krwawienie z nosa
Krwawienie z nosa (epistaxis) to częsta dolegliwość, która może być objawem zarówno łagodnych, jak i poważnych stanów zdrowotnych. Najczęściej krwawienia występują z przedniej części przegrody nosowej (obszar Kesselbacha), gdzie znajduje się bogata sieć naczyń krwionośnych blisko powierzchni błony śluzowej.
Etiologia krwawień z nosa obejmuje czynniki miejscowe (urazy, infekcje, ciała obce, nowotwory) oraz ogólnoustrojowe (nadciśnienie tętnicze, zaburzenia krzepnięcia, choroby wątroby, stosowanie leków przeciwkrzepliwych). Krwawienia mogą być również spowodowane przez suchość błony śluzowej nosa, szczególnie w okresach grzewczych lub w klimatyzowanych pomieszczeniach.
W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić krwawienia spowodowane przez nowotwory (szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku z jednostronnymi, nawracającymi epizodami), choroby hematologiczne oraz wady naczyniowe. Krwawienia nawracające, obfite lub oporne na standardowe leczenie wymagają pogłębionej diagnostyki.
Postępowanie terapeutyczne obejmuje ucisk na skrzydełka nosa przez 10-15 minut, zastosowanie środków obkurczających naczynia, kauteryzację lub tamponadę przednią/tylną w przypadkach opornych. W sytuacjach zagrażających życiu może być konieczna embolizacja naczyń lub interwencja chirurgiczna.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Warfaryna – Dawkowanie i sposób podawania
Warfaryna sodowa jest doustnym antykoagulantem wymagającym indywidualnego dostosowania dawki oraz regularnego monitorowania INR w celu optymalizacji terapii i minimalizacji ryzyka powikłań krwotocznych. Docelowe wartości INR wynoszą 2,5-3,5 u pacjentów po protezowaniu zastawek serca oraz 2,0-3,0 w pozostałych wskazaniach. Dawkowanie początkowe standardowo wynosi 10 mg przez 3 dni u pacjentów z masą ciała w normie i INR <1,2, z dalszą korektą dawki na podstawie INR z 4. dnia leczenia. U pacjentów z niedoborem białka C lub S, w podeszłym wieku, drobnej budowy ciała, z INR >1,2 lub przyjmujących leki interaktywne dawka początkowa jest zmniejszona do 5 mg lub 5 mg przez 2 dni. Dalsze dawkowanie ustala się według schematu uwzględniającego wartości INR, z kontrolą co 1-3 dni na początku terapii i co 4-6 tygodni po stabilizacji.
interakcje lekowe, karta informacyjna pacjenta, krwawienie, krwawienie z nosa, krwiomocz, lek przeciwzakrzepowy, niedobór białka C, parametry krzepnięcia, powikłania zakrzepowo-zatorowe, preparaty OTC, protezowanie zastawek serca, suplement diety, warfaryna, warfaryna sodowa, witamina K, wskaźnik INR, wymioty krwiste, znormalizowany wskaźnik aktywności protrombiny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Gefitinib Zentiva 250 mg
Gefitynib (Gefitinib Zentiva, 250 mg) jest związany z szeregiem działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w pierwszym miesiącu terapii i są przeważnie odwracalne. Na podstawie danych z badań klinicznych III fazy (ISEL, INTEREST, IPASS) obejmujących 2462 pacjentów, najczęstszymi działaniami niepożądanymi (>20%) są biegunka oraz objawy skórne, takie jak wysypka, trądzik, suchość skóry i świąd. Ciężkie działania niepożądane (3. i 4. stopnia wg CTC) wystąpiły u około 8% pacjentów, a 3% przerwało leczenie z powodu nietolerancji. Szczególnie istotna jest śródmiąższowa choroba płuc (ChŚP), występująca u 1,3% pacjentów, często o ciężkim przebiegu (3.-4. stopnia CTC), z udokumentowanymi przypadkami zgonów. Częstość ChŚP jest wyższa u pacjentów azjatyckich (do 3-5,8%), co podkreśla konieczność ścisłego monitorowania tej grupy.
aminotransferaza alaninowa, białkomocz, brak łaknienia, choroba śródmiąższowa płuc, gefitynib, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, suchość oka, Wspólna Skala Toksyczności, zapalenie powiek, zapalenie rogówki, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba von willebranda – Epidemiologia
Choroba von Willebranda (vWD) jest najczęstszą dziedziczną skazą krwotoczną, dotykającą do około 1% populacji, jednak klinicznie istotne przypadki występują rzadziej – około 125 na milion (1 na 10 000), a ciężka postać (typ 3) u 0,5-5 osób na milion. Typ 1 stanowi 50-80% przypadków i charakteryzuje się częściowym niedoborem ilościowym czynnika von Willebranda (vWF), typ 2 (15-30%) obejmuje jakościowe defekty vWF, a typ 3 (około 5%) cechuje niemal całkowity brak czynnika. Choroba występuje z równą częstością u obu płci, choć kobiety częściej manifestują objawy krwawień związanych z miesiączkami, ciążą i porodem, co przekłada się na wyższą częstość diagnoz w tej grupie. Epidemiologia vWD wykazuje zróżnicowanie geograficzne i etniczne, z wyższą częstością typu 3 w populacjach z większą częstością małżeństw konsanguinicznych, np. w Iranie. Diagnostyka pozostaje wyzwaniem ze względu na brak pojedynczego testu potwierdzającego oraz wpływ polimorfizmów genetycznych na wyniki badań laboratoryjnych.
aktywność kofaktora rystocetyny, badanie populacyjne, choroba von Willebranda, ciężka postać choroby, czynnik von Willebranda, epidemiologia genetyczna, epizod krwawienia, kofaktor rystocetyny, krwawienie do stawów, krwawienie śluzówkowe, krwawienie z nosa, menorrhagia, miażdżyca, mutacja genetyczna, nabyta choroba von Willebranda, niedobór czynnika von Willebranda, ośrodek leczenia hemofilii, poradnictwo genetyczne, predyspozycja genetyczna, profilaktyka medyczna, rejestr medyczny, rekombinowany czynnik von Willebranda, sekwencjonowanie nowej generacji, skaza krwotoczna, wariant genetyczny, zakrzepica tętnicza - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Mibrex
Mibrex (rywaroksaban) 10 mg jest lekiem przeciwzakrzepowym wymagającym ścisłego nadzoru klinicznego ze względu na ryzyko powikłań krwotocznych. Podczas terapii należy monitorować objawy krwawienia, zwłaszcza u pacjentów z podwyższonym ryzykiem. W przypadku poważnego krwotoku konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia. Badania kliniczne wykazały, że rywaroksaban częściej niż antagoniści witaminy K powoduje krwawienia z błon śluzowych, takie jak epistaksja, krwawienia z dziąseł, przewodu pokarmowego (melaena, krwawe wymioty, anemizacja) oraz układu moczowo-płciowego (nieprawidłowe krwawienia z pochwy, obfite miesiączki). Częściej obserwowano także niedokrwistość, dlatego zaleca się regularne badania hemoglobiny i hematokrytu w celu wykrycia utajonego krwawienia i oceny klinicznej jawnych krwotoków.
anemizacja, angioplastyka stawu biodrowego, antagonista witaminy K, badanie fizykalne, badanie hemoglobiny, choroba przyzębia, ciężkie zaburzenie czynności nerek, ciśnienie tętnicze krwi, klirens kreatyniny, krwawienie z błony śluzowej, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwawienie z układu moczowo-płciowego, krwisty wymiot, leczenie przeciwzakrzepowe, lek przeciwzakrzepowy, melena, nadzór kliniczny, niedokrwistość, nieprawidłowe krwawienie z pochwy, powikłanie krwotoczne, przedawkowanie leku, rywaroksaban, ryzyko krwotoku, stężenie hemoglobiny, test anty-Xa, umiarkowane zaburzenie czynności nerek, zabieg chirurgiczny, zaburzenie czynności nerek, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zahron ASA 10 mg + 100 mg
Lek Zahron ASA, dostępny w dawkach 5 mg + 100 mg, 10 mg + 100 mg oraz 20 mg + 100 mg, zawiera rozuwastatynę wapniową oraz kwas acetylosalicylowy, co determinuje szerokie spektrum działań niepożądanych. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko krwawień, zwłaszcza ciężkich, takich jak krwotoki mózgowe, które są szczególnie niebezpieczne u pacjentów z niewyrównanym nadciśnieniem tętniczym oraz u osób stosujących jednocześnie inne leki przeciwzakrzepowe. Długotrwałe stosowanie kwasu acetylosalicylowego w dawce 100 mg może prowadzić do niedokrwistości z niedoboru żelaza, wynikającej z przewlekłej, utajonej utraty krwi z przewodu pokarmowego. Ponadto, obserwuje się ryzyko małopłytkowości, co dodatkowo zwiększa skłonność do krwawień, manifestujących się wybroczynami, krwiakami oraz samoistnymi krwawieniami z błon śluzowych.
antykoagulant, czas krzepnięcia, drgawki, krwawienie śródczaszkowe, krwawienie z błon śluzowych, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, krwawienie z układu moczowo-płciowego, krwiak, krwiomocz, krwotok mózgowy, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwzakrzepowy, małopłytkowość, nadmierne krwawienie miesiączkowe, niedokrwistość z niedoboru żelaza, niedowład, nietolerancja laktozy, niewyrównane nadciśnienie tętnicze, płytki krwi, powikłanie krwotoczne, przewlekłe zmęczenie, rozuwastatyna wapniowa, trombocytopenia, wybroczynа, zaburzenie mowy, zaburzenie świadomości - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tadalafil SUN 5 mg
Stosowanie tadalafilu w dawce 5 mg w formie tabletek powlekanych wiąże się z występowaniem działań niepożądanych, które najczęściej obejmują ból głowy, niestrawność, ból pleców oraz ból mięśni. Częstość tych objawów jest zależna od dawki i zwykle ma charakter przejściowy o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu. W badaniach klinicznych, obejmujących 8022 pacjentów leczonych tadalafilem oraz 4422 pacjentów placebo, działania niepożądane klasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) oraz bardzo rzadko (<1/10 000). Do istotnych działań niepożądanych należą również reakcje nadwrażliwości (niezbyt często), obrzęk naczynioruchowy (rzadko), zaburzenia widzenia, szum w uszach, kołatanie serca, niedociśnienie tętnicze, a także priapizm (rzadko). U pacjentów stosujących tadalafil raz na dobę obserwowano nieznacznie większą częstość bradykardii zatokowej w zapisie EKG, jednak bez istotnych klinicznie konsekwencji.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból kończyn, ból mięśni, ból pleców, ból w klatce piersiowej, bradykardia zatokowa, centralna surowicza chorioretinopatia, choroba refluksowa przełyku, częstoskurcz, duszność, hemospermia, incydent krwotoczny, kołatanie serca, komorowe zaburzenie rytmu serca, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwotok z prącia, łagodny rozrost gruczołu krokowego, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nagła głuchota, nagły zgon sercowy, NAION, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niestabilna dławica piersiowa, niestrawność, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, obrzęk powiek, obrzęk twarzy, omdlenie, pokrzywka, priapizm, przedłużony wzwód, przekrwienie błony śluzowej nosa, przekrwienie spojówek, przemijająca amnezja, przemijający napad niedokrwienny, reakcja nadwrażliwości, szum w uszach, tadalafil, ubytek pola widzenia, udar, wymioty, wysypka, zaburzenie erekcji, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tadalafil Belupo 5 mg
Stosowanie tadalafilu, analizowane na podstawie danych z ponad 12 000 pacjentów (8022 na tadalafil i 4422 na placebo), wiąże się z występowaniem działań niepożądanych, najczęściej obejmujących ból głowy, niestrawność, ból pleców i mięśni, których nasilenie koreluje z dawką leku. Objawy te mają zazwyczaj charakter przejściowy i umiarkowany. Szczególnie ból głowy pojawia się najczęściej w ciągu pierwszych 10-30 dni terapii. Wśród działań niepożądanych odnotowano także zaburzenia układu nerwowego (np. zawroty głowy, udar, omdlenia), narządu wzroku (np. NAION, okluzja naczyń siatkówki), serca (częstoskurcz, zawał mięśnia sercowego), układu naczyniowego (niedociśnienie, zaczerwienienie twarzy), przewodu pokarmowego (niestrawność, wymioty), skóry (wysypka, zespół Stevensa-Johnsona), mięśniowo-szkieletowe (ból pleców i mięśni) oraz zaburzenia układu rozrodczego (priapizm, przedłużony wzwód). Analiza EKG wykazała nieznacznie wyższą częstość bradykardii zatokowej u pacjentów stosujących tadalafil raz na dobę, jednak większość tych zmian była bezobjawowa.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból kończyn, ból mięśni, ból pleców, ból w klatce piersiowej, bradykardia zatokowa, centralna surowicza chorioretinopatia, choroba refluksowa przełyku, częstoskurcz, duszność, inhibitor PDE5, kołatanie serca, komorowe zaburzenia rytmu, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwioplucie, krwotok z prącia, łagodny rozrost gruczołu krokowego, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nagła śmierć sercowa, nagła utrata słuchu, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego, niestabilna dławica piersiowa, niestrawność, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, obrzęk twarzy, okluzja naczyń siatkówki, pokrzywka, priapizm, przedłużony wzwód, przekrwienie błony śluzowej nosa, przekrwienie spojówek, przemijająca amnezja, przemijający napad niedokrwienny, reakcja nadwrażliwości, szum w uszach, tadalafil, ubytek pola widzenia, udar mózgu, wymioty, wysypka, zaburzenie erekcji, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Przedawkowanie – Tafen Nasal 64 mcg 64 mcg/dawkę odmierzoną
Przedawkowanie budezonidu w aerozolu do nosa Tafen Nasal 64 mcg należy rozpatrywać w kontekście ostrego oraz przewlekłego stosowania. Ostre przedawkowanie, nawet jednorazowe podanie całej zawartości butelki (zawierającej dawki po 64 µg budezonidu w objętości 0,05 ml), nie wywołuje istotnych klinicznie objawów, co wynika z niskiej dawki substancji czynnej oraz specyfiki postaci farmaceutycznej. Ryzyko przypadkowego przedawkowania jest minimalne ze względu na konstrukcję aplikatora i formę aerozolu do nosa. W związku z tym, w przypadku jednorazowego spożycia całej zawartości opakowania, nie jest zwykle wymagane specjalistyczne postępowanie medyczne.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – TADALAFIL MAXON 10 mg
Tadalafil w dawce 10 mg, stosowany w leczeniu zaburzeń erekcji oraz łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, wiąże się z szeregiem działań niepożądanych, które lekarze powinni uwzględniać w praktyce klinicznej. Najczęściej obserwowanymi objawami są ból głowy (częstość ≥1/100 do <1/10), niestrawność, ból pleców oraz ból mięśni, przy czym ich częstość wzrasta wraz z dawką. Działania te mają zazwyczaj charakter przemijający i umiarkowany. W badaniach klinicznych obejmujących 8022 pacjentów leczonych tadalafilem oraz 4422 pacjentów z placebo, odnotowano także rzadkie, ale istotne zdarzenia, takie jak udary, przemijające napady niedokrwienne (TIA), priapizm, zawał mięśnia sercowego oraz niestabilna dławica piersiowa. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, u których wystąpiły poważne incydenty sercowe, często w kontekście obecności czynników ryzyka. Ponadto, u osób powyżej 65. roku życia obserwuje się zwiększoną częstość biegunek i zawrotów głowy, zwłaszcza przy dawce 5 mg raz na dobę.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból kończyn, ból mięśni, ból pleców, ból w klatce piersiowej, bradykardia zatokowa, centralna surowicza chorioretinopatia, choroba refluksowa przełyku, choroba układu sercowo-naczyniowego, częstoskurcz, duszność, kołatanie serca, komorowe zaburzenia rytmu serca, krew w nasieniu, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwotok z prącia, łagodny rozrost gruczołu krokowego, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nagła głuchota, nagłe zaczerwienienie twarzy, nagły zgon sercowy, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niestabilna dławica piersiowa, niestrawność, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, obrzęk twarzy, okluzja naczyń siatkówki, pokrzywka, priapizm, przedłużony wzwód, przednia niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego, przekrwienie błony śluzowej nosa, przemijająca amnezja, przemijający napad niedokrwienny, reakcja nadwrażliwości, szum w uszach, tadalafil, ubytek pola widzenia, udar, wymioty, wysypka, zaburzenie erekcji, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, zmęczenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tadalafil PMCS 20 mg
Profil bezpieczeństwa tadalafilu obejmuje najczęściej występujące działania niepożądane takie jak ból głowy, niestrawność, ból pleców i mięśni, których częstość nasila się wraz ze wzrostem dawki. Dane z badań klinicznych (8022 pacjentów na tadalafil i 4422 na placebo) wskazują, że większość działań niepożądanych ma charakter łagodny lub umiarkowany i jest przemijająca. Ból głowy pojawia się najczęściej w pierwszych 10-30 dniach terapii. Rzadziej obserwuje się zawroty głowy, omdlenia, migreny, napady drgawek oraz poważne zdarzenia sercowo-naczyniowe, takie jak zawał mięśnia sercowego, niestabilna dławica piersiowa, komorowe zaburzenia rytmu serca i nagłe zgony sercowe. Wśród działań niepożądanych narządu wzroku wymienia się m.in. nietętniczą przednią niedokrwienną neuropatię nerwu wzrokowego (NAION), okluzję naczyń siatkówki oraz centralną surowiczą chorioretinopatię.
biegunka, ból głowy, ból mięśni, ból oka, ból pleców, ból w klatce piersiowej, bradykardia zatokowa, centralna surowicza chorioretinopatia, choroba refluksowa przełyku, częstoskurcz, duszność, hemospermia, kołatanie serca, komorowe zaburzenia rytmu serca, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwotok z prącia, łagodny rozrost gruczołu krokowego, migrena, nadciśnienie tętnicze, nagła głuchota, nagły zgon sercowy, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niestabilna dławica piersiowa, niestrawność, nietętnicza przednia niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, okluzja naczyń siatkówki, omdlenie, pokrzywka, priapizm, przekrwienie błony śluzowej nosa, przekrwienie spojówek, przemijający napad niedokrwienny, reakcja nadwrażliwości, szum w uszach, tadalafil, ubytek pola widzenia, udar, wysypka, zaburzenie erekcji, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Niealergiczny nieżyt nosa – Objawy
Niealergiczny nieżyt nosa (NAR) to przewlekły stan zapalny błony śluzowej nosa, charakteryzujący się objawami podobnymi do alergicznego nieżytu nosa, lecz bez reakcji immunologicznej typu IgE i bez przyczyn infekcyjnych. Występuje u 20-30 milionów pacjentów w USA, stanowiąc około 25% wszystkich nieżytów nosa, z przewagą u kobiet (stosunek 2-3:1) i najczęściej rozpoczynając się po 20. roku życia. Objawy obejmują przewlekłe lub nawracające przekrwienie i obturację nosa, wodnistą rhinorrheę, kichanie, spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła, kaszel oraz zmniejszenie lub utratę węchu, przy braku świądu nosa, oczu i gardła, co odróżnia NAR od postaci alergicznej. Objawy mogą nasilać się pod wpływem czynników środowiskowych, takich jak zmiany temperatury, wilgotności, ciśnienia atmosferycznego, ekspozycja na dym tytoniowy, zanieczyszczenia, silne zapachy, a także czynniki hormonalne i leki. NAR obejmuje różne podtypy, m.in. idiopatyczny (naczynioruchowy), NARES (z eozynofilią), atroficzny, gustatoryczny, polekowy, hormonalny i zawodowy, zróżnicowane pod względem patofizjologii i obrazu klinicznego.
atroficzny nieżyt nosa, atropina, bezdech senny, dysfunkcja trąbki słuchowej, hormonalny nieżyt nosa, kortykosteroidy donosowe, krwawienie z nosa, naczynioruchowy nieżyt nosa, niealergiczny nieżyt nosa, nieżyt nosa polekowy, nieżyt nosa starczy, obturacja nosa, obturacyjny bezdech senny, polipy nosa, post-nasal drip, rhinorrhea, utrata węchu, wydzielina śluzowo-ropna, zanik błony śluzowej nosa, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie zatok przynosowych, zawodowy nieżyt nosa, zespół NARES - Leksykon leków
Działania niepożądane – Oftidor 20 mg/ml
Dorzolamid w postaci kropli do oczu (Oftidor 20 mg/ml) wykazuje profil bezpieczeństwa oceniony na podstawie badań klinicznych obejmujących ponad 1400 pacjentów. W długotrwałych badaniach u 1108 pacjentów około 3% przerwało terapię z powodu działań niepożądanych, głównie miejscowych, takich jak zapalenie spojówek i reakcje powiek. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są miejscowe dolegliwości okulistyczne, w tym bardzo częste pieczenie i kłucie oczu (>10%), częste powierzchniowe punkcikowate zapalenie rogówki, łzawienie, zapalenie spojówek i powiek, świąd oraz niewyraźne widzenie. Rzadziej występują zapalenie tęczówki i ciała rzęskowego, a także podrażnienie oka, ból, obrzęk rogówki, hipotonia wewnątrzgałkowa oraz odwarstwienie naczyniówki po zabiegach filtracyjnych. Z układu nerwowego najczęściej zgłaszany jest ból głowy (często), a rzadziej zawroty głowy i parestezje. Reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka i skurcz oskrzeli, występują rzadko, ale mogą mieć charakter zagrażający życiu i wymagać natychmiastowego przerwania leczenia.
astenia, ból głowy, chlorowodorek dorzolamidu, częstoskurcz, dorzolamid, duszność, hipotonia wewnątrzgałkowa, kamica moczowa, kontaktowe zapalenie skóry, krótkowzroczność, krwawienie z nosa, krwiomocz, lek beta-adrenolityczny, łzawienie, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk rogówki, odwarstwienie naczyniówki, palpitacja, parestezja, pieczenie i kłucie, pokrzywka, punkcikowate zapalenie rogówki, skurcz oskrzeli, toksyczna nekroliza naskórka, zaburzenie elektrolitowe, zaczerwienienie oka, zapalenie powiek, zapalenie spojówek, zapalenie tęczówki i ciała rzęskowego, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon chorób i schorzeń
Denga – Objawy
Denga jest wirusową chorobą przenoszoną przez komary Aedes aegypti i Aedes albopictus, wywoływaną przez cztery serotypy wirusa DENV (1-4). Inkubacja trwa 3-14 dni (zwykle 4-7 dni), po czym następuje faza gorączkowa trwająca 2-7 dni, charakteryzująca się wysoką gorączką (39-40°C), bólem głowy (zwłaszcza zaoczodołowym), bólami mięśniowo-stawowymi, nudnościami, wymiotami, wysypką oraz niewielkimi objawami krwotocznymi. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się leukopenię, trombocytopenię (<100 x 10⁹/L) oraz podwyższone transaminazy. Faza krytyczna (24-48 godzin) rozpoczyna się po spadku gorączki i wiąże się z ryzykiem ciężkiej dengi, objawiającej się wyciekiem osocza, hemokoncentracją (wzrost hematokrytu ≥20%), hipoproteinemią, zaburzeniami hemodynamicznymi i krwawieniami. Faza zdrowienia trwa 2-3 dni i cechuje się stopniową normalizacją parametrów oraz ustępowaniem objawów, choć zmęczenie może utrzymywać się tygodniami.
Aedes aegypti, Aedes albopictus, ból brzucha, ból głowy, ból mięśniowo-stawowy, ból zaoczodołowy, ciężka denga, drgawki gorączkowe, encefalopatia, gorączka krwotoczna, hemokoncentracja, hepatomegalia, hipoproteinemia, hipotensja, infekcja bezobjawowa, kardiomiopatia, krwawienie z dziąseł, krwawienie z nosa, krwiomocz, leukocytoza, leukopenia, nudności i wymioty, obrzęk węzłów chłonnych, okres inkubacji, ostre uszkodzenie wątroby, płyn w opłucnej, podwyższone enzymy wątrobowe, podwyższone transaminazy, przepuszczalność naczyń, serotyp wirusa dengi, trombocytopenia, ukąszenie komara, wirus dengi, wodobrzusze, wstrząs hipowolemiczny, wybroczyny podskórne, wyciek osocza, zaburzenia świadomości, zapalenie jąder, zapalenie jajników, zapalenie mózgu, zapalenie płuc, zespół wstrząsu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Monkasta 5 mg
Produkt leczniczy Monkasta zawierający montelukast sodowy w dawce 5 mg (tabletki do rozgryzania i żucia) oraz 10 mg (tabletki powlekane) był oceniany w licznych badaniach klinicznych obejmujących około 1750 dzieci w wieku 6-14 lat oraz około 4000 dorosłych i młodzieży powyżej 15 lat. Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi u dzieci były bóle brzucha, natomiast u dorosłych ból głowy. Profil bezpieczeństwa pozostawał stabilny podczas długotrwałej terapii (do 12 miesięcy u dzieci i do 2 lat u dorosłych). Częstość występowania działań niepożądanych obejmuje m.in. zakażenia górnych dróg oddechowych (bardzo często ≥1/10), ból głowy i ból brzucha (często ≥1/100 do <1/10), podwyższone aktywności aminotransferaz (AlAT, AspAT) (często), a także rzadkie reakcje nadwrażliwości, trombocytopenię i zespół Churga-Strauss (bardzo rzadko <1/10 000).
anafilaksja, ból brzucha, ból głowy, cholestatyczne zapalenie wątroby, dezorientacja, eozynofilia płucna, hipoestezja, kołatanie serca, krwawienie z nosa, mimowolne oddawanie moczu, montelukast sodowy, myśli samobójcze, naciek eozynofilowy wątroby, nadpobudliwość psychoruchowa, napad drgawkowy, niestrawność, obrzęk naczynioruchowy, omam, parestezja, podwyższone aminotransferazy, podwyższone enzymy wątrobowe, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, skłonność do krwawień, somnambulizm, suchość jamy ustnej, świąd, tabletki do rozgryzania, tik, trombocytopenia, zaburzenie koncentracji, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zaburzenie snu, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie wątrobowokomórkowe, zapalenie wątroby, zawrót głowy, zespół Churga-Strauss - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fanipos Plus (137 mcg + 50 mcg)/dawkę donosową
Fanipos Plus to preparat donosowy zawierający chlorowodorek azelastyny (137 µg) oraz propionian flutykazonu (50 µg) na dawkę, stosowany w terapii alergicznych schorzeń nosa. Najczęściej obserwowanym działaniem niepożądanym jest zaburzenie smaku, często wynikające z nieprawidłowej techniki aplikacji. Długotrwałe stosowanie flutykazonu może prowadzić do działań ogólnoustrojowych, w tym osteoporozy oraz opóźnienia wzrostu u dzieci i młodzieży. Wśród działań niepożądanych o różnej częstości występowania wyróżnia się reakcje nadwrażliwości (w tym anafilaksję i obrzęk naczynioruchowy), bóle głowy, zawroty głowy, senność, jaskrę, wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego, zaćmę, krwawienia z nosa, suchość w jamie ustnej i nosa, nudności, wysypki skórne oraz uczucie zmęczenia i osłabienie.
chlorowodorek azelastyny, ciśnienie wewnątrzgałkowe, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, dysgusja, glikokortykosteroid, hipersomnia, jaskra, kortykosteroid donosowy, krwawienie z nosa, nadwrażliwość, nieostre widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, perforacja przegrody nosowej, pokrzywka, propionian flutykazonu, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, świąd, wysypka skórna, zaburzenie smaku, zaburzenie układu oddechowego, zaćma - Leksykon substancji czynnych
Tamsulozyna – Działania niepożądane
Tamsulosyna, stosowana w terapii łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą układu nerwowego (zawroty głowy u 1,3% pacjentów), sercowo-naczyniowego (niedociśnienie ortostatyczne, palpitacje, tachykardia, migotanie przedsionków), układu rozrodczego (częste zaburzenia ejakulacji, w tym wytrysk wsteczny) oraz oczu (środoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki – IFIS). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko niedociśnienia ortostatycznego, które może prowadzić do omdleń i upadków, zwłaszcza u osób starszych, oraz na potencjalne powikłania kardiologiczne, w tym niewydolność serca, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu dutasterydu. Działania niepożądane ze strony układu pokarmowego (zaparcia, nudności, wymioty) oraz skórne (wysypka, świąd, rzadko zespół Stevensa-Johnsona) występują rzadziej, jednak wymagają monitorowania. Priapizm, choć bardzo rzadki, stanowi stan nagły wymagający pilnej interwencji medycznej.
arytmia, astenia, duszność, krwawienie z nosa, łagodny rozrost gruczołu krokowego, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, operacja zaćmy, palpitacje serca, priapizm, receptory α₁-adrenergiczne, rumień wielopostaciowy, suchość jamy ustnej, tachykardia, wytrysk wsteczny, zaburzenia ejakulacji, zaburzenia rytmu serca, zapalenie błony śluzowej nosa, zawroty głowy, zespół małej źrenicy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół wiotkiej tęczówki, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Romilast 5 mg
Montelukast, substancja czynna preparatu Romilast w dawce 5 mg (tabletki do rozgryzania i żucia) oraz 10 mg (tabletki powlekane), był oceniany w licznych badaniach klinicznych obejmujących około 4000 pacjentów powyżej 15 roku życia oraz 1750 dzieci w wieku 6-14 lat. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były ból głowy u dorosłych i młodzieży oraz ból brzucha u dzieci. Długoterminowe badania (do 2 lat u dorosłych i do 12 miesięcy u dzieci) nie wykazały istotnych zmian w profilu bezpieczeństwa. Częstość działań niepożądanych klasyfikowano od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z najczęstszymi działaniami takimi jak zakażenia górnych dróg oddechowych (bardzo często), biegunka, nudności, wymioty, wysypka i gorączka (często). Wśród rzadkich i bardzo rzadkich działań wymieniono m.in. trombocytopenię, reakcje anafilaktyczne, zespół Churga-Strauss, zapalenie wątroby oraz ciężkie reakcje skórne jak rumień wielopostaciowy.
bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, eozynofilia płucna, gorączka, hipoestezja, jąkanie, kołatanie serca, koszmar senny, krwawienie z nosa, kurcz mięśniowy, moczenie mimowolne, montelukast, myśli samobójcze, naciek eozynofilowy wątroby, nadpobudliwość psychoruchowa, napad drgawkowy, niestrawność, nudność, obrzęk naczynioruchowy, omam, parestezja, podwyższone aminotransferazy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, skłonność do krwawień, somnambulizm, suchość jamy ustnej, świąd, tabletki do rozgryzania i żucia, tik, trombocytopenia, wymioty, wysypka, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zaburzenie pamięci, zaburzenie snu, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie wątroby, zapalenie wątroby cholestatyczne, zawrót głowy, zespół Churga-Strauss, zmęczenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tadulan 10 mg
Lek Tadulan, zawierający tadalafil, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które zostały szczegółowo zbadane w badaniach klinicznych obejmujących ponad 8000 pacjentów. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są ból głowy, niestrawność, ból pleców oraz ból mięśni, z nasileniem zależnym od dawki. Działania te mają zazwyczaj charakter przemijający i umiarkowany. Wśród poważniejszych, choć rzadszych zdarzeń, odnotowano incydenty neurologiczne (udar, przemijające napady niedokrwienne, napady drgawek), zaburzenia widzenia (m.in. NAION, okluzja naczyń siatkówki), a także poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona. Częstość występowania działań niepożądanych waha się od bardzo często (np. reakcje nadwrażliwości, obrzęk naczynioruchowy, szum w uszach, nagła głuchota) do bardzo rzadko (np. priapizm, krwiomocz, nagłe zgony sercowe). W badaniach klinicznych zaobserwowano także nieznacznie wyższą częstość bradykardii zatokowej w zapisie EKG u pacjentów stosujących tadalafil w porównaniu z placebo, jednak bez istotnych klinicznych konsekwencji.
ból brzucha, ból głowy, ból kończyn, ból mięśni, ból pleców, ból w klatce piersiowej, bradykardia zatokowa, choroba refluksowa przełyku, częstoskurcz, duszność, działanie niepożądane, hemospermia, incydent krwotoczny, kołatanie serca, komorowe zaburzenia rytmu serca, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwotok z prącia, łagodny rozrost gruczołu krokowego, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nagła głuchota, nagłe zaczerwienienie twarzy, nagły zgon sercowy, NAION, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niestabilna dławica piersiowa, niestrawność, nietętnicza przednia niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, obrzęk powiek, obrzęk twarzy, okluzja naczyń siatkówki, omdlenie, pokrzywka, priapizm, profil bezpieczeństwa, przedłużony wzwód, przekrwienie błony śluzowej nosa, przekrwienie spojówek, przemijająca amnezja, przemijający napad niedokrwienny, reakcja nadwrażliwości, szum w uszach, tadalafil, ubytek pola widzenia, udar, wymioty, wysypka, zaburzenie erekcji, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Allergodil SPRINT 1,5 mg/ml
Allergodil SPRINT to aerozol do nosa zawierający azelastyny chlorowodorek w stężeniu 1,5 mg/ml, gdzie pojedyncza dawka (0,14 ml) dostarcza 0,21 mg chlorowodorku azelastyny, odpowiadającego 0,19 mg azelastyny. Działania niepożądane leku zostały sklasyfikowane według układów i narządów zgodnie z MedDRA oraz częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000). Najczęściej obserwowanymi działaniami są zaburzenia smaku (często), manifestujące się nieprzyjemnym, gorzkim posmakiem, szczególnie przy nieprawidłowej technice aplikacji (nadmierne odchylenie głowy do tyłu). Rzadziej występują zawroty głowy, senność, nudności, krwawienia z nosa, reakcje alergiczne (wysypka, świąd, pokrzywka) oraz uczucie zmęczenia.
adherencja do terapii, aerozol do nosa, azelastyna chlorowodorek, dyskomfort w jamie nosowej, klasyfikacja MedDRA, krwawienie z nosa, monitorowanie działań niepożądanych, nudność, pieczenie i swędzenie, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, senność, świąd, wysypka, zaburzenie smaku, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie układu nerwowego, zaburzenie układu oddechowego, zaburzenie żołądka i jelit, zawrót głowy, zmęczenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Milukante 5 mg
Milukante, zawierający montelukast sodowy w dawce 5 mg w formie tabletek do rozgryzania i żucia, był szeroko badany klinicznie u około 1750 dzieci w wieku 6-14 lat. Najczęstszym działaniem niepożądanym w tej grupie był ból brzucha, a profil bezpieczeństwa pozostawał stabilny podczas terapii trwającej do 12 miesięcy. Po wprowadzeniu leku do obrotu zidentyfikowano szersze spektrum działań niepożądanych, w tym krwawienia z nosa (niezbyt często), rzadkie przypadki zespołu Churga-Straussa (CSS) oraz eozynofilii płucnej. Zaburzenia psychiczne, takie jak zaburzenia snu, somnambulizm, niepokój, depresja i nadpobudliwość psychoruchowa, występowały niezbyt często, natomiast poważniejsze objawy, w tym omamy, dezorientacja i myśli samobójcze, były bardzo rzadkie, ale klinicznie istotne. Często obserwowano także biegunki, nudności, wymioty oraz podwyższoną aktywność aminotransferaz (AlAT, AspAT), co może wskazywać na wpływ leku na funkcję wątroby.
anafilaksja, biegunka, ból brzucha, dezorientacja, eozynofilia płucna, hipoestezja, kołatanie serca, krwawienie z nosa, montelukast, myśli samobójcze, naciek eozynofilowy wątroby, nadpobudliwość psychoruchowa, napad drgawkowy, niestrawność, nudności, omamy, parestezja, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, skłonność do krwawień, somnambulizm, suchość błony śluzowej jamy ustnej, uszkodzenie wątroby, wymioty, wysypka, zaburzenia koncentracji, zaburzenia pamięci, zaburzenia psychiczne, zaburzenia układu nerwowego, zacinanie się w mowie, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie wątroby, zapalenie wątroby cholestatyczne, zawroty głowy, zespół Churga-Straussa, zwiększona aktywność aminotransferaz - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dabigatran etexilate Orion 110 mg
Dabigatran eteksylan w dawce 110 mg, stosowany w profilaktyce i leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), migotania przedsionków oraz po zabiegach wymiany stawu biodrowego lub kolanowego, wykazuje zróżnicowany profil działań niepożądanych. W badaniach klinicznych na około 64 000 pacjentów, działania niepożądane wystąpiły u 9% pacjentów po zabiegach ortopedycznych (leczenie do 42 dni), 22% pacjentów z migotaniem przedsionków (leczenie do 3 lat) oraz 14-15% pacjentów leczonych z powodu ŻChZZ. Najczęstszym działaniem niepożądanym są krwawienia, obserwowane u 14-19,4% pacjentów w zależności od wskazania i badania (np. 19,4% w badaniu RE-MEDY). Pomimo relatywnie niskiej częstości poważnych krwawień, ryzyko dużych krwotoków, takich jak krwotok śródczaszkowy czy masywne krwawienia z przewodu pokarmowego, pozostaje istotne i może prowadzić do zgonu lub niepełnosprawności. Działania niepożądane obejmują również niedokrwistość, małopłytkowość, reakcje nadwrażliwości, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (bóle brzucha, biegunka, nudności), oraz nieprawidłowości w funkcji wątroby.
aminotransferazy, ból brzucha, dabigatran eteksylat, hemostaza, idarucyzumab, inhibitory glikoproteiny P, krwawienie z nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwiak śródmięśniowy, krwiomocz, krwioplucie, krwotok śródczaszkowy, kwas acetylosalicylowy, leki przeciwpłytkowe, małopłytkowość, migotanie przedsionków, niedokrwistość, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niestrawność, reakcja anafilaktyczna, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, wymiana stawu biodrowego, wymiana stawu kolanowego, zatorowość systemowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Fluoksetyna EGIS 10 mg
Fluoksetyna, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), charakteryzuje się specyficznym profilem działań niepożądanych, które wymagają uważnego monitorowania w trakcie terapii. Najczęściej obserwowane objawy to bóle głowy, nudności, bezsenność, zmęczenie oraz biegunka, z tendencją do ustępowania w miarę kontynuacji leczenia. Wśród poważniejszych działań niepożądanych należy zwrócić uwagę na zespół serotoninowy (rzadko, ≥1/10 000 do <1/1 000), drgawki, wydłużenie odcinka QT (QTcF≥450 ms) oraz arytmie komorowe, a także myśli i zachowania samobójcze, które mogą pojawić się szczególnie na początku terapii lub po zmianie dawki. Objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak biegunka i nudności, występują bardzo często (≥1/10), natomiast krwawienia z przewodu pokarmowego są rzadkie (≥1/10 000 do <1/1 000). W populacji pediatrycznej obserwuje się zwiększone ryzyko zachowań samobójczych, wrogości oraz reakcji maniakalnych, a także opóźnienie wzrostu i dojrzewania, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej.
arytmia komorowa, bezsenność, biegunka, ból głowy, bruksizm, ciężka reakcja skórna, depersonalizacja, drgawka, drżenie, dysfagia, euforia, fluoksetyna, hipomania, hiponatremia, kołatanie serca, krwawienie z nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego, lęk, letarg, leukopenia, małopłytkowość, mania, myśl samobójcza, napad paniki, nerwowość, neutropenia, niepokój ruchowy, nieprawidłowe wydzielanie hormonu antydiuretycznego, niestrawność, nudność, omam, opóźnienie dojrzewania płciowego, opóźnienie wzrostu, parestezja, pobudzenie, podwyższony nastrój, reakcja maniakalna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, senność, splątanie, SSRI, suchość w jamie ustnej, wydłużenie odcinka QT, wymioty, zaburzenie czuciowe, zaburzenie orgazmu, zaburzenie smaku, zaburzenie snu, zaburzenie uwagi, zawrót głowy, zespół Lyella, zespół odstawienny, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół torsade de pointes, złamanie kości, zmniejszenie libido, zmniejszony apetyt