Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Męczennica

Męczennica (Passiflora incarnata L.) jest składnikiem wielu preparatów stosowanych w zaburzeniach snu i stanach niepokoju, jednakże brak jest szczegółowych badań przedklinicznych dotyczących jej bezpieczeństwa jako pojedynczego składnika. W produktach takich jak Valused Noc Plus (20 mg wyciągu suchego z ziela męczennicy, DER 4-6,5:1, ekstrakcja etanolem 60% V/V), Valused (nalewka 45 g/100 g) oraz Neospasmina noc (10% ziela męczennicy w wyciągu złożonym) nie przeprowadzono dedykowanych badań toksykologicznych. Dostępne dane literaturowe nie wskazują na działanie genotoksyczne wyciągów z męczennicy, jednak brak jest testów dotyczących toksyczności reprodukcyjnej oraz potencjału rakotwórczego tych przetworów.

Bezpieczeństwo stosowania męczennicy opiera się głównie na długoletnim doświadczeniu klinicznym i braku doniesień o istotnych działaniach niepożądanych przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. W preparatach złożonych, takich jak Valused Noc Plus i Neospasmina noc, męczennica współwystępuje z innymi ekstraktami roślinnymi (np. korzeń kozłka lekarskiego, szyszki chmielu, owoc głogu), które wykazują niską toksyczność i mogą wpływać na ogólny profil bezpieczeństwa. Pomimo braku szczegółowych badań przedklinicznych, stosowanie męczennicy jest uznawane za bezpieczne w kontekście medycyny tradycyjnej, jednak konieczne jest dalsze monitorowanie i badania w celu pełnej oceny ryzyka.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania męczennicy

Męczennica (Passiflora incarnata L.) stanowi istotny składnik wielu preparatów złożonych stosowanych w zaburzeniach snu i stanach niepokoju. Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania tej substancji są ograniczone, a dostępne informacje pochodzą głównie z dokumentacji produktów leczniczych zawierających wyciągi z ziela męczennicy.1 2 3

Badania toksykologiczne

W dokumentacji produktów leczniczych zawierających ziele męczennicy brak jest szczegółowych danych na temat badań toksykologicznych specyficznych dla męczennicy jako pojedynczego składnika. W przypadku produktu Valused Noc Plus, który zawiera wyciąg suchy z ziela męczennicy (DERpierwotny 4-6,5:1, rozpuszczalnik ekstrakcyjny: etanol 60% V/V) w dawce 20 mg na tabletkę, nie przeprowadzono odrębnych badań nieklinicznych.4

Podobnie w przypadku produktów Valused (nalewka z ziela męczennicy 45,0 g/100 g produktu) oraz Neospasmina noc (zawierająca złożony wyciąg płynny, w którym ziele męczennicy stanowi 10% składu) nie przeprowadzono dedykowanych badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tej substancji.5 6

Genotoksyczność

Dostępne dane z piśmiennictwa dotyczące wyciągów z ziela męczennicy nie wskazują na ich działanie genotoksyczne. W charakterystyce produktu leczniczego Valused Noc Plus zawarta jest informacja, że w dostępnej literaturze naukowej brak jest dowodów na genotoksyczne działanie wyciągu z ziela męczennicy.7

Toksyczność reprodukcyjna

W odniesieniu do toksycznego wpływu na rozród i rozwój potomstwa, w charakterystyce produktu Valused Noc Plus wskazano, że nie przeprowadzono testów dla przetworów z ziela męczennicy będących substancją czynną produktu.8

Potencjał rakotwórczy

Brak jest specyficznych badań dotyczących potencjału rakotwórczego przetworów z ziela męczennicy. W dokumentacji produktu Valused Noc Plus zaznaczono, że nie przeprowadzono testów rakotwórczości dla przetworów z ziela męczennicy.9

Dane z wieloletniego stosowania

Należy zaznaczyć, że brak szczegółowych badań przedklinicznych dla męczennicy może wynikać z długiej historii stosowania tej rośliny w medycynie tradycyjnej. W przypadku wielu produktów roślinnych o ugruntowanym zastosowaniu medycznym, bezpieczeństwo ich stosowania jest potwierdzane długoletnim doświadczeniem klinicznym, a nie zawsze wymagane są obszerne badania przedkliniczne.10

Bezpieczeństwo w preparatach złożonych

Warto zauważyć, że męczennica często występuje w preparatach złożonych, gdzie współwystępuje z innymi substancjami roślinnymi. W przypadku produktu Valused Noc Plus, gdzie męczennica jest podawana razem z wyciągami z korzenia kozłka lekarskiego i szyszek chmielu, wskazano, że wyciągi z korzenia kozłka lekarskiego wykazały niską toksyczność ostrą i przewlekłą, co może pośrednio wpływać na ogólny profil bezpieczeństwa preparatu.11

W produkcie Neospasmina noc męczennica stanowi składnik wyciągu złożonego, gdzie obok ziela męczennicy (10%) znajdują się: owoc głogu, korzeń kozłka i szyszka chmielu, co może wpływać na łączny profil bezpieczeństwa preparatu.12

Status bezpieczeństwa

Podsumowując dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania męczennicy, należy stwierdzić, że:

  • Nie przeprowadzono szczegółowych badań nieklinicznych specyficznych dla samej męczennicy w produktach Valused, Valused Noc Plus oraz Neospasmina noc13 14 15
  • Dostępne dane z piśmiennictwa nie wskazują na genotoksyczne działanie wyciągów z ziela męczennicy16
  • Nie przeprowadzono testów toksyczności reprodukcyjnej i rakotwórczości dla przetworów z ziela męczennicy17

W związku z ograniczoną ilością danych przedklinicznych, bezpieczeństwo stosowania męczennicy opiera się głównie na długoletnim doświadczeniu jej stosowania w medycynie tradycyjnej oraz braku raportów o istotnych działaniach niepożądanych przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami.18

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl