scyntygrafia dróg żółciowych

Scyntygrafia dróg żółciowych to nieinwazyjna technika diagnostyczna z zakresu medycyny nuklearnej, pozwalająca na ocenę czynności wątroby, dróg żółciowych oraz pęcherzyka żółciowego. Badanie wykorzystuje znakowane technetem-99m pochodne kwasu iminodwuoctowego (IDA), które są wychwytywane przez hepatocyty i wydzielane do żółci, podobnie jak bilirubina.

Procedura polega na dożylnym podaniu radioznacznika, a następnie rejestracji za pomocą gamma kamery jego dystrybucji w narządach. Umożliwia to ocenę czynności wydzielniczej wątroby, drożności dróg żółciowych oraz kurczliwości pęcherzyka żółciowego. Badanie trwa od 60 do 90 minut, a w przypadku oceny opróżniania pęcherzyka żółciowego może być wydłużone.

Główne wskazania do wykonania scyntygrafii dróg żółciowych obejmują: podejrzenie ostrego zapalenia pęcherzyka żółciowego, ocenę drożności dróg żółciowych, diagnostykę zespołu poscholecystektomijnego, ocenę funkcji przeszczepu wątroby oraz diagnozowanie dyskinezji pęcherzyka żółciowego. Badanie jest szczególnie cenne u pacjentów z niejednoznacznymi wynikami badań ultrasonograficznych.

Zaletą scyntygrafii dróg żółciowych jest możliwość oceny nie tylko struktury, ale przede wszystkim funkcji badanych narządów. Jest to badanie bezpieczne, z minimalną dawką promieniowania, które może być wykonywane nawet u kobiet w ciąży przy istotnych wskazaniach klinicznych oraz u pacjentów z podwyższonym poziomem bilirubiny (do 20-30 mg/dl).

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Sód N-[3-bromo-2,4,6-trimetylo-acetanilido]-iminodioctan – Interakcje

Sód N-[3-bromo-2,4,6-trimetylo-acetanilido]-iminodioctan (MBrIDA) znakowany technetem-99m jest radiofarmaceutykiem stosowanym w scyntygrafii dróg żółciowych, którego dystrybucja i przepływ mogą być istotnie modyfikowane przez liczne leki i substancje. Opioidowe analgetyki, zwłaszcza siarczan morfiny, wywołują skurcz zwieracza Oddiego, co celowo wykorzystuje się diagnostycznie, jednak może zaburzać przepływ radiofarmaceutyku w zewnątrzwątrobowych drogach żółciowych. Cholecystokinina i jej analogi, a także posiłki bogate w tłuszcze i niektóre suplementy diety, indukują skurcz pęcherzyka żółciowego, zmieniając kinetykę MBrIDA. U pacjentów po głodówce >24-48 godzin lub żywionych pozajelitowo obserwuje się wzrost ciśnienia żółciowego w pęcherzyku, co utrudnia prawidłowy przepływ radiofarmaceutyku. Fenobarbital i kwas ursodezoksycholowy nasilają wydzielanie żółci, co może wpływać na interpretację wyników. W przypadku chemioterapii z wkłuciem do tętnicy wątrobowej istnieje ryzyko zapalenia pęcherzyka i braku jego uwidocznienia w scyntygrafii. Spożycie etanolu przed badaniem zmienia motorykę dróg żółciowych i biodystrybucję MBrIDA, dlatego zaleca się abstynencję alkoholową przed badaniem.
analgetyki opioidowe, antagonista opioidowy, atropina, benzodiazepiny, biodystrybucja radiofarmaceutyku, blokery kanałów wapniowych, cholecystokinina, działanie antycholinergiczne, enzymy trzustkowe, erytromycyna, estrogeny, etanol, fenobarbital, glukagon, kwas ursodezoksycholowy, MBrIDA, morfina, motoryka dróg żółciowych, nalokson, pirenzepina, progesteron, prostygmina, radiofarmaceutyk, scyntygrafia dróg żółciowych, skurcz pęcherzyka żółciowego, somatostatyna, technet-99m, teofilina, tlenek azotu, triazotan glicerolu, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zwieracz Oddiego, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Interakcje leku – PoltechMBrIDA 20 mg MBrIDA

Preparaty radiofarmaceutyczne znakowane technetem-99m, takie jak 99mTc-MBrIDA, wykazują liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne z lekami oraz substancjami wpływającymi na motorykę i funkcję dróg żółciowych, pęcherzyka żółciowego oraz zwieracza bańki wątrobowo-trzustkowej (Oddiego). Szczególnie istotne są opioidy (np. siarczan morfiny), które wywołują skurcz zwieracza Oddiego, co celowo wykorzystuje się w diagnostyce scyntygraficznej, jednak może zaburzać przepływ radiofarmaceutyku w zewnątrzwątrobowych drogach żółciowych. Cholecystokinina i jej analogi, a także posiłki tłuszczowe, powodują skurcz pęcherzyka żółciowego, modyfikując dystrybucję znacznika. Dodatkowo, stan pożywienia, głodówka powyżej 24-48 godzin czy żywienie pozajelitowe mogą zwiększać ciśnienie żółci w pęcherzyku, utrudniając prawidłowy przepływ radiofarmaceutyku. Fenobarbital i kwas ursodezoksycholowy przyspieszają wydzielanie znacznika, co wpływa na interpretację wyników scyntygrafii.
99mTc-MBrIDA, analgetyki opioidowe, analogi somatostatyny, antagonista receptorów muskarynowych, atropina, badanie scyntygraficzne, benzodiazepiny, blokery kanałów wapniowych, cholecystokinina, enzymy trzustkowe, erytromycyna, estrogeny, etanol, fenobarbital, funkcja wątroby, glukagon, inhibitor cholinesterazy, kwas ursodezoksycholowy, metabolizm wątrobowy, motoryka dróg żółciowych, motoryka przewodu pokarmowego, nalokson, nifedypina, nikotyna, pęcherzyk żółciowy, pirenzepina, PoltechMBrIDA, posiłki tłuszczowe, progesteron, prostygmina, przepływ żółci, scyntygrafia dróg żółciowych, siarczan morfiny, skurcz zwieracza Oddiego, teofilina, tlenek azotu, triazotan glicerolu, wydzielanie trzustkowe, wydzielanie żółci, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zwieracz Oddiego, żywienie pozajelitowe

scyntygrafia dróg żółciowych

Powiązane wpisy

Sód N-[3-bromo-2,4,6-trimetylo-acetanilido]-iminodioctan – Interakcje

Interakcje leku – PoltechMBrIDA 20 mg MBrIDA