dezogestrel
Dezogestrel to syntetyczny progestagen trzeciej generacji, szeroko stosowany w antykoncepcji hormonalnej. Jest aktywnym metabolitem gestodenu i wykazuje silne działanie antygonadotropowe, hamując owulację poprzez blokowanie uwalniania gonadotropin z przysadki mózgowej.
W porównaniu z progestagenami wcześniejszych generacji, dezogestrel charakteryzuje się wyższą selektywnością w stosunku do receptorów progesteronowych i mniejszym wpływem na profil lipidowy. Stosowany jest zarówno w tabletkach jednoskładnikowych (tzw. minipigułkach), jak i w preparatach złożonych z etynyloestradiolem.
Badania kliniczne wskazują, że dezogestrel w preparatach jednoskładnikowych zapewnia skuteczność antykoncepcyjną porównywalną z tabletkami złożonymi. Należy jednak pamiętać, że preparaty zawierające dezogestrel (szczególnie w połączeniu z estrogenami) wiążą się z nieco wyższym ryzykiem powikłań zakrzepowo-zatorowych w porównaniu z progestagenami drugiej generacji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Dessette mono 75 mcg
Produkt leczniczy Dessette mono zawierający 75 mikrogramów dezogestrelu w postaci tabletek powlekanych jest przeciwwskazany u pacjentek z czynną chorobą zakrzepowo-zatorową żył, ciężką chorobą wątroby (np. aktywne wirusowe zapalenie, marskość, niewydolność), obecnością lub podejrzeniem hormonozależnych nowotworów złośliwych (rak piersi, endometrium, jajnika) oraz u pacjentek z niewyjaśnionym krwawieniem z pochwy. Ponadto, nadwrażliwość na dezogestrel lub substancje pomocnicze, w tym 47,37 mg laktozy jednowodnej w każdej tabletce, stanowi bezwzględne przeciwwskazanie. Stosowanie leku w wymienionych stanach może prowadzić do nasilenia choroby podstawowej, zwiększenia ryzyka powikłań zakrzepowo-zatorowych, przyspieszenia wzrostu nowotworu lub maskowania objawów poważnych patologii ginekologicznych.
choroba zakrzepowo-zatorowa żył, ciężka choroba wątroby, dezogestrel, krwawienie z pochwy, marskość wątroby, mięśniak macicy, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, nowotwór hormonozależny, nowotwór jajnika, patologia szyjki macicy, polip endometrium, progestagen, rak endometrium, rak piersi, receptor progesteronowy, wirusowe zapalenie wątroby, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Azalia 75 mcg
Podczas przepisywania preparatu Azalia zawierającego 75 mikrogramów dezogestrelu, lekarz powinien zwrócić szczególną uwagę na potencjalny wpływ farmakoterapii na zdolności psychomotoryczne pacjentki, zwłaszcza w kontekście prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn. Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego (ChPL), Azalia nie wywiera istotnego wpływu na te funkcje, nie powodując klinicznie znaczących objawów takich jak senność, zawroty głowy czy zaburzenia widzenia. Mimo to, lekarz ma obowiązek poinformować pacjentkę o braku negatywnego wpływu leku na zdolności psychomotoryczne oraz odnotować tę informację w dokumentacji medycznej, co jest istotne w kontekście bezpieczeństwa terapii i ewentualnych postępowań wyjaśniających w przypadku zdarzeń drogowych.
antykoncepcja hormonalna, Azalia, bezpieczeństwo terapii, charakterystyka produktu leczniczego, dezogestrel, interakcje lekowe, przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów, reakcje indywidualne, sprawność psychomotoryczna, tabletki powlekane, wpływ farmakoterapii, zaburzenia widzenia, zawroty głowy, zdolności psychomotoryczne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Regulon 0,03 mg + 0,15 mg
Regulon to złożony hormonalny środek antykoncepcyjny zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu oraz 0,15 mg dezogestrelu, stosowany doustnie w celu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym. Mechanizm działania opiera się na hamowaniu owulacji oraz zmianach w śluzie szyjkowym, które utrudniają penetrację plemników. Lek jest klasyfikowany jako preparat o niskiej zawartości estrogenów, co stanowi kompromis między skutecznością antykoncepcyjną a profilem bezpieczeństwa. Tabletki powlekane zawierają również 67,660 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne w kontekście nietolerancji laktozy u pacjentek. Produkt dostępny jest w formie białych, obustronnie wypukłych tabletek z oznaczeniami „RG” i „P8”.
cukrzyca, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowy, dezogestrel, doustna antykoncepcja hormonalna, etynyloestradiol, hamowanie owulacji, laktoza jednowodna, menopauza, migrena, nietolerancja laktozy, otyłość, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, tabletka hormonalna, zaburzenie krzepnięcia, zakrzepica żylna, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Azalia 75 mcg
Azalia, zawierająca 75 mikrogramów dezogestrelu w każdej tabletce, jest wskazana jako środek antykoncepcyjny. Lek nie jest zalecany w okresie ciąży i należy go natychmiast odstawić w przypadku jej wystąpienia. Badania na zwierzętach wykazały ryzyko maskulinizacji płodów żeńskich przy bardzo wysokich dawkach progestagenów, jednak dane epidemiologiczne nie potwierdzają zwiększonego ryzyka wad wrodzonych ani działania teratogennego u dzieci matek stosujących dezogestrel przed lub na początku ciąży. Aktywny metabolit dezogestrelu, etonogestrel, przenika do mleka matki w ilościach od 0,01 do 0,05 mikrograma/kg mc./dobę, nie wpływając negatywnie na skład mleka ani rozwój niemowląt karmionych piersią. Należy jednak monitorować ewentualne zmniejszenie produkcji mleka, które występuje sporadycznie.
antykoncepcja, antykoncepcja hormonalna, dawka dezogestrelu, dezogestrel, doustny środek antykoncepcyjny, działanie teratogenne, etonogestrel, karmienie piersią, laktacja, maskulinizacja płodów, owulacja, płodność, progestagen, rozwój psychomotoryczny, system terapeutyczny domaciczny, tabletka powlekana, tabletka zawierająca progestagen, wada wrodzona, wkładka wewnątrzmaciczna - Leksykon leków
Skład i postać leku – Marvelon 0,15 mg + 0,03 mg
Marvelon to dwuskładnikowy środek antykoncepcyjny zawierający 0,15 mg dezogestrelu oraz 0,03 mg etynyloestradiolu w jednej tabletce. Preparat dostępny jest w formie okrągłych, obustronnie wypukłych tabletek o średnicy 6 mm, z charakterystycznymi oznaczeniami identyfikacyjnymi (kod 5 poniżej liter TR oraz napis Organon). Substancje pomocnicze obejmują m.in. laktozę jednowodną (<80 mg/tabletkę), co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją laktozy, krzem dwutlenek koloidalny, skrobię ziemniaczaną, powidon, kwas stearynowy oraz α-tokoferol (witamina E). Preparat jest pakowany w blistry PVC/Al, dostępne w opakowaniach po 21 lub 63 tabletki, co ułatwia dawkowanie i identyfikację produktu.
alfa-tokoferol, blister PVC/Al, dezogestrel, dwuskładnikowy środek antykoncepcyjny, dwutlenek krzemu koloidalny, etynyloestradiol, kwas stearynowy, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, niezgodność farmaceutyczna, odpady farmaceutyczne, powidon, progestagen i estrogen, skrobia ziemniaczana, witamina E - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dessette 20 mcg + 150 mcg
Produkt leczniczy Dessette zawiera 20 mikrogramów etynyloestradiolu oraz 150 mikrogramów dezogestrelu w formie tabletek powlekanych i jest wskazany jako środek antykoncepcyjny. Przed przepisaniem leku konieczna jest szczegółowa ocena indywidualnego ryzyka pacjentki, ze szczególnym uwzględnieniem ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), w tym historii chorób oraz predyspozycji genetycznych. Lekarz powinien również rozważyć alternatywne metody antykoncepcji, zwłaszcza u kobiet z dodatkowymi czynnikami ryzyka zakrzepicy. Każda tabletka zawiera ponadto 47,24 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne przy przepisywaniu pacjentkom z nietolerancją laktozy.
dezogestrel, etynyloestradiol, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, predyspozycja genetyczna, przeciwwskazanie medyczne, środek antykoncepcyjny, tabletka powlekana, zakrzepica żylna, złożony doustny środek antykoncepcyjny, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ovulastan Forte 0,15 mg + 0,03 mg
Lek Ovulastan Forte, będący złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym żylnej i tętniczej choroby zakrzepowo-zatorowej, które mogą prowadzić do zatorowości płucnej, zawału mięśnia sercowego czy udaru mózgu. Nadciśnienie tętnicze, występujące stosunkowo często, wymaga regularnego monitorowania ciśnienia krwi. Rzadkie, ale istotne powikłania obejmują nowotwory wątroby. Ponadto, u pacjentek z dziedzicznym lub nabytym obrzękiem naczynioruchowym może dojść do nasilenia objawów, co stanowi zagrożenie życia. W trakcie terapii obserwuje się także nasilenie objawów w chorobach zapalnych jelit, zaburzeniach neurologicznych, chorobach ginekologicznych i autoimmunologicznych.
brak miesiączki, choroba Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa tętnic, choroba zapalna jelit, dezogestrel, doustny środek antykoncepcyjny, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, endometrioza, etynyloestradiol, kandydoza pochwy, krwotok maciczny, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, nieregularne krwawienie, nowotwór wątroby, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienny, rumień guzkowy, rumień wielopostaciowy, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydzielina z brodawek sutkowych, zakrzepica żylna, zatorowość płucna, zatrzymywanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedawkowanie – Dessette Forte 30 mcg + 150 mcg
Przedawkowanie złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych, takich jak Dessette forte zawierający 30 mikrogramów etynyloestradiolu i 150 mikrogramów dezogestrelu, stanowi poważny stan kliniczny wymagający interwencji medycznej. Objawy przedawkowania obejmują głównie dolegliwości ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności i wymioty, oraz niewielkie krwawienia z dróg rodnych, szczególnie u młodych pacjentek. Pomimo braku doniesień o ciężkich następstwach po przekroczeniu zalecanych dawek, objawy te mogą wskazywać na zaburzenia równowagi hormonalnej i wymagają odpowiedniej oceny klinicznej.
antidotum, ciśnienie tętnicze, dezogestrel, dolegliwości układu pokarmowego, doustny środek antykoncepcyjny, etynyloestradiol, krwawienie z dróg rodnych, krwawienie z pochwy, leczenie objawowe, lek przeciwwymiotny, nudności i wymioty, parametry życiowe, przewód pokarmowy, substancja czynna, treść żołądkowa, zaburzenie równowagi hormonalnej, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Przedawkowanie – Limetic 75 mcg
Przedawkowanie dezogestrelu, substancji czynnej w preparacie Limetic 75 mikrogramów, nie wiąże się z występowaniem ciężkich działań niepożądanych ani poważnych konsekwencji zdrowotnych. Objawy kliniczne przedawkowania obejmują nudności, wymioty oraz niewielkie krwawienia z pochwy, przy czym nudności i wymioty mogą wystąpić u wszystkich pacjentek, natomiast krwawienia są częstsze u młodych dziewcząt, co może wynikać z ich większej wrażliwości hormonalnej. Objawy te mają zazwyczaj charakter przejściowy i nie stanowią bezpośredniego zagrożenia życia.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Marvelon 0,15 mg + 0,03 mg
Przedawkowanie doustnego środka antykoncepcyjnego Marvelon, zawierającego 0,15 mg dezogestrelu i 0,03 mg etynyloestradiolu, nie prowadzi do ciężkich, zagrażających życiu powikłań. Najczęściej obserwowane objawy to nudności, wymioty oraz niewielkie krwawienie z pochwy, szczególnie u młodych dziewcząt. Objawy te zazwyczaj ustępują samoistnie w ciągu 24-48 godzin i nie wymagają długotrwałej interwencji. W dokumentacji produktu nie określono toksycznych progów dawkowania, dlatego ocena przedawkowania powinna uwzględniać ilość przyjętych tabletek oraz stan kliniczny pacjentki.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Marvelon 0,15 mg + 0,03 mg
Marvelon jest dwuskładnikowym doustnym środkiem antykoncepcyjnym zawierającym 0,15 mg dezogestrelu (progestagen trzeciej generacji) oraz 0,03 mg etynyloestradiolu (syntetyczny estrogen). Tabletki mają postać okrągłych, obustronnie wypukłych tabletek o średnicy 6 mm, zawierających również laktozę jednowodną (<80 mg), co należy uwzględnić u pacjentek z nietolerancją laktozy. Preparat jest wskazany do stosowania u kobiet wymagających skutecznej antykoncepcji hormonalnej, po przeprowadzeniu dokładnej oceny indywidualnego ryzyka, zwłaszcza ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ).
dezogestrel, doustna antykoncepcja hormonalna, dwuskładnikowy preparat antykoncepcyjny, etynyloestradiol, hormonalny środek antykoncepcyjny, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, progestagen trzeciej generacji, receptor progesteronowy, syntetyczny estrogen, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Skład i postać leku – Dessette 20 mcg + 150 mcg
Produkt leczniczy Dessette to doustne tabletki powlekane zawierające 20 µg etynyloestradiolu oraz 150 µg dezogestrelu, stosowane jako środek antykoncepcyjny. Tabletki mają charakterystyczny, biały, obustronnie wypukły, okrągły kształt z wytłoczeniem. W składzie pomocniczym istotna jest obecność laktozy jednowodnej w ilości 47,24 mg na tabletkę, co wymaga uwagi u pacjentów z nietolerancją laktozy. Pozostałe substancje pomocnicze obejmują m.in. skrobię kukurydzianą, maltodekstrynę, karboksymetyloskrobię sodową, hypromelozę, kwas stearynowy, celulozę mikrokrystaliczną oraz all-rac-α-tokoferol jako przeciwutleniacz. Otoczka zawiera dodatkowo tytanu dwutlenek (E 171) jako barwnik oraz makrogol 4000, sodu cytrynian i inne substancje stabilizujące i strukturalne.
blister PVC/Aluminium, celuloza mikrokrystaliczna, cytrynian sodu, dezogestrel, dwutlenek tytanu, etynyloestradiol, hypromeloza, karboksymetyloskrobia sodowa, laktoza jednowodna, makrogol, nietolerancja cukrów, podanie doustne, przeciwutleniacz, saszetka PET/Aluminium/PE, skrobia kukurydziana, substancja czynna, substancja pomocnicza, substancja rozsadzająca, tabletka powlekana, tokoferol, witamina E - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Lemena 75 mcg
Lemena to doustny preparat antykoncepcyjny w formie tabletek powlekanych, zawierający 75 mikrogramów dezogestrelu, stosowany u kobiet w wieku rozrodczym. Lek należy do grupy minipigułek progestagenowych, nie zawiera estrogenów, co jest istotne przy doborze metody antykoncepcji u pacjentek z przeciwwskazaniami do estrogenów. Mechanizm działania dezogestrelu opiera się na hamowaniu owulacji, zwiększeniu lepkości śluzu szyjkowego oraz modyfikacji błony śluzowej macicy. Tabletki zawierają również substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna (55 mg) i olej sojowy (do 0,026 mg), co należy uwzględnić przy kwalifikacji pacjentek do terapii.
antykoncepcja doustna, antykoncepcja hormonalna, antykoncepcja progestagenowa, błona śluzowa macicy, dezogestrel, działanie niepożądane, endometrioza, karmienie piersią, laktoza jednowodna, minipigułka progestagenowa, nietolerancja estrogenów, olej sojowy, śluz szyjkowy, tabletka powlekana, zaburzenie miesiączkowania, zahamowanie owulacji - Leksykon leków
Skład i postać leku – Ovulastan 0,15 mg + 0,02 mg
Produkt leczniczy Ovulastan to dwuskładnikowa antykoncepcja hormonalna w postaci tabletek zawierających 0,15 mg dezogestrelu oraz 0,02 mg etynyloestradiolu. Substancje pomocnicze obejmują m.in. laktozę jednowodną w ilości 68,55 mg na tabletkę, co jest istotne dla pacjentek z nietolerancją laktozy. Tabletki są białe, okrągłe i obustronnie wypukłe, pakowane w blistry PVC/Aluminium po 21 sztuk, z opakowaniami dostępnymi na 21, 63 lub 126 dni terapii. Produkt przechowuje się w temperaturze pokojowej, w miejscu niedostępnym dla dzieci, bez specjalnych wymagań dotyczących warunków przechowywania.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dessette Forte 30 mcg + 150 mcg
Dessette Forte to złożony hormonalny środek antykoncepcyjny zawierający 30 µg etynyloestradiolu oraz 150 µg dezogestrelu w każdej tabletce powlekanej, klasyfikowany pod kodem ATC G03AA09. Jego mechanizm działania opiera się na hamowaniu owulacji oraz zmianach w wydzielinie szyjki macicy, co skutecznie zapobiega zapłodnieniu. Preparat wykazuje dodatkowe korzyści farmakodynamiczne, takie jak regulacja cykli miesiączkowych, zmniejszenie dysmenorrhei oraz redukcja intensywności krwawień menstruacyjnych, co może ograniczać ryzyko niedoboru żelaza. Skuteczność antykoncepcyjna Dessette Forte została potwierdzona w badaniu obejmującym 26 822 cykle, z nieskorygowanym indeksem Pearla na poziomie 0,18 (95% CI: 0,05-0,46), co świadczy o wysokiej skuteczności preparatu.
choroba zapalna miednicy, ciąża pozamaciczna, dezogestrel, dysmenorrhea, etynyloestradiol, hamowanie owulacji, hormon płciowy, indeks Pearla, krwawienie z odstawienia, laktoza jednowodna, modulator układu płciowego, niedobór żelaza, nieregularne krwawienie, nietolerancja laktozy, rak endometrium, rak jajnika, torbiele jajników, wydzielina szyjki macicy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ovulastan Forte
Stosowanie złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych zawierających dezogestrel (0,15 mg) i etynyloestradiol (0,03 mg), takich jak Ovulastan Forte, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ). Ryzyko to jest dwukrotnie wyższe w porównaniu do preparatów zawierających lewonorgestrel, z częstością występowania ŻChZZ u około 9-12 na 10 000 kobiet rocznie, podczas gdy u stosujących lewonorgestrel wynosi około 6 na 10 000. Ryzyko jest największe w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥4 tygodni. Dodatkowe czynniki ryzyka, takie jak otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, dodatni wywiad rodzinny, wiek >35 lat, czy współistniejące choroby (np. toczeń rumieniowaty, nowotwory), znacząco zwiększają prawdopodobieństwo powikłań zakrzepowo-zatorowych. Konieczne jest dokładne poinformowanie pacjentki o objawach zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej oraz natychmiastowa konsultacja lekarska w przypadku ich wystąpienia.
cholestaza, choroba Crohna, cukrzyca, depresja endogenna, dezogestrel, dyslipoproteinemia, hiperhomocysteinemia, hipertrójglicerydemia, hormonalny środek antykoncepcyjny, kamienie żółciowe, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowata, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, otyłość, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, wada zastawkowa serca, wirus brodawczaka ludzkiego, włókniakomięśniak macicy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Azalia 75 mcg
Lek Azalia zawierający 75 mikrogramów dezogestrelu w postaci tabletek powlekanych jest wskazany wyłącznie do antykoncepcji u kobiet w wieku rozrodczym. Preparat ten należy do grupy doustnych środków antykoncepcyjnych zawierających jedynie progestagen, co czyni go odpowiednim dla pacjentek z przeciwwskazaniami do stosowania estrogenów, kobiet karmiących piersią, a także tych z nietolerancją estrogenów lub preferujących antykoncepcję bez komponentu estrogenowego. Każda tabletka zawiera 75 µg dezogestrelu oraz 52,34 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne w kontekście pacjentek z nietolerancją laktozy. Tabletki mają postać białych, okrągłych, obustronnie wypukłych tabletek o średnicy około 5,5 mm, oznaczonych literą „D” i cyfrą „75”.
antykoncepcja, antykoncepcja hormonalna, Azalia, dawka dezogestrelu, dezogestrel, doustny środek antykoncepcyjny, działanie niepożądane, estrogen, karmienie piersią, komponent estrogenowy, laktoza jednowodna, nietolerancja estrogenów, nietolerancja laktozy, preparat hormonalny, progestagen, przeciwwskazanie do stosowania estrogenów, substancja czynna, tabletka powlekana, zapobieganie ciąży, złożony preparat antykoncepcyjny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ovulastan 0,15 mg + 0,02 mg
Produkt leczniczy Ovulastan, zawierający 0,15 mg dezogestrelu i 0,02 mg etynyloestradiolu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej oraz tętniczych zdarzeń zakrzepowo-zatorowych, takich jak zawał mięśnia sercowego, udar mózgu i przemijający napad niedokrwienny. Ponadto obserwuje się możliwość wystąpienia nadciśnienia tętniczego oraz nowotworów wątroby. Najczęstsze działania niepożądane obejmują nieregularne krwawienia (≥1/10), brak miesiączki, tkliwość i ból piersi, a także ból głowy (≥1/10), zawroty głowy i nerwowość. Migrena występuje z częstością niezbyt częstą (≥1/1 000 do <1/100) i może ulec nasileniu pod wpływem leku.
brak miesiączki, choroba Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa tętnic, dezogestrel, endometrioza, etynyloestradiol, kandydoza pochwy, krwotok maciczny, łysienie, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nieregularne krwawienie, nietolerancja soczewek kontaktowych, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rumień guzkowaty, rumień wielopostaciowy, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żylna, zatorowość płucna, zatrzymywanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zawał serca, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Ovulastan Forte 0,15 mg + 0,03 mg
Produkt leczniczy Ovulastan Forte, zawierający 0,15 mg dezogestrelu oraz 0,03 mg etynyloestradiolu, jest bezwzględnie przeciwwskazany w okresie ciąży, a w przypadku jej potwierdzenia należy natychmiast przerwać terapię. Dane epidemiologiczne nie wskazują na zwiększone ryzyko wad wrodzonych ani działanie teratogenne przy niezamierzonym stosowaniu leku we wczesnej ciąży. Warto również uwzględnić obecność 68,54 mg laktozy jednowodnej w każdej tabletce, co może mieć znaczenie u pacjentek z nietolerancją laktozy.
antykoncepcja poporodowa, dezogestrel, działanie teratogenne, etynyloestradiol, karmienie naturalne, laktacja, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, Ovulastan Forte, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, steroid antykoncepcyjny, wada wrodzona, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ovulastan 0,15 mg + 0,02 mg
Lek Ovulastan, zawierający 0,15 mg dezogestrelu i 0,02 mg etynyloestradiolu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentek z obecną lub przebytą żylną chorobą zakrzepowo-zatorową, w tym zakrzepicą żył głębokich (DVT) i zatorowością płucną (PE), a także u kobiet z dziedziczną lub nabytą predyspozycją do tych schorzeń (np. oporność na aktywne białko C, niedobór antytrombiny III, białka C lub S). Przeciwwskazania obejmują również wysokie ryzyko tętniczych zaburzeń zakrzepowo-zatorowych, takie jak aktywny lub przebyty zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, migrena z ogniskowymi objawami neurologicznymi, a także współistnienie poważnych czynników ryzyka, np. cukrzyca z powikłaniami naczyniowymi, ciężkie nadciśnienie tętnicze czy ciężka dyslipoproteinemia. Ovulastan jest także przeciwwskazany u pacjentek z ciężką chorobą wątroby, nowotworami wątroby, zapaleniem trzustki z ciężką hipertrójglicerydemią, krwawieniami z pochwy o nieznanej etiologii oraz nadwrażliwością na składniki leku. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii WZW typu C (np. ombitaswir/parytaprewir/rytonawir, dasabuwir, glekaprewir/pibrentaswir, sofosbuwir/welpataswir/woksylaprewir).
antykoagulant toczniowy, choroba naczyń mózgowych, ciężka choroba wątroby, ciężka dyslipoproteinemia, ciężkie nadciśnienie tętnicze, cukrzyca z powikłaniami naczyniowymi, czynnik V Leiden, dezogestrel, dławica piersiowa, glekaprewir, hiperhomocysteinemia, hipertrójglicerydemia, krwawienie z pochwy, migrena z objawami ogniskowymi, niedobór antytrombiny III, niedobór białka C, niedobór białka S, nietolerancja laktozy, nowotwór narządów płciowych, nowotwór wątroby, nowotwór zależny od hormonów płciowych, ombitaswir, oporność na aktywne białko C, przeciwciało antyfosfolipidowe, przeciwciało antykardiolipinowe, przemijający napad niedokrwienny, rozległy zabieg operacyjny, sofosbuwir, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedawkowanie – Ovulan 75 mcg
Przedawkowanie dezogestrelu w dawce 75 mikrogramów, stosowanego w tabletkach powlekanych Ovulan, nie wiąże się z wystąpieniem ciężkich ani zagrażających życiu działań niepożądanych. Objawy kliniczne przedawkowania obejmują nudności, wymioty oraz niewielkie, przejściowe krwawienia z pochwy, zwłaszcza u młodych pacjentek. Symptomatologia ta jest zazwyczaj samoograniczająca się i ustępuje w ciągu 24-48 godzin bez konieczności intensywnego leczenia. Dotychczasowe dane kliniczne nie wskazują na ryzyko długotrwałych następstw ani poważnych powikłań zdrowotnych po przyjęciu wielokrotnej dawki leku.
antidotum, dezogestrel, działanie niepożądane, konsultacja ginekologiczna, krwawienie maciczne, krwawienie z dróg rodnych, krwawienie z pochwy, leczenie objawowe, nawodnienie doustne, nawodnienie dożylne, nudności, objawy gastryczne, parametry życiowe, postępowanie terapeutyczne, tabletki powlekane, wymioty, wyrównanie elektrolitów, zaburzenia wodno-elektrolitowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Novynette 0,02 mg + 0,15 mg
Produkt leczniczy Novynette, zawierający 20 mikrogramów etynyloestradiolu oraz 150 mikrogramów dezogestrelu, przeszedł kompleksową ocenę bezpieczeństwa w warunkach przedklinicznych. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały istotnych efektów toksycznych ani przeciwwskazań do stosowania leku u ludzi, nawet przy dawkach porównywalnych lub przekraczających dawki terapeutyczne. Testy genotoksyczności nie potwierdziły potencjału mutagennego ani uszkodzeń chromosomów, a badania rakotwórczości nie wykazały bezpośredniego działania kancerogennego składników preparatu. Ocena toksycznego wpływu na rozmnażanie, obejmująca płodność, rozwój zarodka, płodu oraz rozwój postnatalny, również nie wskazała na istotne ryzyko reprodukcyjne przy stosowaniu Novynette zgodnie z zaleceniami.
badanie przedkliniczne, dezogestrel, doustny środek antykoncepcyjny, etynyloestradiol, genotoksyczność, hormony płciowe, mutagenność, Novynette, nowotwór hormonozależny, płodność, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa, rakotwórczość, rozwój postnatalny, rozwój zarodka i płodu, toksyczność, toksyczny wpływ na rozmnażanie, uszkodzenie materiału genetycznego - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Azalia 75 mcg
Azalia to doustny środek antykoncepcyjny zawierający 75 μg dezogestrelu w każdej tabletce. Tabletki należy przyjmować codziennie o stałej porze, zachowując 24-godzinny odstęp, rozpoczynając od pierwszego dnia krwawienia miesiączkowego lub w określonych sytuacjach klinicznych (np. po poronieniu, porodzie, zmianie metody antykoncepcji). W przypadku pominięcia dawki o mniej niż 12 godzin, tabletkę należy przyjąć natychmiast bez konieczności dodatkowej antykoncepcji, natomiast przy opóźnieniu powyżej 12 godzin zaleca się stosowanie dodatkowej mechanicznej metody antykoncepcji przez 7 dni. Wymioty lub ciężkie zaburzenia żołądkowo-jelitowe mogą obniżyć wchłanianie dezogestrelu, co wymaga zastosowania dodatkowych środków antykoncepcyjnych.
AIDS, badanie ginekologiczne, brak miesiączki, choroby przenoszone drogą płciową, dezogestrel, doustny środek antykoncepcyjny, hormony steroidowe, implant antykoncepcyjny, krwawienie miesiączkowe, minitabletka, niewydolność wątroby, poronienie w drugim trymestrze, poronienie w pierwszym trymestrze, skąpe krwawienie, system terapeutyczny domaciczny, system terapeutyczny dopochwowy, system transdermalny, test ciążowy, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zakażenie HIV, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Azalia 75 mcg
Lek Azalia zawierający 75 mikrogramów dezogestrelu w postaci tabletek powlekanych charakteryzuje się profilem działań niepożądanych, które należy uważnie monitorować podczas terapii antykoncepcyjnej. Najczęstszym efektem ubocznym jest nieregularne krwawienie, występujące u około 50% pacjentek, z dużą zmiennością w jego charakterze – u 20-30% krwawienia mogą być częstsze, a u 20% rzadsze lub całkowicie ustąpić. Inne często obserwowane działania niepożądane (>2,5%) to trądzik, zmiany nastroju, ból piersi, nudności oraz zwiększenie masy ciała. Działania te zostały sklasyfikowane według systemu MedDRA, z uwzględnieniem częstości występowania i klasyfikacji układowej, co ułatwia ich identyfikację i zarządzanie kliniczne. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia zakażeń pochwy (często), reakcji nadwrażliwości i obrzęku naczynioruchowego (niezbyt często), a także rzadkich zaburzeń psychicznych, takich jak depresja czy obniżenie popędu płciowego.
anafilaksja, ból głowy, ból piersi, bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki, ciąża pozamaciczna, depresyjny nastrój, dezogestrel, induktor enzymatyczny, krwawienie śródcykliczne, łysienie, nieregularne krwawienie, nowotwór hormonozależny, nudności, obniżenie popędu płciowego, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, pokrzywka, rak piersi, reakcja nadwrażliwości, rumień guzkowy, torbiel jajnika, trądzik, wymioty, wysypka, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe tętnic, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe żył, zakażenie pochwy, zmiana nastroju, zwiększenie masy ciała - Leksykon leków
Skład i postać leku – Azalia 75 mcg
Azalia to hormonalny środek antykoncepcyjny w postaci tabletek powlekanych zawierających 75 mikrogramów dezogestrelu, będącego jedynym składnikiem aktywnym z grupy progestagenów. Każda tabletka zawiera 52,34 mg laktozy jednowodnej jako substancję pomocniczą, co jest istotne u pacjentek z nietolerancją laktozy. Tabletki mają średnicę około 5,5 mm, są białe lub prawie białe, z oznaczeniami „D” i „75” ułatwiającymi identyfikację. Substancje pomocnicze w rdzeniu to m.in. skrobia ziemniaczana, powidon K-30, krzemionka koloidalna bezwodna, kwas stearynowy oraz all-rac-α-tokoferol (witamina E), natomiast powłoka zawiera alkohol poliwinylowy, tytanu dwutlenek (E171), makrogol 3000 i talk. Produkt jest pakowany w blistry PVC/PVDC-Aluminium zabezpieczone laminowaną saszetką aluminiową, co chroni lek przed wilgocią i światłem.
alkohol poliwinylowy, dezogestrel, dwutlenek tytanu, krzemionka koloidalna, kwas stearynowy, laktoza jednowodna, nietolerancja laktozy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności leku, powidon, przeciwutleniacz, skrobia ziemniaczana, środek antykoncepcyjny, tabletka powlekana, tabletka progestagenowa, tokoferol, witamina E - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Symonette
Przed rozpoczęciem terapii produktem Symonette, zawierającym wyłącznie progestagen, konieczna jest indywidualna ocena stosunku korzyści do ryzyka, zwłaszcza u pacjentek z czynnikami ryzyka nowotworów, chorób wątroby, zaburzeń zakrzepowo-zatorowych oraz cukrzycy. Ryzyko rozwoju raka piersi podczas stosowania Symonette jest porównywalne do ryzyka związanego ze złożonymi doustnymi środkami antykoncepcyjnymi (COCs) i wzrasta z wiekiem, przy czym zwiększone ryzyko zanika w ciągu 10 lat od zaprzestania terapii. W grupach wiekowych 16-44 lat spodziewane przypadki raka piersi na 100 000 kobiet stosujących COCs wynoszą od 4,5 do 260, w porównaniu do 4-230 u niestosujących. Należy monitorować pacjentki pod kątem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, a w przypadku jej wystąpienia lub unieruchomienia rozważyć przerwanie terapii. U kobiet z cukrzycą wskazana jest ścisła kontrola glikemii, a w przypadku nadciśnienia tętniczego opornego na leczenie należy rozważyć odstawienie leku.
ciąża pozamaciczna, depresja, dezogestrel, dojrzewanie pęcherzyków jajnikowych, estradiol, fibrynoliza, globulina wiążąca kortykosteroidy, insulinooporność, kamica żółciowa, krwawienie z pochwy, laktoza jednowodna, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, otoskleroza, porfiria, progestagen, przewlekłe nadciśnienie tętnicze, rak piersi, rak wątroby, steroid, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, torbiel czynnościowa, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Etynyloestradiol – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Etynyloestradiol, syntetyczny estrogen stosowany w złożonych środkach antykoncepcyjnych, w dawkach od 0,015 mg (np. systemy dopochwowe Adaring, Circlet) do 0,03 mg (tabletki takie jak Artilla, Astha, Atywia), nie wykazuje istotnego wpływu na zdolności psychomotoryczne niezbędne do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Badania farmakodynamiczne oraz obserwacje kliniczne potwierdzają brak negatywnego oddziaływania niezależnie od drogi podania (doustna, dopochwowa) oraz kombinacji z różnymi progestagenami (dienogest, drospirenon, lewonorgestrel, dezogestrel, norgestymat, cyproteron). Produkty takie jak Atywia Daily, Dessette, Diane-35, Jeanine, Levomine midi i Leverette zostały jednoznacznie sklasyfikowane jako nie wpływające na funkcje psychomotoryczne, co potwierdza ich bezpieczeństwo w kontekście prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn.
antykoncepcja hormonalna, badanie farmakodynamiczne, charakterystyka produktu leczniczego, cyproteron, dezogestrel, dienogest, drospirenon, hormonalny środek antykoncepcyjny, lewonorgestrel, norgestymat, obserwacja kliniczna, progestagen, syntetyczny estrogen, system terapeutyczny dopochwowy, zdolność psychomotoryczna, złożony doustny środek antykoncepcyjny, złożony preparat antykoncepcyjny - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Ovulastan Forte 0,15 mg + 0,03 mg
Produkt leczniczy Ovulastan Forte, zawierający 0,15 mg dezogestrelu oraz 0,03 mg etynyloestradiolu, nie wykazuje negatywnego wpływu na zdolności psychomotoryczne niezbędne do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Badania kliniczne oraz charakterystyka farmakologiczna leku potwierdzają brak wpływu na funkcje poznawcze, czas reakcji oraz koordynację wzrokowo-ruchową. Substancje czynne oraz pomocnicze, w tym 68,54 mg laktozy jednowodnej, nie zaburzają funkcji ośrodkowego układu nerwowego odpowiedzialnych za te zdolności, co pozwala pacjentkom na bezpieczne wykonywanie czynności wymagających pełnej sprawności psychofizycznej.
charakterystyka produktu leczniczego, dezogestrel, doustna antykoncepcja hormonalna, doustny środek antykoncepcyjny, edukacja pacjenta, estrogen, etynyloestradiol, farmakoterapia, funkcja poznawcza, gestagen, koordynacja wzrokowo-ruchowa, laktoza jednowodna, lek hormonalny, odpowiedzialność prawna, ośrodkowy układ nerwowy, świadoma zgoda na leczenie, zaburzenie widzenia, zawrót głowy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Novynette 0,02 mg + 0,15 mg
Lek Novynette zawiera 0,02 mg etynyloestradiolu i 0,15 mg dezogestrelu, stosowany jest w postaci tabletek powlekanych w schemacie 21 dni przyjmowania codziennie o stałej porze, po których następuje 7-dniowa przerwa. Rozpoczęcie terapii zależy od poprzedniej metody antykoncepcji, np. przy braku wcześniejszego stosowania hormonalnego środka antykoncepcyjnego zaleca się rozpoczęcie w pierwszym dniu cyklu miesiączkowego, z koniecznością stosowania dodatkowej metody mechanicznej przez pierwsze 7 dni, jeśli start następuje między 2. a 5. dniem cyklu. W przypadku zmiany z innych preparatów złożonych lub systemów terapeutycznych dopochwowych/transdermalnych, Novynette należy rozpocząć bez przerwy, bez konieczności dodatkowej antykoncepcji. Po porodzie lub poronieniu w II trymestrze zaleca się rozpoczęcie między 21. a 28. dniem, z dodatkową ochroną przez 7 dni, jeśli terapia jest opóźniona lub doszło do współżycia przed rozpoczęciem stosowania.
dezogestrel, etynyloestradiol, hormonalna antykoncepcja, implant antykoncepcyjny, krwawienie śródcykliczne, krwawienie z odstawienia, mechaniczna metoda antykoncepcyjna, metoda antykoncepcji, Novynette, oś podwzgórze-przysadka-jajniki, plamienie, progestagen, skuteczność antykoncepcyjna, system terapeutyczny, system terapeutyczny dopochwowy, system transdermalny, tabletka powlekana, wchłanianie substancji czynnych, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, złożony doustny środek antykoncepcyjny, złożony produkt antykoncepcyjny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Mercilon
Produkt leczniczy Mercilon zawiera 0,15 mg dezogestrelu i 0,02 mg etynyloestradiolu i jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wymaga szczegółowej oceny ryzyka przez lekarza. Mercilon wiąże się z około dwukrotnie wyższym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) w porównaniu do preparatów zawierających lewonorgestrel, z częstością 9-12 przypadków na 10 000 kobiet rocznie, szczególnie w pierwszym roku stosowania lub po przerwie ≥4 tygodni. Ryzyko to wzrasta u pacjentek z dodatkowymi czynnikami ryzyka, a ŻChZZ może być śmiertelna w 1-2% przypadków. Ponadto, stosowanie Mercilonu może wiązać się z nieznacznym wzrostem względnego ryzyka raka piersi (RR=1,24), a także rzadkimi przypadkami łagodnych i złośliwych nowotworów wątroby. U pacjentek leczonych lekami przeciwwirusowymi na HCV obserwowano istotny wzrost aktywności AlAT, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu etynyloestradiolu. Konieczna jest także ostrożność u kobiet z hipertriglicerydemią, ryzykiem zapalenia trzustki, zaburzeniami czynności wątroby, nadciśnieniem tętniczym oraz chorobami autoimmunologicznymi lub metabolicznymi, które mogą ulec zaostrzeniu podczas terapii.
aminotransferaza alaninowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, ciśnienie tętnicze krwi, depresja, dezogestrel, dziurawiec zwyczajny, estrogen egzogenny, hipertriglicerydemia, insulinooporność obwodowa, łagodny nowotwór wątroby, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, porfiria, rak piersi, rak szyjki macicy, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie trzustki, zespół hemolityczno-mocznicowy, złośliwy nowotwór wątroby, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Ovulan 75 mcg
Ocena wpływu produktu leczniczego Ovulan, zawierającego 75 mikrogramów dezogestrelu w postaci tabletek powlekanych, na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn wskazuje na brak lub nieistotny wpływ na funkcje psychomotoryczne pacjentek. Dane kliniczne potwierdzają, że lek nie zaburza koordynacji wzrokowo-ruchowej, czasu reakcji ani zdolności oceny sytuacji na drodze, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa farmakoterapii. Mimo to, lekarz powinien poinformować pacjentkę o potencjalnych indywidualnych reakcjach oraz możliwych działaniach niepożądanych, które mogą pośrednio wpływać na zdolności prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn, zwłaszcza w początkowym okresie stosowania leku.
charakterystyka produktu leczniczego, czas reakcji, dezogestrel, dokumentacja medyczna, działanie niepożądane, farmakoterapia, funkcja poznawcza, hormonalny środek antykoncepcyjny, koordynacja wzrokowo-ruchowa, Ovulan, profil bezpieczeństwa leku, substancja czynna, tabletka powlekana, zdolność psychomotoryczna