selektywny inhibitor MAO
Selektywny inhibitor monoaminooksydazy (MAO) to związek farmakologiczny, który wybiórczo hamuje działanie enzymu monoaminooksydazy. MAO występuje w dwóch izoformach: MAO-A i MAO-B, które są odpowiedzialne za rozkład neuroprzekaźników monoaminowych, takich jak serotonina, noradrenalina i dopamina.
Selektywne inhibitory MAO-A (np. moklobemid) blokują głównie rozkład serotoniny i noradrenaliny, co czyni je skutecznymi w leczeniu depresji. Z kolei selektywne inhibitory MAO-B (np. selegilina, rasagilina) hamują przede wszystkim degradację dopaminy, znajdując zastosowanie w terapii choroby Parkinsona.
W przeciwieństwie do nieselektywnych inhibitorów MAO, leki selektywne charakteryzują się korzystniejszym profilem bezpieczeństwa. Selektywne inhibitory MAO-A nowej generacji (RIMA – odwracalne inhibitory MAO-A) nie wymagają ścisłych ograniczeń dietetycznych dotyczących produktów bogatych w tyraminę, co znacząco zwiększa bezpieczeństwo i komfort terapii.
Działania niepożądane selektywnych inhibitorów MAO zależą od ich selektywności i odwracalności działania. Obejmują one najczęściej zaburzenia snu, zawroty głowy, nudności oraz potencjalne interakcje z innymi lekami, szczególnie serotoninergicznymi, mogące prowadzić do zespołu serotoninowego.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Fluoksetyna – Przeciwwskazania stosowania
Fluoksetyna, stosowana w leczeniu zaburzeń depresyjnych i innych schorzeń psychiatrycznych, posiada kluczowe przeciwwskazania, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Absolutnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na fluoksetynę lub substancje pomocnicze, które różnią się w zależności od preparatu (np. laktoza bezwodna 120 mg w Andepinie, laktoza jednowodna 56,8 mg w Fluoksetynie EGIS). Ponadto, fluoksetyna nie może być stosowana jednocześnie z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO), zarówno nieodwracalnymi (np. iproniazyd), selektywnymi (np. selegilina), jak i odwracalnymi (RIMA, np. moklobemid), ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego objawiającego się hipertermią, sztywnością mięśniową, miokloniami, zaburzeniami autonomicznymi i zaburzeniami świadomości, który może prowadzić do delirium lub śpiączki. W przypadku wystąpienia tych objawów wskazane jest podanie cyproheptadyny lub dantrolenu.
choroba niedokrwienna serca, cyproheptadyna, dantrolen, delirium, fluoksetyna, hipertermia, inhibitor monoaminooksydazy, koordynacja ruchowa, laktoza bezwodna, metoprolol, mioklonie, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancję czynną, nieselektywny inhibitor MAO, niewydolność serca, odwracalny inhibitor MAO, rozchwianie emocjonalne, selektywny inhibitor MAO, sztywność mięśniowa, układ autonomiczny, zaburzenie depresyjne, zaburzenie psychiczne, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Xevoben 200 mg + 50 mg
Lek Xevoben, zawierający 200 mg lewodopy oraz 50 mg benserazydu (chlorowodorek), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki leku, u osób poniżej 25 roku życia oraz u chorych z ciężkimi zaburzeniami endokrynologicznymi (nadczynność tarczycy, zespół Cushinga, guz chromochłonny nadnerczy). Ponadto, nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami metabolicznymi, niewydolnością wątroby, nerek (zwłaszcza nieleczoną dializami), szpiku kostnego, a także u osób z ciężkimi chorobami serca, takimi jak ciężka tachykardia, zaburzenia rytmu serca oraz niewydolność serca. Przeciwwskazaniem są również psychozy o podłożu somatycznym lub bez, a także jaskra z zamkniętym kątem przesączania ze względu na ryzyko wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego.
antykoncepcja, benserazyd, ciąża, ciśnienie wewnątrzgałkowe, guz chromochłonny nadnerczy, inhibitor MAO-A, inhibitor MAO-B, inhibitor monoaminooksydazy, jaskra z zamkniętym kątem przesączania, lewodopa, moklobemid, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość, nieselektywny inhibitor MAO, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, psychoza, rasagilina, rezerpina, selegilina, selektywny inhibitor MAO, szpik kostny, tachykardia, układ kostny, zaburzenia rytmu serca, zespół Cushinga - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Andepin 20 mg
Lek Andepin (fluoksetyna) w dawce 20 mg w postaci kapsułek twardych posiada istotne przeciwwskazania, które należy bezwzględnie respektować. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na fluoksetynę lub substancje pomocnicze, w tym laktozę bezwodną (120 mg) oraz żółcień chinolinową (0,0937 mg), które mogą wywołać reakcje alergiczne. Bezwzględnie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie fluoksetyny z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO), zarówno selektywnymi (np. selegilina), jak i odwracalnymi (RIMA, np. moklobemid), ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Objawy tego zespołu obejmują hipertermię, sztywność mięśniową, zaburzenia układu autonomicznego (wahania ciśnienia, tachykardia, pocenie się), mioklonie, ataksję, dyzartrię oraz rozchwianie emocjonalne, które w skrajnych przypadkach mogą prowadzić do delirium lub śpiączki, stanowiąc zagrożenie życia.
antagonista receptorów serotoninowych, ataksja, biologiczny okres półtrwania, cyproheptadyna, dantrolen, delirium, dyzartria, fluoksetyna, hipertermia, inhibitor monoaminooksydazy, laktoza bezwodna, lek zwiotczający mięśnie szkieletowe, mioklonie, moklobemid, nadwrażliwość na substancję czynną, nietolerancja laktozy, norfluoksetyna, odwracalny inhibitor MAO, politerapia, reakcja alergiczna, rozchwianie emocjonalne, selegilina, selektywny inhibitor MAO, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, śpiączka, SSRI, sztywność mięśniowa, tachykardia, układ serotoninergiczny, wahania ciśnienia tętniczego, zaburzenia koordynacji ruchowej, zaburzenia układu autonomicznego, zespół serotoninowy, żółcień chinolinowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Concerta 18 mg
Metylofenidat chlorowodorek, substancja czynna leku Concerta (tabletki o przedłużonym uwalnianiu 18 mg i 36 mg), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym laktozę (6,5 mg w tabletce 18 mg i 16,7 mg w tabletce 36 mg). Bezwzględne przeciwwskazania obejmują jaskrę, guza chromochłonnego nadnerczy, nadczynność tarczycy, stosowanie nieselektywnych i nieodwracalnych inhibitorów MAO (oraz w ciągu 14 dni od ich odstawienia), a także ciężkie zaburzenia psychiatryczne (np. ciężka depresja, psychozy, schizofrenia, ciężka choroba afektywna dwubiegunowa). Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z poważnymi zaburzeniami układu sercowo-naczyniowego, takimi jak ciężkie nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, choroba niedokrwienna serca, kardiomiopatie, zawał mięśnia sercowego w wywiadzie, zaburzenia rytmu serca oraz u osób z wcześniejszymi chorobami naczyń mózgowych, tętniakami mózgu i po udarze mózgu.
anoreksja, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba niedokrwienna serca, ciężka depresja, ciśnienie wewnątrzgałkowe, guz chromochłonny nadnerczy, inhibitor monoaminooksydazy, jaskra, kanałopatia, kardiomiopatia, katecholaminy, łagodne nadciśnienie tętnicze, mania, metylofenidat chlorowodorek, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na metylofenidat, nietolerancja laktozy, niewydolność serca, objaw psychotyczny, osobowość borderline, przełom nadciśnieniowy, schizofrenia, selektywny inhibitor MAO, skłonność samobójcza, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tętniak mózgu, tyreotoksykoza, udar mózgu, wrodzona wada serca, zaburzenie czynności tarczycy, zaburzenie naczyń mózgowych, zaburzenie nastroju, zaburzenie odżywiania, zaburzenie rytmu serca, zapalenie naczyń, zarostowa choroba tętnic, zawał mięśnia sercowego