Dawkowanie i sposób podawania leku Esotkaleno (prednizon)

Prawidłowe dawkowanie prednizonu w postaci tabletek Esotkaleno wymaga uwzględnienia rodzaju i nasilenia choroby oraz indywidualnej odpowiedzi pacjenta na leczenie. W standardowym postępowaniu terapeutycznym stosuje się względnie duże dawki początkowe, które muszą być znacznie wyższe w ostrych ciężkich postaciach chorób niż w schorzeniach przewlekłych. Na podstawie obserwacji klinicznych i odpowiedzi pacjenta na terapię, dawkę podtrzymującą należy stopniowo zmniejszać do najmniejszej skutecznej (zwykle od 5 do 15 mg prednizonu na dobę) z częstotliwością dostosowaną do stanu klinicznego. Długotrwałe leczenie małymi dawkami podtrzymującymi jest często niezbędne, szczególnie w przypadku chorób o charakterze przewlekłym.¹

Leczenie substytucyjne (po zakończeniu wzrostu)

W leczeniu substytucyjnym po zakończeniu wzrostu zaleca się stosowanie od 5 do 7,5 mg prednizonu na dobę. Dawkę należy podzielić na dwie pojedyncze dawki (rano i w południe, a w przypadku zespołu nadnerczowo-płciowego rano i wieczorem). Dawka wieczorna w zespole nadnerczowo-płciowym ma na celu ograniczenie nocnego wzrostu stężenia ACTH, przeciwdziałając w ten sposób przerostowi kory nadnerczy. W razie potrzeby zaleca się dodatkowe podanie mineralokortykoidu (fludrokortyzonu). W sytuacjach zwiększonego obciążenia organizmu, takich jak urazy, zabiegi operacyjne czy infekcje współistniejące, może być konieczne zwiększenie dawki 2-3-krotnie, a w przypadku ekstremalnego obciążenia (np. poród) nawet 10-krotnie.²

Stany stresowe po długotrwałym leczeniu glikokortykosteroidami

W stanach stresowych po długotrwałej terapii glikokortykosteroidami zaleca się podanie do 50 mg prednizonu na dobę, tak szybko jak to możliwe. Następnie dawkę należy zmniejszać w ciągu kilku dni.³

Farmakoterapia

Dawkowanie u dorosłych

Zazwyczaj całą dobową dawkę prednizonu przyjmuje się wcześnie rano, między godziną 6:00 a 8:00 (terapia okołodobowa). Jednakże, w zależności od choroby, duże dawki dobowe można również podzielić na 2 do 4 pojedynczych dawek, a średnie dawki dobowe na 2 do 3 dawek.⁴

Dawkowanie u dzieci

U dzieci w okresie wzrostu leczenie prednizonem należy prowadzić naprzemiennie lub, jeśli to możliwe, z przerwami. W szczególnych przypadkach klinicznych (np. zespół Westa) można odstąpić od tego zalecenia.⁵

Redukcja dawki

Po osiągnięciu pożądanego efektu klinicznego, w zależności od choroby podstawowej, należy rozpocząć stopniowe zmniejszanie dawki. Jeśli dawka dobowa jest podzielona na kilka pojedynczych dawek, w pierwszej kolejności redukuje się dawkę wieczorną, a następnie ewentualną dawkę południową. Początkowo dawkę zmniejsza się w nieco większych krokach, a następnie w mniejszych od około 30 mg/dobę. Decyzja o całkowitym odstawieniu leku lub konieczności utrzymania dawki podtrzymującej podejmowana jest na podstawie aktualnej sytuacji klinicznej pacjenta.⁶

Wraz z monitorowaniem aktywności choroby, zaleca się następujące etapy redukcji dawki:⁷

• powyżej 30 mg/dobę – zmniejszenie o 10 mg co 2-5 dni
• od 30 do 15 mg/dobę – zmniejszenie o 5 mg co tydzień
• od 15 do 10 mg/dobę – zmniejszenie o 2,5 mg co 1-2 tygodnie
• od 10 do 6 mg/dobę – zmniejszenie o 1 mg co 2-4 tygodnie
• poniżej 6 mg/dobę – zmniejszenie o 0,5 mg co 4-8 tygodni

Duże i największe dawki prednizonu, podawane tylko przez kilka dni, można odstawić bez stopniowej redukcji, w zależności od choroby podstawowej i odpowiedzi klinicznej.⁸

Schemat dawkowania „e” (SD: e) w onkologii

Terapię prednizonem w ramach chemioterapii skojarzonej we wskazaniach onkologicznych należy oprzeć na aktualnie obowiązujących protokołach. Prednizon jest zwykle podawany w pojedynczej dawce bez zmniejszania dawki pod koniec leczenia.⁹

Poniżej przedstawiono przykłady dawkowania prednizonu w ustalonych protokołach chemioterapii:¹⁰

Sposób podawania

Tabletki Esotkaleno należy przyjmować w trakcie lub po posiłku, najlepiej po śniadaniu, bez rozgryzania, popijając odpowiednią ilością płynu.¹¹

W przypadku farmakoterapii produktem Esotkaleno należy rozważyć możliwość zastosowania alternatywnych metod leczenia. W zależności od choroby podstawowej, po uzyskaniu zadowalających wyników terapeutycznych, dawkę należy zmniejszyć do dawki podtrzymującej lub przerwać leczenie, monitorując w razie potrzeby mechanizm sprzężenia zwrotnego nadnerczy.¹²

Szczególne grupy pacjentów

W przypadku pacjentów z niedoczynnością tarczycy lub marskością wątroby stosunkowo małe dawki prednizonu mogą być wystarczające lub konieczne może być zmniejszenie dawki.¹³