benzodiazepiny

Benzodiazepiny to grupa leków psychotropowych o działaniu przeciwlękowym, nasennym, przeciwdrgawkowym i miorelaksacyjnym. Działają poprzez wzmacnianie efektu kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) na receptory GABA-A w mózgu, co prowadzi do zwiększenia hamowania neuroprzekaźnictwa.

Leki z tej grupy, takie jak diazepam, alprazolam, lorazepam czy klonazepam, znajdują zastosowanie w leczeniu zaburzeń lękowych, bezsenności, w premedykacji przed zabiegami, w leczeniu padaczki oraz w terapii zespołów abstynencyjnych. Charakteryzują się różnym czasem działania – od krótko- do długodziałających.

Pomimo skuteczności, benzodiazepiny wiążą się z ryzykiem uzależnienia przy długotrwałym stosowaniu (zwykle powyżej 2-4 tygodni). Nagłe odstawienie po przewlekłym stosowaniu może prowadzić do zespołu odstawiennego obejmującego nasilenie lęku, bezsenność, drażliwość, a w ciężkich przypadkach drgawki. Leki te mogą również powodować sedację, zaburzenia poznawcze, ataksję oraz nasilać działanie innych leków o działaniu depresyjnym na OUN.

W praktyce klinicznej zaleca się ostrożne stosowanie benzodiazepin, szczególnie u osób starszych (zwiększone ryzyko upadków i zaburzeń poznawczych) oraz z przewlekłymi chorobami układu oddechowego. Istotne jest przestrzeganie zasad racjonalnej farmakoterapii, w tym stosowanie najniższych skutecznych dawek przez możliwie najkrótszy czas.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl