owrzodzenia jamy ustnej

Owrzodzenia jamy ustnej (afty) to bolesne zmiany na błonie śluzowej jamy ustnej, charakteryzujące się obecnością płytkich ubytków nabłonka z białawym lub żółtawym dnem otoczonym czerwoną obwódką. Stanowią jedną z najczęstszych patologii błony śluzowej jamy ustnej, dotykając około 20% populacji ogólnej.

Etiologia owrzodzeń jamy ustnej jest złożona i może obejmować czynniki immunologiczne, genetyczne, mikrobiologiczne, alergiczne oraz stres. Nawracające afty (recurrent aphthous stomatitis, RAS) dzieli się na trzy główne typy: małe (minor), duże (major) i opryszczkowate (herpetiformne), różniące się wielkością, liczbą zmian i czasem gojenia.

Diagnostyka owrzodzeń jamy ustnej opiera się głównie na obrazie klinicznym, jednak w przypadkach nietypowych lub nawracających wskazane jest przeprowadzenie badań dodatkowych, w tym morfologii, poziomu żelaza, witamin z grupy B i kwasu foliowego. Istotne jest różnicowanie z chorobami ogólnoustrojowymi, takimi jak choroba Behçeta, choroba Crohna czy niedobory immunologiczne.

Leczenie owrzodzeń jamy ustnej obejmuje terapię miejscową z zastosowaniem środków przeciwbólowych, przeciwzapalnych i przyśpieszających gojenie (kortykosteroidy miejscowe, preparaty zawierające kwas hialuronowy), a w cięższych przypadkach – terapię ogólnoustrojową. Ważnym elementem postępowania jest eliminacja czynników prowokujących oraz odpowiednia higiena jamy ustnej.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl