delirium
Delirium to nagły stan zaburzenia świadomości charakteryzujący się zaburzeniami uwagi, postrzegania i myślenia, który rozwija się w krótkim czasie i ma tendencję do fluktuacji w ciągu dnia. Jest to poważny zespół neuropsychiatryczny, często występujący u pacjentów hospitalizowanych, szczególnie w wieku podeszłym.
Patofizjologia delirium nie jest w pełni poznana, ale wiąże się z zaburzeniami neuroprzekaźnictwa, stanem zapalnym, stresem oksydacyjnym i zaburzeniami przepływu mózgowego. Do głównych czynników ryzyka należą: podeszły wiek, wcześniejsze zaburzenia poznawcze, poważne choroby somatyczne, operacje (zwłaszcza ortopedyczne i kardiochirurgiczne), polipragmazja oraz odstawienie substancji psychoaktywnych.
Klinicznie wyróżnia się trzy podtypy delirium: hiperaktywne (pobudzenie, omamy, urojenia), hipoaktywne (senność, spowolnienie) oraz mieszane. Diagnostyka opiera się na kryteriach klinicznych (np. DSM-5, ICD-10) oraz narzędziach przesiewowych jak CAM (Confusion Assessment Method) czy 4AT. Leczenie obejmuje identyfikację i eliminację przyczyn, optymalizację warunków środowiskowych oraz w wybranych przypadkach farmakoterapię, głównie lekami przeciwpsychotycznymi w niskich dawkach.
Delirium wiąże się z poważnymi konsekwencjami, w tym wydłużonym pobytem w szpitalu, zwiększonym ryzykiem instytucjonalizacji, pogorszeniem funkcji poznawczych i wyższą śmiertelnością. Profilaktyka oparta na wielokierunkowych interwencjach niefarmakologicznych może istotnie zmniejszyć częstość występowania delirium u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Olanzapine Aurovitas 5 mg
Przedawkowanie olanzapiny stanowi stan zagrożenia życia, manifestujący się szerokim spektrum objawów neurologicznych, sercowo-naczyniowych i oddechowych. Do bardzo częstych objawów należą częstoskurcz, pobudzenie lub agresywność, dyzartria, objawy pozapiramidowe oraz sedacja, która może przejść w śpiączkę. Inne istotne klinicznie symptomy to delirium, drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zachłyśnięcie oraz zaburzenia ciśnienia tętniczego. Zaburzenia rytmu serca występują rzadziej (<2% przypadków), jednak mogą prowadzić do zatrzymania krążenia i oddychania, co wymaga natychmiastowej resuscytacji. Reakcja na przedawkowanie jest wysoce indywidualna – zgony odnotowano po dawkach jednorazowych około 450 mg, podczas gdy przeżycia po dawkach do 2 g wskazują na zmienną tolerancję i wpływ czynników modyfikujących, takich jak interakcje lekowe i choroby współistniejące.
akatyzja, częstoskurcz, dekontaminacja przewodu pokarmowego, delirium, depresja oddechowa, dystonia, dyzartria, intubacja, leczenie objawowe, monitorowanie EKG, nagłe zatrzymanie krążenia, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa, objawy neurologiczne, objawy pozapiramidowe, parkinsonizm polekowy, płukanie żołądka, przedawkowanie olanzapiny, sedacja, śpiączka, stan padaczkowy, węgiel aktywny, zaburzenie ciśnienia tętniczego, zaburzenie rytmu serca, zachłyśnięcie, zachłystowe zapalenie płuc, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia i oddychania, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Zolafren-Swift 20 mg
Przedawkowanie olanzapiny (Zolafren-Swift) w dawkach od 5 mg do 20 mg, szczególnie powyżej 450 mg, stanowi poważne zagrożenie dla życia, manifestując się szerokim spektrum objawów klinicznych. Do bardzo częstych należą częstoskurcz, pobudzenie psychoruchowe, dyzartria, objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości (od sedacji do śpiączki). Rzadziej obserwuje się delirium, drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresję oddechową, zachłyśnięcie, zaburzenia ciśnienia tętniczego, arytmie (<2% przypadków), a także zatrzymanie krążenia i oddychania. Reakcja na przedawkowanie jest indywidualna i zależy od wieku, stanu zdrowia, interakcji lekowych oraz szybkości interwencji medycznej.
akatyzja, biodostępność olanzapiny, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, dysfagia, dystonia, dyzartria, leczenie objawowe, niedociśnienie tętnicze, objawy pozapiramidowe, olanzapina, parkinsonizm polekowy, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, śpiączka, środek sympatykomimetyczny, tachykardia zatokowa, węgiel aktywny, zaburzenia rytmu serca, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Olanzin 5 mg
Przedawkowanie olanzapiny, substancji czynnej leku Olanzin, stanowi stan zagrożenia życia, manifestujący się szerokim spektrum objawów neurologicznych, kardiologicznych i oddechowych. Objawy bardzo częste (>10%) to częstoskurcz, pobudzenie lub agresywność, dyzartria, objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości od sedacji do śpiączki. Inne istotne klinicznie objawy (<10%) obejmują delirium, drgawki, śpiączkę, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresję oddechową, zachłyśnięcie, zaburzenia ciśnienia tętniczego oraz zaburzenia rytmu serca (<2%). Zgony odnotowano już po dawce jednorazowej nieprzekraczającej 450 mg, jednakże opisywane są również przypadki przeżycia po dawkach do 2 g, co wskazuje na dużą zmienność indywidualnej odpowiedzi na toksyczne dawki olanzapiny.
arytmia, aspiracja treści pokarmowej, beta-agonista, biodostępność olanzapiny, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, drgawki, dystonia, dyzartria, hipertermia, leki sympatykomimetyczne, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niestabilność autonomiczna, objawy pozapiramidowe, olanzapina, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, przedawkowanie olanzapiny, śpiączka, stan splątania, tachykardia, węgiel aktywowany, zaburzenia ciśnienia tętniczego, zaburzenia motoryczne, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Sympramol 50 mg
Lek Sympramol zawierający dichlorowodorek opipramolu w dawce 50 mg w postaci tabletek drażowanych posiada liczne bezwzględne przeciwwskazania, które należy dokładnie rozważyć przed rozpoczęciem terapii. Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze (laktoza jednowodna 48 mg, sacharoza 81,3 mg, benzoesan sodu 0,100 mg), ostre zatrucia (alkohol, leki nasenne, przeciwbólowe, psychotropowe), ostre zatrzymanie moczu, rozrost gruczołu krokowego z zaleganiem moczu, ostre delirium, nieleczoną jaskrę z wąskim kątem przesączania, niedrożność jelita porażenną oraz poważne zaburzenia przewodzenia sercowego (blok przedsionkowo-komorowy wyższego stopnia, rozproszone nadkomorowe i komorowe zaburzenia przewodzenia). Ponadto, stosowanie opipramolu jest bezwzględnie przeciwwskazane w połączeniu z inhibitorami MAO ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego, który może mieć przebieg śmiertelny.
arytmia komorowa, blok przedsionkowo-komorowy, blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, ciśnienie wewnątrzgałkowe, delirium, depresja ośrodkowego układu nerwowego, dichlorowodorek opipramolu, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, działanie antycholinergiczne, działanie sedatywne, hipertermia, inhibitory MAO, jaskra z wąskim kątem, laktoza jednowodna, lek psychotropowy, nadkomorowe zaburzenia przewodzenia, niedobór laktazy, niestabilność autonomiczna, nietolerancja fruktozy, nietolerancja galaktozy, ostre zatrucie, ostre zatrzymanie moczu, ostry napad jaskry, perystaltyka jelit, porażenna niedrożność jelit, rozrost gruczołu krokowego, SSRI, substancje pomocnicze, zaburzenia psychiczne, zaleganie moczu, zespół odstawienny, zespół serotoninowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vaciclor 1000 mg 1000 mg
Walacyklowir w dawce 1000 mg (Vaciclor) jest stosowany w leczeniu zakażeń wirusem opryszczki, półpaśca oraz profilaktyce CMV. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są ból głowy (≥1/10) oraz nudności (≥1/100 do <1/10). Wśród poważniejszych działań niepożądanych odnotowano zakrzepową plamicę małopłytkową, zespół hemolityczno-mocznicowy, ostrą niewydolność nerek, zaburzenia neurologiczne (w tym encefalopatię, drgawki, śpiączkę) oraz zespół DRESS. Zaburzenia neurologiczne występują częściej u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek lub przyjmujących wysokie dawki (do 8000 mg/dobę). W trakcie terapii należy monitorować funkcję nerek i zapewnić odpowiednie nawodnienie, aby zapobiec wytrącaniu się kryształków acyklowiru w nerkach.
anafilaksja, ataksja, biegunka, ból głowy, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, delirium, dezorientacja, dolegliwość brzuszna, drgawka, drżenie, duszność, encefalopatia, krwiomocz, leukopenia, małopłytkowość, mikroangiopatyczna niedokrwistość hemolityczna, nadwrażliwość na światło, nudności, objaw psychotyczny, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, omam, ostra niewydolność nerek, pokrzywka, walacyklowir, wymioty, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie świadomości, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zawrót głowy, zespół DRESS, zespół hemolityczno-mocznicowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Olanzapine Aurovitas 20 mg
Przedawkowanie olanzapiny, nawet w dawkach jednorazowych od około 450 mg, stanowi poważne zagrożenie życia i manifestuje się szerokim spektrum objawów neurologicznych, kardiologicznych oraz zaburzeń świadomości. Do najczęstszych objawów (>10% przypadków) należą częstoskurcz (>100 uderzeń/min), pobudzenie lub agresywność, dyzartria, objawy pozapiramidowe (sztywność mięśniowa, drżenie, dystonia) oraz obniżony poziom świadomości od sedacji do śpiączki. Dodatkowo mogą wystąpić poważne powikłania, takie jak delirium, drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zachłyśnięcie, zaburzenia ciśnienia tętniczego (nadciśnienie lub niedociśnienie) oraz zaburzenia rytmu serca (<2% przypadków). Zatrzymanie krążenia i oddychania, choć rzadkie, jest najcięższym powikłaniem i może prowadzić do zgonu.
akatyzja, aspiracja treści żołądkowej, beta-stymulacja, biodostępność, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, drgawki, dyzartria, hipertermia, napad padaczkowy, niedociśnienie tętnicze, objawy pozapiramidowe, olanzapina, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, przedawkowanie olanzapiny, śpiączka, środki sympatykomimetyczne, stan majaczeniowy, sztywność mięśniowa, węgiel aktywny, wydłużenie QT, zaburzenia ciśnienia tętniczego, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączki krwotoczne – Objawy
Gorączki krwotoczne (Viral hemorrhagic fevers, VHFs) to grupa chorób wirusowych atakujących układ naczyniowy, prowadząc do zwiększonej przepuszczalności naczyń i zaburzeń hemostazy. Okres inkubacji wynosi od 2 do 21 dni, a przebieg kliniczny obejmuje fazę prodromalną z wysoką gorączką (>38°C), bólami mięśniowo-stawowymi, bólem głowy i objawami ogólnymi, przechodzącą po 3-7 dniach w fazę „mokrych” objawów, takich jak wymioty, biegunka (często krwawa), bóle brzucha i wysypka plamisto-grudkowa. Charakterystyczne dla ciężkich postaci są krwawienia z różnych miejsc (np. z przewodu pokarmowego, nosa, błon śluzowych), wybroczyny i plamica, jednak krwawienia występują u około 41% pacjentów z gorączką Ebola. Ciężkie powikłania obejmują wstrząs hipowolemiczny, niewydolność wielonarządową, DIC oraz zaburzenia neurologiczne (majaczenie, drgawki, śpiączka). Śmiertelność jest zróżnicowana: Ebola i Marburg 40-90%, gorączka Lassa 1-2% (do 40% u hospitalizowanych), denga około 1% przy odpowiednim leczeniu.
arenawirus, czkawka, delirium, drgawki, dysfagia, epistaxis, gorączka denga, gorączka Ebola, gorączka krwotoczna, gorączka krwotoczna denga, gorączka Lassa, gorączka Marburg, hipowolemia, koagulopatia, krwawienie z dziąseł, krwiomocz, limfadenopatia, małopłytkowość, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, niewydolność wielonarządowa, objawy niespecyficzne, przekrwienie spojówek, rumień skórny, rybawiryna, śpiączka, układ naczyniowy, wstrząs, wstrząs hipowolemiczny, wybroczyny, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenia elektrolitowe, zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego, żółta gorączka, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Heligen Neo
Produkt leczniczy Heligen Neo (omeprazol) wymaga szczególnej uwagi ze względu na potencjalne interakcje farmakologiczne oraz ryzyko poważnych działań niepożądanych. Należy monitorować objawy alarmowe, takie jak niezamierzona utrata masy ciała, nawracające wymioty, dysfagia, wymioty krwiste czy smolisty stolec, które mogą wskazywać na obecność zmian nowotworowych maskowanych przez działanie omeprazolu. Omeprazol jest inhibitorem CYP2C19, co może wpływać na metabolizm leków takich jak atazanawir (zalecane zwiększenie dawki atazanawiru do 400 mg z rytonawirem 100 mg przy dawce omeprazolu nieprzekraczającej 20 mg) oraz klopidogrel, którego jednoczesne stosowanie nie jest zalecane. Długotrwałe stosowanie (≥3 miesiące, zwłaszcza ≥1 rok) wiąże się z ryzykiem hipomagnezemii, wymagającym monitorowania stężenia magnezu, szczególnie u pacjentów przyjmujących digoksynę lub diuretyki. Ponadto, istnieje ryzyko ciężkich reakcji skórnych (SCAR), takich jak zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, DRESS i AGEP, które wymagają natychmiastowej interwencji lekarskiej.
arytmia komorowa, chromogranina A, Clostridium difficile, cyjanokobalamina, delirium, dysfagia, guz neuroendokrynny, hipomagnezemia, inhibitor pompy protonowej, krwiste wymioty, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, objawy alarmowe, osteoporoza, osutka krostkowa uogólniona ostra, owrzodzenie żołądka, SCAR, stolec smolisty, tężyczka, toczeń rumieniowaty skórny, utrata masy ciała, witamina B12, wymioty nawracające, zakażenie przewodu pokarmowego, zapalenie cewkowo-śródmiąższowe nerek, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złamanie kości biodrowej - Leksykon leków
Przedawkowanie – Quetiapine Fair-Med 200 mg
Przedawkowanie kwetiapiny prowadzi do nasilenia jej farmakologicznych efektów, manifestujących się sennością, uspokojeniem, tachykardią, niedociśnieniem (w tym ortostatycznym) oraz objawami działania przeciwcholinergicznego, takimi jak suchość błon śluzowych, zatrzymanie moczu i zaburzenia widzenia. W ciężkich przypadkach obserwuje się wydłużenie odstępu QT, napady padaczkowe, rabdomiolizę, depresję oddechową, splątanie, delirium, pobudzenie, a nawet śpiączkę i zgon. Szczególnie narażeni są pacjenci z chorobami układu sercowo-naczyniowego, u których ryzyko powikłań kardiologicznych, takich jak arytmie i niedociśnienie oporne na leczenie, jest znacznie podwyższone. Przedawkowanie może również skutkować złożonym obrazem klinicznym w przypadku jednoczesnego zatrucia wieloma lekami.
arytmia, blok serca, dekontaminacja przewodu pokarmowego, delirium, depresja oddechowa, dezorientacja, działanie przeciwcholinergiczne, fizostygmina, halucynacja, hipoksemia, lek sympatykomimetyczny, mioglobinuria, napad padaczkowy, niedociśnienie, płukanie żołądka, przedawkowanie kwetiapiny, rabdomioliza, receptor histaminowy H1, receptor muskarynowy, receptor α1-adrenergiczny, senność, śpiączka, splątanie, stan padaczkowy, tachykardia, węgiel aktywny, wydłużenie odcinka QRS, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie świadomości, zatrzymanie moczu, zespół przeciwcholinergiczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Anzorin 5 mg
Przedawkowanie olanzapiny, substancji czynnej leku Anzorin (5 mg/tabletka), stanowi poważny stan kliniczny z szerokim spektrum objawów, od umiarkowanych zaburzeń świadomości po zagrażające życiu stany, w tym śpiączkę i zatrzymanie krążenia. Dawki śmiertelne zaczynają się już od około 450 mg (90 tabletek), choć opisano przeżycia po dawkach do 2 g (400 tabletek), co wskazuje na dużą zmienność indywidualnej tolerancji. Najczęstsze objawy (>10%) to częstoskurcz, pobudzenie lub agresywność, dyzartria, objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości. Dodatkowo mogą wystąpić delirium, drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zachłyśnięcie, nadciśnienie lub niedociśnienie tętnicze oraz rzadkie zaburzenia rytmu serca (<2%). W najcięższych przypadkach możliwe jest zatrzymanie krążenia i oddychania.
adrenalina, agresywność, akatyzja, arytmia, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, dopamina, drgawki, drżenie, dystonia, dyzartria, hipertermia, hipoksja, leczenie objawowe, monitorowanie czynności życiowych, monitorowanie układu sercowo-naczyniowego, nadciśnienie tętnicze, napad padaczkowy, niedociśnienie tętnicze, niepokój psychoruchowy, niestabilność autonomiczna, objawy pozapiramidowe, olanzapina, płukanie żołądka, pobudzenie, śpiączka, środki sympatykomimetyczne, sztywność mięśni, sztywność mięśniowa, węgiel aktywowany, zaburzenia hemodynamiczne, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Olanzapine APC 20 mg
Przy kwalifikowaniu pacjenta do terapii Olanzapine APC kluczowe jest wykluczenie absolutnych przeciwwskazań, takich jak nadwrażliwość na olanzapinę (dostępną w dawkach 5, 10, 15 i 20 mg) oraz na substancje pomocnicze, w szczególności aspartam (od 2,40 mg do 9,60 mg) i mannitol (od 60 mg do 240 mg w zależności od dawki). U pacjentów z alergią na te składniki należy rozważyć alternatywne preparaty. Ponadto, ze względu na właściwości antycholinergiczne olanzapiny, lek jest przeciwwskazany u osób z ryzykiem jaskry z wąskim kątem przesączania, gdyż może powodować mydriasis i nagły wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego. Przed rozpoczęciem terapii wskazane jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu okulistycznego oraz konsultacji specjalistycznej w przypadku wątpliwości.
aspartam, ciecz wodnista, ciężka demencja, ciśnienie wewnątrzgałkowe, delirium, działanie przeczyszczające, efekt osmotyczny, jaskra z wąskim kątem przesączania, komora przednia oka, konsultacja specjalistyczna, lek przeciwpsychotyczny, mannitol, mydriaza, nadwrażliwość na substancję czynną, nadwrażliwość na substancję pomocniczą, olanzapina, ostry napad jaskry, rozszerzenie źrenicy, ryzyko aspiracji, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, właściwość antycholinergiczna, wywiad alergologiczny, wywiad okulistyczny, zaburzenie świadomości - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Andepin 20 mg
Lek Andepin (fluoksetyna) w dawce 20 mg w postaci kapsułek twardych posiada istotne przeciwwskazania, które należy bezwzględnie respektować. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na fluoksetynę lub substancje pomocnicze, w tym laktozę bezwodną (120 mg) oraz żółcień chinolinową (0,0937 mg), które mogą wywołać reakcje alergiczne. Bezwzględnie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie fluoksetyny z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO), zarówno selektywnymi (np. selegilina), jak i odwracalnymi (RIMA, np. moklobemid), ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Objawy tego zespołu obejmują hipertermię, sztywność mięśniową, zaburzenia układu autonomicznego (wahania ciśnienia, tachykardia, pocenie się), mioklonie, ataksję, dyzartrię oraz rozchwianie emocjonalne, które w skrajnych przypadkach mogą prowadzić do delirium lub śpiączki, stanowiąc zagrożenie życia.
antagonista receptorów serotoninowych, ataksja, biologiczny okres półtrwania, cyproheptadyna, dantrolen, delirium, dyzartria, fluoksetyna, hipertermia, inhibitor monoaminooksydazy, laktoza bezwodna, lek zwiotczający mięśnie szkieletowe, mioklonie, moklobemid, nadwrażliwość na substancję czynną, nietolerancja laktozy, norfluoksetyna, odwracalny inhibitor MAO, politerapia, reakcja alergiczna, rozchwianie emocjonalne, selegilina, selektywny inhibitor MAO, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, śpiączka, SSRI, sztywność mięśniowa, tachykardia, układ serotoninergiczny, wahania ciśnienia tętniczego, zaburzenia koordynacji ruchowej, zaburzenia układu autonomicznego, zespół serotoninowy, żółcień chinolinowa - Leksykon chorób i schorzeń
Złamanie biodra – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Złamanie biodra, definiowane jako przerwanie ciągłości kości udowej w jej górnej części, stanowi poważny uraz szczególnie u osób starszych, z rocznym wskaźnikiem śmiertelności sięgającym 30%. Diagnostyka opiera się na objawach klinicznych (ból, deformacja, ograniczony zakres ruchu, zasinienie) oraz badaniach obrazowych, takich jak RTG, MRI i CT. Leczenie zazwyczaj wymaga interwencji chirurgicznej w ciągu 24-48 godzin od urazu, a następnie intensywnej rehabilitacji. Kluczowe jest zarządzanie bólem, stosowanie multimodalnej analgezji oraz blokad regionalnych, które redukują ból i ryzyko delirium. Opieka pielęgniarska obejmuje ocenę stanu ogólnego, monitorowanie parametrów życiowych (np. za pomocą NEWS), profilaktykę powikłań (żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, odleżyny, infekcje) oraz wczesną mobilizację pacjenta, co jest niezbędne dla poprawy rokowania i funkcji ruchowych.
analgezja multimodalna, bisfosfoniany, blokada nerwowa, ból biodra, chirurg ortopeda, delirium, dysfagia, gęstość mineralna kości, infekcja dróg moczowych, inhibitor RANKL, National Early Warning Score, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ocena geriatryczna, odleżyna, osteoporoza, powikłanie unieruchomienia, profilaktyka przeciwzakrzepowa, rezonans magnetyczny, stan odżywienia, suplementacja wapnia i witaminy D, tomografia komputerowa, zdarzenie sercowo-naczyniowe, zdjęcie rentgenowskie, złamanie biodra, złamanie kości udowej, znieczulenie podpajęczynówkowe, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon chorób i schorzeń
Infekcja dróg moczowych – Diagnostyka i diagnoza
Infekcja dróg moczowych (UTI) jest jedną z najczęstszych infekcji bakteryjnych w praktyce klinicznej, wymagającą szybkiej i precyzyjnej diagnostyki w celu zapobiegania powikłaniom, takim jak uszkodzenie nerek. Diagnostyka opiera się na ocenie klinicznej objawów (dysuria, częstomocz, ból podbrzusza) oraz badaniach laboratoryjnych, w tym badaniu ogólnym moczu i posiewie. Test paskowy wykazuje czułość 75% i swoistość 82%, a próg diagnostyczny w posiewie moczu wynosi >1000 CFU/ml dla kobiet i mężczyzn, zgodnie z wytycznymi AUA i IDSA. Posiew moczu jest złotym standardem, szczególnie wskazanym u pacjentów z powikłanymi, nawracającymi UTI, immunosupresją, czy po instrumentacji dróg moczowych. Prawidłowe pobranie próbki (np. ze środkowego strumienia) jest kluczowe dla wiarygodności wyników.
antybiotykoterapia, badanie ogólne moczu, bakteriuria, biomarkery zapalne, cewnikowanie, cystoskopia, cystouretrografia mikcyjna, częstomocz, delirium, dysuria, Escherichia coli, esteraza leukocytarna, infekcja dróg moczowych, jednostki tworzące kolonie, kamica nerkowa, krwiomocz, odmiedniczkowe zapalenie nerek, parcie na mocz, posiew moczu, rezonans magnetyczny, śródmiąższowe zapalenie pęcherza, test paskowy, tkliwość nadłonowa, tomografia komputerowa, ultrasonografia nerek, urografia, uszkodzenie nerek, zakażenie bakteryjne, zapalenie gruczołu krokowego, zapalenie pęcherza moczowego, zarządzanie antybiotykoterapią - Leksykon leków
Przedawkowanie – Zolafren-Swift 5 mg
Przedawkowanie olanzapiny (Zolafren-Swift) może prowadzić do poważnych powikłań, w tym zgonów po dawkach ≥450 mg, choć zdarzają się przeżycia po dawkach do 2 g. Objawy kliniczne obejmują często tachykardię (>10%), pobudzenie/agresję, dyzartrię, objawy pozapiramidowe, obniżony poziom świadomości (od sedacji do śpiączki). Rzadziej występują delirium, drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zaburzenia ciśnienia tętniczego, arytmie (<2%) oraz zatrzymanie krążenia i oddychania (<10%). Objawy rozwijają się szybko i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Ze względu na brak swoistej odtrutki, leczenie jest objawowe i wspomagające, z koniecznością monitorowania funkcji sercowo-naczyniowych, oddechowych i neurologicznych.
adrenalina, biodostępność olanzapiny, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, dopamina, drgawki, dyzartria, leczenie drgawek, niedociśnienie, objawy pozapiramidowe, obniżony poziom świadomości, okres półtrwania leku, olanzapina, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, przedawkowanie olanzapiny, śpiączka, środki sympatykomimetyczne, węgiel aktywny, wentylacja mechaniczna, zaburzenia ciśnienia tętniczego, zaburzenia rytmu serca, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Olanzapina Stada 10 mg
Przedawkowanie olanzapiny stanowi stan zagrożenia życia, manifestujący się szerokim spektrum objawów neurologicznych i kardiologicznych. Najczęściej obserwuje się częstoskurcz, pobudzenie lub agresję, dyzartrię, objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości, w tym sedację i śpiączkę. Rzadziej występują delirium, drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zaburzenia ciśnienia tętniczego i rytmu serca, a także zatrzymanie krążenia i oddychania. Dawki toksyczne zaczynają się już od niewielkiego przekroczenia zalecanej dawki, a dawka ≥450 mg może być śmiertelna. W historii klinicznej odnotowano zgony po dawkach około 450 mg oraz przeżycia po dawkach nawet do 2 g, co podkreśla indywidualną zmienność tolerancji i konieczność szybkiej interwencji.
adrenalina, akatyzja, arytmia, beta-agonista, beta-stymulacja, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, dopamina, dostępność biologiczna, drgawki, dystonia, dyzartria, lek przeciwpsychotyczny, napad padaczkowy, niedociśnienie, objawy pozapiramidowe, obniżony poziom świadomości, olanzapina, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, równowaga wodno-elektrolitowa, sedacja, śpiączka, środek sympatykomimetyczny, węgiel aktywowany, zaburzenia ciśnienia tętniczego, zaburzenia rytmu serca, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Zolaxa Rapid 20 mg
Przedawkowanie olanzapiny, substancji czynnej leku Zolaxa Rapid (dostępnego w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 20 mg w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej), wiąże się z występowaniem licznych objawów o różnym stopniu nasilenia. Do bardzo częstych objawów (>10% przypadków) należą: częstoskurcz, pobudzenie lub agresywność, dyzartria, objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości (od sedacji do śpiączki). Znaczące klinicznie objawy obejmują delirium, drgawki, śpiączkę, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresję oddechową, zachłyśnięcie, zaburzenia ciśnienia tętniczego oraz arytmie serca (<2% przypadków). Skrajnie niebezpieczne jest zatrzymanie krążenia i oddychania, stanowiące bezpośrednie zagrożenie życia. W literaturze opisano zgony po dawkach jednorazowych ≥450 mg, ale także powroty do zdrowia po dawkach około 2 g olanzapiny.
adrenalina, aktywność beta-agonistyczna, arytmia serca, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, dopamina, dostępność biologiczna, drgawki, dyzartria, lek sympatykomimetyczny, niedociśnienie, objawy pozapiramidowe, objawy przedawkowania, obniżony poziom świadomości, olanzapina, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, resuscytacja, śpiączka, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, układ sercowo-naczyniowy, węgiel aktywny, zaburzenia ciśnienia tętniczego, zaburzenia rytmu serca, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia i oddychania, złośliwy zespół neuroleptyczny, Zolaxa Rapid - Leksykon leków
Działania niepożądane – Amiokordin 50 mg/ml
Amiokordin (chlorowodorek amiodaronu) w formie roztworu do wstrzykiwań wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania. Do najczęstszych należą umiarkowana bradykardia (≥1/100 przypadków) oraz reakcje miejscowe w miejscu podania, takie jak ból, rumień, obrzęk, martwica tkanek i zapalenie naczyń. Bardzo rzadko obserwuje się poważne zaburzenia kardiologiczne, w tym znaczna bradykardia, zatrzymanie czynności węzła zatokowego, nowe lub nasilone arytmie, a także torsade de pointes. Wątroba może wykazywać wzrost aktywności aminotransferaz (1,5-3-krotnie powyżej normy), ostre uszkodzenie lub niewydolność, które mogą być śmiertelne. Również układ oddechowy jest narażony na ciężkie powikłania, takie jak śródmiąższowe zapalenie płuc, zwłóknienie, ARDS, skurcz oskrzeli i bezdech, szczególnie u pacjentów z astmą.
agranulocytoza, aminotransferazy, ARDS, astma oskrzelowa, bradykardia, chlorowodorek amiodaronu, delirium, DRESS, dysfunkcja przeszczepu, hipotensja, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, nadczynność tarczycy, neuropatia nerwu wzrokowego, neutropenia, niewydolność wątroby, obrzęk Quinckego, pęcherzowe zapalenie skóry, roztwór do wstrzykiwań, rzekomy guz mózgu, SIADH, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie płuc, torsade de pointes, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie rytmu serca, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapaść krążeniowa, zatrzymanie węzła zatokowego, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka, zwłóknienie płuc - Leksykon leków
Przedawkowanie – Etiagen 200 mg
Przedawkowanie kwetiapiny (Etiagen) prowadzi do nasilenia jej farmakologicznych efektów, manifestujących się objawami ze strony ośrodkowego układu nerwowego (senność, sedacja, drgawki, stan padaczkowy, splątanie, majaczenie, pobudzenie), układu sercowo-naczyniowego (tachykardia, niedociśnienie, wydłużenie odstępu QT, ryzyko zaburzeń rytmu), układu autonomicznego (działania antycholinergiczne: suchość w ustach, zaburzenia widzenia, zatrzymanie moczu) oraz układu mięśniowego (rabdomioliza) i oddechowego (depresja oddechowa). Szczególnie narażeni są pacjenci z ciężką chorobą układu krążenia, u których ryzyko powikłań kardiologicznych jest znacznie podwyższone. Warto podkreślić, że nie istnieje swoiste antidotum na kwetiapinę, a leczenie jest objawowe i podtrzymujące, z koniecznością intensywnej opieki medycznej w ciężkich przypadkach. Postępowanie terapeutyczne obejmuje utrzymanie drożności dróg oddechowych, zapewnienie odpowiedniej wentylacji i natlenienia oraz monitorowanie i podtrzymywanie funkcji układu krążenia. W przypadku delirium i zespołu antycholinergicznego można rozważyć podanie fizostygminy w dawce 1-2 mg, jednak wymaga to ścisłej kontroli EKG i jest przeciwwskazane przy zaburzeniach rytmu, bloku serca czy poszerzeniu QRS. W ciężkich zatruciach wskazane jest płukanie żołądka (do 1 godziny od spożycia) oraz podanie węgla aktywowanego. Leczenie niedociśnienia opornego obejmuje dożylne płyny i środki sympatykomimetyczne, z wykluczeniem adrenaliny i dopaminy ze względu na ryzyko nasilenia niedociśnienia w mechanizmie blokady receptorów alfa-adrenergicznych. Monitorowanie pacjenta powinno być kontynuowane do pełnej stabilizacji stanu klinicznego, ze szczególnym uwzględnieniem osób z chorobami układu sercowo-naczyniowego.
antidotum, blok serca, choroba układu krążenia, delirium, depresja oddechowa, działanie antycholinergiczne, Etiagen, fizostygmina, intensywna opieka medyczna, kwetiapina, majaczenie, napad drgawkowy, niedociśnienie, odstęp QT, ośrodkowy układ nerwowy, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, przewodnictwo serca, rabdomioliza, receptor alfa-adrenergiczny, receptor beta-adrenergiczny, repolaryzacja komór serca, rozpad mięśni, sedacja, środek sympatykomimetyczny, stan padaczkowy, tachykardia, toksyczność, układ sercowo-naczyniowy, węgiel aktywowany, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zatrzymanie moczu, zespół antycholinergiczny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Haloperidol UNIA 2 mg/ml
Haloperidol UNIA w postaci kropli doustnych (2 mg/ml) jest lekiem przeciwpsychotycznym stosowanym w leczeniu szerokiego spektrum zaburzeń psychicznych i neurologicznych u dorosłych oraz dzieci i młodzieży. W populacji dorosłych wskazania obejmują schizofrenię, zaburzenia schizoafektywne, majaczenie (delirium) w umiarkowanym do ciężkiego nasileniu, epizody manii w chorobie afektywnej dwubiegunowej, ostre pobudzenie psychoruchowe, agresję i objawy psychotyczne w zespołach otępiennych (w tym chorobie Alzheimera i demencji naczyniowej), tiki (w tym zespół Gillesa de la Tourette’a) oraz pląsawicę w chorobie Huntingtona. W pediatrii lek jest wskazany u młodzieży 13-17 lat z schizofrenią, u dzieci i młodzieży 6-17 lat z ciężkimi zachowaniami agresywnymi w zaburzeniach ze spektrum autyzmu oraz u dzieci i młodzieży 10-17 lat z tikami po niepowodzeniu innych terapii. Preparat zawiera 150 mg etanolu w 1 ml, co wymaga uwzględnienia u pacjentów z chorobami wątroby, padaczką, alkoholizmem oraz kobiet w ciąży i karmiących.
całościowe zaburzenia rozwoju, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba Alzheimera, choroba Huntingtona, delirium, demencja naczyniowa, epizod maniakalny, haloperidol, lek przeciwpsychotyczny, objawy pozapiramidowe, objawy psychotyczne, pobudzenie psychoruchowe, spektrum autyzmu, trudności z połykaniem, zaburzenia schizoafektywne, zespół otępienny, zespół Tourette’a - Leksykon leków
Przedawkowanie – Olanzin 10 mg
Przedawkowanie olanzapiny, dostępnej w postaci tabletek powlekanych w dawkach 5 mg i 10 mg (lek Olanzin), może prowadzić do poważnych, potencjalnie zagrażających życiu objawów, w tym zaburzeń ze strony układu nerwowego i sercowo-naczyniowego. Bardzo częste objawy (>10%) to m.in. tachykardia, pobudzenie, dyzartria, objawy pozapiramidowe, obniżony poziom świadomości, delirium, drgawki, śpiączka oraz złośliwy zespół neuroleptyczny. Rzadziej (<2%) występują zaburzenia rytmu serca, które mogą prowadzić do zatrzymania krążenia i oddychania. Udokumentowano przypadki śmiertelne po jednorazowej dawce nieprzekraczającej 450 mg, ale także całkowity powrót do zdrowia po dawce około 2 g, co wskazuje na dużą zmienność kliniczną i konieczność indywidualnego podejścia do pacjenta.
adrenalina, antidotum, arytmia, beta-agonista, beta-stymulacja, biodostępność, częstoskurcz, dekontaminacja przewodu pokarmowego, delirium, depresja oddechowa, dopamina, drgawka, dyzartria, interwencja medyczna, monitorowanie kardiologiczne, niedociśnienie, objaw pozapiramidowy, olanzapina, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, powikłanie śmiertelne, produkt sympatykomimetyczny, przedawkowanie olanzapiny, śpiączka, tabletka powlekana, tachykardia, węgiel aktywowany, zaburzenie ciśnienia tętniczego, zaburzenie rytmu serca, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon substancji czynnych
Tlenek magnezu – Przedawkowanie
Tlenek magnezu, stosowany m.in. w preparatach Aspimag (21 mg tlenku magnezu + 150 mg kwasu acetylosalicylowego) oraz Neospasmina Extra (80 mg tlenku magnezu ciężkiego z wyciągami roślinnymi i witaminą B6), może wywołać poważne objawy przedawkowania. Typowe symptomy obejmują hiperwentylację, nudności, wymioty, zaburzenia widzenia i słuchu (w tym szumy uszne), bóle i zawroty głowy, splątanie oraz zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej i elektrolitowej, zwłaszcza hipokaliemię. W ostrych zatruciach, szczególnie przy jednoczesnym spożyciu kwasu acetylosalicylowego, mogą wystąpić delirium, drżenia, duszność, nadmierna potliwość, pobudzenie, wysoka gorączka, a nawet śpiączka, co stanowi bezpośrednie zagrożenie życia. W przypadku Neospasmina Extra, przedawkowanie korzenia kozłka (>20 g, tj. powyżej 13 kapsułek) może powodować zmęczenie, skurcze brzucha, zawroty głowy, ucisk w klatce piersiowej, drżenie rąk oraz midriazę, które zwykle ustępują w ciągu 24 godzin pod leczeniem podtrzymującym.
ból głowy, delirium, drżenie, drżenie rąk, duszność, gorączka, hiperwentylacja, hipoglikemia, hipokaliemia, kozłek lekarski, kwas acetylosalicylowy, leczenie podtrzymujące, midriaza, nadmierna potliwość, nudności, pobudzenie, równowaga wodno-elektrolitowa, skurcz brzucha, śpiączka, splątanie, szumy uszne, tlenek magnezu, ucisk w klatce piersiowej, wykwit skórny, wymioty, zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej, zaburzenia świadomości, zaburzenia widzenia i słuchu, zatrucie ostre - Leksykon chorób i schorzeń
Delirium – Epidemiologia
Delirium stanowi jedno z najczęstszych zaburzeń ostrej dysfunkcji narządów w środowiskach szpitalnych, z częstością występowania sięgającą 20-80% na oddziałach intensywnej terapii (OIT), a u pacjentów wentylowanych mechanicznie nawet do 87%. W innych środowiskach klinicznych częstość ta waha się od 3% do 42%, zależnie od populacji i rodzaju oddziału (np. 23% na oddziałach medycznych, 5-10% po operacjach ogólnych, do 42% po zabiegach ortopedycznych). Czynniki ryzyka dzieli się na predysponujące, takie jak demencja, podeszły wiek, wcześniejsze zaburzenia poznawcze, choroby układu oddechowego, nadużywanie alkoholu oraz wywołujące, w tym stosowanie benzodiazepin, obecność inwazyjnych urządzeń medycznych, unieruchomienie fizyczne, żywienie dojelitowe, leki przeciwdrgawkowe oraz ciężkość choroby oceniana wskaźnikami SOFA i SAPS3. Diagnostyka delirium opiera się na standaryzowanych narzędziach, takich jak CAM-ICU, ICDSC, NEECHAM oraz 4AT, jednak mimo ich dostępności delirium pozostaje często niedodiagnozowane, co utrudnia skuteczne leczenie i prewencję.
4AT, benzodiazepiny, CAM-ICU, CAUTI, choroby współistniejące, ciężkość choroby, dehydrogenaza mleczanowa, delirium, delirium hiperaktywne, delirium hipoaktywne, delirium mieszane, delirium pooperacyjne, demencja, funkcje poznawcze, ICDSC, lek sedatywny, leki przeciwcholinergiczne, leki przeciwdrgawkowe, oddział intensywnej terapii, odleżyna, opieka paliatywna, polipragmazja, szpitalny oddział ratunkowy, wentylacja mechaniczna, zaburzenia poznawcze, zakażenie układu moczowego, zapalenie płuc COVID-19, zespół neuropsychiatryczny, znieczulenie ogólne, żywienie dojelitowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mesopral 40 mg
Ezomeprazol, dostępny w dawkach 20 mg i 40 mg jako Mesopral, jest inhibitorem pompy protonowej o dobrze poznanym profilu bezpieczeństwa. Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi są bóle głowy, bóle brzucha, biegunka oraz nudności, niezależnie od dawki i populacji pacjentów. Rzadziej obserwuje się leukopenię, trombocytopenię, reakcje nadwrażliwości, hiponatremię, zaburzenia psychiczne (bezsenność, pobudzenie, depresję), a także zaburzenia neurologiczne i żołądkowo-jelitowe. Długotrwała terapia (>3 miesiące) może prowadzić do hipomagnezemii, która może współistnieć z hipokalcemią i hipokaliemią, co wymaga monitorowania poziomu magnezu w surowicy. Bardzo rzadkie, ale poważne działania niepożądane obejmują agranulocytozę, pancytopenię, zapalenie wątroby, niewydolność wątroby, encefalopatię, ciężkie reakcje skórne (rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella) oraz śródmiąższowe zapalenie nerek.
agranulocytoza, delirium, działanie niepożądane, encefalopatia wątrobowa, enzym wątrobowy, ezomeprazol magnezowy dwuwodny, ginekomastia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, kandydoza, kapsułka dojelitowa twarda, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, morfologia krwi, niewydolność wątroby, obrzęk obwodowy, parestezja, polip dna żołądka, profil bezpieczeństwa leku, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, tężyczka, toczeń rumieniowaty, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie rytmu serca, zapalenie wątroby, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Promazine Hasco 100 mg
Promazine Hasco w dawce 100 mg chlorowodorku promazyny w tabletkach powlekanych jest lekiem przeciwpsychotycznym z grupy pochodnych fenotiazyny, stosowanym głównie w krótkotrwałym leczeniu wspomagającym umiarkowanego lub ciężkiego pobudzenia psychoruchowego. Lek ten jest wskazany do szybkiego opanowania objawów takich jak wzmożona aktywność motoryczna, agresja czy niepokój ruchowy, które mogą występować w przebiegu różnych zaburzeń psychicznych. Szczególną grupą pacjentów są osoby w podeszłym wieku, u których Promazine Hasco może być stosowany w celu kontroli pobudzenia i niepokoju związanych z zespołami otępiennymi, delirium czy innymi organicznymi zaburzeniami psychicznymi. Dawkowanie u pacjentów geriatrycznych wymaga indywidualnego dostosowania ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych.
agresja, chlorowodorek promazyny, delirium, działanie przeciwpsychotyczne, interwencja niefarmakologiczna, laktoza jednowodna, niepokój ruchowy, nietolerancja cukrów, objawy behawioralne, pacjent geriatryczny, pobudzenie i niepokój, pobudzenie psychoruchowe, pochodna fenotiazyny, tabletka powlekana, zaburzenie otępienne, zaburzenie psychiczne, zaburzenie snu, zespół otępienny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sympramol 50 mg
Lek Sympramol (dichlorowodorek opipramolu) w dawce 50 mg w postaci tabletek drażowanych wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii i monitorowania pacjentów. Najczęściej obserwowane działania obejmują leukopenię, zmęczenie, suchość błony śluzowej jamy ustnej, tachykardię, palpitacje oraz zaparcia. Niezbyt często występują poważniejsze objawy, takie jak agranulocytoza, zawroty głowy, senność, drżenie, zaburzenia przewodzenia serca, niedrożność jelit porażenna, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, żółtaczka, reakcje alergiczne skórne, zatrzymanie moczu, zaburzenia funkcji seksualnych oraz zaburzenia widzenia, w tym nagła jaskra. Rzadkie, ale istotne powikłania neurologiczne to mózgowe napady drgawkowe, akatyzja, dyskinezy, ataksja i polineuropatie. Warto podkreślić, że objawy takie jak zmęczenie, suchość błony śluzowej i tachykardia pojawiają się szczególnie na początku leczenia.
agranulocytoza, akatyzja, ataksja, delirium, dichlorowodorek opipramolu, dyskineza, enzym wątrobowy, granulocyt obojętnochłonny, leukopenia, mlekotok, morfologia krwi, niedrożność jelita porażenna, niewydolność serca, palpitacja, parestezja, pokrzywka, polineuropatia, reakcja alergiczna, stan lękowy, stan splątania, suchość błony śluzowej, tabletka drażowana, tachykardia, uszkodzenie wątroby, zaburzenie akomodacji, zaburzenie ejakulacji, zaburzenie erekcji, zaburzenie motoryczne, zaburzenie przewodzenia, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zatrzymanie moczu, zawrót głowy, żółtaczka - Leksykon leków
Przedawkowanie – Olanzapine Bluefish 5 mg
Przedawkowanie olanzapiny, w tym preparatu Olanzapine Bluefish, może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych, sercowo-naczyniowych i oddechowych, które często wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Objawy bardzo często występujące (>10%) to częstoskurcz, pobudzenie lub agresja, dyzartria, objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości od sedacji do śpiączki. Znaczące klinicznie objawy obejmują delirium, drgawki, śpiączkę, prawdopodobny złośliwy zespół neuroleptyczny, depresję oddechową, zachłyśnięcie, nadciśnienie lub niedociśnienie, a także zaburzenia rytmu serca (<2% przypadków). Zgony odnotowano już po dawkach około 450 mg, choć zdarzają się przeżycia po dawkach do 2 g przyjętych doustnie.
agresja, akatyzja, antidotum, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, drgawki, dystonia, dyzartria, hipertermia, leczenie objawowe, monitorowanie czynności życiowych, monitorowanie EKG, nadciśnienie, napad drgawkowy, niedociśnienie, niestabilność autonomiczna, niewydolność oddechowa, objawy pozapiramidowe, obniżony poziom świadomości, olanzapina, parkinsonizm, płukanie żołądka, pobudzenie, resuscytacja, śpiączka, sztywność mięśniowa, węgiel aktywowany, zaburzenia rytmu serca, zachłyśnięcie, zapalenie płuc, zatrzymanie krążenia i oddychania, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Olanzapine +pharma 5 mg
Olanzapina, lek przeciwpsychotyczny, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić podczas terapii. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥1/100) to senność, znaczący przyrost masy ciała, eozynofilia, hiperprolaktynemia oraz zaburzenia metaboliczne, takie jak hiperglikemia, hipercholesterolemia i hipertrójglicerydemia. Często występują również objawy neurologiczne (akatyzja, parkinsonizm, dyskineza), hematologiczne (leukopenia, neutropenia), niedociśnienie ortostatyczne, działania antycholinergiczne oraz przejściowe podwyższenie aminotransferaz wątrobowych. Rzadziej notuje się podwyższenie aktywności fosfatazy zasadowej, gamma-glutamylotransferazy, fosfokinazy kreatyninowej oraz stężenia kwasu moczowego. Monitorowanie pacjentów powinno obejmować ocenę parametrów metabolicznych, hematologicznych i neurologicznych, a także kontrolę masy ciała i funkcji wątroby.
akatyzja, aminotransferaza wątrobowa, cukromocz, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, drgawka, dyskineza, dyzartria, działanie antycholinergiczne, eozynofilia, fosfataza zasadowa, fosfokinaza kreatyninowa, gamma-glutamylotransferaza, hiperprolaktynemia, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, objaw pozapiramidowy, olanzapina, parkinsonizm, pobudzenie psychoruchowe, przyrost masy ciała, śpiączka, środek sympatykomimetyczny, węgiel aktywowany, zaburzenie rytmu serca, zachłyśnięcie, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon chorób i schorzeń
Wyczerpanie cieplne – Diagnostyka i diagnoza
Wyczerpanie cieplne to umiarkowana postać choroby związanej z ekspozycją na wysoką temperaturę lub intensywny wysiłek fizyczny, charakteryzująca się temperaturą ciała w zakresie 37-40°C, zachowaną funkcją ośrodkowego układu nerwowego oraz objawami takimi jak osłabienie, zawroty głowy, nudności, omdlenia i skurcze mięśni. Diagnostyka opiera się głównie na wywiadzie i badaniu klinicznym, z pomiarem temperatury rektalnej jako złotym standardem. W odróżnieniu od udaru cieplnego, temperatura ciała nie przekracza 40,5°C, a skóra jest chłodna i wilgotna. Wskazane jest monitorowanie elektrolitów (Na, K, HCO3-), morfologii krwi, gazometrii, prób wątrobowych, poziomu kinazy kreatynowej (CK) oraz badania moczu w celu oceny odwodnienia, funkcji nerek i ewentualnej rabdomiolizy. Badania obrazowe i dodatkowe testy (EKG, pulsoksymetria) są zarezerwowane dla przypadków podejrzenia progresji do udaru cieplnego lub innych powikłań.
analiza moczu, badania laboratoryjne, badanie fizykalne, delirium, diagnostyka różnicowa, elektrokardiogram, elektrolity, gazometria krwi, gęstość moczu, hipoglikemia, kinaza kreatynowa, mioglobina, morfologia krwi, nadczynność tarczycy, nietolerancja ciepła, ocena neurologiczna, ośrodkowy układ nerwowy, ostra niewydolność nerek, ostry zespół wieńcowy, próby wątrobowe, pulsoksymetria, rabdomioliza, skurcze mięśni, tachykardia, temperatura ciała, temperatura głęboka ciała, tomografia komputerowa głowy, udar cieplny, wyczerpanie cieplne, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zawroty głowy, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Etiagen 25 mg
Przedawkowanie kwetiapiny (substancji czynnej leku Etiagen) prowadzi do nasilenia jej działania farmakologicznego, manifestującego się szerokim spektrum objawów obejmujących ośrodkowy układ nerwowy (senność, sedacja, drgawki, majaczenie), układ sercowo-naczyniowy (tachykardia, niedociśnienie, wydłużenie odstępu QT), układ autonomiczny (działania antycholinergiczne), mięśniowy (rabdomioliza) oraz oddechowy (depresja oddechowa). Szczególnie niebezpieczne są stany zagrażające życiu, takie jak drgawki, wydłużenie QT oraz rabdomioliza, które wymagają natychmiastowej interwencji. Pacjenci z chorobami układu sercowo-naczyniowego są szczególnie narażeni na powikłania. Objawy przedawkowania mogą obejmować m.in. tachykardię, niedociśnienie tętnicze, spadek saturacji, a także zatrzymanie moczu i zaburzenia świadomości.
blok serca, blokada receptorów alfa, choroba układu sercowo-naczyniowego, delirium, depresja oddechowa, działanie antycholinergiczne, działanie farmakologiczne, fizostygmina, leczenie podtrzymujące, leczenie szpitalne, majaczenie, niedociśnienie, niedociśnienie tętnicze, nieprawidłowości EKG, oddział intensywnej terapii, ośrodkowy układ nerwowy, przedawkowanie kwetiapiny, rabdomioliza, sedacja, środek sympatykomimetyczny, stan padaczkowy, tachykardia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie moczu, zespół antycholinergiczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Zolaxa 20 mg
Przedawkowanie olanzapiny, substancji czynnej leku Zolaxa (dawki 15 mg i 20 mg), stanowi poważny stan kliniczny objawiający się szerokim spektrum zaburzeń neurologicznych, sercowo-naczyniowych i oddechowych. Do bardzo częstych objawów (>10% przypadków) należą: częstoskurcz, pobudzenie lub agresywność, dyzartria, objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości (od senności do śpiączki). Inne istotne klinicznie objawy to delirium, drgawki, śpiączka, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zachłyśnięcie, zaburzenia ciśnienia tętniczego oraz zaburzenia rytmu serca, które w <2% przypadków mogą prowadzić do zatrzymania krążenia. Dawki krytyczne zaczynają się już powyżej dopuszczalnej dawki terapeutycznej, a zgony odnotowano przy dawkach około 450 mg, choć możliwy jest powrót do zdrowia po dawkach nawet około 2 g olanzapiny.
biodostępność, częstoskurcz, dekontaminacja przewodu pokarmowego, delirium, depresja oddechowa, drgawki, dyzartria, leki sympatykomimetyczne, objawy pozapiramidowe, obniżony poziom świadomości, olanzapina, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, przedawkowanie leku, receptory beta, śpiączka, tabletki powlekane, węgiel aktywny, zaburzenia ciśnienia tętniczego, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia rytmu serca, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, złośliwy zespół neuroleptyczny, Zolaxa - Leksykon leków
Przedawkowanie – Aspimag 150 mg + 21 mg
Przedawkowanie kwasu acetylosalicylowego w połączeniu z tlenkiem magnezu (Aspimag, 150 mg + 21 mg) manifestuje się wielosystemowymi objawami, w tym hiperwentylacją, nudnościami, wymiotami, zaburzeniami widzenia i słuchu (szumy uszne), bólami głowy, splątaniem oraz zaburzeniami równowagi kwasowo-zasadowej i elektrolitowej, zwłaszcza hipokaliemią. W cięższych przypadkach obserwuje się delirium, drżenia, duszność, nadmierną potliwość, wysoką gorączkę oraz śpiączkę. Hipoglikemia i wykwity skórne również mogą wystąpić. Obraz kliniczny wymaga szybkiej diagnostyki i oceny stopnia nasilenia objawów, aby wdrożyć odpowiednie postępowanie terapeutyczne, które jest kluczowe dla rokowania pacjenta.
alkalizacja moczu, delirium, diureza forsowana, duszność, gazometria krwi tętniczej, hipertermia, hiperwentylacja, hipoglikemia, intubacja, kwas acetylosalicylowy, nadmierna potliwość, nudności i wymioty, płukanie żołądka, równowaga kwasowo-zasadowa, równowaga wodno-elektrolitowa, śpiączka, splątanie, szumy uszne, tlenek magnezu, tlenoterapia, węgiel aktywowany, wentylacja mechaniczna, wykwit skórny, wysoka gorączka, zaburzenia widzenia, zatrucie ostre, zawroty głowy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Diaril
Produkt leczniczy Diaril (glimepiryd) wymaga stosowania z zachowaniem szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko hipoglikemii, która może manifestować się szerokim spektrum objawów ośrodkowych (m.in. bóle głowy, zaburzenia świadomości, afazja), neurologicznych (drżenia mięśni, niedowład) oraz objawów ciężkiej hipoglikemii (drgawki, śpiączka, bradykardia). Lek należy przyjmować bezpośrednio przed lub w trakcie posiłku, aby zapobiec niebezpiecznemu obniżeniu stężenia glukozy we krwi. W przypadku wystąpienia objawów hipoglikemii konieczne jest natychmiastowe podanie węglowodanów, przy czym sztuczne środki słodzące są nieskuteczne. Pacjent powinien pozostawać pod ścisłą obserwacją, gdyż hipoglikemia może nawracać, a ciężkie epizody wymagają interwencji lekarskiej i często hospitalizacji.
afazja, anemia hemolityczna, ból głowy, bradykardia, ciężka hipoglikemia, częstoskurcz, czynność wątroby, delirium, dławica piersiowa, drgawki mózgowe, drżenie mięśni, glimepiryd, hemoglobina glikowana, hipoglikemia, laktaza, leukocyt, morfologia krwi, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, nietolerancja galaktozy, niewydolność kory nadnerczy, pochodna sulfonylomocznika, przedni płat przysadki, śpiączka, stężenie glukozy, trombocyt, udar mózgu, układ adrenergiczny, zaburzenie czynności tarczycy, zaburzenie rytmu serca, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Venlectine 150 mg
Venlectine, zawierający chlorowodorek wenlafaksyny w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu (dawki 37,5 mg, 75 mg, 150 mg), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęstsze działania niepożądane (≥1/10) to nudności, suchość w jamie ustnej, ból głowy oraz nadmierne pocenie się, w tym poty nocne. Inne istotne działania obejmują zaburzenia psychiczne (np. splątanie, depersonalizacja, myśli samobójcze), neurologiczne (zawroty głowy, parestezje, drgawki), sercowo-naczyniowe (kołatanie, migotanie komór, torsade de pointes), a także zaburzenia hematologiczne (trombocytopenia, agranulocytoza) i skórne (zespół Stevensa-Johnsona). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko myśli i zachowań samobójczych, zwłaszcza na początku leczenia i po zmianie dawki. Nagłe przerwanie terapii może wywołać objawy odstawienia, takie jak zawroty głowy, parestezje, zaburzenia snu, pobudzenie, nudności, drżenie i objawy grypopodobne, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki.
agranulocytoza, akatyzja, astenia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, bruksizm, częstomocz, częstoskurcz, delirium, depersonalizacja, dreszcze, drgawki, drżenie, duszność, dyskineza, dyskineza późna, dystonia, dyzuria, eozynofilia płucna, hipertonia, hipomania, hiponatremia, jaskra z zamkniętym kątem, kołatanie serca, krwawienie z nosa, krwotok miesiączkowy, lęk, majaczenie, mania, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, migotanie komór, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, nadmierne pocenie się, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niepokój psychoruchowy, niestrawność, nietrzymanie moczu, NMS, nudności, objawy grypopodobne, objawy odstawienia, obniżone libido, obrzęk naczynioruchowy, omamy, pancytopenia, parestezje, poty nocne, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, samookaleczanie, senność, SIADH, skurcz miokloniczny, stan splątania, suchość w jamie ustnej, szum w uszach, torsade de pointes, trombocytopenia, wenlafaksyna, wybroczyny, wydłużenie odstępu QT, wymioty, zaburzenia czucia, zaburzenia ejakulacji, zaburzenia erekcji, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia pozapiramidowe, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zawroty głowy błędnikowe, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Olanzapin Krka 20 mg
Przedawkowanie olanzapiny, dostępnej w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 20 mg (Olanzapin Krka), stanowi poważny stan kliniczny z szerokim spektrum objawów neurologicznych, sercowo-naczyniowych i oddechowych. Do bardzo częstych objawów (>10%) należą tachykardia (>100 uderzeń/min), pobudzenie lub agresywność, dyzartria, objawy pozapiramidowe (dystonie, akatyzja, parkinsonizm polekowy) oraz obniżony poziom świadomości od sedacji do śpiączki. Inne istotne klinicznie objawy (<10%) to delirium, drgawki, śpiączka, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zachłyśnięcie, zaburzenia ciśnienia tętniczego (nadciśnienie lub niedociśnienie), arytmie (<2%) oraz zatrzymanie krążenia i oddychania. W literaturze opisano zgony po dawce 450 mg oraz przeżycia po dawce około 2 g, co wskazuje na dużą zmienność indywidualną w toksyczności olanzapiny.
adrenalina, akatyzja, arytmia, delirium, depresja oddechowa, dopamina, drgawki, dystonia, dyzartria, napad padaczkowy, niestabilność autonomiczna, objawy pozapiramidowe, obniżony poziom świadomości, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, parkinsonizm polekowy, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, receptor beta, śpiączka, środek sympatykomimetyczny, sztywność mięśniowa, tachykardia, węgiel aktywowany, zaburzenia ciśnienia, zaburzenia ciśnienia tętniczego, zachłyśnięcie, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Przedawkowanie – Zolaxa 5 mg
Przedawkowanie olanzapiny, substancji czynnej leku Zolaxa (tabletki powlekane 5 mg i 10 mg), stanowi poważne zagrożenie dla życia i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej oraz ścisłego monitorowania stanu pacjenta. Objawy przedawkowania obejmują bardzo często częstoskurcz, pobudzenie, agresywność, dyzartrię, objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości od sedacji do śpiączki. Rzadziej występują drgawki, delirium, złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zaburzenia ciśnienia tętniczego (nadciśnienie lub niedociśnienie), zaburzenia rytmu serca (<2%) oraz zatrzymanie krążenia i oddychania. Dawki śmiertelne są zróżnicowane – zgony odnotowano już po jednorazowej dawce 450 mg, choć opisano także przeżycia po dawce około 2 g olanzapiny, co wskazuje na indywidualną zmienność odpowiedzi organizmu na toksyczne dawki.
arytmia, beta-agonista, biodostępność, częstoskurcz, dekontaminacja przewodu pokarmowego, delirium, depresja oddechowa, dyzartria, halucynacje, hipertermia, leki sympatykomimetyczne, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, objawy pozapiramidowe, olanzapina, płukanie żołądka, sztywność mięśniowa, węgiel aktywny, wentylacja mechaniczna, zaburzenia ciśnienia tętniczego, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia świadomości, zachłyśnięcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie krążenia, złośliwy zespół neuroleptyczny, Zolaxa - Leksykon leków
Przedawkowanie – Olanzaran 10 mg
Przedawkowanie olanzapiny, dostępnej w preparacie Olanzaran w dawkach 5 mg i 10 mg, stanowi poważne zagrożenie życia, wymagające natychmiastowej interwencji medycznej. Objawy przedawkowania obejmują bardzo częste zaburzenia neurologiczne (dyzartria, objawy pozapiramidowe, obniżony poziom świadomości) oraz kardiologiczne (częstoskurcz >10%), a także poważne powikłania takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, zatrzymanie krążenia i oddychania. Dawki toksyczne wykazują dużą zmienność indywidualną – zgony odnotowano już po jednorazowym przyjęciu 450 mg, podczas gdy pełne wyzdrowienie opisano po dawce około 2 g. W związku z tym każdy przypadek przedawkowania wymaga traktowania jako stan zagrożenia życia.
akatyzja, aspiracja treści żołądkowej, beta-agonista, częstoskurcz, delirium, depresja oddechowa, dopamina, drgawka, dyskineza, dyzartria, epinefryna, napad drgawkowy, niedociśnienie, objaw pozapiramidowy, olanzapina, Olanzaran, śpiączka, środek sympatykomimetyczny, węgiel aktywny, zaburzenie rytmu serca, zachłyśnięcie, zatrucie, zatrzymanie krążenia, zatrzymanie oddychania, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Perazin 100 mg
Perazyna, będąca pochodną fenotiazyny, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku, z zaburzeniami czynności wątroby i nerek, a także u osób z chorobami układu krążenia, neurologicznymi, hematologicznymi, endokrynologicznymi oraz nowotworowymi. Zaleca się redukcję dawki o 50% u osób starszych oraz dostosowanie dawkowania w przypadku niewydolności wątroby i nerek. Maksymalne dawki mogą prowadzić do ciężkiego uszkodzenia wątroby. Przeciwwskazane jest spożywanie alkoholu podczas terapii. Konieczne jest monitorowanie glikemii, ciśnienia tętniczego, EKG, funkcji wątroby (co 6 miesięcy) oraz badań hematologicznych (co 6 miesięcy). Preparaty dostępne są w dawkach 25 mg (42,1 mg perazyny dimaleinianu) i 100 mg (168,4 mg perazyny dimaleinianu), tabletki zawierają laktozę jednowodną (72,45 mg w tabletce 25 mg), co jest istotne u pacjentów z nietolerancją laktozy.
badanie EKG, choroba Parkinsona, choroba wrzodowa, ciśnienie tętnicze, delirium, depresja, dyskineza, dyskineza wczesna, enzymy wątrobowe, fotowrażliwość, glikemia, guz chromochłonny, hemopoeza, hipertermia, hipotonia ortostatyczna, jaskra z wąskim kątem, kinaza kreatyninowa, krwawienie z nosa, laktoza jednowodna, leczenie przeciwparkinsonowskie, leukopenia, małopłytkowość, miastenia, mioglobina, nadczynność tarczycy, napad drgawkowy, niedobór laktazy, niedociśnienie, niedokrwistość ostra, niemiarowość serca, nietolerancja galaktozy, niewydolność krążenia, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, parkinsonizm, perazyna, pochodna fenotiazyny, pokrzywka, próby wątrobowe, przerost gruczołu krokowego, przewlekła choroba wątroby, reakcja alergiczna skórna, rozmaz krwi, sztywność mięśniowa, układ krwiotwórczy, układ pozapiramidowy, uszkodzenie mięśnia sercowego, zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złośliwy zespół poneuroleptyczny, żółtaczka, zwężenie odźwiernika - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Miansegen 10 mg
Preparat Miansegen zawiera 10 mg chlorowodorku mianseryny i jego stosowanie wymaga ścisłego przestrzegania przeciwwskazań. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na mianserynę lub substancje pomocnicze, stan maniakalny, ciężką niewydolność wątroby oraz jednoczesne stosowanie z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO). U pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby ryzyko kumulacji leku i hepatotoksyczności jest znaczne, dlatego konieczne jest unikanie stosowania lub modyfikacja dawkowania przy łagodniejszych zaburzeniach. Interakcja z IMAO może prowadzić do zespołu serotoninowego, charakteryzującego się hipertermią, sztywnością mięśniową, miokloniami, zaburzeniami autonomicznymi oraz zmianami stanu psychicznego, co stanowi zagrożenie życia.
choroba afektywna dwubiegunowa, delirium, epizod hipomaniakalny, epizod maniakalny, hepatotoksyczność, hipertermia, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, lek normotymiczny, lek przeciwdepresyjny, mania, mianseryna, mioklonia, nadwrażliwość, niewydolność wątroby, reakcja anafilaktyczna, stan maniakalny, sztywność mięśniowa, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie autonomiczne, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Olpinat 5 mg
Olpinat, zawierający olanzapinę, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wymagają uważnej kontroli klinicznej i laboratoryjnej. Do najczęstszych należą senność (bardzo często), istotne przyrosty masy ciała (≥7% u 22,2% pacjentów po 47 dniach, a nawet 64,4% po ≥48 tygodniach), eozynofilia, leukopenia, neutropenia, podwyższone stężenia prolaktyny (około 30% pacjentów z łagodnym wzrostem do dwukrotnej normy), oraz zaburzenia metaboliczne, takie jak hiperlipidemia (cholesterol, triglicerydy) i hiperglikemia, z ryzykiem rozwoju cukrzycy, w tym powikłań ketoacidozy. Neurologiczne działania niepożądane obejmują zawroty głowy, akatyzję, parkinsonizm, dyskinezę oraz rzadko złośliwy zespół neuroleptyczny. W zakresie układu sercowo-naczyniowego obserwuje się niedociśnienie ortostatyczne (bardzo często), bradykardię, wydłużenie QTc, a rzadko poważne arytmie, w tym częstoskurcz komorowy i migotanie komór. Działania antycholinergiczne manifestują się zaparciami i suchością błon śluzowych, a wątroba może wykazywać przejściowe, bezobjawowe podwyższenie aminotransferaz (AlAT, AspAT) oraz rzadko zapalenie wątroby.
akatyzja, amenorrhea, amnezja, arytmia serca, astenia, bradykardia, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukromocz, częstoskurcz komorowy, delirium, depresja oddechowa, drgawki, dyskineza, dystonia, dyzartria, efekt antycholinergiczny, eozynofilia, fotowrażliwość, ginekomastia, hiperglikemia, hiperlipidemia, hiperprolaktynemia, hiperurykemia, krwawienie z nosa, kwasica ketonowa, leukopenia, łysienie, małopłytkowość, migotanie komór, mlekotok, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, nietrzymanie moczu, obniżone libido, parkinsonizm, późna dyskineza, priapizm, przyrost masy ciała, rabdomioliza, senność, wydłużenie QTc, wzdęcia, wzrost aminotransferaz, wzrost fosfatazy zasadowej, zaburzenia erekcji, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zatorowość płucna, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienny, złośliwy zespół neuroleptyczny