biosynteza kwasów żółciowych

Biosynteza kwasów żółciowych to złożony proces biochemiczny, podczas którego cholesterol ulega przekształceniu w kwasy żółciowe. Jest to główny szlak katabolizmu cholesterolu w organizmie człowieka, odpowiadający za eliminację około 50% dziennej puli tego związku.

Proces ten zachodzi głównie w hepatocytach i obejmuje szereg reakcji enzymatycznych, z których kluczową rolę odgrywa 7α-hydroksylaza cholesterolu (CYP7A1) – enzym będący czynnikiem limitującym szybkość biosyntezy kwasów żółciowych. Wyróżnia się dwa główne szlaki biosyntezy: klasyczny (neutralny), rozpoczynający się od 7α-hydroksylacji cholesterolu, oraz alternatywny (kwasowy), inicjowany przez 27-hydroksylację.

W wyniku biosyntezy powstają pierwotne kwasy żółciowe: kwas cholowy i chenodeoksycholowy, które następnie ulegają koniugacji z glicyną lub tauryną, zwiększając swoją rozpuszczalność w wodzie. Regulacja biosyntezy kwasów żółciowych odbywa się głównie na zasadzie ujemnego sprzężenia zwrotnego poprzez receptory jądrowe FXR (farnesoid X receptor), które są aktywowane przez same kwasy żółciowe.

Zaburzenia biosyntezy kwasów żółciowych mogą prowadzić do różnorodnych chorób wątroby i dróg żółciowych, w tym do cholestazy, kamicy żółciowej czy dziedzicznych zaburzeń metabolicznych. Identyfikacja defektów enzymatycznych w szlaku biosyntezy kwasów żółciowych ma istotne znaczenie diagnostyczne i terapeutyczne w hepatologii.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl