasypianiem, szczególnie na tle nerwowym. Preparaty te są często łączone z innymi roślinami o działaniu uspokajającym, takimi jak korzeń kozłka lekarskiego, melisa, męczennica czy głóg, co potęguje efekt terapeutyczny. Zaleca się stosowanie preparatów na 30-60 minut przed snem, z uwzględnieniem konieczności systematycznego stosowania dla uzyskania efektu.
chmiel, działanie kardioprotekcyjne, działanie przeciwlękowe, działanie rozkurczowe, działanie uspokajające i nasenne, głóg, kozłek lekarski, łagodne napięcie nerwowe, lawenda, męczennica, melisa, nalewka z szyszek chmielu, napięcie nerwowe, niepokój, serdecznik, szyszka chmielu, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, trudności z zasypianiem, wyciąg suchy z szyszek chmielu, zaburzenia snu - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Nervosol –
Nervosol to płyn doustny o brunatno-zielonym zabarwieniu, zawierający wyciąg złożony z korzenia kozłka (25%), ziela melisy (25%), korzenia arcydzięgla (20%), szyszki chmielu (15%) oraz kwiatu lawendy (15%). Produkt zawiera 50-57% (V/V) etanolu, co stanowi istotny czynnik przy ordynacji, zwłaszcza u pacjentów z chorobami wątroby, uzależnieniem od alkoholu, padaczką oraz u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Lek przeznaczony jest dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 roku życia, z dawkowaniem standardowym 5 ml (1 łyżeczka) 3 razy na dobę, z możliwością podania dodatkowej dawki 5-10 ml na 30-60 minut przed snem w przypadku trudności z zasypianiem. Produkt nie jest zalecany dla dzieci poniżej 12 lat.
Angelica archangelica, bezsenność, choroba wątroby, etanol, Humulus lupulus, korzeń arcydzięgla, korzeń kozłka, kwiat lawendy, Lavandula angustifolia, Melissa officinalis, pacjent pediatryczny, padaczka, płyn doustny, szyszka chmielu, uzależnienie od alkoholu, Valeriana officinalis, wyciąg złożony, ziele melisy - Leksykon substancji czynnych
Szyszka chmielu – Właściwości farmakodynamiczne
Szyszka chmielu (Humulus lupulus L., flos) jest stosowana jako substancja czynna w preparatach o działaniu uspokajającym i nasennym, wykorzystywanych w terapii stanów napięcia nerwowego oraz trudności z zasypianiem. W preparacie Szyszka chmielu występuje w postaci ziół do zaparzania w stężeniu 1 g/g, natomiast w preparacie złożonym Nervomix Forte zawartość wynosi 52,5 mg na kapsułkę. Działanie uspokajające wynika z obecności związków czynnych, które łagodzą objawy niepokoju i ułatwiają zasypianie. W preparatach wieloskładnikowych, takich jak Nervomix Forte, efekt ten jest synergistycznie wzmacniany przez korzeń kozłka, liście melisy oraz ziele dziurawca, co intensyfikuje efekt sedatywny i nasenny na ośrodkowy układ nerwowy.
biodostępność, działanie nasenne, działanie uspokajające, efekt sedatywny, kapsułka twarda, korzeń kozłka, liść melisy, medycyna tradycyjna, Nervomix Forte, objawy niepokoju, ośrodkowy układ nerwowy, stan napięcia nerwowego, szyszka chmielu, trudności z zasypianiem, zaburzenia snu, ziele dziurawca, zioła do zaparzania - Leksykon substancji czynnych
Męczennica cielista – Wskazania do stosowania
Męczennica cielista (Passiflora incarnata) jest roślinnym środkiem uspokajającym i wspomagającym zasypianie, stosowanym w terapii stanów wzmożonego napięcia nerwowego oraz zaburzeń snu. Preparat Valused zawiera 40 mg wyciągu suchego z ziela męczennicy na kapsułkę, w połączeniu z wyciągami z korzenia kozłka (60 mg) i szyszki chmielu (40 mg), i jest wskazany u dorosłych w łagodzeniu objawów napięcia nerwowego oraz okresowych trudności w zasypianiu. Syrop Sedalia, zawierający Passiflora incarnata 3 DH (1,5 g w 100 g syropu) wraz z dodatkowymi substancjami homeopatycznymi (Chamomilla vulgaris, Gelsemium, Hyoscyamus niger, Kalium bromatum, Stramonium 9 CH po 1,5 g w 100 g syropu), jest rekomendowany u dzieci powyżej 1. roku życia oraz młodzieży w stanach niepokoju, trudnościach w zasypianiu i zaburzeniach snu.
Chamomilla vulgaris, działanie uspokajające, Gelsemium, Humulus lupulus, Hyoscyamus niger, Kalium bromatum, korzeń kozłka, męczennica cielista, napięcie nerwowe, Passiflora incarnata, preparat wieloskładnikowy, profil farmakologiczny, stan napięcia nerwowego, stan niepokoju, Stramonium, szyszka chmielu, trudność w zasypianiu, Valeriana officinalis, właściwości uspokajające, wyciąg suchy z ziela męczennicy, wzmożone napięcie nerwowe, zaburzenia snu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Neospasmina noc 3,15 ml/15 ml
Neospasmina Noc w formie syropu (3,15 ml/15 ml) zawiera wyciąg płynny z owocu głogu, korzenia kozłka, szyszki chmielu oraz ziela męczennicy w proporcjach 36/36/18/10, ekstrahowany 50% etanolem (V/V). Główne działania niepożądane dotyczą układu pokarmowego, zwłaszcza korzeń kozłka (Valeriana officinalis L., radix), który może wywoływać nudności oraz skurcze brzucha o nieznanej częstości występowania. Objawy te manifestują się jako dyskomfort w górnej części przewodu pokarmowego poprzedzający odruch wymiotny oraz nagłe, bolesne skurcze mięśni gładkich jamy brzusznej. Monitorowanie bezpieczeństwa leku jest kluczowe, a personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych lub podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie preparatu do obrotu.
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Valdispert Stres 200 mg + 68 mg
Valdispert Stres to tradycyjny produkt leczniczy roślinny w postaci tabletek drażowanych, zawierający 200 mg wodno-alkoholowego wyciągu suchego z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L. s.l.) oraz 68 mg suchego wyciągu z szyszek chmielu (Humulus lupulus L.). Wyciąg z kozłka jest ekstrahowany w stosunku 4–6,7:1, co odpowiada 800–1340 mg surowca roślinnego, z użyciem 70% etanolu jako rozpuszczalnika, natomiast wyciąg z chmielu w stosunku 4–8:1, odpowiadający 272–544 mg surowca, z 40% etanolem. Produkt nie wymaga szczegółowych danych farmakokinetycznych zgodnie z Artykułem 16c (1) (a) (iii) dyrektywy 2001/83/WE, dotyczącym tradycyjnych produktów roślinnych.
etanol 70%, glukoza, Humulus lupulus, korzeń kozłka lekarskiego, laktoza, postać farmaceutyczna, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, sacharoza, substancja pomocnicza o znanym działaniu, szyszka chmielu, tabletka drażowana, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, Valdispert Stres, Valeriana officinalis, właściwość farmakokinetyczna - Leksykon leków
Interakcje leku – Neospasmina noc 3,15 ml/15 ml
NEOSPASMINA NOC, zawierająca wyciągi z owocu głogu, korzenia kozłka, szyszki chmielu oraz ziela męczennicy, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne z różnymi grupami leków. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania z syntetycznymi środkami uspokajającymi ze względu na wysokie ryzyko nasilenia działania sedatywnego i nadmiernego uspokojenia. Preparat zawiera etanol w stężeniu do 10% V/V, co odpowiada 1200 mg etanolu w 15 ml syropu, dlatego spożywanie alkoholu podczas terapii może potęgować efekty sedatywne i pogarszać sprawność psychomotoryczną. Korzeń kozłka i ziele męczennicy dodatkowo nasilają działanie uspokajające, co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów przyjmujących leki nasenne, przeciwlękowe oraz przeciwpadaczkowe.
benzodiazepina, bilirubina, ciśnienie tętnicze, cytochrom P450, działanie hipotensyjne, działanie nasenne, działanie przeciwdrgawkowe, działanie przeciwlękowe, działanie sedatywne, etanol, glikozyd nasercowy, kontrola glikemii, korzeń kozłka, lek nasenny, lek przeciwlękowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpadaczkowy, nadmierne uspokojenie, nasilenie działania uspokajającego, nasilenie sedacji, owoc głogu, Passiflora incarnata, sacharoza, sodu benzoesan, sprawność psychofizyczna, sprawność psychomotoryczna, substancja aktywna biologicznie, syntetyczny środek uspokajający, szyszka chmielu, Valeriana officinalis, wyciąg płynny złożony, ziele męczennicy - Leksykon substancji czynnych
Męczennica cielista – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Męczennica cielista (Passiflora incarnata) jest stosowana w preparatach leczniczych głównie w terapii stanów niepokoju i zaburzeń snu. Preparat Valused zawiera 40 mg wyciągu z ziela męczennicy i nie jest zalecany u dzieci poniżej 12 lat z powodu braku danych klinicznych. Natomiast syrop Sedalia, zawierający Passiflora incarnata w rozcieńczeniu 3 DH, jest dopuszczony do stosowania u dzieci powyżej 1 roku życia, z koniecznością konsultacji lekarskiej w wieku 1–2,5 roku. W terapii zaburzeń snu u dzieci rekomendowane jest kompleksowe podejście diagnostyczne, uwzględniające identyfikację przyczyn i czynników ryzyka, co pozwala na optymalizację leczenia i minimalizację niepowodzeń terapeutycznych.
Preparaty zawierające męczennicę cielistą różnią się składem pomocniczym, co ma istotne znaczenie dla bezpieczeństwa stosowania. Sedalia zawiera 16 mg etanolu w dawce 5 ml oraz 5,53 mg kwasu benzoesowego (1,1 mg/ml), co wymaga ostrożności u noworodków do 4. tygodnia życia ze względu na ryzyko żółtaczki. Produkt ten zawiera także sacharozę, co stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy. Valused zawiera glukozę ciekłą suszoną rozpyłowo oraz sorbitol, co wyklucza jego stosowanie u pacjentów z tymi samymi zaburzeniami metabolicznymi. Ze względu na złożony skład Valused (40 mg Passiflora incarnata, 60 mg wyciągu z korzenia kozłka i 40 mg szyszki chmielu) oraz obecność substancji pomocniczych, stosowanie u kobiet w ciąży, karmiących oraz pacjentów z alergiami wymaga szczegółowej oceny korzyści i ryzyka.
alergia, etanol, glukoza suszona rozpyłowo, korzeń kozłka, kwas benzoesowy, męczennica cielista, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, rozcieńczenie homeopatyczne, Sedalia, sorbitol, stany niepokoju, szyszka chmielu, wyciąg z ziela męczennicy, zaburzenia dziedziczne, zaburzenia snu, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Korzeń kozłka – Właściwości farmakokinetyczne
Korzeń kozłka (Valerianae radix) jest szeroko stosowanym surowcem roślinnym w tradycyjnych produktach leczniczych, dostępnych w różnych postaciach farmaceutycznych, takich jak krople doustne (np. Krople żołądkowe Amara z DER 1:4, etanol 70% V/V), syropy (Neospasmina z ekstraktem złożonym DER 1:1, etanol 50% V/V) oraz kapsułki twarde (Nervomix Forte zawierający 210 mg sproszkowanego korzenia). Pomimo powszechnego zastosowania, charakterystyki produktów leczniczych wskazują na brak szczegółowych danych farmakokinetycznych (ADME), co jest zgodne z regulacjami dotyczącymi tradycyjnych produktów roślinnych, gdzie badania farmakokinetyczne nie są obligatoryjne. Ograniczenia te wynikają z złożoności chemicznej surowca, trudności w identyfikacji głównych składników aktywnych, wpływu składników preparatów złożonych oraz braku standaryzowanych metod analitycznych do oznaczania składników w płynach biologicznych.
ADME, badanie farmakodynamiczne, charakterystyka produktu leczniczego, DER, ekstrahent, etanol 70%, interakcja farmakokinetyczna, kapsułka twarda, korzeń kozłka, kozłek lekarski, krople doustne, liść melisy, liść mięty pieprzowej, metoda analityczna, nalewka gorzka, nalewka z kozłka, owoc głogu, parametry ADME, płyn biologiczny, preparat złożony, produkt leczniczy roślinny, surowiec roślinny, szyszka chmielu, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, właściwości farmakokinetyczne, współczynnik ekstrahowania, wyciąg płynny, ziele dziurawca, związek biologicznie czynny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Stresolek –
Produkt leczniczy Stresolek, będący złożonym preparatem roślinnym zawierającym nalewki i wyciągi z korzenia kozłka, ziela melisy, serdecznika, kwiatów lawendy oraz szyszek chmielu, nie przeszedł pełnego zakresu przedklinicznych badań bezpieczeństwa wymaganych dla nowoczesnych leków syntetycznych. W dokumentacji rejestracyjnej brak jest danych dotyczących potencjału genotoksycznego (brak testów Amesa, aberracji chromosomowych, mikrojądrowych), mutagennego oraz toksyczności reprodukcyjnej, w tym wpływu na płodność, rozwój zarodka i płodu. Ponadto nie wykonano standardowych badań toksykologicznych obejmujących toksyczność ostrą, przewlekłą, narządową oraz rakotwórczość. Produkt zawiera około 50% [v/v] etanolu, co jest istotne przy ocenie bezpieczeństwa, zwłaszcza w kontekście długotrwałej terapii.
aberracja chromosomowa, badanie przedkliniczne, badanie rakotwórczości, genotoksyczność, korzeń kozłka, kwiat lawendy, mutacja genetyczna, ocena bezpieczeństwa, potencjał mutagenny, preparat roślinny, surowiec zielarski, szyszka chmielu, test Amesa, test in vitro, test in vivo, test mikrojądrowy, toksyczność narządowa, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, ziele melisy, ziele serdecznika - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Tabletki uspokajające Labofarm –
Tabletki uspokajające Labofarm zawierają cztery składniki roślinne: korzeń kozłka (170 mg/tabletka), szyszki chmielu (50 mg/tabletka), liść melisy (50 mg/tabletka) oraz ziele serdecznika (50 mg/tabletka). Głównym przeciwwskazaniem do stosowania preparatu jest nadwrażliwość na którykolwiek z tych składników lub substancji pomocniczych. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość reakcji alergicznych, które mogą obejmować zarówno łagodne objawy skórne, jak i ciężkie reakcje anafilaktyczne. W jednej tabletce znajduje się co najmniej 0,15 mg kwasów walerenowych, które również mogą wywoływać nadwrażliwość. Wywiad alergologiczny powinien uwzględniać wcześniejsze reakcje na preparaty zawierające kozłek lekarski, chmiel, melisę lub serdecznik.
chmiel zwyczajny, dysfagia, Humulus lupulus, korzeń kozłka, kozłek lekarski, kwas walerenowy, Leonurus cardiaca, liść melisy, melisa lekarska, Melissa officinalis, nadwrażliwość, preparat ziołowy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, serdecznik pospolity, szyszka chmielu, tabletka uspokajająca, Valeriana officinalis, wywiad alergologiczny, ziele serdecznika - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Szyszka Chmielu –
Preparat leczniczy Szyszka chmielu, zawierający Humulus lupulus L., flos (szyszka chmielu) w dawce 1g/g jako zioła do zaparzania, posiada jedno bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania – nadwrażliwość na szyszki chmielu. Objawy nadwrażliwości mogą obejmować reakcje skórne (wysypka, pokrzywka, świąd, zaczerwienienie), ze strony układu oddechowego (kaszel, duszność, obrzęk krtani), przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, bóle brzucha) oraz reakcje ogólnoustrojowe, włącznie z wstrząsem anafilaktycznym. Pacjenci z historią alergii na rośliny z rodziny Cannabaceae powinni być kwalifikowani do terapii z zachowaniem szczególnej ostrożności.
Cannabaceae, charakterystyka produktu leczniczego, Humulus lupulus, nadwrażliwość na chmiel, obrzęk krtani, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja skórna, świąd, szyszka chmielu, test alergiczny, wstrząs anafilaktyczny, wywiad alergologiczny, zaburzenia oddechowe, zaburzenia przewodu pokarmowego, ziołolecznictwo - Leksykon leków
Działania niepożądane – Hova 200,2 mg + 45,5 mg
Lek Hova, zawierający 200,2 mg wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L.) oraz 45,5 mg wyciągu ze szyszek chmielu (Humulus lupulus L.) w formie tabletek powlekanych, może wywoływać działania niepożądane głównie ze strony przewodu pokarmowego. Do najczęściej zgłaszanych należą nudności oraz skurcze brzucha o charakterze bólu skurczowego, jednak częstość ich występowania jest nieznana, co podkreśla konieczność ostrożności podczas terapii. Dodatkowo, tabletki zawierają substancje pomocnicze: glukozę (19,5 mg/tabletka) oraz laktozę jednowodną (7,92 mg/tabletka), które mogą wywoływać reakcje u pacjentów z zaburzeniami wchłaniania glukozy-galaktozy lub nietolerancją laktozy.
Ważnym aspektem jest systematyczne zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie leku do obrotu. Brak precyzyjnych danych dotyczących częstości występowania działań niepożądanych wymaga od lekarzy szczególnej czujności, zwłaszcza u pacjentów z wcześniejszymi dolegliwościami ze strony przewodu pokarmowego, aby zapewnić optymalny stosunek korzyści do ryzyka podczas stosowania preparatu Hova.
ból brzucha, dyskomfort żołądka, działanie niepożądane produktu leczniczego, glukoza, Humulus lupulus, korzeń kozłka lekarskiego, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, nudności, podmiot odpowiedzialny, produkt leczniczy, przewód pokarmowy, skurcz brzucha, stosunek korzyści do ryzyka, szyszka chmielu, Valeriana officinalis, wymioty, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Chmiel – Działania niepożądane
Szyszka chmielu (Humulus lupulus L.) jest składnikiem wielu preparatów uspokajających i nasennych, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, głównie ze strony przewodu pokarmowego, takich jak nudności, skurczowe bóle brzucha, dyskomfort trawienny oraz biegunka (częstość występowania od bardzo rzadkiej do nieznanej). Dodatkowo, preparaty zawierające chmiel w połączeniu z korzeniem kozłka lekarskiego mogą powodować senność i ból głowy przy chronicznym nadużywaniu. Istotne są także reakcje nadwrażliwości, w tym alergiczne (częstość nieznana), oraz fotosensytyzacja skóry na promieniowanie UV, zgłaszana w pojedynczych przypadkach dla preparatów takich jak Nervosol, Nervosol-K i Stresolek. Sporadycznie odnotowano tachykardię i zaburzenia rytmu serca w preparatach złożonych (np. Valused). Wysokie dawki korzenia kozłka mogą potencjalnie wywoływać hepatotoksyczność, choć kliniczne znaczenie tych obserwacji przy zalecanych dawkach pozostaje niejasne.
choroba wrzodowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, dolegliwość żołądkowo-jelitowa, dyskomfort trawienny, działanie nasenne, działanie uspokajające, fotosensytyzacja, fotowrażliwość, hepatotoksyczność, Humulus lupulus, interakcja lekowa, korzeń kozłka lekarskiego, nadmierna sedacja, nadwrażliwość na promieniowanie UV, objaw żołądkowo-jelitowy, ośrodkowy układ nerwowy, przyspieszenie akcji serca, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, skurczowy ból brzucha, szyszka chmielu, tachykardia, tolerancja lekowa, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zaostrzenie objawów, zespół jelita drażliwego - Leksykon substancji czynnych
Męczennica – Dawkowanie i sposób podawania
Preparaty zawierające ziele męczennicy (Passiflora incarnata L.) stosowane są głównie w łagodzeniu łagodnych stanów napięcia nerwowego oraz zaburzeń snu. Dawkowanie różni się w zależności od postaci farmaceutycznej i wskazania terapeutycznego. Neospasmina noc (syrop) u dorosłych w stanach napięcia nerwowego zalecana jest w dawce 15 ml (18,9 g) 2-3 razy na dobę, a przy trudnościach z zasypianiem 20 ml (25,2 g) na pół godziny przed snem, z maksymalną dawką dobową 60 ml. Valused (płyn doustny) stosuje się w dawce 5 ml 2-3 razy dziennie w stanach napięcia oraz 10 ml jednorazowo przed snem przy zaburzeniach snu. Valused Noc Plus (tabletki powlekane) zaleca się w dawce 2 tabletek na pół do jednej godziny przed snem lub 2 tabletki 3 razy na dobę w stanach napięcia. Preparaty te są przeznaczone dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat (z wyjątkiem Neospasmina noc, niezalecanej poniżej 18 lat), a czas stosowania nie powinien przekraczać 14 dni (Neospasmina noc) lub 2 tygodni (Valused, Valused Noc Plus).
bezsenność, dawkowanie pediatryczne, efekt leczniczy, farmakoterapia, intrakt, korzeń kozłka, lek uspokajający, męczennica, męczennica cielista, nalewka z chmielu, nalewka z męczennicy, napięcie nerwowe, owoc głogu, płyn doustny, podanie doustne, stany napięcia nerwowego, szyszka chmielu, tabletka powlekana, wyciąg płynny, wyciąg suchy, zaburzenia snu - Leksykon substancji czynnych
Chmiel – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania szyszek chmielu (Humulus lupulus L., flos) wskazują na niską toksyczność zarówno przy podawaniu krótkotrwałym, jak i przewlekłym. Testy mutagenności, takie jak test Amesa z wykorzystaniem szczepów Salmonella typhimurium TA98 i TA100, wykazały słaby potencjał mutagenny wyciągów wodno-alkoholowych z chmielu, jednak bardziej zaawansowane badania genotoksyczności przyniosły wyniki negatywne, sugerując brak istotnego ryzyka genotoksycznego. Brak jest jednak danych dotyczących genotoksyczności wyciągów wodnych oraz kompleksowych badań karcynogenności, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa. W dokumentacji produktu Nervosol K wskazano możliwość efektu genotoksycznego i rakotwórczego przy znacznej ekspozycji na promieniowanie UV, jednak bez potwierdzenia mechanizmu specyficznego dla substancji czynnych chmielu.
badanie karcynogenności, działanie estrogenne, działanie rakotwórcze, działanie uspokajające i nasenne, frakcja wodna, gonadotropina, Lupuli strobili, mutagenność i genotoksyczność, nalewka z szyszek chmielu, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, promieniowanie UV, rozwój potomstwa, ryzyko genotoksyczne, Salmonella typhimurium, szyszka chmielu, test Amesa, toksyczność ostra i przewlekła, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, wpływ na reprodukcję, wrażliwość jajników - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Optimum Tabletki uspokajające Labofarm powlekane –
Optimum Tabletki uspokajające Labofarm to preparat złożony z czterech standaryzowanych składników roślinnych: 170 mg sproszkowanego korzenia kozłka (Valeriana officinalis L., radix), 50 mg szyszki chmielu (Humulus lupulus L., flos), 50 mg liścia melisy (Melissa officinalis L., folium) oraz 50 mg ziela serdecznika (Leonurus cardiaca L., herba). Każda tabletka zawiera minimum 0,15 mg kwasów walerenowych, które odpowiadają za główne działanie uspokajające i nasenne. Preparat jest wskazany w łagodnych, przejściowych stanach napięcia nerwowego objawiających się niepokojem, rozdrażnieniem, nadmierną reakcją na bodźce oraz trudnościami w koncentracji, a także w okresowych problemach z zasypianiem, takich jak trudności w inicjacji snu, wybudzanie nocne czy zbyt wczesne budzenie się, szczególnie gdy są one powiązane ze stresem i napięciem psychicznym.
Humulus lupulus, inicjacja snu, korzeń kozłka, kwas walerianowy, leki uspokajające i nasenne, Leonurus cardiaca, liść melisy, Melissa officinalis, nadmierna reakcja na bodźce, napięcie nerwowe, nerwica, sedacja, szyszka chmielu, trudności w koncentracji, trudności w zasypianiu, Valeriana officinalis, wybudzanie nocne, wzmożone napięcie nerwowe, zaburzenia układu nerwowego, ziele serdecznika - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Nervosol –
Produkt leczniczy Nervosol w postaci płynu doustnego jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, obejmującą składniki roślinne takie jak korzeń kozłka (Valeriana officinalis), ziele melisy (Melissa officinalis), korzeń arcydzięgla (Angelica archangelica), szyszka chmielu (Humulus lupulus) oraz kwiat lawendy (Lavandula angustifolia). Ze względu na wysoką zawartość etanolu (50-57% V/V), lek jest niewskazany u osób z chorobami wątroby, alkoholizmem, pacjentów przyjmujących leki wchodzące w interakcje z alkoholem (np. metronidazol, disulfiram), a także u osób prowadzących pojazdy mechaniczne, z padaczką lub innymi schorzeniami neurologicznymi, gdzie alkohol może nasilać objawy. Postać płynna może stanowić dodatkowe ograniczenie u pacjentów z zaburzeniami połykania lub motoryki przewodu pokarmowego.
alkohol etylowy, alkoholizm, choroba układu pokarmowego, choroba układu sercowo-naczyniowego, choroba wątroby, ciąża i karmienie piersią, dysfagia, etanol, interakcje z alkoholem, korzeń arcydzięgla, korzeń kozłka, kwiat lawendy, nadwrażliwość na substancję czynną, padaczka, płyn doustny, schorzenie neurologiczne, szyszka chmielu, uszkodzenie wątroby, wrzód żołądka i dwunastnicy, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego, ziele melisy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Neospasmina noc 3,15 ml/15 ml
Neospasmina Noc to syrop doustny zawierający złożony wyciąg z owocu głogu, korzenia kozłka, szyszki chmielu oraz ziela męczennicy w proporcjach 36/36/18/10, stosowany w leczeniu objawowym łagodnych stanów napięcia nerwowego oraz trudności z zasypianiem u dorosłych. Dawkowanie w zaburzeniach nerwowych wynosi 15 ml (18,9 g) 2-3 razy na dobę, natomiast w problemach ze snem 20 ml (25,2 g) jednorazowo na 30-60 minut przed snem, z maksymalną dawką dobową 60 ml (4 dawki). Preparat zawiera etanol (do 10% V/V, co odpowiada 1200 mg etanolu w 15 ml) oraz sacharozę (10 g w 15 ml), co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby, uzależnionych od alkoholu oraz u diabetyków. Stosowanie u osób poniżej 18 roku życia nie jest zalecane.
choroba wątroby, cukrzyca, dieta niskowęglowodanowa, działanie nasenne, działanie uspokajające, korzeń kozłka, leczenie objawowe, maksymalna dawka dobowa, objawy niepokoju, pacjent pediatryczny, podanie doustne, problemy z zasypianiem, szyszka chmielu, trudności z zasypianiem, uczucie niepokoju, uzależnienie od alkoholu, wyciąg z owocu głogu, zaburzenia nerwowe, zaburzenia snu, ziele męczennicy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Hova 200,2 mg + 45,5 mg
Lek Hova, klasyfikowany pod kodem ATC N05CM09, zawiera dwa standaryzowane wyciągi roślinne: 220 mg wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L.) oraz 65 mg wyciągu z szyszek chmielu zwyczajnego (Humulus lupulus L.). Mechanizm działania opiera się na modulacji receptorów GABA-A i kanałów chlorkowych, co tłumaczy efekty sedatywne i anksjolityczne preparatu. Badania kliniczne potwierdzają, że Hova skraca latencję snu oraz poprawia jego jakość, co przekłada się na lepszą regenerację nocną. Preparat charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa, nie wywołując tolerancji, uzależnienia, kumulacji substancji czynnych ani efektu „hangover” czy obniżenia zdolności poznawczych następnego dnia.
ciśnienie krwi, ciśnienie tętnicze, dysfagia, działanie hipotensyjne, działanie nasenne, działanie spazmolityczne, efekt anksjolityczny, efekt przyzwyczajenia, efekt sedatywny, jakość snu, kanał chlorkowy, korzeń kozłka lekarskiego, kumulacja substancji czynnej, latencja snu, lek sedatywny, napięcie mięśni gładkich, receptor benzodiazepinowy, receptor GABA-A, receptor GABA-ergiczny, stan napięcia, szyszka chmielu, szyszka chmielu zwyczajnego, uzależnienie, zaburzenie czynnościowe przewodu pokarmowego - Leksykon leków
Interakcje leku – Szyszka Chmielu –
W dokumentacji produktu leczniczego Szyszka chmielu, 1g/g, zioła do zaparzania, nie odnotowano zgłoszonych interakcji z innymi lekami, alkoholem ani innymi substancjami. Pomimo braku udokumentowanych interakcji, ze względu na potencjalne działanie sedatywne chmielu, zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu z lekami o podobnym działaniu uspokajającym, ze względu na możliwość efektu addytywnego. Warto podkreślić, że brak jest badań klinicznych potwierdzających interakcje z alkoholem, jednak teoretycznie może dojść do nasilenia działania sedatywnego.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Szyszka Chmielu –
Produkt leczniczy Szyszka chmielu (Humulus lupulus L., flos) w formie ziół do zaparzania zawiera 1 g substancji roślinnej na 1 g produktu jako jedyny składnik aktywny. Zgodnie z artykułem 16c(1)(a)(iii) Dyrektywy 2001/83/EC oraz jej późniejszymi zmianami, nie jest wymagane przedstawianie szczegółowych właściwości farmakodynamicznych dla tego tradycyjnego produktu leczniczego roślinnego, który jest przeznaczony do stosowania bez nadzoru lekarza. Brak tych danych wynika z regulacji prawnych Unii Europejskiej dotyczących preparatów roślinnych o długotrwałym, tradycyjnym zastosowaniu.
Nieobecność szczegółowych danych farmakodynamicznych nie świadczy o braku skuteczności terapeutycznej Szyszki chmielu, lecz opiera się na wieloletnim doświadczeniu klinicznym i tradycyjnym stosowaniu tej substancji w lecznictwie. Produkt jest stosowany jako zioło do zaparzania, a jego efektywność wynika z potwierdzonej praktyki medycznej, co jest charakterystyczne dla tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych, które nie wymagają nadzoru lekarskiego podczas stosowania.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Valused Noc Plus (154 mg + 34,75 mg + 20 mg)/tabl.
Przedawkowanie leku Valused Noc Plus, zawierającego 154 mg wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego, 34,75 mg wyciągu z szyszki chmielu oraz 20 mg wyciągu z ziela męczennicy na tabletkę, stanowi poważne wyzwanie kliniczne. Objawy toksyczności pojawiają się przy spożyciu około 20 g surowca kozłka lekarskiego dziennie, co odpowiada 26-43 tabletkom. Klinicznie obserwuje się zmęczenie, nadmierną senność, apatię, skurcze mięśni gładkich w podbrzuszu, trudności w oddychaniu, zaburzenia rytmu serca, zawroty głowy, drżenie rąk oraz rozszerzenie źrenic (mydriasis). Szczególnie niebezpieczne są zaburzenia rytmu serca i duszność, które mogą zagrażać życiu pacjenta.
diagnostyka różnicowa, drżenie rąk, interakcja lekowa, kozłek lekarski, leczenie objawowe, lek nasenny, lek przeciwdrgawkowy, lek uspokajający, mydriaza, obraz kliniczny przedawkowania, rozszerzenie źrenic, skurcz podbrzusza, substancja psychoaktywna, szyszka chmielu, trudność w oddychaniu, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie układu autonomicznego, zawrót głowy, ziele męczennicy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Optimum Tabletki uspokajające Labofarm powlekane –
Preparat Optimum Tabletki uspokajające Labofarm zawiera standaryzowany ekstrakt z korzenia kozłka lekarskiego (170 mg/tabletkę, ≥0,15 mg kwasów walerenowych), szyszek chmielu (50 mg), liści melisy (50 mg) oraz ziela serdecznika (50 mg). Główne mechanizmy działania obejmują modulację przewodnictwa GABAergicznego przez seskwiterpeny (walerenal, kwas walerenowy) z kozłka lekarskiego oraz działanie uspokajające i spazmolityczne olejków eterycznych z melisy i chmielu, w tym metylobuten-2-ol i alkoholi terpenowych (cytronelal, cytral, linalol). Ziele serdecznika pełni funkcję uzupełniającą, wzmacniając efekt uspokajający preparatu. Dawkowanie jednej tabletki dostarcza synergistyczne połączenie tych surowców roślinnych, co przekłada się na kompleksowe działanie uspokajające i wspomagające zasypianie.
alkohol terpenowy, bezsenność, cytral, działanie przeciwlękowe, działanie spazmolityczne, działanie synergistyczne, działanie uspokajające, jakość snu, korzeń kozłka lekarskiego, kwas goryczochmielowy, kwas walerenowy, linalol, liść melisy, metoda podwójnie ślepej próby, metylobuten-2-ol, nadpobudliwość nerwowa, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, przewodnictwo GABAergiczne, rozkurcz mięśni gładkich, seskwiterpen, składnik bioaktywny, surowiec roślinny, szyszka chmielu, ułatwianie zasypiania, walerenal, ziele serdecznika - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Nervosol K 1 ml/ml
Nervosol K to doustny płyn o stężeniu 1 ml/ml, zawierający wyciągi roślinne z korzenia kozłka (Valerianae radice), ziela melisy, korzenia arcydzięgla, szyszki chmielu (Lupuli flore) oraz kwiatu lawendy. Preparat jest wskazany do stosowania objawowego u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat, z dawkowaniem 2-5 ml (44-110 kropli lub około ½-1 łyżeczki) 1-3 razy na dobę, nie dłużej niż przez 7 dni. Dzieci poniżej 12 roku życia nie powinny stosować Nervosolu K ze względu na przeciwwskazania. Jedna łyżeczka (5 ml) zawiera 0,375 g szyszki chmielu oraz 0,625 g korzenia kozłka, co jest istotne przy ocenie skuteczności i porównaniu z innymi preparatami roślinnymi. Preparat zawiera również etanol w stężeniu 50%-57% (V/V), co wymaga ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby, uzależnieniem od alkoholu lub przyjmujących leki wchodzące w interakcje z alkoholem.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Szyszka Chmielu –
Produkt leczniczy Szyszka chmielu (Humulus lupulus L., flos) w postaci ziół do zaparzania zawiera 1g surowca w 1g produktu. Do tej pory nie odnotowano przypadków przedawkowania ani nie określono dawki toksycznej czy objawów związanych z nadmiernym spożyciem. Brak jest również wytycznych dotyczących postępowania w przypadku przedawkowania. Ze względu na formę farmaceutyczną – zioła do zaparzania – ryzyko niezamierzonego przedawkowania jest ograniczone, jednak zaleca się stosowanie zgodnie z zaleceniami producenta.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Szyszka Chmielu –
Produkt leczniczy Szyszka chmielu (Humulus lupulus L., flos) w postaci ziół do zaparzania zawiera 1 g szyszek chmielu na gram preparatu, co zapewnia odpowiednie stężenie składników aktywnych. Preparat jest tradycyjnie stosowany w łagodzeniu objawów napięcia nerwowego oraz wspomaganiu zasypiania u pacjentów z lekkimi zaburzeniami snu, takimi jak wydłużony czas zasypiania czy sen płytki i niespokojny. Wskazania obejmują pacjentów z łagodnym niepokojem psychicznym, okresowym stresem oraz niewielkimi zaburzeniami zasypiania, u których zastosowanie silniejszych leków jest nieuzasadnione lub przeciwwskazane. Produkt może być także elementem terapii uzupełniającej w leczeniu zaburzeń nerwicowych i lękowych pod nadzorem specjalisty.
benzodiazepiny, charakterystyka produktu leczniczego, działania niepożądane, działanie terapeutyczne, Humulus lupulus, leki przeciwlękowe, leki psychotropowe, napięcie nerwowe, niepokój psychiczny, przeciwwskazania do stosowania, składniki aktywne, środek uspokajający, środki nasenne, stres okresowy, szyszka chmielu, techniki relaksacyjne, terapia pierwszego rzutu, terapia uzupełniająca, zaburzenia lękowe, zaburzenia nerwicowe, zaburzenia snu, zaburzenia zasypiania, zioła do zaparzania - Leksykon substancji czynnych
Arcydzięgiel – Wskazania do stosowania
Arcydzięgiel (Angelica archangelica L.) jest składnikiem ziołowych preparatów złożonych, stosowanych głównie w łagodzeniu stanów napięcia nerwowego o różnym nasileniu oraz okresowych trudnościach w zasypianiu. Wyciąg z korzenia arcydzięgla, obecny w preparatach takich jak Melis-Tonic, Melisal Forte, Nervosol i Nervosol-K, wykazuje działanie uspokajające i wspomagające w stanach niepokoju, nadmiernego stresu oraz płytkiego, niespokojnego snu. Preparaty te łączą arcydzięgiel z innymi roślinnymi składnikami o działaniu uspokajającym, jak melisa, kozłek lekarski, chmiel czy lawenda, co potęguje efekt synergistyczny. Formy dostępne na rynku to głównie płyny doustne (zawierające od 30-57% V/V etanolu) oraz syropy (zawierające do 0,4% m/m etanolu), co ma istotne znaczenie przy doborze preparatu do indywidualnych potrzeb pacjenta.
arcydzięgiel, chmiel, choroba współistniejąca, jakość snu, korzeń kozłka, koszyczek rumianku, kozłek lekarski, kwiat lawendy, kwiatostan głogu, łagodny stan napięcia nerwowego, lawenda, melisa, nadmierne napięcie nerwowe, owoc kminku, stan napięcia nerwowego, stan niepokoju, szyszka chmielu, trudność w zasypianiu, waleriana, wyciąg z korzenia, zaburzenie snu, zawartość etanolu, ziele melisy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neospasmina noc 3,15 ml/15 ml
Produkt leczniczy Neospasmina noc w formie syropu (15 ml) zawiera 3,15 ml wyciągu płynnego złożonego z owocu głogu (Crataegus monogyna i Crataegus laevigata), korzenia kozłka (Valeriana officinalis), szyszki chmielu (Humulus lupulus) oraz ziela męczennicy (Passiflora incarnata) w proporcjach 36/36/18/10. Całkowita zawartość wyciągu w syropie wynosi 17 g na 100 g produktu, a ekstrakt jest sporządzony na bazie 50% etanolu (V/V). Brak wymogu przedstawienia danych przedklinicznych wynika z długotrwałego stosowania tych roślin w medycynie tradycyjnej oraz ich uznanego profilu bezpieczeństwa, co potwierdza akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu w zalecanych dawkach terapeutycznych.
W składzie Neospasminy noc znajdują się również substancje pomocnicze o znanym działaniu, w tym sacharoza w ilości 10 g na 15 ml syropu, sodu benzoesan (E 211) w dawce 37,8 mg na 15 ml oraz etanol, którego zawartość nie przekracza 10% (V/V), co odpowiada 1200 mg etanolu na 15 ml syropu. Te składniki należy uwzględnić przy ocenie bezpieczeństwa stosowania, zwłaszcza u pacjentów z przeciwwskazaniami do spożycia cukrów, konserwantów lub alkoholu. Całościowo, Neospasmina noc prezentuje się jako preparat o dobrze udokumentowanym i akceptowalnym profilu bezpieczeństwa, stosowany zgodnie z zaleceniami.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Nervosol K 1 ml/ml
Nervosol K to płyn doustny zawierający złożony wyciąg roślinny z korzenia kozłka, ziela melisy, korzenia arcydzięgla, szyszki chmielu oraz kwiatu lawendy w proporcjach 5:5:4:3:3, ekstrahowany 60% etanolem, z końcową zawartością etanolu 50-57% (V/V). Produkt wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa, z bardzo rzadkimi zgłoszeniami działań niepożądanych. Najczęściej obserwowaną reakcją jest fotosensytywność skóry, manifestująca się zaczerwienieniem, świądem, wysypką lub pieczeniem po ekspozycji na światło słoneczne. W przypadku wystąpienia tych objawów zaleca się natychmiastowe przerwanie stosowania leku oraz ograniczenie ekspozycji na światło słoneczne, a także konsultację lekarską. Inne potencjalne działania niepożądane, w tym reakcje alergiczne, występują z nieznaną częstością i wymagają indywidualnej oceny klinicznej.
choroba wątroby, działanie niepożądane, ekstrakcja etanolem, etanol, fotosensytywność, korzeń arcydzięgla, korzeń kozłka, kwiat lawendy, monitorowanie działań niepożądanych, Nervosol K, objawy skórne, płyn doustny, profil bezpieczeństwa, reakcja alergiczna, reakcja skórna, szyszka chmielu, uzależnienie od alkoholu, wyciąg złożony, ziele melisy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Valused Noc Plus (154 mg + 34,75 mg + 20 mg)/tabl.
Produkt leczniczy Valused Noc Plus zawiera kombinację wyciągów roślinnych: 154 mg korzenia kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis), 34,75 mg szyszki chmielu (Humulus lupulus) oraz 20 mg ziela męczennicy (Passiflora incarnata). Preparat jest generalnie dobrze tolerowany, jednak mogą wystąpić działania niepożądane, głównie o łagodnym charakterze. Najczęściej obserwowane reakcje to zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, bóle brzucha), szczególnie u pacjentów z nadwrażliwością na korzeń kozłka lekarskiego, oraz sporadyczne nudności i zaburzenia rytmu serca, które mogą być związane z zielem męczennicy. Częstość występowania tych działań nie została precyzyjnie określona, a zgłaszane przypadki mają charakter sporadyczny. Preparat zawiera również 84 mg glukozy (w postaci maltodekstryny), co należy uwzględnić u pacjentów z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej.
arytmia, bóle brzucha, dyspepsja, działanie niepożądane, ekstrakt roślinny, Humulus lupulus, kozłek lekarski, nadwrażliwość na składnik aktywny, nadwrażliwość na składniki, Passiflora incarnata, schorzenie przewodu pokarmowego, szyszka chmielu, Valeriana officinalis, zaburzenia gospodarki węglowodanowej, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, ziele męczennicy - Leksykon leków
Skład i postać leku – Tabletki uspokajające Labofarm –
Tabletki uspokajające Labofarm to produkt leczniczy zawierający standaryzowaną kompozycję czterech surowców roślinnych: 170 mg korzenia kozłka (Valeriana officinalis L., radix), 50 mg szyszki chmielu (Humulus lupulus L., flos), 50 mg liścia melisy (Melissa officinalis L., folium) oraz 50 mg ziela serdecznika (Leonurus cardiaca L., herba). Każda tabletka zawiera minimum 0,15 mg kwasów walerenowych, które odpowiadają za działanie farmakologiczne korzenia kozłka. Produkt dostępny jest w formie tabletek doustnych, zawierających substancje pomocnicze: krzemu dwutlenek koloidalny bezwodny oraz skrobię ziemniaczaną, które zapewniają odpowiednie właściwości fizykochemiczne preparatu.
blister PVC, dwutlenek krzemu koloidalny, Humulus lupulus, korzeń kozłka, kwas walerenowy, Leonurus cardiaca, liść melisy, Melissa officinalis, niezgodność farmaceutyczna, opakowanie bezpośrednie, pojemnik polietylenowy, pojemnik szklany, postać tabletki, skrobia ziemniaczana, substancja czynna, szyszka chmielu, tabletka uspokajająca, Valeriana officinalis, ziele serdecznika - Leksykon substancji czynnych
Męczennica – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Męczennica (Passiflora incarnata L.) jest składnikiem wielu preparatów stosowanych w zaburzeniach snu i stanach niepokoju, jednakże brak jest szczegółowych badań przedklinicznych dotyczących jej bezpieczeństwa jako pojedynczego składnika. W produktach takich jak Valused Noc Plus (20 mg wyciągu suchego z ziela męczennicy, DER 4-6,5:1, ekstrakcja etanolem 60% V/V), Valused (nalewka 45 g/100 g) oraz Neospasmina noc (10% ziela męczennicy w wyciągu złożonym) nie przeprowadzono dedykowanych badań toksykologicznych. Dostępne dane literaturowe nie wskazują na działanie genotoksyczne wyciągów z męczennicy, jednak brak jest testów dotyczących toksyczności reprodukcyjnej oraz potencjału rakotwórczego tych przetworów.
Bezpieczeństwo stosowania męczennicy opiera się głównie na długoletnim doświadczeniu klinicznym i braku doniesień o istotnych działaniach niepożądanych przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. W preparatach złożonych, takich jak Valused Noc Plus i Neospasmina noc, męczennica współwystępuje z innymi ekstraktami roślinnymi (np. korzeń kozłka lekarskiego, szyszki chmielu, owoc głogu), które wykazują niską toksyczność i mogą wpływać na ogólny profil bezpieczeństwa. Pomimo braku szczegółowych badań przedklinicznych, stosowanie męczennicy jest uznawane za bezpieczne w kontekście medycyny tradycyjnej, jednak konieczne jest dalsze monitorowanie i badania w celu pełnej oceny ryzyka.
badania toksykologiczne, działanie genotoksyczne, działanie niepożądane, korzeń kozłka lekarskiego, męczennica, medycyna tradycyjna, nalewka z ziela męczennicy, owoc głogu, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, stan niepokoju, szyszka chmielu, test rakotwórczości, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wyciąg z ziela męczennicy, zaburzenia snu - Leksykon substancji czynnych
Kozłek – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania korzenia kozłka (Valeriana officinalis L., radix) wskazują na niską toksyczność wyciągów zarówno w badaniach toksyczności ostrej, jak i krótkoterminowej. Wartości LD50 dla waleranonu wynoszą 460-3160 mg/kg u myszy oraz 1000-3160 mg/kg u szczurów, a dla alkoholowego wyciągu dootrzewnowo podanego u myszy LD50 wynosi 3,3 g/kg. Wielokrotne podawanie etanolowego wyciągu w dawkach 300-600 mg/kg przez 30-45 dni nie powodowało istotnych zmian w masie ciała, parametrach hematologicznych, biochemicznych ani w masie narządów u szczurów. Brak jest jednak systematycznych badań dotyczących toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności oraz kancerogenności dla większości preparatów zawierających korzeń kozłka.
ciśnienie tętnicze, działanie alkilujące, działanie cytotoksyczne, działanie estrogenne, działanie mutagenne, efekt genotoksyczny, efekt rakotwórczy, genotoksyczność, gonadotropina, kancerogenność, korzeń kozłka, LD50, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, parametry krwi, podanie dootrzewnowe, szyszka chmielu, toksyczność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, Valeriana officinalis, walepotriaty, waleranon, wyciąg alkoholowy, wyciąg wodno-etanolowy - Leksykon substancji czynnych
Serdecznik – Wskazania do stosowania
Serdecznik pospolity (Leonurus cardiaca L.) jest surowcem roślinnym o udokumentowanym tradycyjnym zastosowaniu w łagodnych, przejściowych stanach napięcia nerwowego oraz trudnościach w zasypianiu. Preparaty zawierające ziele serdecznika, takie jak Optimum Tabletki uspokajające Labofarm (50 mg ziela serdecznika na tabletkę w połączeniu z 170 mg korzenia kozłka, 50 mg szyszki chmielu i 50 mg liścia melisy) czy nalewka Stresolek (20 g ziela serdecznika na 100 g płynu), wykazują działanie uspokajające i nasenne. Nerwobonisol, zawierający 15 g nalewki z ziela serdecznika na 100 g preparatu wraz z innymi ekstraktami roślinnymi, stosowany jest pomocniczo w stanach napięcia nerwowego i zaburzeniach snu. Ziele serdecznika jest również tradycyjnie stosowane jako środek uspokajający w dolegliwościach sercowych o podłożu nerwowym, zwłaszcza w uczuciu kołatania serca, po wykluczeniu poważniejszych schorzeń przez lekarza.
dolegliwość sercowa, działanie synergistyczne, działanie uspokajające, intrakt z ziela melisy, kołatanie serca, korzeń kozłka, kwiatostan głogu, liść melisy, nalewka z koszyczków rumianku, nalewka z ziela serdecznika, owoc głogu, podłoże nerwowe, profil bezpieczeństwa, serdecznik pospolity, stan napięcia nerwowego, szyszka chmielu, trudność w zasypianiu, układ krążenia, wspomaganie pracy serca, wyciąg z kwiatów lawendy, zaburzenie snu, ziele nostrzyka, ziele serdecznika - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nervosol –
Nervosol to płyn doustny zawierający wyciągi z korzenia kozłka (Valeriana officinalis), ziela melisy (Melissa officinalis), korzenia arcydzięgla (Angelica archangelica), szyszki chmielu (Humulus lupulus) oraz kwiatu lawendy (Lavandula angustifolia), rozpuszczone w 50-57% (V/V) etanolu. Preparat może wywoływać działania niepożądane o nieznanej częstości występowania, sklasyfikowane zgodnie z systemem MedDRA. Do najistotniejszych należą reakcje alergiczne (wysypka, świąd, obrzęk, duszność), nadwrażliwość skóry na światło słoneczne (fotosensytyzacja), nudności oraz skurczowe bóle brzucha. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z alergią na rośliny z rodziny baldaszkowatych oraz na tych z chorobami przewodu pokarmowego, gdyż objawy gastryczne mogą być nasilone przez obecność goryczek i olejków eterycznych, zwłaszcza z korzenia arcydzięgla i szyszek chmielu.
bezpieczeństwo farmakoterapii, choroba wrzodowa, farmakovigilance, fotosensytyzacja, furanokumaryna, goryczka, korzeń arcydzięgla, korzeń kozłka, kwiat lawendy, lek przeciwhistaminowy, Medical Dictionary for Regulatory Activities, nadwrażliwość na światło słoneczne, nudności, olejek eteryczny, płyn doustny, reakcja alergiczna, roślina baldaszkowata, skurczowy ból brzucha, system MedDRA, szyszka chmielu, zespół jelita drażliwego, ziele melisy