środek konserwujący
Środek konserwujący to substancja dodawana do produktów farmaceutycznych, kosmetyków oraz żywności w celu przedłużenia ich trwałości i zapobiegania rozwojowi drobnoustrojów. W medycynie stosuje się je głównie w lekach, szczególnie w preparatach wielodawkowych, by zachowały stabilność mikrobiologiczną przez cały okres użytkowania.
Najczęściej stosowane środki konserwujące w farmacji to parabeny (metylu, etylu, propylu), benzoesan sodu, kwas benzoesowy, chlorek benzalkoniowy, fenol i alkohol benzylowy. Wybór konkretnego konserwantu zależy od pH preparatu, kompatybilności z substancją czynną oraz docelowej grupy pacjentów.
Warto zaznaczyć, że środki konserwujące mogą powodować reakcje nadwrażliwości u predysponowanych pacjentów. Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu leków okulistycznych zawierających konserwanty u pacjentów z zespołem suchego oka oraz przy długotrwałej terapii. W wielu preparatach medycznych istnieją obecnie alternatywne wersje bez konserwantów, dedykowane dla pacjentów z nadwrażliwością.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Silicea – Dawkowanie i sposób podawania
Silicea, substancja aktywna w preparacie Homeoptic, występuje w stężeniu 5 CH, co odpowiada 0,25 g na 100 g kropli do oczu. Preparat ten, pozbawiony środków konserwujących, jest przeznaczony do stosowania miejscowego u dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 6 roku życia, w dawce 1-2 krople do worka spojówkowego, 2-4 razy dziennie, maksymalnie 8 kropli na dobę. Stosowanie u dzieci poniżej 6 lat nie jest zalecane z powodu braku danych. Terapia nie powinna trwać dłużej niż kilka dni; w przypadku braku poprawy konieczna jest konsultacja lekarska w celu weryfikacji diagnozy i ewentualnej modyfikacji leczenia.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Elymbus 0,1 mg/g
W badaniu klinicznym III fazy oceniano bezpieczeństwo i skuteczność żelu do oczu Elymbus zawierającego 0,1 mg/g bimatoprostu, pozbawionego konserwantów, w porównaniu do referencyjnego preparatu z konserwantem (0,1 mg/ml). W badaniu uczestniczyło 236 pacjentów, a czas trwania terapii wynosił 3 miesiące. Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były przekrwienie spojówek (6,8%), podrażnienie oka (5,1%), uczucie obecności ciała obcego (2,5%), suchość oka (2,5%) oraz przejściowe niewyraźne widzenie (2,1%). Wszystkie działania niepożądane miały charakter łagodny lub umiarkowany, dotyczyły głównie miejscowych reakcji w obrębie oka i ustępowały samoistnie lub po odstawieniu leku. Nie odnotowano ciężkich działań niepożądanych.
bimatoprost, ciało obce w oku, niewyraźne widzenie, opalizujący żel, pieczenie oka, podrażnienie oka, przekrwienie spojówek, rozszerzenie naczyń krwionośnych, środek konserwujący, suchość oka, uczucie piasku pod powiekami, zaburzenia oka, zaburzenia ostrości widzenia, zaczerwienienie białkówki, żel do oczu - Leksykon leków
Skład i postać leku – Endoxan 1000 mg
Endoxan w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań zawiera 1 g cyklofosfamidu jednowodnego (1069 mg substancji czynnej) w fiolce. Produkt jest bez substancji pomocniczych, przechowywany poniżej 25°C, z okresem ważności 3 lata. Należy unikać stosowania fiolek z widoczną cieczą (topienie substancji czynnej), a przygotowany roztwór przechowywać w 2-8°C i zużyć w ciągu 24 godzin. Kontrola wizualna roztworu przed podaniem jest obowiązkowa, a przygotowanie musi odbywać się zgodnie z zasadami aseptyki, ze względu na brak środków konserwujących i cytotoksyczny charakter leku.
alkohol benzylowy, chlorek sodu, cyklofosfamid, lek cytotoksyczny, podanie dożylne, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, rekonstytucja, roztwór glukozy, roztwór hipotoniczny, roztwór Ringera, roztwór Ringera z mleczanami, środek konserwujący, środek przeciwbakteryjny, wlew dożylny, woda do wstrzykiwań, wstrzyknięcie dożylne - Leksykon leków
Przedawkowanie – Brofestill 0,9 mg/ml
Przedawkowanie bromfenaku w postaci kropli do oczu Brofestill (0,9 mg/ml) nie wiąże się z istotnym ryzykiem klinicznym. Miejscowe podanie większej liczby kropli nie powoduje zwiększonej ekspozycji na substancję czynną ze względu na ograniczoną pojemność worka spojówkowego i fizjologiczne wypłukiwanie nadmiaru roztworu. Badania kliniczne wykazały brak działań niepożądanych nawet przy stosowaniu dawki 2 mg/ml (ponad dwukrotnie wyższej niż w Brofestill) w schemacie 4×2 krople/dobę przez 28 dni. W skład produktu wchodzi 0,9 mg/ml bromfenaku sodowego półtorawodnego oraz 50 µg/ml chlorku benzalkoniowego jako konserwant.
Brofestill, bromfenak, bromfenak sodowy półtorawodny, chlorek benzalkoniowy, działanie niepożądane, ekspozycja miejscowa, krople do oczu, profil bezpieczeństwa, przedawkowanie doustne, przedawkowanie kropli do oczu, przedawkowanie miejscowe, przypadkowe spożycie leku, środek konserwujący, substancja czynna, worek spojówkowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Szczepionka tężcowa adsorbowana (T)
Decyzja o zastosowaniu Szczepionki tężcowej adsorbowanej (T) powinna być podejmowana przez lekarza po szczegółowej ocenie stanu pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem historii alergii oraz wcześniejszych reakcji na szczepienia, zwłaszcza te zawierające toksoid tężcowy. Szczepionka zawiera toksoid tężcowy w dawce nie mniejszej niż 40 j.m. w 0,5 ml oraz adiuwant w postaci wodorotlenku glinu (do 1,25 mg Al³⁺), co może zwiększać ryzyko miejscowych reakcji poszczepiennych, takich jak zaczerwienienie i bolesność. Ponadto, obecność tiomersalu jako środka konserwującego wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z nadwrażliwością na ten związek, co powinno być dokładnie zweryfikowane w wywiadzie lekarskim.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Guajazyl 125 mg/5 ml
Guajazyl to syrop doustny zawierający 125 mg gwajafenezyny (Guaifenesinum) w 5 ml preparatu, stosowany jako środek mukolityczny. Syrop charakteryzuje się płynną, homogeniczną konsystencją, co ułatwia dawkowanie, zwłaszcza u pacjentów z trudnościami w połykaniu. Preparat zawiera substancje pomocnicze takie jak sacharoza, czerwień koszenilowa (E 124), etylu parahydroksybenzoesan, etanol, esencję rumową, powidon oraz wodę oczyszczoną. Należy zwrócić uwagę na potencjalne działania niepożądane lub przeciwwskazania związane z obecnością sacharozy, barwnika E 124, parabenów oraz etanolu, szczególnie u pacjentów z alergiami, cukrzycą lub wrażliwością na alkohol.
aktywność farmakologiczna, czerwień koszenilowa, dysfagia, etanol, etylu parahydroksybenzoesan, gwajafenezyna, interakcja lekowa, niezgodność farmaceutyczna, powidon, sacharoza, środek konserwujący, stabilność substancji czynnej, substancja pomocnicza, syrop, utrata sterylności, właściwości fizykochemiczne, właściwości organoleptyczne - Leksykon leków
Skład i postać leku – Prattack 1 mg/ml
PRATTACK to krople do oczu w postaci roztworu o stężeniu 1 mg/ml pranoprofenu, przeznaczone do miejscowego stosowania okulistycznego. Produkt zawiera substancje pomocnicze o znanym działaniu, takie jak benzalkoniowy chlorek (0,07 mg/ml) pełniący funkcję środka konserwującego oraz bor (3,7 mg/ml) jako składnik buforujący pH roztworu. Preparat jest dostępny w butelce polipropylenowej z kroplomierzem o pojemności 5 ml. Okres ważności nieotwartego opakowania wynosi 3 lata, natomiast po pierwszym otwarciu lek należy zużyć w ciągu 4 tygodni, przechowując go w temperaturze poniżej 25°C i chroniąc przed światłem.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Envil gardło (2,9 mg + 1,96 mg + 25,6 mg)/ml
Envil gardło to aerozol do stosowania miejscowego w jamie ustnej, zawierający trzy substancje czynne: chlorek cetylopirydyniowy (2,9 mg/ml) o działaniu antyseptycznym, chlorowodorek lidokainy jednowodny (1,96 mg/ml) jako środek miejscowo znieczulający oraz glukonian cynku (25,6 mg/ml, odpowiadający 3,7 mg jonów cynku) wykazujący właściwości przeciwzapalne. Standardowa dawka to 0,17 ml roztworu, a zalecane stosowanie to 3 dawki (0,51 ml), co dostarcza odpowiednio 1,5 mg chlorku cetylopirydyniowego, 1,0 mg lidokainy oraz 13,065 mg glukonianu cynku (1,875 mg jonów cynku). Preparat zawiera również etanol (9 mg w pojedynczej dawce, 27 mg w trzech dawkach), lewomentol, glicerol i sukralozę jako substancje pomocnicze, co wpływa na komfort stosowania i stabilność produktu.
aerozol do jamy ustnej, chlorek cetylopirydyniowy, chlorowodorek lidokainy, działanie antyseptyczne, działanie przeciwbólowe, etanol, glukonian cynku, jony cynku, lewomentol, pompa rozpylająca, roztwór, środek konserwujący, stan zapalny gardła, stosowanie miejscowe, substancja nawilżająca, substancja słodząca, właściwości przeciwzapalne, znieczulenie miejscowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Posterisan 166,7 mg
Maść Posterisan zawiera jako substancję czynną standaryzowaną zawiesinę zabitych bakterii Escherichia coli w stężeniu 166,7 mg/g maści, konserwowanych 3,3 mg płynnego fenolu na gram preparatu. Preparat zawiera składniki komórkowe i metabolity pochodzące z 330 mln zabitych bakterii. Wśród substancji pomocniczych znajduje się lanolina, która może wywoływać reakcje alergiczne. Działania niepożądane występują rzadko (częstość ≥1/10 000 do <1/1 000) i obejmują głównie skórne reakcje alergiczne, takie jak zaczerwienienie, świąd, wysypka czy pieczenie w miejscu aplikacji, najczęściej związane z fenolem jako środkiem konserwującym. Reakcje nadwrażliwości na lanolinę mają nieznaną częstość występowania.
Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, działanie niepożądane, Escherichia coli, farmakoterapia, fenol, lanolina, nadwrażliwość, pieczenie, płynny fenol, podrażnienie, produkt leczniczy, reakcja nadwrażliwości, skórna reakcja alergiczna, środek konserwujący, substancja czynna, świąd, wysypka, zaczerwienienie - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – CromoHexal
Produkt leczniczy CromoHEXAL, aerozol do nosa zawierający 2,8 mg sodu kromoglikanu na dawkę donosową (0,14 ml), wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko reakcji nadwrażliwości. W przypadku podejrzenia alergii na składniki preparatu, należy bezwzględnie unikać dalszego stosowania, aby zapobiec poważnym reakcjom alergicznym. Preparat zawiera również 0,014 mg chlorku benzalkoniowego jako środek konserwujący, którego długotrwałe stosowanie może prowadzić do obrzęku błony śluzowej nosa, nasilając objawy niedrożności nosa i pogarszając komfort oddychania.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Viruzine Forte 500 mg/5 ml
Viruzine Forte to syrop zawierający 100 mg inozyny pranobeksu na 1 ml, co odpowiada 500 mg substancji czynnej w standardowej dawce 5 ml. Inozyna pranobeks stanowi kompleks inozyny i 4-acetamidobenzoesanu 2-hydroksypropylodimetyloamoniowego w stosunku molarnym 1:3. Syrop zawiera również substancje pomocnicze o potencjalnym znaczeniu klinicznym, takie jak sacharoza (2,80 g/5 ml), glikol propylenowy (474 mg/5 ml), metylu parahydroksybenzoesan (6,32 mg/5 ml), propylu parahydroksybenzoesan (0,95 mg/5 ml) oraz sód (0,86 mg/5 ml). Skład uzupełniają regulatory kwasowości i pH, aromaty malinowy i bananowy oraz woda oczyszczona. Preparat ma konsystencję płynną, barwę od bezbarwnej do żółtej i smak bananowo-malinowy.
4-acetamidobenzoesan 2-hydroksypropylodimetyloamoniowy, glikol propylenowy, inozyna pranobeksu, kwas cytrynowy jednowodny, metylu parahydroksybenzoesan, niezgodność farmaceutyczna, pierścień gwarancyjny, propylu parahydroksybenzoesan, regulator kwasowości, regulator pH, sacharoza, środek konserwujący, syrop, wodorotlenek sodu - Leksykon substancji czynnych
Bromfenak – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Bromfenak, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) stosowany miejscowo w okulistyce, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko opóźnienia gojenia tkanek oka, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu z miejscowymi kortykosteroidami. U pacjentów predysponowanych do powikłań, takich jak uszkodzenia nabłonka rogówki, ścieńczenie, nadżerki, owrzodzenia czy perforacje rogówki, bromfenak może prowadzić do poważnych powikłań zagrażających widzeniu. Należy unikać stosowania u osób z nadwrażliwością krzyżową na kwas acetylosalicylowy, pochodne kwasu fenylooctowego oraz inne NLPZ. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów po powikłanych operacjach okulistycznych, z odnerwieniem rogówki, cukrzycą, chorobami powierzchni oka (np. zespół suchego oka) oraz reumatoidalnym zapaleniem stawów. W przypadku stwierdzenia uszkodzenia nabłonka rogówki, należy natychmiast przerwać terapię i monitorować stan pacjenta.
chlorek benzalkoniowy, gojenie tkanek, krwawienie do komory przedniej oka, kwas acetylosalicylowy, kwas fenylooctowy, miejscowy kortykosteroid, miejscowy NLPZ, nadwrażliwość krzyżowa, nadżerka rogówki, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk plamki żółtej, odnerwienie rogówki, operacja zaćmy, owrzodzenie rogówki, perforacja rogówki, powikłanie rogówkowe, reakcja nadwrażliwości, reumatoidalne zapalenie stawów, ścieńczenie rogówki, środek konserwujący, uszkodzenie nabłonka rogówki, zakażenie gałki ocznej, zespół suchego oka - Leksykon leków
Skład i postać leku – Ampres 10 mg/ml
Ampres to roztwór do wstrzykiwań zawierający chloroprokainę chlorowodorek w stężeniu 10 mg/ml, co oznacza, że w jednej 5 ml ampułce znajduje się 50 mg substancji czynnej. Preparat charakteryzuje się kwaśnym pH w zakresie 3,0-4,0 oraz osmolalnością 270-300 mOsm/kg, co zapewnia kompatybilność z płynami ustrojowymi. W skład leku wchodzą również substancje pomocnicze, takie jak kwas solny do regulacji pH oraz chlorek sodu w ilości 2,8 mg/ml, co jest istotne dla pacjentów na diecie niskosodowej. Ampres jest dostępny w ampułkach z przezroczystego szkła typu I, pakowanych po 10 sztuk po 5 ml każda.
ampułka, chloroprokainy chlorowodorek, dieta niskosodowa, kwas solny, odpad medyczny, okres ważności, osmolalność, płyn ustrojowy, postać farmaceutyczna, przechowywanie leku, roztwór do wstrzykiwań, sodu chlorek, środek konserwujący, substancja czynna, woda do wstrzykiwań, wstrzyknięcie, zgodność farmaceutyczna - Leksykon leków
Skład i postać leku – Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal 1 mg/ml
Morphini Sulfas WZF 0,1% Spinal to roztwór do wstrzykiwań o stężeniu 1 mg/ml morfiny siarczanu, przeznaczony do podania dooponowego. Preparat jest bezbarwny lub prawie bezbarwny i zawiera jako substancję pomocniczą chlorek sodu w ilości 0,154 mmol (3,54 mg) na ml, pełniący funkcję regulatora ciśnienia osmotycznego. Produkt dostępny jest w ampułkach po 2 ml, pakowanych po 10 sztuk. Należy zwrócić uwagę na istotne niezgodności fizykochemiczne z innymi lekami, zwłaszcza 5-fluorouracylem (powstawanie osadów) oraz heparyną (tworzenie nierozpuszczalnych kompleksów), co wyklucza mieszanie tych substancji w jednym roztworze.
- Leksykon substancji czynnych
Kalium muriaticum – Dawkowanie i sposób podawania
Kalium muriaticum, w postaci chlorku potasu w rozcieńczeniu homeopatycznym 5 CH, jest składnikiem preparatu Homeoptic stosowanego miejscowo w okulistyce. Preparat zawiera 0,25 g substancji aktywnej na 100 g kropli do oczu i jest przeznaczony do stosowania u dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 6 lat w dawce 1-2 kropli do worka spojówkowego, 2-4 razy dziennie, z maksymalną dawką dobową wynoszącą 8 kropli. U dzieci poniżej 6 lat brak jest danych dotyczących dawkowania, co wymaga konsultacji lekarskiej. Preparat nie zawiera konserwantów, co umożliwia jego bezpieczne stosowanie u osób noszących szkła kontaktowe. Terapia nie powinna trwać dłużej niż kilka dni, a w przypadku braku poprawy konieczna jest ponowna konsultacja lekarska.
- Leksykon substancji czynnych
Kromoglikan sodowy – Przeciwwskazania stosowania
Kromoglikan sodowy, stosowany w leczeniu alergicznych dolegliwości ocznych, dostępny jest m.in. w postaci kropli do oczu (Allergocrom, 20 mg/ml). Bezwzględnym przeciwwskazaniem do jego stosowania jest nadwrażliwość na substancję czynną oraz na substancje pomocnicze, w tym chlorek benzalkoniowy (0,05 mg/ml), który może wywoływać reakcje alergiczne i podrażnienia u predysponowanych pacjentów. W przypadku stwierdzenia alergii na którykolwiek składnik preparatu, stosowanie leku jest kategorycznie odradzane.
Przy wyborze terapii należy uwzględnić indywidualny wywiad alergiczny pacjenta, szczególnie w kontekście nadwrażliwości na chlorek benzalkoniowy, będący konserwantem w Allergocromie. W razie przeciwwskazań do stosowania kromoglikanu sodowego wskazane jest rozważenie alternatywnych leków przeciwalergicznych lub preparatów pozbawionych tego konserwantu. Dokumentacja medyczna powinna precyzyjnie odnotowywać wszelkie przeciwwskazania, aby zapobiec ponownemu ordynowaniu leków mogących wywołać niepożądane reakcje u pacjenta.
- Leksykon substancji czynnych
2-bromo-2-nitropropano-1,3-diol – Przedawkowanie
Substancja aktywna 2-bromo-2-nitropropano-1,3-diol, obecna w produkcie TRUE Test 36, stosowanym w diagnostyce alergii kontaktowej, występuje w dawce 250 μg/cm² (200 μg/płatek) i jest aplikowana wyłącznie na skórę w formie plastra testowego. Charakter produktu oraz kontrolowane warunki aplikacji, w tym nadzór personelu medycznego i ograniczony czas ekspozycji, minimalizują ryzyko przedawkowania. W charakterystyce produktu leczniczego (sekcja 4.9) zagadnienie przedawkowania jest jednoznacznie określone jako „nie dotyczy”, co wynika z braku danych klinicznych dotyczących toksyczności czy objawów przedawkowania tej substancji w kontekście testu.
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Xalatan 0,05 mg/ml
Lek Xalatan, zawierający latanoprost w stężeniu 50 μg/ml (krople do oczu), posiada jedno bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania – nadwrażliwość na latanoprost lub którąkolwiek substancję pomocniczą. Substancje pomocnicze to m.in. benzalkoniowy chlorek (0,2 mg/ml) pełniący funkcję środka konserwującego, sodu diwodorofosforan jednowodny (7,70 mg/ml) oraz disodu wodorofosforan bezwodny (1,55 mg/ml), oba pełniące rolę buforów fosforanowych. Jedna kropla leku zawiera około 1,5 μg latanoprostu, co stanowi dawkę terapeutyczną. Preparat występuje jako przejrzysty, bezbarwny roztwór do oczu.
bufor fosforanowy, chlorek benzalkoniowy, disodu wodorofosforan bezwodny, keratopatia punktowa, krople do oczu, latanoprost, nadwrażliwość na latanoprost, podrażnienie spojówek, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, schorzenie okulistyczne, sodu diwodorofosforan jednowodny, środek konserwujący, wywiad alergiczny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Vizilatan Duo (50 mcg + 5 mg)/ml
Produkt leczniczy Vizilatan Duo to roztwór do oczu zawierający latanoprost (50 mikrogramów/ml) oraz tymolol (5 mg/ml, w postaci 6,8 mg tymololu maleinianu). Każda kropla dostarcza około 1,5 mikrograma latanoprostu i 0,15 mg tymololu. Zalecane dawkowanie u dorosłych, w tym osób w podeszłym wieku, to jedna kropla do oka lub obu oczu objętych procesem chorobowym, podawana raz na dobę. Nie ustalono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania u dzieci i młodzieży, dlatego nie zaleca się stosowania w tej grupie. Produkt jest sterylny, nie zawiera konserwantów, ma pH 5,5-6,5 oraz osmolalność 290 mOsm/kg ± 10%, co jest istotne dla pacjentów z nadwrażliwością na konserwanty.
aplikacja kropli, dawkowanie, działanie niepożądane, kanał nosowo-łzowy, krople do oczu, latanoprost, leczenie, lek okulistyczny, nadwrażliwość, osmolalność, podanie do oka, proces chorobowy, roztwór, roztwór sterylny, soczewki kontaktowe, środek konserwujący, tymolol, tymololu maleinian, wchłanianie ogólnoustrojowe - Leksykon leków
Skład i postać leku – Ovestin 1 mg/g
Produkt leczniczy Ovestin w postaci kremu dopochwowego zawiera estriol w stężeniu 1 mg/g kremu, co zapewnia precyzyjną dawkę estrogenową. Preparat zawiera również substancje pomocnicze, takie jak alkohol cetylowy (36,7 mg/g) i alkohol stearylowy (88,4 mg/g), które mogą wywoływać reakcje u pacjentek z nadwrażliwością. Krem ma jednorodną, kremową konsystencję i jest przeznaczony do dopochwowego stosowania, co umożliwia optymalne dostarczenie estriolu do miejsca działania. W składzie znajdują się także emolienty, emulgatory, regulatory pH oraz środek konserwujący chloroheksydyny dichlorowodorek, które zapewniają stabilność i bezpieczeństwo preparatu.
alkohol cetylowy, alkohol stearylowy, aplikator dopochwowy, cetylu palmitynian, chloroheksydyna, emolient, emulgator, estriol, glicerol, hormon estrogenowy, krem dopochwowy, kwas mlekowy, nadwrażliwość, oktylododekanol, polisorbat, preparat hormonalny, regulator pH, środek konserwujący, środek nawilżający, stearynian sorbitanu, wodorotlenek sodu - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Relestat
Relestat to preparat okulistyczny zawierający chlorowodorek epinastyny w stężeniu 0,5 mg/ml (0,436 mg epinastyny) przeznaczony wyłącznie do podawania do oka. Lek zawiera substancje pomocnicze: chlorek benzalkoniowy (0,1 mg/ml) jako konserwant oraz fosforany (4,75 mg/ml). Chlorek benzalkoniowy może wywoływać rzadkie działania niepożądane, takie jak punktowa keratopatia i toksyczna wrzodziejąca keratopatia, a także jest absorbowany przez miękkie soczewki kontaktowe, co może prowadzić do zmiany ich barwy. Zaleca się, aby pacjenci odczekali minimum 15 minut po aplikacji kropli przed założeniem soczewek oraz nie stosowali leku podczas noszenia soczewek.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Oftahist 1 mg/ml
Oftahist to krople do oczu w postaci roztworu o stężeniu 1 mg/ml olopatadyny chlorowodorku jako substancji czynnej. Preparat zawiera również benzalkoniowy chlorek w stężeniu 0,1 mg/ml jako środek konserwujący, co zapobiega rozwojowi drobnoustrojów. Roztwór ma pH w zakresie 6,4-7,6 oraz osmolalność 260-320 mOsmol/kg, co zapewnia dobrą tolerancję i komfort stosowania. Skład uzupełniają substancje pomocnicze takie jak chlorek sodu, disodu fosforan bezwodny, wodorotlenek sodu, kwas solny oraz woda do wstrzykiwań, które regulują ciśnienie osmotyczne i pH roztworu. Produkt jest dostępny w butelce LDPE o pojemności 5 ml z kroplomierzem i zabezpieczeniem gwarancyjnym.
chlorek benzalkoniowy, chlorek sodu, chlorowodorek olopatadyny, ciśnienie osmotyczne, fosforan disodu bezwodny, krople do oczu, kwas solny, nieotwarte opakowanie, niezgodność farmaceutyczna, olopatadyna, polietylen o niskiej gęstości, polietylen o wysokiej gęstości, regulacja pH, środek konserwujący, substancja buforująca, woda do wstrzykiwań, wodorotlenek sodu, zabezpieczenie gwarancyjne - Leksykon leków
Skład i postać leku – Carteol LP 2% Preservative Free 20 mg/ml
Carteol LP 2% Preservative Free to krople do oczu o przedłużonym uwalnianiu, zawierające 20 mg/ml karteololu chlorowodorku, co odpowiada 756 µg substancji czynnej w pojedynczej kropli. Preparat jest pozbawiony konserwantów, co zmniejsza ryzyko reakcji alergicznych u pacjentów z nadwrażliwością. Roztwór ma pH 6,3-7,0 oraz osmolalność 270-315 mosmol/kg, co zapewnia dobrą tolerancję i minimalizuje podrażnienia. Zawiera także fosforany (19,2 µg na kroplę, stężenie 0,509 mg/ml) oraz kwas alginowy jako składnik systemu przedłużonego uwalniania, a także inne substancje pomocnicze regulujące pH i izotoniczność.
disodu fosforan dwunastowodny, działanie niepożądane, fosforan, interakcja farmaceutyczna, izotoniczność, karteolol chlorowodorek, krople do oczu o przedłużonym uwalnianiu, kwas alginowy, nadwrażliwość, niezgodność farmaceutyczna, osmolalność, pH łez, podrażnienie rogówki, podrażnienie spojówki, roztwór okulistyczny, sodu diwodorofosforan dwuwodny, środek konserwujący, substancja czynna, system przedłużonego uwalniania - Leksykon leków
Skład i postać leku – Chibroxin 3 mg/ml
Chibroxin to roztwór do oczu zawierający norfloksacynę w stężeniu 3 mg/ml, będącą fluorochinolonowym antybiotykiem o działaniu bakteriobójczym. Preparat zawiera również benzalkoniowy chlorek (0,025 ml/ml) jako środek konserwujący, który zapobiega zanieczyszczeniu mikrobiologicznemu podczas stosowania. Roztwór o pH 5,2 zawiera dodatkowo edetynian disodu, sodu octan, sodu chlorek, kwas solny oraz wodę do wstrzykiwań, co zapewnia stabilność i odpowiednie właściwości fizykochemiczne. Produkt jest dostarczany w butelce z LDPE z kroplomierzem, pierścieniem zabezpieczającym i zakrętką HDPE, co umożliwia precyzyjne dawkowanie i ochronę przed światłem oraz zanieczyszczeniem.
antybiotyk fluorochinolonowy, benzalkoniowy chlorek, działanie bakteriobójcze, edetynian disodu, infekcja oczna, krople do oczu, niezgodność farmaceutyczna, norfloksacyna, polietylen o niskiej gęstości, polietylen o wysokiej gęstości, środek konserwujący, uszkodzenie oka, utrata wzroku, właściwości fizykochemiczne, zakażenie oka, zanieczyszczenie mikrobiologiczne, zanieczyszczenie preparatu - Leksykon leków
Skład i postać leku – Allergo-Comod 20 mg
Allergo-COMOD to krople do oczu w formie roztworu o stężeniu 20 mg/ml, zawierające substancję czynną sodu kromoglikan (Natrii cromoglicas). Preparat jest pozbawiony środków konserwujących dzięki zastosowaniu innowacyjnego systemu dozowania COMOD, który zapobiega kontaminacji poprzez mechaniczną pompkę z odpowietrzeniem. Skład uzupełniają substancje pomocnicze: disodu edetynian (środek chelatujący), sorbitol (reguluje osmolarność i poprawia tolerancję) oraz woda do wstrzykiwań jako rozpuszczalnik. Produkt jest dostępny w opakowaniu o pojemności 10 ml, zaprojektowanym tak, aby utrzymać sterylność roztworu przez cały okres stosowania.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Deflegmin Baby 7,5 mg/ml
Deflegmin Baby to doustny roztwór kropli o stężeniu 7,5 mg/ml ambroksolu chlorowodorku, gdzie 1 ml (25 kropli) zawiera 7,5 mg substancji czynnej. Produkt zawiera również 0,25 mg chlorku benzalkoniowego na 1 ml roztworu, który pełni funkcję środka konserwującego. Preparat jest przeznaczony do precyzyjnego dawkowania u niemowląt i małych dzieci, dostępny w opakowaniu 50 ml z kroplomierzem i wyskalowaną miarką. Substancje pomocnicze obejmują kwas cytrynowy jednowodny, disodu fosforan dwunastowodny, chlorek sodu oraz wodę oczyszczoną, które zapewniają odpowiednie pH, izotoniczność i stabilność roztworu.
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Starazolin redFREE 0,5 mg/ml
Starazolin redFREE to sterylne krople do oczu o stężeniu 0,5 mg/ml tetryzoliny chlorowodorku, pozbawione konserwantów, stosowane miejscowo w celu obkurczenia naczyń krwionośnych. Dawkowanie zależy od wieku pacjenta: u dorosłych i dzieci powyżej 6 lat zaleca się 1-2 krople do 3 razy na dobę, natomiast u dzieci poniżej 12 lat stosowanie wymaga nadzoru osoby dorosłej. Preparatu nie należy stosować u dzieci poniżej 2 lat, a u dzieci w wieku 2-6 lat tylko pod kontrolą lekarza. Maksymalny czas stosowania bez nadzoru lekarskiego to 2 dni, dłuższa terapia wymaga konsultacji medycznej. Nie ma konieczności modyfikacji dawki u osób starszych oraz pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby, choć brak jest szczegółowych danych w tych grupach.
aplikacja leku, chore oko, choroba oczu, krople do oczu, naczynie krwionośne, nadzór lekarski, podanie do oka, preparat sterylny, produkt leczniczy, schemat dawkowania, soczewka kontaktowa, środek konserwujący, substancja czynna, terapia, tetryzoliny chlorowodorek, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakroplenie preparatu - Leksykon leków
Skład i postać leku – Akistan Duo 50 mcg/ml + 5 mg/ml
Produkt leczniczy Akistan DUO to sterylny, przezroczysty roztwór do oczu zawierający 50 µg/ml latanoprostu oraz 5 mg/ml tymololu (w postaci 6,8 mg/ml maleinianu tymololu). Preparat zawiera konserwant chlorek benzalkoniowy w stężeniu 200 µg/ml, który może powodować podrażnienia oraz odbarwienia miękkich soczewek kontaktowych. Roztwór charakteryzuje się pH w zakresie 5,5-6,5 oraz osmolalnością około 300 mOsm/kg. Produkt dostępny jest w butelkach z kroplomierzem o pojemności 2,5 ml (około 80 kropli), pakowanych po 1, 3 lub 6 sztuk. Przed otwarciem należy przechowywać go w lodówce (2-8°C), a po otwarciu w temperaturze do 25°C, zużywając zawartość w ciągu 4 tygodni.
badanie in vitro, chlorek benzalkoniowy, chlorek sodu, disodu fosforan dwunastowodny, krople do oczu, kwas fosforowy, latanoprost, maleinian tymololu, miękkie soczewki kontaktowe, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, osmolalność, podrażnienie oka, regulator pH, roztwór sterylny, sodu diwodorofosforan dwuwodny, środek konserwujący, tiomersal, tymolol, woda oczyszczona, wodorotlenek sodu - Leksykon substancji czynnych
Tiomersal – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Tiomersal, stosowany jako środek konserwujący w preparacie TRUE Test 36, występuje w stężeniu diagnostycznym 7 mikrogramów/cm² lub 6 mikrogramów na płatek (płatek nr 23) i jest wykorzystywany w testach płatkowych do diagnostyki alergicznego kontaktowego zapalenia skóry. Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego (ChPL), tiomersal w tej formie nie wykazuje wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługiwania maszyn, co wynika z miejscowego zastosowania, niskiej dawki substancji oraz braku działania ogólnoustrojowego przy prawidłowym stosowaniu diagnostycznym. Nie ma również danych klinicznych wskazujących na negatywny wpływ na ośrodkowy układ nerwowy, koordynację ruchową czy koncentrację.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, charakterystyka produktu leczniczego, diagnostyka alergologiczna, działanie ogólnoustrojowe, kontakt ze skórą, objaw miejscowy, organiczny związek rtęci, ośrodkowy układ nerwowy, próba prowokacyjna, reakcja alergiczna, środek konserwujący, świąd, test płatkowy, tiomersal, zdolność psychomotoryczna - Leksykon substancji czynnych
Benzoesan sodu – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Benzoesan sodu (E211) jest szeroko stosowanym konserwantem w preparatach leczniczych, występującym w różnych stężeniach, np. 16,7 mg w tabletce drażowanej Tussipect oraz od 0,00152 mg do 0,00506 mg w tabletkach powlekanych Zinnat (125 mg, 250 mg, 500 mg). Stosowanie benzoesanu sodu wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami układu krążenia, zaburzeniami psychicznymi oraz niewydolnością nerek i wątroby. Istotne jest unikanie jednoczesnego podawania leków o podobnym mechanizmie działania, zwłaszcza preparatów zawierających efedrynę lub pseudoefedrynę, jak w przypadku Tussipect. Ryzyko reakcji nadwrażliwości, w tym ciężkich reakcji alergicznych i zespołu Kounisa, wymaga dokładnego wywiadu alergologicznego oraz natychmiastowego odstawienia leku w przypadku ich wystąpienia.
benzoesan sodu, Candida, ciężkie skórne działania niepożądane, Clostridioides difficile, Enterococcus, lek hamujący perystaltykę jelit, nadmierny wzrost drobnoustrojów, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, oksydaza glukozowa, preparat leczniczy, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja polekowa z eozynofilią, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, skurcz tętnic wieńcowych, środek konserwujący, tabletka drażowana, tabletka powlekana, test Coombsa, test z cyjanożelazianami, toksyczna nekroliza naskórka, upośledzona czynność nerek, upośledzona czynność wątroby, wywiad alergologiczny, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Calendula officinalis – Dawkowanie i sposób podawania
Calendula officinalis jest stosowana w preparatach leczniczych w postaci nalewki (TM) lub rozcieńczeń homeopatycznych (DH, CH), a dawkowanie zależy od formy farmaceutycznej i wskazań. Krople Homeoptic zawierają Calendula officinalis 3 DH w stężeniu 0,25 g/100 g roztworu i są przeznaczone dla dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 6 lat w dawce 1-2 kropli do worka spojówkowego 2-4 razy dziennie, z zaleceniem nieprzekraczania kilku dni stosowania. U dzieci poniżej 6 lat stosowanie wymaga konsultacji lekarskiej. Krem Limfodrenaż-Pascoe Sensitiv zawiera nalewkę macierzystą Calendula officinalis TM w stężeniu 2,0 g/100 g i jest wskazany dla osób powyżej 12 lat, aplikowany miejscowo na powiększone i bolesne węzły chłonne w dawce 2-3 cm kremu 1-3 razy na dobę; u dzieci poniżej 12 lat jest przeciwwskazany.
calendula officinalis, krople do oczu, Limfodrenaż, nagietek lekarski, nalewka macierzysta, nalewka z nagietka, objawy oczne, postać farmaceutyczna, powieka, preparat leczniczy, rozcieńczenie homeopatyczne, soczewka kontaktowa, środek konserwujący, węzeł chłonny, worek spojówkowy, wskazanie do stosowania, wywiad medyczny - Leksykon substancji czynnych
Sód kromoglikan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Sód kromoglikan, stosowany w różnych postaciach farmaceutycznych, wymaga ścisłego przestrzegania zasad bezpieczeństwa, zwłaszcza ze względu na obecność konserwantów takich jak chlorek benzalkoniowy (0,014–0,1 mg/ml w preparatach donosowych i 0,05 mg/ml w kroplach do oczu). Preparaty okulistyczne, np. Alleoptical (pojemnik jednodawkowy, bez konserwantów) należy stosować natychmiast po otwarciu, natomiast Polcrom zawiera chlorek benzalkoniowy, który może powodować podrażnienia, zespół suchego oka oraz wpływać na film łzowy i rogówkę, szczególnie u pacjentów z uszkodzeniami rogówki. Zaleca się usunięcie soczewek kontaktowych przed aplikacją i odczekanie minimum 15 minut przed ich ponownym założeniem. Preparat Allergo-COMOD wymaga oceny okulistycznej w kontekście stosowania soczewek oraz nie jest zalecany u dzieci poniżej 4 lat ze względu na brak danych bezpieczeństwa.
aerozol do nosa, alergiczne zapalenie oka, bezpieczeństwo stosowania, chlorek benzalkoniowy, dieta niskosodowa, działanie przeciwalergiczne, film łzowy, krople do oczu, nadwrażliwość, obrzęk błony śluzowej nosa, populacja pediatryczna, postać farmaceutyczna, powierzchnia rogówki, preparat oczny, profil działań niepożądanych, soczewki kontaktowe, sód kromoglikan, środek konserwujący, uszkodzenie rogówki, zespół suchego oka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Latalux 0,05 mg/ml
Latalux, krople do oczu zawierające latanoprost w stężeniu 50 mikrogramów/ml, mają ograniczone, ale istotne przeciwwskazania, które muszą być ściśle przestrzegane. Głównym bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na latanoprost lub jakikolwiek składnik pomocniczy, w tym chlorek benzalkoniowy (0,2 mg/ml) i fosforany (6,85 mg/ml). Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego, zwłaszcza w kierunku reakcji na analogi prostaglandyn stosowane okulistycznie. Dawka terapeutyczna jednej kropli to około 1,5 mikrograma latanoprostu, co może wywołać reakcje nadwrażliwości u predysponowanych pacjentów, dlatego obserwacja po pierwszym podaniu jest kluczowa dla wczesnego wykrycia ewentualnych działań niepożądanych.
analog prostaglandyny, charakterystyka produktu leczniczego, chlorek benzalkoniowy, diwodorofosforan sodu, fosforan, fosforan disodowy, jałowy roztwór, jaskra, krople do oczu, Latalux, latanoprost, leczenie okulistyczne, miękkie soczewki kontaktowe, nadciśnienie oczne, nadwrażliwość, osmolalność, prostaglandyna F2α, reakcja alergiczna, środek konserwujący, substancja pomocnicza, terapia, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Skład i postać leku – Starazolin 0,5 mg/ml
Starazolin to krople do oczu zawierające 0,5 mg/ml tetryzoliny chlorowodorku, substancji czynnej o działaniu miejscowo obkurczającym naczynia krwionośne spojówki i błony śluzowej oka. Preparat ma postać bezbarwnego, przezroczystego i klarownego roztworu, co minimalizuje ryzyko podrażnień mechanicznych. W składzie pomocniczym znajduje się m.in. benzalkoniowy chlorek (0,1 mg/ml) pełniący funkcję konserwantu, a także składniki regulujące ciśnienie osmotyczne (sodu chlorek), stabilizujące (edetynian disodu) oraz utrzymujące odpowiednie pH (sodu tetraboran, kwas borowy). Produkt jest dostępny w butelkach LDPE o pojemności 5 ml z zakraplaczem i zabezpieczeniem gwarancyjnym, co zapewnia precyzyjne dozowanie i sterylność.
chlorek benzalkoniowy, chlorek sodu, ciśnienie osmotyczne, działanie terapeutyczne, edetynian disodu, krople do oczu, kwas borowy, niezgodność farmaceutyczna, płyn łzowy, podanie miejscowe leku, polietylen o niskiej gęstości, polietylen o wysokiej gęstości, środek konserwujący, substancja czynna, substancja pomocnicza, tetraboran sodu, tetryzolina chlorowodorek, utylizacja leków, zakraplacz oczny - Leksykon leków
Interakcje leku – Tears Naturale II (1 mg + 3 mg)/ml
Preparat Tears Naturale II, zawierający hypromelozę 3 mg/ml oraz dekstran 70 1 mg/ml, stosowany miejscowo jako substytut łez w terapii zespołu suchego oka, charakteryzuje się minimalną absorpcją ogólnoustrojową, co przekłada się na niskie ryzyko klinicznie istotnych interakcji farmakologicznych z innymi lekami. W przypadku jednoczesnego stosowania innych preparatów okulistycznych, zaleca się zachowanie co najmniej 5-minutowego odstępu pomiędzy aplikacjami, aby uniknąć potencjalnego zmniejszenia skuteczności obu leków. Maści do oczu powinny być aplikowane jako ostatnie, ze względu na możliwość tworzenia bariery mechanicznej ograniczającej wchłanianie kropli.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Azecort (137 mcg + 50 mcg)/dawkę donosową
Azecort to aerozol do nosa w formie białej, jednorodnej zawiesiny, zawierający dwie substancje czynne: azelastyny chlorowodorek w stężeniu 1000 μg/g (137 μg/dawkę) oraz flutykazonu propionian w stężeniu 365 μg/g (50 μg/dawkę). Preparat aplikowany jest donosowo za pomocą pompki rozpylającej, gdzie pojedyncze naciśnięcie dozownika uwalnia 0,14 g zawiesiny. W skład leku wchodzą również substancje pomocnicze, w tym benzalkoniowy chlorek (0,014 mg/dawkę), który jest konserwantem o znanym działaniu. Produkt dostępny jest w butelkach o pojemności 10 ml (6,4 g zawiesiny, min. 28 dawek) oraz 25 ml (23 g zawiesiny, min. 120 dawek), a także w opakowaniach zbiorczych. Okres ważności zamkniętych opakowań wynosi odpowiednio 18 miesięcy dla 10 ml i 2 lata dla 25 ml, natomiast po otwarciu butelki lek należy zużyć w ciągu 6 miesięcy. Preparat należy przechowywać w temperaturze pokojowej, bez chłodzenia lub zamrażania.
aerozol do nosa, alkohol fenyloetylowy, aplikator donosowy, azelastyny chlorowodorek, benzalkoniowy chlorek, celuloza mikrokrystaliczna, disodu edetynian, emulgator, flutykazonu propionian, kroskarmeloza sodowa, niezgodność farmaceutyczna, polisorbat 80, pompka rozpylająca, środek konserwujący, środek zwiększający lepkość, substancja chelatująca, substancja czynna, substancja nawilżająca, substancja wypełniająca - Leksykon leków
Skład i postać leku – Duokopt 20 mg/ml + 5 mg/ml
DUOKOPT to krople do oczu w formie przezroczystego, bezbarwnego do lekko żółtego roztworu o pH 5,3–5,9 i osmolalności 240–300 mOsmol/kg. Każdy mililitr zawiera 20 mg dorzolamidu (chlorowodorek dorzolamidu 22,25 mg) oraz 5 mg tymololu (maleinian tymololu 6,83 mg). Preparat nie zawiera konserwantów, a jego skład uzupełniają hydroksyetyloceluloza (środek zwiększający lepkość), mannitol (regulator osmolalności), cytrynian sodu (bufor pH), wodorotlenek sodu (do ustalenia pH) oraz woda do wstrzykiwań. Produkt jest dostępny w butelkach HDPE z pompką dozującą, co umożliwia precyzyjne dawkowanie.
- Leksykon substancji czynnych
Tiomersal – Właściwości farmakodynamiczne
Tiomersal, stosowany w diagnostyce alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, jest obecny w zestawie TRUE Test 36 w stężeniu 7 mikrogramów/cm², co odpowiada 6 mikrogramom na płatek testowy (płatek nr 23 w panelu 2). Substancja ta wywołuje reakcję nadwrażliwości typu opóźnionego (typ IV), angażując mechanizmy komórkowe z udziałem komórek Langerhansa i limfocytów T. Pozytywna reakcja manifestuje się rumieniem, obrzękiem, grudkami, pęcherzykami oraz naciekiem zapalnym, pojawiającymi się w ciągu 6-96 godzin od ekspozycji. Tiomersal jako hapten wiąże się z białkami skóry, inicjując odpowiedź immunologiczną typową dla alergii kontaktowej.
alergen, alergia kontaktowa, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, chlorek kobaltu, diagnostyka dermatologiczna, dichromian potasu, hapten, komórka Langerhansa, kontaktowe zapalenie skóry, krople do oczu, limfocyt T, limfokina, makrofag, naciek zapalny, nadwrażliwość typu komórkowego, nadwrażliwość typu opóźnionego, obrzęk, pęcherzyk, rumień, środek konserwujący, test prowokacyjny, tiomersal, związek rtęci organicznej - Leksykon leków
Skład i postać leku – Betoptic S 2,5 mg/ml
Betoptic S to krople do oczu w postaci jałowej zawiesiny o stężeniu chlorowodorku betaksololu 2,5 mg/ml, przeznaczone do miejscowego stosowania okulistycznego. Preparat charakteryzuje się pH 7,4 oraz białym lub białawym kolorem zawiesiny. Formulacja zawiera substancje pomocnicze takie jak sulfonowany polistyren, karbomer 974P, kwas borowy, mannitol, disodu edetynian, benzalkoniowy chlorek (0,1 mg/ml), N-laurylosarkozynę oraz regulatory pH (sodu wodorotlenek i/lub kwas solny). Obecność benzalkoniowego chlorku, działającego jako konserwant o właściwościach przeciwbakteryjnych, jest istotna z punktu widzenia bezpieczeństwa stosowania u pacjentów wrażliwych na ten składnik. Lek dostępny jest w butelkach typu DROPTAINER (LDPE) o pojemności 5 lub 10 ml, wyposażonych w zakraplacz i zabezpieczoną zakrętkę z polipropylenu.
betaksolol, butelka DROPTAINER, chlorek benzalkoniowy, chlorowodorek betaksololu, ciśnienie osmotyczne, disodu edetynian, karbomer, krople do oczu, kwas borowy, kwas solny, mannitol, podanie miejscowe, polietylen o niskiej gęstości, środek konserwujący, surfaktant, właściwości fizykochemiczne, wodorotlenek sodu, zakraplacz oczny, zawiesina wielodawkowa, zgodność farmaceutyczna, związek chelatujący