probenecyd

Probenecyd to lek stosowany pierwotnie w leczeniu dny moczanowej, działający poprzez blokowanie wchłaniania zwrotnego kwasu moczowego w kanalikach nerkowych, co zwiększa jego wydalanie z moczem. Został wprowadzony do praktyki klinicznej w latach 50. XX wieku.

Mechanizm działania probenecydu polega na hamowaniu transporterów anionów organicznych (OAT) w kanalikach nerkowych, co wpływa na farmakokinetykę wielu leków. Ze względu na tę właściwość, probenecyd jest stosowany jako inhibitor wydalania niektórych antybiotyków (np. penicylin), wydłużając ich czas półtrwania i zwiększając stężenie w surowicy.

W praktyce klinicznej probenecyd znajduje zastosowanie w terapii hiperurykemii i dny moczanowej, szczególnie u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek lub nietolerancją allopurynolu. Jest również wykorzystywany w protokołach leczenia niektórych zakażeń, zwłaszcza kiłą i rzeżączką, gdzie zwiększa skuteczność antybiotyków poprzez opóźnienie ich wydalania.

Wśród działań niepożądanych probenecydu wymienia się: bóle głowy, nudności, wysypki skórne oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe. Lek może wchodzić w interakcje z wieloma innymi substancjami, w tym z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi, doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi i metotreksakem, co wymaga ostrożności przy jego stosowaniu.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl