zapalenie naczyń
Wskazanie

Zapalenie naczyń (vasculitis) to grupa chorób autoimmunologicznych charakteryzujących się stanem zapalnym ścian naczyń krwionośnych, który prowadzi do ich uszkodzenia, zwężenia lub zamknięcia. W zależności od rodzaju i kalibru zajętych naczyń wyróżnia się różne typy zapalenia naczyń, w tym ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń (dawniej ziarniniakowatość Wegenera), guzkowe zapalenie tętnic, zapalenie naczyń związane z ANCA, choroba Takayasu czy olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic.

Objawy zapalenia naczyń mogą być bardzo różnorodne i zależą od lokalizacji oraz rozległości zmian naczyniowych. Najczęściej obserwuje się ogólne objawy zapalenia, takie jak gorączka, osłabienie, bóle mięśniowe, utrata masy ciała, a także objawy ze strony narządów, których ukrwienie zostało zaburzone. W diagnostyce kluczowe znaczenie mają badania laboratoryjne (m.in. oznaczenie przeciwciał ANCA), obrazowe oraz biopsja zajętych tkanek.

W leczeniu zapalenia naczyń stosuje się głównie glikokortykosteroidy (Encorton, Metypred, Solu-Medrol), często w połączeniu z lekami immunosupresyjnymi. Wśród najczęściej stosowanych preparatów w Polsce znajdują się: cyklofosfamid (Endoxan), metotreksat (Metex, Ebetrexat), azatiopryna (Imuran, Azathioprine VIS), mykofenolan mofetylu (CellCept, Myfortic) oraz rytuksymab (MabThera, Truxima) w przypadkach opornych na standardową terapię. W niektórych postaciach stosuje się również tocilizumab (RoActemra) lub mepolizumab (Nucala).

Największe trudności w leczeniu pacjentów z zapaleniem naczyń obejmują: późne rozpoznanie ze względu na niespecyficzne objawy początkowe, wysokie ryzyko nawrotów choroby po zakończeniu intensywnego leczenia (30-50% przypadków), powikłania narządowe wynikające z niedokrwienia tkanek oraz działania niepożądane długotrwałej terapii immunosupresyjnej. Szczególnym wyzwaniem jest też ustalenie optymalnego czasu trwania leczenia podtrzymującego oraz monitorowanie aktywności choroby, zwłaszcza w przypadku subklinicznych nawrotów. Pacjenci wymagają wielospecjalistycznej opieki i regularnych kontroli, a w przypadkach zaawansowanych uszkodzeń narządowych konieczne bywa leczenie zabiegowe.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl