działanie naczyniozwężające

Działanie naczyniozwężające (wazokonstrykcyjne) to proces fizjologiczny lub farmakologiczny polegający na zwężeniu światła naczyń krwionośnych, głównie tętniczek i małych tętnic. Ten mechanizm jest kluczowy dla regulacji ciśnienia tętniczego, przepływu krwi przez tkanki oraz utrzymania homeostazy układu krążenia.

W warunkach fizjologicznych działanie naczyniozwężające zachodzi pod wpływem aktywacji układu współczulnego oraz uwalniania endogennych substancji takich jak noradrenalina, adrenalina, endotelina-1, angiotensyna II czy wazopresyna. Wazokonstrykcja jest również istotnym elementem odpowiedzi organizmu na stres, hipotermię czy krwotok.

W praktyce klinicznej substancje o działaniu naczyniozwężającym (wazokonstryktory) znajdują szerokie zastosowanie w leczeniu wstrząsu, hipotensji, krwawień miejscowych oraz w procedurach anestezjologicznych. Do najczęściej stosowanych leków o działaniu naczyniozwężającym należą: noradrenalina, fenylefryna, metaraminol, adrenalina oraz wazopresyna. W okulistyce i laryngologii wykorzystuje się miejscowe wazokonstryktory takie jak oksymetazolina czy fenylefryna.

Nadmiernie nasilone działanie naczyniozwężające może prowadzić do niedokrwienia tkanek, wzrostu obciążenia następczego serca oraz zaburzeń perfuzji narządów. Z tego powodu stosowanie wazokonstryktorów wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi, zwłaszcza z chorobą wieńcową, niewydolnością serca czy miażdżycą obwodową.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl