podanie domięśniowe
Podanie domięśniowe (iniekcja domięśniowa, i.m.) to metoda parenteralnego podawania leków bezpośrednio do tkanki mięśniowej. Technika ta pozwala na aplikację substancji leczniczych, które mogą być wchłaniane szybciej niż przy podaniu podskórnym, ale wolniej niż przy podaniu dożylnym.
Najczęściej wykorzystywane miejsca do podań domięśniowych to mięsień pośladkowy wielki, mięsień pośladkowy średni (okolica ventroglutealna), mięsień czworogłowy uda oraz mięsień naramienny. Wybór miejsca wstrzyknięcia zależy od objętości leku, jego właściwości, wieku pacjenta oraz dostępności danego obszaru.
Przy wykonywaniu iniekcji domięśniowej kluczowe jest przestrzeganie zasad aseptyki, prawidłowe określenie miejsca wkłucia, zastosowanie odpowiedniej techniki (zazwyczaj pod kątem 90° do powierzchni skóry) oraz użycie igły o odpowiedniej długości (zwykle 25-38 mm), aby zapewnić dotarcie leku do tkanki mięśniowej.
Podanie domięśniowe jest często stosowane w przypadku antybiotyków, szczepionek, leków przeciwbólowych, hormonów oraz innych preparatów, które wymagają powolnego, ale stosunkowo szybkiego wchłaniania. Ta droga podania pozwala uniknąć efektu pierwszego przejścia przez wątrobę, który występuje przy podaniu doustnym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Cyclonamine 12,5% 125 mg/ml
Cyclonamine 12,5% (etamsylat) w stężeniu 125 mg/ml jest lekiem stosowanym do zapobiegania i kontroli krwawień, podawanym dożylnie (i.v.), domięśniowo (i.m.) lub miejscowo. U dorosłych i młodzieży dawka przed zabiegiem chirurgicznym wynosi 250-500 mg (1-2 ampułki) podawane na godzinę przed zabiegiem, podczas zabiegu 250-500 mg i.v. z możliwością powtórzenia, a po zabiegu 250-500 mg co 4-6 godzin tak długo, jak istnieje ryzyko krwotoku. W nagłych przypadkach początkowa dawka to 250-500 mg i.v. lub i.m., następnie kontynuacja co 4-6 godzin. U dzieci stosuje się połowę dawki dorosłych (125-250 mg), a u noworodków dawkę 10 mg/kg mc. (0,08 ml/kg roztworu), podawaną domięśniowo w ciągu 2 godzin po urodzeniu, a następnie co 6 godzin przez 4 dni. W leczeniu miejscowym stosuje się kompresy lub tampony nasączone 250 mg etamsylatu, np. po ekstrakcji zęba.
badania laboratoryjne, bolus, Cyclonamine, ekstrakcja zęba, etamsylat, funkcja nerek, funkcja wątroby, krwawienie powierzchniowe, krzepnięcie krwi, leczenie miejscowe, materiał opatrunkowy, neonatologia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, noworodek, opanowanie krwawienia, podanie domięśniowe, podanie dożylne, podanie pozajelitowe, profilaktyka krwawień, roztwór do wstrzykiwań, ryzyko krwawienia, stan pacjenta, terapia ogólnoustrojowa, wstrzyknięcie głębokie - Leksykon substancji czynnych
Mietlica pospolita – Przedawkowanie
Produkt Pollinex+Rye zawiera alergoidy pyłku 13 traw, w tym mietlicy pospolitej (Agrostis tenuis), przekształcone aldehydem glutarowym i zaadsorbowane na L-tyrozynie, stosowany w immunoterapii alergenowej. Przedawkowanie może wystąpić w wyniku nieprzestrzegania schematu dawkowania, podania nieprawidłowej dawki (np. 600 SU/ml, 1600 SU/ml lub 4000 SU/ml) lub błędnej drogi podania (donaczyniowo lub domięśniowo zamiast podskórnie). Objawy przedawkowania obejmują nasilone reakcje miejscowe (obrzęk, zaczerwienienie, świąd, ból), reakcje ogólnoustrojowe (pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, duszność, spadek ciśnienia tętniczego), reakcje anafilaktyczne (wstrząs, ostra niewydolność oddechowa, zapaść sercowo-naczyniowa) oraz reakcje opóźnione przypominające chorobę posurowiczą.
adrenalina, aldehyd glutarowy, alergoidy pyłku traw, choroba posurowicza, immunoterapia alergenowa, kortykosteroid, L-tyrozyna, lek przeciwhistaminowy, mietlica pospolita, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność oddechowa, płyn infuzyjny, podanie domięśniowe, podanie donaczyniowe, podanie podskórne, pokrzywka, powiększenie węzłów chłonnych, reakcja anafilaktyczna, reakcja miejscowa, tlenoterapia, wstrząs anafilaktyczny, zapaść sercowo-naczyniowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rhophylac 300 300 mcg/2 ml (1500 IU)
Produkt leczniczy Rhophylac 300 zawiera 300 mikrogramów (1500 j.m.) ludzkiej immunoglobuliny anty-D, charakteryzującej się różnymi właściwościami farmakokinetycznymi w zależności od drogi podania. Podanie dożylne zapewnia 100% biodostępność i natychmiastowe działanie, natomiast podanie domięśniowe skutkuje powolną absorpcją z maksymalnym stężeniem osiąganym po 2-3 dniach. Immunoglobulina anty-D, będąca głównie podklasą IgG1 (84,1%), ulega szybkiemu rozprzestrzenianiu między osoczem a przestrzenią pozanaczyniową. Czas półtrwania wynosi około 3-4 tygodnie, z indywidualnymi różnicami wpływającymi na skuteczność terapii i dawkowanie.
albumina ludzka, ampułko-strzykawka, czas półtrwania, IgG1, immunoglobulina anty-D, immunoglobulina G, immunoglobulina IgA, immunoglobulina ludzka anty-D, komórki fagocytujące, kompleks IgG, niedobór IgA, osmolalność, podanie domięśniowe, podanie dożylne, przestrzeń pozanaczyniowa, Rhophylac, układ siateczkowo-śródbłonkowy - Leksykon leków
Skład i postać leku – Cefazolin Phagecon 2 g
Cefazolin Phagecon to preparat w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji, zawierający 2 g cefazoliny (2,096 g cefazoliny sodowej) na fiolkę. Produkt nie zawiera substancji pomocniczych, co minimalizuje ryzyko reakcji alergicznych. Cefazolinę można podawać dożylnie lub domięśniowo po odpowiedniej rekonstytucji: wodą do wstrzykiwań (1 g cefazoliny stabilny w 2 ml, zalecane 5 ml dla i.v.) lub 1% roztworem lidokainy (1 g w 4 ml, wyłącznie i.m.). Roztwory po rekonstytucji wykazują stabilność fizykochemiczną do 8 godzin w 25°C i do 24 godzin w 2-8°C, jednak z mikrobiologicznego punktu widzenia powinny być zużyte natychmiast, a ewentualne przechowywanie nie powinno przekraczać tych czasów. Po rekonstytucji wodą do wstrzykiwań roztwór można rozcieńczyć do 50 ml odpowiednimi roztworami infuzyjnymi (np. NaCl 0,9%, glukoza 5%, roztwory Ringera), zachowując podobne warunki stabilności.
Cefazolin Phagecon, cefazolina, cefazolina sodowa, chlorek sodu, glukoza, infuzja, kauczuk chlorobutylowy, mleczanowy roztwór Ringera, niezgodność farmaceutyczna, podanie domięśniowe, podanie dożylne, proszek do sporządzania roztworu, rekonstytucja, roztwór lidokainy, roztwór Ringera, stabilność fizykochemiczna, woda do wstrzykiwań - Leksykon substancji czynnych
Medroksyprogesteron – Dawkowanie i sposób podawania
Medroksyprogesteron, syntetyczny progestagen, stosowany jest w leczeniu nowotworów (rak endometrium, nerek, piersi) oraz zaburzeń ginekologicznych. W terapii nowotworowej preparat Depo-Provera (150 mg/ml) podaje się domięśniowo: w raku endometrium lub nerek dawka początkowa wynosi 400-1000 mg tygodniowo, a dawka podtrzymująca 400 mg miesięcznie; w raku piersi stosuje się 500-1000 mg/dobę przez 28 dni, następnie 500 mg dwa razy w tygodniu. W zaburzeniach ginekologicznych Provera (tabletki 5 mg lub 10 mg) podawana jest doustnie, np. w wtórnym braku miesiączki 5-10 mg/dobę przez 5-10 dni, a w endometriozie 10 mg trzy razy dziennie (30 mg/dobę) przez 90 dni. W hormonalnej terapii zastępczej stosuje się schematy ciągłe (2,5-5 mg/dobę) lub sekwencyjne (5-10 mg/dobę przez 10-14 dni cyklu 28-dniowego). Preparat złożony Divina zawiera 2 mg estradiolu walerianianu i 10 mg medroksyprogesteronu octanu, podawany w cyklach 28-dniowych (21 dni leczenia + 7 dni przerwy).
brak miesiączki wtórny, Depo-Provera, działanie niepożądane, endometrioza, estradiol walerianian, hormonalna terapia zastępcza, krwawienie bezowulacyjne, krwawienie śródcykliczne, krwawienie z odstawienia, medroksyprogesteron, menopauza, objawy menopauzy, plamienie z dróg rodnych, podanie domięśniowe, progestagen syntetyczny, rak endometrium, rak nerki, rak piersi, rozrost endometrium, schemat ciągły, schemat sekwencyjny, zaburzenie ginekologiczne, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Vitaminum B12 WZF 100 mcg/ml
Produkt leczniczy Vitaminum B12 WZF zawierający cyjanokobalaminę w stężeniu 100 µg/ml charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu pozajelitowym, zwłaszcza domięśniowym, gdzie maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest w ciągu 1 godziny. Po absorpcji cyjanokobalamina wiąże się z białkami osocza, a następnie jest transportowana do tkanek docelowych za pośrednictwem transkobalaminy I i II. Wątroba pełni rolę głównego rezerwuaru witaminy B12, co umożliwia kumulację i długotrwałe działanie terapeutyczne preparatu.
białka osocza, biodostępność, cyjanokobalamina, homeostaza, krążenie wątrobowo-jelitowe, kumulacja wątrobowa, podanie domięśniowe, podanie podskórne, podanie pozajelitowe, stężenie w osoczu, transkobalamina I, transkobalamina II, witamina B12, właściwości farmakokinetyczne, wydalanie nerkowe, wydalanie z żółcią - Leksykon substancji czynnych
Wirus świnki – Dawkowanie i sposób podawania
Wirus świnki, stosowany w szczepionkach skojarzonych Priorix i Priorix-Tetra, pochodzi ze szczepu Jeryl Lynn (RIT 4385) i jest produkowany w hodowli komórek zarodka kurzego. Dawkowanie wirusa wyrażone jest w CCID50, gdzie minimalna zawartość wynosi 10 CCID50 na dawkę 0,5 ml w obu preparatach. Szczepionki te są przeznaczone do profilaktyki świnki, jednak nie zaleca się ich stosowania u niemowląt poniżej 9. miesiąca życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. W sytuacjach epidemiologicznych możliwe jest podanie pierwszej dawki po ukończeniu 9. miesiąca życia, z drugą dawką podaną w ciągu 3 miesięcy. U dzieci w wieku 11-12 miesięcy oraz u dorosłych schemat dawkowania obejmuje dwie dawki po 0,5 ml, podawane podskórnie lub domięśniowo, z odstępem między dawkami wynoszącym od 6 tygodni do 3 miesięcy, nie krótszym niż 4 tygodnie.
CCID50, charakterystyka produktu leczniczego, hodowla komórek zarodka kurzego, mięsień naramienny, podanie domięśniowe, podanie podskórne, przednio-boczna część uda, reakcja poszczepienna, rekonstytucja proszku, szczep Jeryl Lynn, szczep RIT 4385, szczepionka MMR, szczepionka monowalentna, szczepionka Priorix, szczepionka Priorix-Tetra, szczepionka skojarzona, trombocytopenia, wirus świnki, zaburzenie krzepnięcia, żywy atenuowany wirus - Leksykon substancji czynnych
Pirosiarczyn sodu – Przeciwwskazania stosowania
Pirosiarczyn sodu, obecny jako substancja pomocnicza w preparacie Vitaminum C Teva (roztwór do wstrzykiwań, 100 mg/ml, zawierający 0,5 mg pirosiarczynu sodu na 1 ml roztworu), stanowi istotne przeciwwskazanie u pacjentów z nadwrażliwością na siarczyny, w tym na pirosiarczyn sodu. Szczególną ostrożność należy zachować u chorych z astmą oskrzelową lub innymi schorzeniami dróg oddechowych, gdyż substancja ta może wywołać skurcz oskrzeli lub reakcję anafilaktyczną. Podanie dożylne preparatu może zwiększać ryzyko szybkiego wystąpienia reakcji nadwrażliwości, co wymaga dokładnej oceny stosunku korzyści do ryzyka, zwłaszcza u pacjentów z historią alergii. Dodatkowo, przeciwwskazaniem do stosowania Vitaminum C Teva jest kamica nerkowa szczawianowa oraz nadwrażliwość na kwas askorbinowy, co wymaga kompleksowej analizy stanu klinicznego pacjenta przed podaniem leku.
astma oskrzelowa, biegunka, ból brzucha, ciężka astma oskrzelowa, czynnik wyzwalający, dolegliwości przewodu pokarmowego, droga podania, kamica nerkowa, kamica szczawianowa, kwas askorbowy, nadreaktywność dróg oddechowych, nadwrażliwość pacjenta, nietolerancja siarczynów, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pirosiarczyn sodu, podanie domięśniowe, podanie dożylne, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, roztwór do wstrzykiwań, skurcz oskrzeli, substancja pomocnicza, suplementacja witaminy C, Vitaminum C Teva, wstrząs anafilaktyczny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Cefepime AptaPharma 1 g
Cefepim wykazuje liniową farmakokinetykę w dawkach od 250 mg do 2 g (iv) oraz od 500 mg do 2 g (im), z szybkim i całkowitym wchłanianiem po podaniu domięśniowym. Objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym wynosi około 18 L, a wiązanie z białkami osocza jest niskie (<19%). Lek nie kumuluje się przy dawkowaniu do 2 g co 8 godzin przez 9 dni. Cefepim przenika do wielu tkanek i płynów ustrojowych, osiągając stężenia terapeutyczne, np. w moczu do 3120 µg/g (po 2 g iv w ciągu 0-4 h), w płynie otrzewnowym 18,3 µg/mL oraz w śluzie oskrzelowym 24,1 µg/mL. Metabolizm jest minimalny, z głównym metabolitem N-tlenkiem N-metylopirolidyny stanowiącym około 7% dawki.
cefepim, dializa otrzewnowa ambulatoryjna, dystrybucja leku, encefalopatia odwracalna, faza eliminacji, hemodializa, klirens całkowity, klirens nerkowy, kumulacja leku, N-tlenek N-metylopirolidyny, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, płyn otrzewnowy, płyn śródmiąższowy, płyn ustrojowy, podanie domięśniowe, podanie dożylne, profil farmakokinetyczny, przesączanie kłębuszkowe, śluz oskrzelowy, stan stacjonarny, wiązanie z białkami osocza, wlew dożylny, wstrzyknięcie domięśniowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Priorix –
Szczepionka Priorix zawiera żywe atenuowane wirusy odry (szczep Schwarz ≥10 CCID50), świnki (szczep RIT 4385 ≥10 CCID50) oraz różyczki (szczep Wistar RA 27/3 ≥10 CCID50) i jest dostępna w formie proszku do rekonstytucji z rozpuszczalnikiem, tworząc roztwór do wstrzykiwań. Dawkowanie zależy od wieku pacjenta: u osób ≥12 miesięcy zalecana jest jedna dawka 0,5 ml, z drugą dawką podawaną zgodnie z oficjalnymi wytycznymi; u niemowląt 9-12 miesięcy podaje się jedną dawkę 0,5 ml w szczególnych sytuacjach epidemiologicznych, z drugą dawką w drugim roku życia, najlepiej w ciągu 3 miesięcy, zachowując odstęp minimum 4 tygodni. Nie zaleca się stosowania u niemowląt <9 miesięcy ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
mięsień naramienny, odpowiedź immunologiczna, podanie domięśniowe, podanie podskórne, proszek i rozpuszczalnik, przednio-boczna część uda, szczep RIT 4385, szczep Schwarz, szczep Wistar RA 27/3, szczepionka przeciw odrze, szczepionka przeciw różyczce, szczepionka przeciw śwince, szczepionka skojarzona, trombocytopenia, wirus odry, wirus różyczki, wirus świnki, wybuch epidemii, zaburzenia krzepnięcia - Leksykon substancji czynnych
Teikoplanina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania teikoplaniny wykazały zależny od dawki, przemijający wpływ na funkcję nerek u szczurów i psów po wielokrotnym podaniu pozajelitowym, co wskazuje na potencjalne ryzyko nefrotoksyczności w terapii klinicznej. Badania ototoksyczności na świnkach morskich ujawniły lekkie zaburzenia czynności ślimaka i przedsionka bez uszkodzeń morfologicznych, sugerując niższy potencjał ototoksyczny teikoplaniny w porównaniu do wankomycyny. W zakresie toksyczności rozwojowej, podskórne dawki do 40 mg/kg mc./dobę nie wpływały negatywnie na płodność szczurów, a dawki do 200 mg/kg mc./dobę u szczurów i do 15 mg/kg mc./dobę u królików nie wywoływały wad rozwojowych. Jednak dawki ≥100 mg/kg mc./dobę wiązały się ze wzrostem poronień, a 200 mg/kg mc./dobę ze zwiększoną śmiertelnością noworodków, co wskazuje na istnienie bezpiecznego progu dawkowania.
antybiotyk glikopeptydowy, dawka terapeutyczna, działanie drażniące, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, nefrotoksyczność, okres okołoporodowy, podanie domięśniowe, podanie podskórne, podawanie pozajelitowe, poronienie, potencjał genotoksyczny, potencjał ototoksyczny, profil bezpieczeństwa, reakcja nadwrażliwości, rozwój zarodkowo-płodowy, śmiertelność noworodków, teikoplanina, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność zarodkowo-płodowa, wada rozwojowa, wankomycyna, właściwość antygenowa, wpływ na nerki, wpływ na płodność, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Rhophylac 300 300 mcg/2 ml (1500 IU)
Rhophylac 300 to roztwór do wstrzykiwań zawierający 300 mikrogramów immunoglobuliny anty-D na 2 ml (150 mikrogramów/ml, 750 j.m./ml), stosowany w profilaktyce immunizacji Rh(D) u kobiet Rh(D)-ujemnych. Preparat zawiera maksymalnie 30 mg/ml białek osocza, w tym 10 mg/ml albuminy jako stabilizator, oraz immunoglobuliny klasy IgG (≥95%), głównie IgG1 (84,1%). Immunoglobulina anty-D działa poprzez eliminację Rh(D)-dodatnich erytrocytów płodu z krążenia matki, zapobiegając wytworzeniu przeciwciał anty-Rh(D) i rozwojowi choroby hemolitycznej noworodka. Badania farmakokinetyczne wykazały, że dożylne podanie 200 mikrogramów Rhophylac powoduje usunięcie 70% erytrocytów w ciągu 2 godzin, natomiast podanie domięśniowe osiąga ten sam efekt po 12 godzinach.
antygen Rh, antygen RhD, białko ludzkiego osocza, bierne uodpornienie, choroba hemolityczna noworodka, dysfagia, erytrocyt płodu, immunizacja antygenem Rh(D), immunoglobulina anty-D, immunoglobulina klasy IgA, immunoglobulina klasy IgG, immunoglobulina ludzka anty-D, ludzka albumina, osmolalność, podanie domięśniowe, podanie dożylne, przeciwciało anty-Rh(D), przetoczenie niezgodnej krwi, swoiste przeciwciało - Leksykon substancji czynnych
Antytoksyna botulinowa typu A – Właściwości farmakokinetyczne
Antytoksyna botulinowa typu A wykazuje specyficzny profil farmakokinetyczny zależny od drogi podania, co jest kluczowe w terapii zatruć jadem kiełbasianym. Po podaniu domięśniowym maksymalne stężenie w surowicy osiągane jest w ciągu 1-2 dni, natomiast podanie dożylne zapewnia natychmiastowy szczyt stężenia po zakończeniu wlewu, co umożliwia szybką neutralizację toksyny. Antytoksyna dyfunduje z tkanki mięśniowej do osocza, gdzie wiąże się z toksyną botulinową, tworząc kompleks antygen-przeciwciało, który jest eliminowany przez fagocytozę. Okres półtrwania tego kompleksu wynosi 2-3 dni, a całkowita eliminacja antytoksyny następuje w ciągu 8-12 dni, niezależnie od drogi podania.
antytoksyna botulinowa ABE, antytoksyna botulinowa typu A, dyfuzja, dystrybucja leku, działanie neutralizujące, fagocytoza, jad kiełbasiany, kinetyka absorpcji, kompleks antygen-przeciwciało, maksymalne stężenie leku, okres półtrwania, podanie domięśniowe, podanie dożylne, profil farmakokinetyczny, roztwór do wstrzykiwań, stężenie leku, stężenie w surowicy, toksyna botulinowa, zatrucie jadem kiełbasianym