prosta fobia
Prosta fobia (fobia specyficzna) to zaburzenie lękowe charakteryzujące się silnym, nieracjonalnym i uporczywym strachem przed konkretnym obiektem lub sytuacją. Lęk ten jest nieproporcjonalnie duży w stosunku do rzeczywistego zagrożenia i prowadzi do aktywnego unikania bodźca fobicznego.
W przeciwieństwie do fobii złożonych, proste fobie koncentrują się na jednym specyficznym bodźcu, jak np. pająki (arachnofobia), przestrzenie zamknięte (klaustrofobia), wysokość (akrofobia) czy widok krwi (hemofobia). Diagnostyka wymaga utrzymywania się objawów przez co najmniej 6 miesięcy oraz istotnego wpływu na codzienne funkcjonowanie pacjenta.
Leczenie prostych fobii opiera się głównie na terapii poznawczo-behawioralnej, ze szczególnym uwzględnieniem technik ekspozycji na bodziec lękowy oraz desensytyzacji. W niektórych przypadkach stosuje się również farmakoterapię, głównie leki przeciwlękowe z grupy SSRI lub doraźnie benzodiazepiny. Proste fobie mają zwykle lepsze rokowanie niż fobie złożone.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zaburzenie lękowe społeczne (fobia społeczna) – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Zaburzenie lękowe społeczne (fobia społeczna) charakteryzuje się uporczywym lękiem przed oceną społeczną, prowadzącym do istotnego upośledzenia funkcjonowania, które często utrzymuje się od okresu dojrzewania do dorosłości bez odpowiedniego leczenia. Mediana opóźnienia w poszukiwaniu terapii wynosi nawet 28 lat, co pogarsza rokowanie. Czynniki predykcyjne słabszej odpowiedzi na leczenie obejmują wczesny początek choroby, większą ciężkość objawów, współwystępowanie innych zaburzeń lękowych, dłuższy czas trwania choroby, podtyp uogólniony, dodatni wywiad rodzinny oraz płeć męską. Zaburzenie to wiąże się z ryzykiem rozwoju ciężkiej depresji, nadużywania substancji psychoaktywnych oraz obniżenia jakości życia, a także pogorszenia funkcjonowania edukacyjnego i zawodowego. Terapia poznawczo-behawioralna (CBT) oraz farmakoterapia, zwłaszcza SSRI i wenlafaksyna, wykazują wysoką skuteczność, z wskaźnikami odpowiedzi na poziomie 65,8% dla terapii poznawczej i znaczącą poprawą jakości życia (efekt d=0,8–1,2). Nowoczesne metody, takie jak internetowa CBT i terapia ekspozycyjna w wirtualnej rzeczywistości, są obiecujące nawet w ciężkich przypadkach.
ciężka depresja, citalopram, escitalopram, farmakoterapia, fluoksetyna, fluwoksamina, fobia społeczna, internetowa terapia poznawczo-behawioralna, lek przeciwdepresyjny, lęk społeczny, mutyzm wybiórczy, objawy depresyjne, paroksetyna, podtyp uogólniony, prosta fobia, ruminacja, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, sertralina, substancja psychoaktywna, terapia interpersonalna, terapia poznawcza, terapia poznawczo-behawioralna, uogólnione zaburzenie lękowe, wenlafaksyna, zaburzenia ze spektrum autyzmu, zaburzenie lękowe społeczne, zaburzenie związane z używaniem alkoholu