przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B
Przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B (PWZW-B) to przewlekła choroba zapalna wątroby wywołana przez wirus zapalenia wątroby typu B (HBV). Za przewlekłe uznaje się zakażenie, które utrzymuje się dłużej niż 6 miesięcy, potwierdzone obecnością antygenu HBs (HBsAg) w surowicy.
Głównym czynnikiem etiologicznym jest wirus HBV, należący do rodziny Hepadnaviridae. Zakażenie może przebiegać bezobjawowo, skąpoobjawowo lub objawowo. U około 5-10% dorosłych i około 90% noworodków zakażonych HBV rozwija się przewlekłe zapalenie wątroby, które nieleczone może prowadzić do marskości wątroby i raka wątrobowokomórkowego (HCC).
Diagnostyka PWZW-B opiera się na oznaczeniach serologicznych (HBsAg, anty-HBc, HBeAg, anty-HBe), ocenie wiremii (HBV DNA) oraz ocenie stopnia uszkodzenia wątroby (badania biochemiczne, elastografia, biopsja). Aktualnie stosowane leczenie obejmuje terapię nukleot(z)ydowymi analogami (entekawir, tenofowir) lub pegylowanym interferonem alfa, w zależności od fazy choroby i profilu pacjenta.
Kluczowymi aspektami w postępowaniu z pacjentem z PWZW-B są: regularna ocena ryzyka rozwoju HCC, monitorowanie odpowiedzi na leczenie oraz ocena ryzyka reaktywacji HBV u pacjentów poddawanych terapii immunosupresyjnej. Leczenie znacząco zmniejsza ryzyko progresji do marskości wątroby i rozwoju HCC, jednak rzadko prowadzi do całkowitej eliminacji wirusa.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Tenofovir disoproxil Aurovitas 245 mg
Tenofovir disoproxil Aurovitas w dawce 245 mg w postaci tabletek powlekanych jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym w terapii zakażenia HIV-1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV). W leczeniu HIV-1 u dorosłych lek podaje się wyłącznie w skojarzeniu z innymi lekami przeciwretrowirusowymi, szczególnie u pacjentów z wysokim mianem wirusa (>100 000 kopii/ml) oraz u tych, u których wcześniejsza terapia zakończyła się niepowodzeniem przy niskim mianie (<10 000 kopii/ml). U młodzieży w wieku 12-18 lat wskazaniem do stosowania są oporność na nukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy (NRTI) lub toksyczność uniemożliwiająca stosowanie leków pierwszego rzutu. Decyzje terapeutyczne u pacjentów wcześniej leczonych powinny uwzględniać wyniki badań oporności wirusowej oraz przebieg dotychczasowej terapii.
aktywna immunologicznie choroba, czynna replikacja wirusa, dysfagia, lek przeciwretrowirusowy, lek przeciwwirusowy, nietolerancja laktozy, niewyrównana czynność wątroby, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, oporność na NRTI, oporność wirusowa, podwyższona aktywność AlAT, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, tenofowir dizoproksyl, wirus HBV, wyrównana czynność wątroby, zakażenie HIV-1, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ictady 245 mg
Lek Ictady zawiera 245 mg tenofowiru dizoproksylu i jest wskazany do leczenia przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B oraz zakażeń HIV u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat o masie ciała ≥35 kg. Zalecana dawka to 245 mg raz na dobę, podawana doustnie z posiłkiem. Terapia powinna być prowadzona pod nadzorem specjalisty z doświadczeniem w leczeniu tych zakażeń. U pacjentów z dodatnim HBeAg bez marskości leczenie trwa co najmniej 12 miesięcy po serokonwersji HBe, natomiast u pacjentów z ujemnym HBeAg – do serokonwersji HBs lub utraty skuteczności, z możliwością przerwania po stabilnej supresji wirusologicznej trwającej minimum 3 lata. U pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby lub marskością leczenie nie powinno być przerywane. Dawkowanie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek wymaga modyfikacji w zależności od klirensu kreatyniny: 245 mg raz na dobę przy 50-80 ml/min, co 48 godzin przy 30-49 ml/min, co 72-96 godzin przy <30 ml/min, a u pacjentów dializowanych co 7 dni po hemodializie. Modyfikacje dawkowania nie są potwierdzone klinicznie, dlatego konieczne jest ścisłe monitorowanie funkcji nerek i odpowiedzi na leczenie.
aktywność AlAT, DNA HBV, dysfagia, hemodializa, klirens kreatyniny, marskość wątroby, nawrót wirusologiczny, niewyrównana czynność wątroby, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, supresja wirusa, supresja wirusologiczna, tabletka powlekana, tenofowir dizoproksyl, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zakażenie HIV, zaostrzenie zapalenia wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Tenofovir Synoptis 245 mg
Terapia lekiem Tenofovir Synoptis, zawierającym 245 mg tenofowiru dizoproksylu, powinna być prowadzona przez lekarzy doświadczonych w leczeniu HIV i przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (pWZW B). Zalecana dawka u dorosłych i młodzieży (≥12 lat, ≥35 kg) to jedna tabletka raz na dobę, doustnie z posiłkiem. U dzieci poniżej 12 lat lek nie jest zalecany ze względu na brak odpowiednich dawek. Przed rozpoczęciem terapii u dzieci z pWZW B należy potwierdzić trwałe podwyższenie aktywności AlAT (≥6 miesięcy przy HBeAg dodatnim, ≥12 miesięcy przy HBeAg ujemnym). Długość leczenia nie jest ściśle określona; przerwanie terapii można rozważyć po serokonwersji HBe lub HBs, z zachowaniem regularnej kontroli AlAT i DNA HBV. U pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby lub marskością leczenie nie powinno być przerywane.
AlAT, antygen HBeAg, DNA HBV, hemodializa, klirens kreatyniny, marskość wątroby, nawrót wirusologiczny, niewyrównana czynność wątroby, oporność wirusa HBV, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, supresja wirusologiczna, tenofowir, tenofowir dizoproksylu, ujemny HBeAg, wyrównana czynność wątroby, zaburzenie czynności nerek, zakażenie HIV, zakażenie HIV-1, zaostrzenie zapalenia wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Entecavir Fomed 1 mg
Entekawir, stosowany w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, charakteryzuje się profilem bezpieczeństwa opartym na danych z badań klinicznych oraz obserwacji po wprowadzeniu do obrotu. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane to bóle głowy (9%), zmęczenie (6%), zawroty głowy (4%) oraz nudności (3%). Istotne jest monitorowanie funkcji wątroby, gdyż u 2% pacjentów obserwowano zaostrzenia zapalenia wątroby manifestujące się wzrostem aktywności AlAT ponad 10-krotnie powyżej górnej granicy normy i ponad 2-krotnie wartości początkowej, zarówno w trakcie terapii, jak i po jej zakończeniu (mediana czasu wystąpienia 4-5 tygodni i 23-24 tygodnie odpowiednio). Ponadto, rzadkim, ale poważnym działaniem niepożądanym jest kwasica mleczanowa, szczególnie u pacjentów z dekompensacją czynności wątroby lub innymi poważnymi schorzeniami.
adefowir, AlAT, albuminy, aminotransferazy, amylaza, analog nukleozydowy, bezsenność, bilirubina całkowita, dekompensacja czynności wątroby, dyspepsja, entekawir, koinfekcja HIV, kwasica mleczanowa, lamiwudyna, leczenie przeciwretrowirusowe, lipaza, niewyrównana czynność wątroby, płytki krwi, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, rak wątrobowokomórkowy, reakcja anafilaktoidalna, wskaźnik Child-Turcotte-Pugh, zaostrzenie zapalenia wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Entekavir Adamed 1 mg
Entekavir Adamed jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 0,5 mg i 1 mg. Dawkowanie u dorosłych zależy od wcześniejszego leczenia i stanu czynności wątroby: 0,5 mg raz na dobę u pacjentów nieleczonych uprzednio analogami nukleozydów z wyrównaną czynnością wątroby, 1 mg raz na dobę na czczo u pacjentów z opornością na lamiwudynę lub niewyrównaną czynnością wątroby. U dzieci i młodzieży dawka wynosi 0,5 mg raz na dobę przy masie ciała ≥ 32,6 kg, a dla mniejszych mas ciała zalecany jest roztwór doustny. Leczenie powinno być prowadzone przez co najmniej 12 miesięcy po serokonwersji HBeAg lub do uzyskania serokonwersji HBs, z regularną kontrolą aktywności AlAT i wiremii. U pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby lub marskością nie zaleca się zaprzestania terapii.
aktywność AlAT, analog nukleozydu, badanie histologiczne, CAPD, dializa otrzewnowa, DNA HBV, HBeAg, hemodializa, klirens kreatyniny, lamiwudyna, marskość wątroby, monoterapia entekawirem, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, niewyrównana czynność wątroby, odpowiedź wirusologiczna, oporność krzyżowa, oporność na lamiwudynę, oporny wirus zapalenia wątroby, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, supresja wirusologiczna, wiremia, wyrównana czynność wątroby - Leksykon substancji czynnych
Entekawir – Dawkowanie i sposób podawania
Entekawir jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, z dawkowaniem dostosowanym do wcześniejszego leczenia analogami nukleozydów, odpowiedzi na lamiwudynę oraz stanu czynności wątroby. U pacjentów nieleczonych uprzednio analogami nukleozydów zaleca się dawkę 0,5 mg raz na dobę podawaną niezależnie od posiłków, natomiast u pacjentów z opornością na lamiwudynę lub niewyrównaną czynnością wątroby dawka wynosi 1 mg raz na dobę, podawana na czczo (ponad 2 godziny przed i po posiłku). U dzieci i młodzieży dawkowanie zależy od masy ciała: ≥32,6 kg – 0,5 mg/dobę w formie tabletki, <32,6 kg – roztwór doustny. Leczenie powinno trwać co najmniej 12 miesięcy po serokonwersji HBeAg lub do uzyskania serokonwersji HBs, z regularnym monitorowaniem aktywności AlAT i miana DNA HBV.
aktywność AlAT, analog nukleozydu, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, dializa otrzewnowa, DNA HBV, entekawir, hemodializa, klirens kreatyniny, lamiwudyna, lek przeciwwirusowy, marskość wątroby, mutacja oporności, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, niewyrównana czynność wątroby, odpowiedź wirusologiczna, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, roztwór doustny, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, supresja wirusologiczna, ujemny HBeAg, wiremia, wyrównana czynność wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Entekavir Adamed 0,5 mg
Entekawir, będący nukleozydowym inhibitorem odwrotnej transkryptazy z grupy leków przeciwwirusowych (kod ATC J05AF10), wykazuje wysoką specyficzność wobec polimerazy HBV, z wartością Ki dla trifosforanu entekawiru wynoszącą 0,0012 μM. Mechanizm działania polega na konkurencji z trifosforanem deoksyguanozyny, co hamuje kluczowe etapy replikacji HBV, w tym inicjację polimerazy, odwrotną transkrypcję ujemnej nici DNA oraz syntezę nici dodatniej DNA. Entekawir charakteryzuje się długim okresem półtrwania wewnątrzkomórkowym (15 godzin) i wykazuje silne działanie hamujące syntezę DNA HBV już przy stężeniu EC₅₀ 0,004 μM w komórkach HepG2. Szczepy oporne na lamiwudynę (mutacje rtL180M, rtM204V) wykazują nieco wyższą medianę EC₅₀ (0,026 μM), natomiast wirusy oporne na adefowir pozostają wrażliwe na entekawir. W badaniach in vitro nie stwierdzono antagonistycznego działania entekawiru w połączeniu z innymi NRTI stosowanymi w terapii HBV i HIV.
AlAT, analog guanozyny, DNA HBV, dysfagia, fosforylacja, marskość wątroby, miano DNA HBV, mitochondrialne DNA, niewyrównana czynność wątroby, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, odwrotna transkryptaza, oporność na lamiwudynę, polimeraza DNA HBV, polimeraza HBV, pregenomowe RNA, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa, skala Knodella, skala włóknienia, substytucja rtL180M, substytucja rtN236T, trifosforan, trifosforan deoksyguanozyny, zmiany martwiczo-zapalne - Leksykon substancji czynnych
Lamiwudyna – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Lamiwudyna, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy stosowany w terapii HIV oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, nie była przedmiotem dedykowanych badań oceniających jej wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Charakterystyki produktów leczniczych, takich jak Lamivudine Aurovitas, Lamivudine Mylan, Abacavir + Lamivudine Sandoz, Lamivudine + Zidovudine Accord oraz Lazivir, jednoznacznie wskazują na brak danych klinicznych w tym zakresie. Niemniej jednak, zgłaszane działania niepożądane, w tym zmęczenie i złe samopoczucie, mogą negatywnie wpływać na sprawność psychomotoryczną, koncentrację oraz czas reakcji pacjentów, co jest istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.
charakterystyka produktu leczniczego, choroba współistniejąca, działanie niepożądane, interakcja lekowa, lamiwudyna, lek przeciwwirusowy, monoterapia, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, profil działań niepożądanych, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, sprawność psychomotoryczna, stan kliniczny, tolerancja leku, zakażenie HIV, złe samopoczucie, zmęczenie - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lamivudine Mylan 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lamiwudyny wykazały korzystny profil toksyczności ostrej, bez istotnej toksyczności narządowej nawet przy bardzo dużych dawkach. Zaobserwowano jedynie przemijające zmiany w parametrach biochemicznych i hematologicznych, w tym niewielki wpływ na funkcję nerek i wątroby oraz sporadyczne zmniejszenie masy wątroby. Zmniejszenie liczby erytrocytów i neutrofilów sugeruje konieczność monitorowania parametrów hematologicznych podczas terapii, zwłaszcza u pacjentów z istniejącymi zaburzeniami hematologicznymi. Ocena genotoksyczności wykazała brak działania mutagennego in vivo, pomimo wykrycia efektów cytogenetycznych in vitro, co wskazuje na niskie ryzyko genotoksyczne u pacjentów. Badania reprodukcyjne nie wykazały teratogenności ani negatywnego wpływu na płodność, jednak odnotowano śmiertelność zarodków u królików przy dawkach odpowiadających ekspozycji klinicznej, co wymaga ostrożności w stosowaniu u kobiet w ciąży.
analog nukleozydowy, badanie cytogenetyczne, badanie rakotwórczości, czynność nerek, czynność wątroby, działanie rakotwórcze, erytrocyty, lamiwudyna, narażenie ogólnoustrojowe, neutrofile, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, ryzyko genotoksyczne, śmiertelność zarodkowa, teratogenność, test bakteryjny, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia hematologiczne - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Tenofovir Synoptis 245 mg
Tenofowir dizoproksyl w dawce 245 mg, stosowany u kobiet w okresie rozrodczym, w ciąży oraz podczas karmienia piersią, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa. Dane kliniczne obejmujące ponad 1000 kobiet ciężarnych nie wykazały negatywnego wpływu na przebieg ciąży, rozwój płodu ani ryzyka wad rozwojowych. Badania przedkliniczne na modelach zwierzęcych potwierdzają brak szkodliwego wpływu na reprodukcję. Szczególnie istotne jest zastosowanie tenofowiru dizoproksylu u kobiet z przewlekłym wirusowym zapaleniem wątroby typu B (HBV) w trzecim trymestrze ciąży, co znacząco redukuje ryzyko wertykalnej transmisji HBV, zwłaszcza w połączeniu z profilaktyką noworodkową (immunoglobulina i szczepionka przeciw HBV). Terapia rozpoczynana między 28. a 32. tygodniem ciąży i kontynuowana do 1-2 miesięcy po porodzie nie wykazała sygnałów dotyczących bezpieczeństwa u matek i dzieci w obserwacji do 12 miesięcy po porodzie.
badanie przedkliniczne, ekspozycja na lek, fumaran, immunoglobulina przeciwko HBV, profilaktyka zakażeń, przenikanie leków do mleka, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, przewlekłe zakażenie HBV, szczepionka przeciwko HBV, tenofowir dizoproksyl, terapia przeciwretrowirusowa, transmisja wertykalna wirusa, trzeci trymestr ciąży, wertykalna transmisja wirusa, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zakażenie HIV - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Entecavir Fomed 0,5 mg
Produkt leczniczy Entecavir Fomed w dawce 0,5 mg w postaci tabletek powlekanych jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną – entekawir (w postaci entekawiru jednowodnego) lub na którąkolwiek z substancji pomocniczych. Szczególną uwagę należy zwrócić na obecność laktozy jednowodnej w ilości 120,5 mg na tabletkę, co stanowi istotne przeciwwskazanie u pacjentów z nietolerancją laktozy lub innych cukrów. Entekawir jest analogiem nukleozydowym stosowanym w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, a jego stosowanie wymaga rygorystycznego przestrzegania przeciwwskazań w celu zapewnienia bezpieczeństwa pacjenta.
- Leksykon substancji czynnych
Tenofowir – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Tenofowir dizoproksyl jest stosowany w terapii zakażeń HIV-1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV), jednak wymaga ścisłego monitorowania ze względu na potencjalne działania niepożądane, zwłaszcza nefrotoksyczność i zaburzenia mineralizacji kości. Przed rozpoczęciem leczenia należy ocenić klirens kreatyniny, a następnie regularnie kontrolować czynność nerek oraz stężenie fosforanów w surowicy, szczególnie jeśli stężenie fosforanów spadnie poniżej 1,5 mg/dl (0,48 mmol/l) lub klirens kreatyniny poniżej 50 ml/min. W takich przypadkach konieczna jest ponowna ocena funkcji nerek, a przy dalszym pogorszeniu rozważyć przerwanie terapii. Tenofowir dizoproksyl nie powinien być stosowany jednocześnie z innymi preparatami zawierającymi tenofowir lub adefowirem dipiwoksylem, a także niezalecane jest łączenie z dydanozyną. U pacjentów z zaawansowaną chorobą wątroby lub marskością przerwanie terapii może prowadzić do dekompensacji, dlatego wymagana jest szczególna ostrożność.
adefowir dipiwoksyl, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, dekompensacja czynności wątroby, gęstość mineralna kości, HBV, HCV, hipofosfatemia, inhibitor proteazy, klirens kreatyniny, lamiwudyna i abakawir, ledipaswir/sofosbuwir, marskość wątroby, martwica kości, mutacja K65R, nadmiar mleczanów, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność nerek, osteomalacja, osteoporoza, Pneumocystis jirovecii, profilaktyka przedekspozycyjna, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, sofosbuwir/welpataswir, tenofowir dizoproksyl, terapia przeciwretrowirusowa, wirus zapalenia wątroby typu C, woksylaprewir, zaburzenia czynności mitochondriów, zakażenia przenoszone drogą płciową, zakażenie HIV-1, zakażenie prątkami, zaostrzenie zapalenia wątroby, zespół Fanconiego, zespół reaktywacji immunologicznej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Entecavir Synoptis 1 mg
Entecavir Synoptis jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, którego dawkowanie powinno być dostosowane przez specjalistę z doświadczeniem w leczeniu tej choroby. U pacjentów nieleczonych wcześniej analogami nukleozydów zalecana dawka wynosi 0,5 mg raz na dobę, podawana niezależnie od posiłków. W przypadku oporności na lamiwudynę lub niewyrównanej czynności wątroby dawka wzrasta do 1 mg raz na dobę i lek należy przyjmować na czczo (ponad 2 godziny przed lub po posiłku). U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczna jest modyfikacja dawki w zależności od klirensu kreatyniny, np. przy klirensie 30-49 mL/min dawka wynosi 0,25 mg raz na dobę lub 0,5 mg co 48 godzin (dla pacjentów nieleczonych wcześniej analogami). Terapia powinna trwać co najmniej 12 miesięcy po serokonwersji HBeAg lub do uzyskania serokonwersji HBs, z regularnym monitorowaniem odpowiedzi wirusologicznej i aktywności AlAT.
aktywność AlAT, analog nukleozydu, antygen HBeAg, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, DNA HBV, entekawir, hemodializa, klirens kreatyniny, marskość wątroby, monoterapia, mutacja warunkująca oporność na lamiwudynę, niewyrównana czynność wątroby, odpowiedź wirusologiczna, oporność krzyżowa, oporność na lamiwudynę, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, wiremia, wyrównana czynność wątroby, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ictady 245 mg
Tenofowir dizoproksylu jest prolekiem szybko przekształcanym in vivo do aktywnego tenofowiru, który ulega wewnątrzkomórkowej fosforylacji do difosforanu tenofowiru – aktywnego metabolitu. Po podaniu doustnym u pacjentów z HIV, średnie parametry farmakokinetyczne tenofowiru to: Cmax 326 ng/ml (36,6% CV), AUC 3 324 ng·h/ml (41,2% CV), Cmin 64,4 ng/ml (39,4% CV), z maksymalnym stężeniem osiąganym w ciągu 1-2 godzin. Biodostępność wynosi około 25% na czczo, a podanie z posiłkiem bogatym w tłuszcze zwiększa AUC o 40% i Cmax o 14%. Tenofowir wykazuje niskie wiązanie z białkami osocza (<0,7%) i jest eliminowany głównie przez nerki (70-80% dawki w postaci niezmienionej), z klirensem całkowitym około 230 ml/h/kg i klirensem nerkowym około 160 ml/h/kg, co wskazuje na aktywny transport kanalikowy (hOAT1/3 i MRP4). Okres półtrwania wynosi 12-18 godzin, a farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek 75-600 mg, bez istotnych różnic płciowych czy etnicznych. U pacjentów z niewydolnością nerek obserwuje się wzrost ekspozycji na lek, co wymaga modyfikacji dawkowania, zwłaszcza przy CrCl <50 ml/min i u pacjentów dializowanych (Cmax do 1 032 ng/ml, AUC0-48h do 42 857 ng·h/ml).
białko oporności wielolekowej, biodostępność, cytochrom P450, dializa otrzewnowa, difosforan tenofowiru, fitohemaglutynina, fosforylacja wewnątrzkomórkowa, jednojądrzaste komórki krwi obwodowej, klirens kreatyniny, nośniki anionów organicznych, przesączanie kłębuszkowe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, schyłkowa niewydolność nerek, skala Childa-Pugha-Turcotte’a, stężenie w surowicy, tenofowir dizoproksylu, transport kanalikowy, wydalanie z moczem, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Synoptis 0,5 mg
Entecavir Synoptis to lek przeciwwirusowy zawierający entekawir jednowodny w dawkach 0,5 mg lub 1 mg, stosowany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV). Wskazany jest u dorosłych pacjentów z wyrównaną czynnością wątroby wykazujących aktywną replikację HBV, trwałe podwyższenie aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzony stan zapalny i/lub zwłóknienie, a także u pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby. Lek jest również zalecany u pacjentów z opornością na lamiwudynę. W populacji pediatrycznej (wiek 2 do <18 lat) stosuje się go u dzieci z wyrównaną czynnością wątroby, aktywną replikacją wirusa, podwyższonym AlAT oraz umiarkowanym do ciężkiego stanem zapalnym i/lub zwłóknieniem wątroby, którzy nie byli wcześniej leczeni analogami nukleozydów.
aminotransferaza alaninowa, analogi nukleozydów, antygen HBeAg, czynna replikacja wirusa, działania niepożądane, enzymy wątrobowe, laktoza jednowodna, lamiwudyna, niewyrównana czynność wątroby, podwyższona aktywność AlAT, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa HBV, tabletka powlekana, wiremia HBV DNA, wyrównana czynność wątroby, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Entecavir Synoptis 0,5 mg
Entecavir Synoptis, zawierający entekawir, jest skutecznym lekiem przeciwwirusowym stosowanym w terapii przewlekłego zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B. Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na substancję czynną lub którąkolwiek substancję pomocniczą. Preparat w dawce 0,5 mg zawiera 121 mg laktozy jednowodnej, natomiast dawka 1 mg zawiera 242 mg laktozy jednowodnej oraz 0,6 mg maltodekstryny (glukozy), co wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z nietolerancją laktozy, niedoborem laktazy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy oraz zaburzeniami gospodarki węglowodanowej, w tym cukrzycą. Wystąpienie objawów nadwrażliwości, takich jak wysypka, świąd, duszność, obrzęk krtani czy wstrząs anafilaktyczny, wymaga natychmiastowego przerwania terapii i wdrożenia odpowiedniego leczenia przeciwalergicznego.
analog nukleotydowy, analog nukleozydowy, Entecavir Synoptis, entekawir, farmakoterapia, laktoza jednowodna, lek przeciwwirusowy, maltodekstryna, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, postępowanie przeciwalergiczne, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, reakcja niepożądana, skurcz oskrzeli, substancja pomocnicza, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia gospodarki węglowodanowej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Interakcje leku – Entecavir Ranbaxy 0,5 mg
Entekawir, stosowany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, jest wydalany głównie przez nerki, co stanowi kluczowy mechanizm potencjalnych interakcji lekowych. Nie jest metabolizowany przez enzymy CYP450, co ogranicza ryzyko interakcji farmakokinetycznych z lekami metabolizowanymi przez ten układ. Badania kliniczne wykazały brak istotnych interakcji entekawiru z lamiwudyną, adefowirem i tenofowirem, co pozwala na ich jednoczesne stosowanie bez konieczności modyfikacji dawkowania. Jednakże, jednoczesne podawanie entekawiru z lekami nefrotoksycznymi (np. aminoglikozydy, NLPZ, cyklosporyna, takrolimus) lub lekami wydalanymi przez aktywny transport kanalikowy (np. probenecyd) może prowadzić do zwiększenia stężenia entekawiru i/lub tych leków w osoczu, co wymaga ścisłego monitorowania parametrów czynności nerek oraz działań niepożądanych.
adefowir, aktywny transport kanalikowy, alkohol etylowy, aminoglikozyd, cyklosporyna, cytochrom P450, czynność nerek, czynność wątroby, dipiwoksyl adefowiru, entekawir, fumaran dizoproksylu tenofowiru, hepatotoksyczność, lamiwudyna, lek nefrotoksyczny, NLPZ, probenecyd, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, takrolimus, tenofowir, wydzielanie kanalikowe - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Entecavir Aurovitas 1 mg
Entekawir, stosowany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, w postaci tabletek powlekanych Entecavir Aurovitas (0,5 mg i 1 mg), może wywoływać działania niepożądane istotnie wpływające na zdolności psychomotoryczne pacjentów. Do najczęstszych objawów należą zawroty głowy, zmęczenie oraz senność, które mogą zaburzać orientację przestrzenną, koordynację ruchową, koncentrację oraz wydłużać czas reakcji, co bezpośrednio zwiększa ryzyko wypadków podczas prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Brak specjalistycznych badań oceniających wpływ entekawiru na zdolność prowadzenia pojazdów wymaga od lekarzy szczególnej ostrożności i indywidualnej oceny ryzyka u pacjenta, uwzględniając jego historię farmakologiczną, styl życia oraz współistniejące schorzenia.
bezpieczeństwo farmakoterapii, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, działanie sedatywne, Entecavir Aurovitas, entekawiur, faza leczenia, funkcja poznawcza, obsługa maszyn, pojazd mechaniczny, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, schemat dawkowania, sprawność psychomotoryczna, tabletka powlekana, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zawrót głowy - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Entecavir Synoptis 0,5 mg
Entekawir, stosowany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV), wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Ze względu na brak pełnych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania u kobiet ciężarnych, zaleca się stosowanie skutecznej antykoncepcji podczas terapii entekawirem. W przypadku ciąży lek powinien być stosowany wyłącznie w sytuacjach bezwzględnej konieczności medycznej, po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka. Badania na zwierzętach wykazały szkodliwy wpływ wysokich dawek entekawiru na reprodukcję, jednak brak jest jednoznacznych danych dotyczących wpływu na rozwój płodu u ludzi. Należy również przestrzegać standardowych procedur profilaktycznych zapobiegających wertykalnej transmisji HBV z matki na dziecko, niezależnie od stosowania leku.
badanie na zwierzętach, badanie toksykologiczne, Entecavir Synoptis, entekawir, karmienie piersią, metoda antykoncepcji, mleko kobiece, model zwierzęcy, profilaktyka zakażeń, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, transmisja wertykalna wirusa HBV, wiek rozrodczy, wirus HBV, wpływ na płodność, WZW typu B, zakażenie noworodka wirusem HBV - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Tenofovir disoproxil Accord 245 mg
Tenofovir disoproxil Accord jest wskazany w leczeniu zakażenia HIV-1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, z dawką standardową 245 mg doustnie raz na dobę u dorosłych i młodzieży ≥12 lat i masie ciała ≥35 kg. Dla dzieci dostępne są formy granulatu 33 mg/g (2–<12 lat, masa ciała <17 kg) oraz tabletki o zmniejszonej mocy (6–<12 lat). Leczenie powinno być prowadzone przez lekarza doświadczonego w terapii HIV i WZW B, z uwzględnieniem ryzyka oporności HBV oraz toksyczności na kości i nerki. Optymalna długość terapii nie jest ustalona; u pacjentów HBeAg-dodatnich bez marskości leczenie trwa co najmniej 12 miesięcy po serokonwersji HBe, a u HBeAg-ujemnych do serokonwersji HBs lub utraty skuteczności, z regularnym monitorowaniem AlAT i DNA HBV. Przerwanie terapii u pacjentów z marskością jest niewskazane.
dawkowanie doustne, DNA HBV, HBeAg-dodatni, hemodializa, klirens kreatyniny, marskość wątroby, niewyrównana choroba wątroby, oporność wirusa HBV, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, supresja wirusa, supresja wirusologiczna, tenofowir dizoproksyl, toksyczność nerkowa, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie HIV, zakażenie HIV-1, zaostrzenie zapalenia wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Entekavir Adamed 0,5 mg
Entekawir jest głównie wydalany przez nerki, co ma kluczowe znaczenie dla potencjalnych interakcji lekowych, zwłaszcza z lekami nefrotoksycznymi lub tymi eliminowanymi przez aktywny transport kanalikowy. Leki takie jak aminoglikozydy, niesteroidowe leki przeciwzapalne w dużych dawkach czy inhibitory kalcyneuryny mogą powodować wzrost stężenia entekawiru w osoczu, co wymaga ścisłego monitorowania działań niepożądanych. Badania farmakokinetyczne wykazały brak istotnych interakcji entekawiru z lamiwudyną, dipiwoksylem adefowiru oraz fumaranem dizoproksylu tenofowiru, a także brak wpływu na enzymy CYP450, co minimalizuje ryzyko interakcji z lekami metabolizowanymi przez ten układ enzymatyczny. W populacji dorosłych nie zaobserwowano istotnych interakcji, jednak brak jest danych dotyczących populacji pediatrycznej.
aktywne wydzielanie kanalikowe, aktywny transport nerkowy, aminoglikozyd, cyklosporyna, dipiwoksyl adefowiru, entekawir, enzymy cytochromu P450, fumaran dizoproksylu tenofowiru, inhibitor kalcyneuryny, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakokinetyczna, interakcja lekowa, lamiwudyna, lek immunosupresyjny, lek nefrotoksyczny, lek przeciwretrowirusowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, takrolimus, terapia entekawirem, układ cytochromu P450, wydalanie nerkowe, WZW B, zakażenie HBV, zakażenie HIV - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Fomed 0,5 mg
Entecavir Fomed w dawce 0,5 mg (entekawir jednowodny) jest wskazany w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV) u dorosłych i dzieci (2-18 lat) z aktywną replikacją wirusa, podwyższoną aktywnością aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzonym stanem zapalnym i/lub zwłóknieniem wątroby. U dorosłych lek stosuje się zarówno u pacjentów z wyrównaną, jak i niewyrównaną czynnością wątroby, niezależnie od statusu HBeAg, w tym także u osób z opornością na lamiwudynę. U dzieci i młodzieży terapia jest przeznaczona wyłącznie dla pacjentów z wyrównaną czynnością wątroby, wymagających potwierdzenia aktywnej choroby biopsją wątroby. Przed rozpoczęciem leczenia należy uwzględnić szczegółowe wytyczne dotyczące dawkowania i monitorowania terapii zawarte w charakterystyce produktu leczniczego.
aminotransferaza alaninowa, analogi nukleozydów, antygen HBeAg, badanie histologiczne, biopsja wątroby, entekawirem, lamiwudyna, nietolerancja laktozy, niewyrównana czynność wątroby, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa, terapia przeciwwirusowa, wyrównana czynność wątroby, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Polpharma 0,5 mg
Entecavir Polpharma jest lekiem przeciwwirusowym stosowanym w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV) u dorosłych oraz dzieci i młodzieży (2-18 lat) z wyrównaną lub niewyrównaną czynnością wątroby. Wskazania obejmują aktywną replikację HBV, trwałe podwyższenie aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT), oraz histologicznie potwierdzony stan zapalny i/lub zwłóknienie wątroby. Lek dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 0,5 mg i 1 mg entekawiru jednowodnego, z zawartością laktozy odpowiednio 120,97 mg i 241,94 mg na tabletkę. Preparat jest wskazany zarówno u pacjentów HBeAg dodatnich, jak i ujemnych, którzy nie byli wcześniej leczeni analogami nukleozydów, z uwzględnieniem szczególnych zaleceń w przypadku wcześniejszej terapii lamiwudyną.
aminotransferaza alaninowa, analog nukleozydu, antygen HBeAg, biopsja wątroby, entekawir, lamiwudyna, lek przeciwwirusowy, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewyrównana czynność wątroby, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa HBV, stan zapalny wątroby, tabletka powlekana, terapia przeciwwirusowa, wyrównana czynność wątroby, zakażenie HBV, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwłóknienie wątroby - Leksykon substancji czynnych
Tenofowir – Wskazania do stosowania
Tenofowir dizoproksyl, nukleotydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy (NRTI), jest stosowany w terapii zakażeń HIV-1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV). Preparaty zawierające tenofowir dizoproksyl w dawce 245 mg, samodzielnie lub w połączeniu z emtrycytabiną (200 mg), są wskazane u dorosłych i młodzieży (12-18 lat) w określonych sytuacjach klinicznych. W leczeniu HIV-1 stosuje się go u pacjentów nieleczonych wcześniej z wysokim mianem wirusa (>100 000 kopii/ml) oraz u tych, u których wcześniejsza terapia zakończyła się niepowodzeniem na wczesnym etapie (<10 000 kopii/ml). U młodzieży z zakażeniem HIV-1 wskazaniem do terapii jest oporność na NRTI lub toksyczność leków pierwszego rzutu. W przypadku HBV, tenofowir jest zalecany u dorosłych z wyrównaną czynnością wątroby i aktywną replikacją wirusa, podwyższoną aktywnością AlAT oraz potwierdzonym stanem zapalnym lub zwłóknieniem, a także u pacjentów z opornością na lamiwudynę lub niewyrównaną czynnością wątroby. Młodzież z HBV kwalifikuje się do leczenia przy aktywnej chorobie immunologicznej i umiarkowanym do ciężkiego stanie zapalnym w badaniu histologicznym.
aminotransferaza alaninowa, czynna replikacja wirusa, czynny stan zapalny, emtrycytabina, interakcje lekowe, lek przeciwretrowirusowy, niewyrównana czynność wątroby, nukleotydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, oporność na lamiwudynę, oporność na NRTI, oporność wirusowa, preparat złożony, profilaktyka przedekspozycyjna, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, tenofowir dizoproksyl, terapia przeciwretrowirusowa, wyrównana czynność wątroby, zakażenie HIV-1, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Lamivudine Aurovitas 100 mg
Lamiwudyna (Lamivudine Aurovitas, 100 mg), stosowana w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, może wpływać na zdolność pacjenta do prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn ze względu na występowanie działań niepożądanych takich jak zmęczenie i złe samopoczucie. Te objawy mogą obniżać koncentrację oraz koordynację psychoruchową, co jest kluczowe dla bezpiecznego wykonywania wymienionych czynności. Lekarz powinien indywidualnie ocenić stan kliniczny pacjenta, uwzględniając zarówno zaawansowanie choroby, jak i profil działań niepożądanych lamiwudyny, które mogą różnić się w zależności od pacjenta.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane lamiwudyny, funkcja psychomotoryczna, koncentracja uwagi, koordynacja psychoruchowa, lamiwudyna, obsługa maszyn, prowadzenie pojazdów, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, przewlekłe WZW typu B, reakcja na lek, sprawność psychofizyczna, tabletka powlekana, terapia lamiwudyną, złe samopoczucie, zmęczenie - Leksykon substancji czynnych
Entekawir – Przedawkowanie
Entekawir, stosowany w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, wykazuje wysoki profil bezpieczeństwa nawet przy dawkach znacznie przekraczających standardowe 0,5 mg lub 1 mg na dobę. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano niespodziewanych działań niepożądanych u zdrowych ochotników przy dawkach do 20 mg/dobę przez 14 dni oraz jednorazowej dawce do 40 mg. Brak jest jednak danych dotyczących przedawkowania powyżej 40 mg, co sugeruje potencjalne zwiększone ryzyko działań toksycznych. W przypadku podejrzenia przedawkowania konieczne jest ścisłe monitorowanie parametrów życiowych oraz funkcji wątroby (ALT, AST, bilirubina) i nerek (kreatynina, mocznik), a także obserwacja pod kątem neurotoksyczności.
antidotum, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, działanie toksyczne, entekawir, enzymy wątrobowe, funkcja nerek, funkcja wątroby, leczenie wspomagające, morfologia krwi obwodowej, neurotoksyczność, parametry życiowe, podejrzenie przedawkowania, profil bezpieczeństwa, przedawkowanie entekawiru, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, toksyczność, wirusowe zapalenie wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Aurovitas 1 mg
Entecavir Aurovitas, dostępny w dawkach 0,5 mg i 1 mg w formie tabletek powlekanych, zawiera entekawir jednowodny – lek przeciwwirusowy stosowany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV). Wskazania obejmują dorosłych pacjentów z wyrównaną czynnością wątroby, u których stwierdzono aktywną replikację HBV, trwałe podwyższenie aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzony aktywny stan zapalny i/lub zwłóknienie wątroby. Lek jest również stosowany u pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby, wymagających jednak szczegółowego monitorowania. Entecavir jest skuteczny zarówno u pacjentów z dodatnim, jak i ujemnym wynikiem antygenu HBeAg, a także u osób wcześniej nieleczonych analogami nukleozydów. Ponadto, preparat może być zalecany u pacjentów z opornością na lamiwudynę, z uwzględnieniem odpowiednich środków ostrożności i dostosowania dawkowania.
AlAT, aminotransferaza alaninowa, analog nukleozydu, antygen HBeAg, badanie histopatologiczne wątroby, czynny stan zapalny wątroby, entekawiir, lamiwudyna, niewyrównana czynność wątroby, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, przewlekłe zakażenie HBV, replikacja wirusa HBV, wiremia HBV DNA, wirus HBV, wyrównana czynność wątroby, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Zentiva 0,5 mg
Entecavir Zentiva jest wskazany w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV) u dorosłych oraz dzieci i młodzieży (2 do <18 lat) z aktywną replikacją wirusa, trwale podwyższoną aktywnością aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzonym stanem zapalnym i/lub zwłóknieniem wątroby. U dorosłych lek stosuje się zarówno u pacjentów z wyrównaną, jak i niewyrównaną czynnością wątroby, niezależnie od statusu antygenu HBeAg, pod warunkiem braku wcześniejszego leczenia analogami nukleozydów. Entecavir jest również opcją terapeutyczną u pacjentów z opornością lub nieskutecznością leczenia lamiwudyną, z uwzględnieniem szczegółowych zaleceń dotyczących dawkowania i monitorowania. Preparat dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawkach 0,5 mg i 1 mg entekawiru, zawierających odpowiednio 71,8 mg i 143,5 mg laktozy jednowodnej.
AlAT w surowicy, aminotransferaza alaninowa, analogi nukleozydów, antygen HBeAg, badanie histopatologiczne, entekawirem, entekawirem jednowodny, laktoza jednowodna, lamiwudyna, linia podziału tabletki, niewyrównana czynność wątroby, oporność na lamiwudynę, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa, stan zapalny wątroby, tabletka powlekana, wyrównana czynność wątroby, zakażenie HBV, zwłóknienie wątroby - Leksykon substancji czynnych
Tenofowir – Właściwości farmakodynamiczne
Tenofowir dizoproksyl jest prolekiem, który w organizmie przekształca się do aktywnego metabolitu – dwufosforanu tenofowiru, będącego analogiem monofosforanu adenozyny. Mechanizm działania polega na kompetycyjnym hamowaniu odwrotnej transkryptazy HIV-1 oraz polimerazy HBV, co prowadzi do zakończenia łańcucha DNA i zahamowania replikacji wirusa. Wewnątrzkomórkowy okres półtrwania aktywnego metabolitu wynosi 10 godzin w pobudzonych PBMC oraz do 50 godzin w komórkach spoczynkowych. Wartości EC50 dla laboratoryjnego szczepu HIV-1IIIB wynoszą 1-6 μmol/l, a dla pierwotnych izolatów HIV-1 podtypu B – 1,1 μmol/l. Tenofowir wykazuje również aktywność przeciwwirusową wobec różnych podtypów HIV-1 oraz HIV-2 (EC50 = 4,9 μmol/l). W przypadku HBV, EC50 wynosi 0,14-1,5 μmol/l, przy CC50 > 100 μmol/l, co świadczy o wysokim indeksie terapeutycznym. W badaniach klinicznych dawka 245 mg tenofowiru dizoproksylu wykazała skuteczność u pacjentów z opornością na inhibitory nukleozydowe, choć obecność mutacji K65R i mutacji związanych z analogami tymidyny (TAM) może obniżać wrażliwość wirusa na lek.
aktywność AlAT, antygen HBeAg, difosforan tenofowiru, inhibitor odwrotnej transkryptazy, inhibitor proteazy, jednojądrowe komórki krwi obwodowej, komórki HepG2, leczenie przeciwretrowirusowe, monocyty, mutacja K65R, mutacja M184V, mutacje TAM, niewyrównana czynność wątroby, odpowiedź biochemiczna, odpowiedź serologiczna, odwrotna transkryptaza HIV-1, oporność na entekawir, oporność na lamiwudynę, PBMC, polimeraza HBV, profilaktyka przedekspozycyjna, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, tenofowir, tenofowir dizoproksyl, terminator łańcucha DNA, ujemny HBeAg, wirus niedoboru odporności, wyrównana czynność wątroby, zapalenie wątroby typu B - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Polpharma 1 mg
Entecavir Polpharma to lek przeciwwirusowy z grupy analogów nukleozydów, stosowany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV) u dorosłych oraz dzieci i młodzieży (2-18 lat) z wyrównaną czynnością wątroby. Wskazania obejmują pacjentów z aktywną replikacją wirusa, trwale podwyższonym poziomem aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzonym stanem zapalnym i/lub zwłóknieniem wątroby. Lek jest skuteczny zarówno u pacjentów z dodatnim, jak i ujemnym wynikiem antygenu HBeAg, a także u osób, u których wcześniejsza terapia lamiwudyną była nieskuteczna, z uwzględnieniem ryzyka oporności krzyżowej. Decyzja o leczeniu pediatrycznym powinna uwzględniać indywidualną ocenę korzyści i ryzyka, w tym długoterminowe bezpieczeństwo stosowania.
aminotransferaza alaninowa, analog nukleozydu, antygen HBeAg, działanie niepożądane, entekawir, lamiwudyna, lek przeciwwirusowy, nietolerancja laktozy, niewyrównana czynność wątroby, oporność krzyżowa, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa, stan zapalny wątroby, tabletka powlekana, wyrównana czynność wątroby, zaburzenie czynności nerek, zakażenie HBV, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Entecavir Aurovitas 1 mg
Entekawir, stosowany w dawkach 0,5 mg i 1 mg u pacjentów z przewlekłym wirusowym zapaleniem wątroby typu B, wykazuje profil bezpieczeństwa porównywalny z lamiwudyną. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są bóle głowy (9%), zmęczenie (6%), zawroty głowy (4%) oraz nudności (3%). W trakcie terapii mogą wystąpić zaostrzenia zapalenia wątroby, manifestujące się wzrostem aktywności AlAT powyżej 10-krotnej górnej granicy normy i ponad 2-krotnym wzrostem względem wartości początkowej u 2% pacjentów nieleczonych wcześniej nukleozydami oraz u 2% pacjentów nie odpowiadających na lamiwudynę. Mediana czasu do wystąpienia tych zaostrzeń wynosi 4-5 tygodni, a większość przypadków ustępuje podczas kontynuacji leczenia. Po zakończeniu terapii entekawirem obserwuje się ryzyko ostrego nasilenia zapalenia wątroby, z częstością 6% u pacjentów wcześniej nieleczonych nukleozydami i 11% u pacjentów nie odpowiadających na lamiwudynę, zwykle w okresie 23-24 tygodni po zakończeniu leczenia.
aktywność AlAT, aktywność amylazy, aktywność lipazy, antygen HBeAg, bilirubina całkowita, ból głowy, dipiwoksyl adefowiru, entekawir, lamiwudyna, leczenie przeciwretrowirusowe, liczba płytek krwi, małopłytkowość, neutropenia, niewyrównana czynność wątroby, nudność, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, rak wątrobowokomórkowy, skala Child-Turcotte-Pugh, stężenie albumin, wyrównana czynność wątroby, zakażenie HIV, zaostrzenie zapalenia wątroby, zawrót głowy, zmniejszenie stężenia wodorowęglanów - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Entecavir Polpharma 0,5 mg
Entekawir jest zalecany do leczenia przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, a jego dawkowanie powinno być dostosowane przez lekarza z doświadczeniem w terapii tej choroby. U dorosłych pacjentów nieleczonych wcześniej analogami nukleozydów zaleca się dawkę 0,5 mg raz na dobę, niezależnie od posiłków, natomiast u pacjentów z opornością na lamiwudynę (LVDr) lub niewyrównaną czynnością wątroby dawka wynosi 1 mg raz na dobę i powinna być podawana na czczo (minimum 2 godziny przed lub po posiłku). Terapia powinna trwać co najmniej 12 miesięcy po serokonwersji HBeAg lub do uzyskania serokonwersji HBs, z regularnym monitorowaniem aktywności AlAT i wiremii. U dzieci o masie ciała powyżej 32,6 kg stosuje się tabletki 0,5 mg, a u mniejszych pacjentów roztwór doustny, z uwzględnieniem podwyższonej aktywności AlAT przez co najmniej 6-12 miesięcy w zależności od statusu HBeAg. Dawkowanie u pacjentów z niewydolnością nerek wymaga modyfikacji w zależności od klirensu kreatyniny, np. przy klirensie 30-49 ml/min dawka u pacjentów nieleczonych uprzednio to 0,25 mg raz na dobę lub 0,5 mg co 48 godzin, a u pacjentów z opornością lub niewyrównaną czynnością wątroby 0,5 mg raz na dobę.
AlAT, analog nukleozydu, antygen HBeAg, dializa otrzewnowa, DNA HBV, HBeAg, hemodializa, klirens kreatyniny, lamiwudyna, marskość wątroby, monoterapia entekawirem, mutacja LVDr, niewyrównana czynność wątroby, odpowiedź wirusologiczna, oporność krzyżowa, oporność na lamiwudynę, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, roztwór doustny, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, tabletka powlekana, terapia skojarzona, wiremia, wyrównana czynność wątroby - Leksykon substancji czynnych
Entekawir – Interakcje
Entekawir, stosowany w terapii przewlekłego WZW B, jest eliminowany głównie przez nerki, co determinuje jego profil interakcji farmakokinetycznych. Nie wykazuje on wpływu na enzymy cytochromu P450 (CYP450), nie będąc ich substratem, inhibitorem ani induktorem, co minimalizuje ryzyko interakcji z lekami metabolizowanymi przez ten układ. Badania nie wykazały istotnych interakcji farmakokinetycznych entekawiru z lamiwudyną, adefowirem dipiwoksylem ani tenofowirem. Jednakże, ze względu na nerkową eliminację, jednoczesne stosowanie entekawiru z lekami nefrotoksycznymi (np. aminoglikozydy, cyklosporyna, takrolimus), niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) w dużych dawkach lub lekami konkurującymi o aktywny transport kanalikowy może prowadzić do zwiększenia stężenia entekawiru i/lub tych leków w osoczu, co wymaga ścisłego monitorowania funkcji nerek (kreatynina, eGFR) oraz działań niepożądanych.
adefowir, adefowir dipiwoksyl, adherencja terapeutyczna, aminoglikozydy, cyklosporyna, CYP2E1, cytochrom P450, dehydrogenaza alkoholowa, EGFR, entekawir, farmakokinetyka entekawiru, fumaran dizoproksylu tenofowiru, interakcja farmakokinetyczna, lamiwudyna, leki nefrotoksyczne, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, probenecyd, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, takrolimus, tenofowir, transport kanalikowy, wankomycyna, wydalanie nerkowe, wydzielanie kanalikowe, WZW B - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Abacavir + Lamivudine Sandoz
Produkt Abacavir + Lamivudine Sandoz (600 mg + 300 mg) wiąże się z ryzykiem reakcji nadwrażliwości na abakawir, które mogą być zagrażające życiu, szczególnie u pacjentów z allelem HLA-B*5701. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest potwierdzenie statusu HLA-B*5701, a u nosicieli tego allelu lub pacjentów z wcześniejszymi reakcjami na abakawir leczenie jest przeciwwskazane. Objawy nadwrażliwości pojawiają się zwykle w ciągu pierwszych 6 tygodni (mediana 11 dni) i obejmują gorączkę, wysypkę, objawy ze strony układu oddechowego i pokarmowego. W przypadku podejrzenia reakcji nadwrażliwości lek należy natychmiast odstawić, a ponowne podanie abakawiru jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko ciężkich, zagrażających życiu powikłań. Ponadto, leczenie może powodować wzrost masy ciała oraz stężenia lipidów i glukozy, co wymaga regularnej kontroli parametrów metabolicznych. U pacjentów z klirensem kreatyniny 30-49 ml/min obserwuje się 1,6-3,3-krotny wzrost ekspozycji na lamiwudynę, co zwiększa ryzyko toksyczności hematologicznej i wymaga monitorowania oraz ewentualnej zmiany schematu terapeutycznego.
autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, ciężki niedobór odporności, klirens kreatyniny, martwica kości, neutropenia i niedokrwistość, Pneumocystis jirovecii, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, reakcja nadwrażliwości na abakawir, terapia przeciwretrowirusowa, toksyczność hematologiczna, zaburzenie czynności mitochondriów, zakażenie oportunistyczne, zapalenie siatkówki, zapalenie trzustki, zapalenie żołądkowo-jelitowe, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie sercowo-naczyniowe, zespół reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Tenofovir disoproxil Aurovitas 245 mg
Tenofovir disoproxil Aurovitas w dawce 245 mg, podawany raz na dobę podczas posiłku, jest wskazany w leczeniu zakażenia HIV-1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat o masie ciała ≥35 kg. Terapia powinna być prowadzona pod nadzorem doświadczonego lekarza, z uwzględnieniem indywidualnego doboru czasu trwania leczenia, zwłaszcza w zależności od statusu HBeAg i obecności marskości wątroby. U pacjentów z HBeAg-dodatnim bez marskości leczenie kontynuuje się co najmniej 12 miesięcy po serokonwersji HBe lub do serokonwersji HBs, natomiast u HBeAg-ujemnych bez marskości terapia trwa do serokonwersji HBs lub utraty skuteczności, z możliwością przerwania po 3 latach stabilnej supresji wirusologicznej. U pacjentów z niewyrównaną chorobą wątroby lub marskością leczenie nie powinno być przerywane. W przypadku pominięcia dawki zaleca się przyjęcie leku w ciągu 12 godzin, a w przypadku wymiotów w ciągu godziny od podania – powtórzenie dawki.
aktywność AlAT, biodostępność, DNA HBV, hemodializa, klirens kreatyniny, marskość wątroby, miano DNA HBV, nawrót wirusologiczny, niewyrównana choroba wątroby, oporny wirus zapalenia wątroby, pacjent HBeAg-dodatni, pacjent HBeAg-ujemny, przeciwciało anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, supresja wirusologiczna, tenofowir dizoproksyl, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie HIV-1, zaostrzenie zapalenia wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Entecavir Zentiva 1 mg
Terapia entekawirem powinna być prowadzona przez lekarzy doświadczonych w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, z uwzględnieniem indywidualnego stanu klinicznego pacjenta oraz historii leczenia analogami nukleozydów. U dorosłych pacjentów nieleczonych wcześniej analogami nukleozydów z wyrównaną czynnością wątroby zalecana dawka wynosi 0,5 mg raz na dobę, podawana niezależnie od posiłków. W przypadku oporności na lamiwudynę (mutacje LVDr) lub niewyrównanej czynności wątroby dawka wzrasta do 1 mg raz na dobę, podawana na czczo (ponad 2 godziny przed i po posiłku). Terapia powinna trwać co najmniej 12 miesięcy po serokonwersji HBeAg lub do uzyskania serokonwersji HBs, z regularną oceną kliniczną, szczególnie u pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby lub marskością, u których nie zaleca się zaprzestania leczenia. U dzieci i młodzieży dawkowanie zależy od masy ciała (≥32,6 kg: 0,5 mg/dobę; <32,6 kg: roztwór doustny), a leczenie rozpoczyna się przy trwałym podwyższeniu aktywności AlAT (≥6 miesięcy dla HBeAg dodatnich, ≥12 miesięcy dla HBeAg ujemnych). Entekawir nie jest zalecany u dzieci poniżej 2 lat i masy ciała <10 kg.
aktywność AlAT, analog nukleozydu, antygen HBeAg, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, DNA HBV, klirens entekawiru, klirens kreatyniny, marskość wątroby, niewyrównana czynność wątroby, odpowiedź wirusologiczna, oporność krzyżowa, oporność na lamiwudynę, przeciwciała anty-HBe, przeciwciała anty-HBs, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, roztwór doustny entekawiru, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, supresja wirusologiczna, terapia skojarzona entekawirem - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entecavir Fomed 1 mg
Entecavir Fomed w dawce 1 mg, będący analogiem nukleozydowym, jest wskazany do leczenia przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV) u dorosłych oraz dzieci i młodzieży (2-18 lat) z potwierdzoną aktywną replikacją wirusa, trwale podwyższoną aktywnością aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzonym stanem zapalnym i/lub zwłóknieniem wątroby. Lek jest stosowany zarówno u pacjentów z wyrównaną, jak i niewyrównaną czynnością wątroby, a także u osób z niepowodzeniem terapii lamiwudyną, z uwzględnieniem ryzyka oporności krzyżowej. Kluczowe kryteria kwalifikujące do terapii to potwierdzone przewlekłe zakażenie HBV trwające co najmniej 6 miesięcy, obecność wiremii HBV DNA oraz odpowiednia ocena funkcji wątroby. Entecavir Fomed jest dostępny w postaci tabletek powlekanych o wymiarach 10,9 x 10,5 mm, zawierających 241 mg laktozy jednowodnej, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
aminotransferaza alaninowa, analog nukleozydowy, antygen HBeAg, badanie laboratoryjne, biopsja wątroby, charakterystyka produktu leczniczego, czynny stan zapalny wątroby, lamiwudyna, nietolerancja laktozy, niewyrównana czynność wątroby, oporność krzyżowa, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, replikacja wirusa, status serologiczny, wiremia HBV DNA, wirus HBV, wyrównana czynność wątroby, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Entecavir Ranbaxy 1 mg
Terapia entekawirem w przewlekłym wirusowym zapaleniu wątroby typu B powinna być prowadzona pod nadzorem doświadczonego lekarza, z uwzględnieniem indywidualnego stanu klinicznego pacjenta oraz historii leczenia. Dawkowanie u pacjentów nieleczonych wcześniej analogami nukleozydów wynosi 0,5 mg raz na dobę, natomiast u pacjentów z opornością na lamiwudynę lub niewyrównaną czynnością wątroby zaleca się dawkę 1 mg raz na dobę, przy czym lek należy przyjmować na czczo. U dzieci i młodzieży dawkowanie zależy od masy ciała: ≥32,6 kg – 0,5 mg/dobę, <32,6 kg – roztwór doustny. W przypadku niewydolności nerek konieczna jest modyfikacja dawki w zależności od klirensu kreatyniny, np. przy klirensie 30-49 ml/min dawka u nieleczonych uprzednio to 0,25 mg raz na dobę lub 0,5 mg co 48 godzin. U pacjentów dializowanych dawka jest jeszcze niższa i podawana po zabiegu hemodializy. Nie ma konieczności modyfikacji dawki ze względu na wiek, płeć czy rasę, natomiast u pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby lub marskością leczenie nie powinno być przerywane.
aktywność AlAT, analog nukleozydu, antygen HBeAg, CAPD, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, DNA HBV, entekawir, hemodializa, klirens kreatyniny, lamiwudyna, marskość wątroby, monoterapia entekawirem, mutacja warunkująca oporność, niewyrównana czynność wątroby, odpowiedź wirusologiczna, oporność krzyżowa, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, roztwór doustny, serokonwersja HBe, serokonwersja HBs, terapia skojarzona, wiremia, wyrównana czynność wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Entecavir Zentiva 0,5 mg
Entekawir, stosowany w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych z udziałem 1720 pacjentów z wyrównaną czynnością wątroby, w tym 862 leczonych entekawirem (dawki 0,5 mg i 1 mg/dobę) oraz 858 lamiwudyną, przez okres do 107 tygodni. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to bóle głowy (9%), zmęczenie (6%), zawroty głowy (4%) i nudności (3%). Rzadko występują reakcje anafilaktoidalne, a także zaostrzenia zapalenia wątroby w trakcie i po zakończeniu terapii. W trakcie leczenia notowano również przypadki kwasicy mleczanowej, często związanej z dekompensacją wątroby. W badaniach laboratoryjnych u pacjentów nieleczonych wcześniej analogami nukleozydów aktywność AlAT przekraczająca 3-krotnie wartość początkową wystąpiła u 5%, a u mniej niż 1% stwierdzono jednoczesne podwyższenie AlAT i bilirubiny całkowitej ponad 2-krotnie powyżej normy. Aktywność amylazy i lipazy przekraczająca 3-krotnie wartość początkową występowała odpowiednio u 2% i 11% pacjentów.
aktywność AlAT, aktywność amylazy, aktywność lipazy, analog nukleozydu, antygen HBeAg, bezsenność, ból głowy, dekompensacja czynności wątroby, dipiwoksyl adefowiru, dyspepsja, entekawir, klasyfikacja Child-Turcotte-Pugh, kwasica mleczanowa, lamiwudyna, leczenie przeciwretrowirusowe, liczba płytek krwi, neutropenia, niewyrównana czynność wątroby, nudności, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, rak wątrobowokomórkowy, reakcja anafilaktoidalna, senność, stężenie albumin, stężenie bilirubiny całkowitej, wyrównana czynność wątroby, wysypka, zaostrzenie zapalenia wątroby, zawroty głowy, zwiększenie aktywności aminotransferaz