Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Esotkaleno 10 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa prednizonu, substancji czynnej leku Esotkaleno, obejmuje badania toksyczności ostrej, podostrej i przewlekłej, genotoksyczności oraz wpływu na reprodukcję. W modelach zwierzęcych wartość LD50 dla prednizolonu wynosi 240 mg/kg m.c. (szczury, podanie jednorazowe), co wskazuje na stosunkowo wysoką tolerancję dawki ostrej. Toksyczność podostra ujawniła zmiany histopatologiczne zależne od gatunku i dawki: u szczurów dawka 33 mg/kg m.c./dobę przez 7-14 dni powodowała uszkodzenia komórek wysp trzustkowych Langerhansa, u królików dawka 2-3 mg/kg m.c./dobę przez 2-4 tygodnie wywoływała hepatotoksyczność, a u świnek morskich i psów dawki 0,5-5 mg/kg m.c. i 4 mg/kg m.c. odpowiednio przez kilka tygodni indukowały martwicę mięśni. Badania genotoksyczności nie wykazały istotnego ryzyka mutagenności, a badania karcynogenności nie potwierdziły działania rakotwórczego prednizonu.
- alergiczne zapalenie naczyń
- alergiczne zapalenie spojówek
- alergiczny nieżyt nosa
- alergiczny wyprysk kontaktowy
- artropatia enteropatyczna
- astma oskrzelowa
- autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna
- autoimmunologiczne zapalenie wątroby
- chłoniak nieziarniczy
- choroba Addisona
- choroba Behçeta
- choroba Hodgkina
- choroba Leśniowskiego-Crohna
- choroba Waldenströma
- choroby ziarniniakowe
- ciężkie postacie kataru siennego
- czynne reumatoidalne zapalenie stawów
- egzema
- eozynofilowa ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń
- eozynofilowe zapalenie powięzi
- erytrodermia
- gruźlica płuc
- gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych
- guzkowe zapalenie tętnic
- hiperkalcemia w pierwotnych chorobach złośliwych
- idiopatyczna plamica małopłytkowa
- idiopatyczne włóknienie zaotrzewnowe
- łagodny pemfigoid błony śluzowej
- liniowa dermatoza IgA
- liszaj ruberowy osutka
- liszajec herpetiformis
- łupież rubra mieszkowy
- łuszczyca krostkowa
- łuszczycowe zapalenie stawów
- mieszane choroby tkanki łącznej
- młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów
- myasthenia
- naczyniak jamisty
- niedobór ACTH
- niewydolność kory nadnerczy
- obrzęk Quinckego
- obturacyjne zapalenie krtani podgłośniowej
- olbrzymiokomórkowe zapalenie tętnic
- oparzenia zasadowe
- oparzenie przełyku
- opryszczka ciężarnych
- ostra białaczka limfoblastyczna
- ostra przerywana trombocytopenia
- ostre zapalenie pęcherzyków płucnych
- paliatywna terapia chorób nowotworowych
- parałuszczyca
- pęcherzyca zwykła
- pemfigoid pęcherzowy
- piodermia zgorzelinowa
- podostry skórny toczeń rumieniowaty
- polimialgia reumatyczna
- polineuropatia związana z gammapatią monoklonalną
- profilaktyka i leczenie wymiotów wywołanych cytostatykami
- profilaktyka zespołu niewydolności oddechowej u wcześniaków
- przewlekła białaczka limfatyczna
- przewlekłe eozynofilowe zapalenie płuc
- przewlekłe zanikowe zapalenie wielochrzęstne
- przewlekłe zapalenie rzęs
- przewlekły tarczowaty toczeń rumieniowaty
- przewlekły zespół Guillaina-Barrégo
- reakcja Jarischa-Herxheimera
- reakcje alergiczne
- reakcje anafilaktoidalne
- reaktywne zapalenie stawów
- rozplemowe zewnątrzwłośniczkowe kłębuszkowe zapalenie nerek
- rumień guzowaty
- sarkoidoza
- śródmiąższowe choroby płuc
- śródmiąższowe zapalenie rogówki
- stany stresowe po długotrwałej terapii kortykosteroidami
- stwardnienie rozsiane
- submikroskopowe kłębuszkowe zapalenie nerek
- szpiczak mnogi
- toczeń rumieniowaty układowy
- toksyczna rozpływna martwica naskórka
- twardzina układowa
- uogólniona ostra osutka krostkowa
- usunięcie nadnerczy
- wielopostaciowy rumień wysiękowy
- wrodzone pęcherzowe oddzielanie się naskórka
- wrzodziejące zapalenie jelita grubego
- wyprysk atopowy
- wyprysk bakteryjny
- wyprysk kontaktowy
- wysypki polekowe
- zaostrzenie przewlekłej obturacyjnej choroby płuc
- zapalenie błony naczyniowej oka
- zapalenie nadtwardówki
- zapalenie rogówki
- zapalenie serca w gorączce reumatycznej
- zapalenie skórno-mięśniowe
- zapalenie stawów kręgosłupa
- zapalenie stawów w sarkoidozie
- zapalenie tętnicy skroniowej
- zapalenie twardówki
- zapalenie wielomięśniowe
- zarostowe zapalenie oskrzelików z organizującym się zapaleniem płuc
- zespół nadnerczowo-płciowy
- zespół Sézary'ego
- zespół Sweeta
- zespół Tolosa-Hunta
- zespół Westa
- ziarniniakowatość Wegenera
- ziarniniakowe zapalenie warg
- zwłóknienie płuc
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Esotkaleno
Ocena bezpieczeństwa przedklinicznego prednizonu, substancji czynnej leku Esotkaleno, opiera się na szeregu konwencjonalnych badań farmakologicznych obejmujących bezpieczeństwo stosowania, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wpływ na reprodukcję, genotoksyczność oraz potencjalne działanie rakotwórcze. Dane przedkliniczne uzyskane z tych badań nie wskazują na szczególne ryzyko dla ludzi przy stosowaniu produktu leczniczego zgodnie z zaleceniami.1
Toksyczność ostra
Badania toksyczności ostrej przeprowadzone na modelach zwierzęcych wykazały, że u szczurów wartość LD50 (dawka powodująca śmierć w ciągu 7 dni) dla prednizolonu wynosi 240 mg/kg masy ciała po jednorazowym podaniu. Parametr ten stanowi istotny wskaźnik bezpieczeństwa stosowania leku w kontekście potencjalnego przedawkowania.2
Toksyczność podostra i przewlekła
Badania toksyczności podostrej i przewlekłej wykazały różnorodne efekty histopatologiczne w zależności od gatunku, dawki i czasu ekspozycji na prednizolon:
- U szczurów obserwowano zmiany w mikroskopie świetlnym i elektronowym w komórkach wysp trzustkowych Langerhansa po codziennym dootrzewnowym podawaniu dawki 33 mg/kg masy ciała przez okres 7-14 dni. Zmiany te mogą sugerować potencjalne działanie diabetogenne glikokortykosteroidów.3
- U królików wywoływano eksperymentalne uszkodzenie wątroby poprzez podawanie 2-3 mg/kg masy ciała na dobę przez 2-4 tygodnie, co wskazuje na potencjalną hepatotoksyczność przy długotrwałej ekspozycji.4
- U świnek morskich odnotowano działanie histotoksyczne manifestujące się martwicą mięśni po kilku tygodniach podawania dawek w zakresie 0,5-5 mg/kg masy ciała.5
- U psów podobne działanie histotoksyczne (martwica mięśni) obserwowano przy dawce 4 mg/kg masy ciała podawanej przez kilka tygodni.6
Działanie mutagenne i karcynogenne
Przeprowadzone badania genotoksyczności glikokortykosteroidów nie wykazały klinicznie istotnych właściwości genotoksycznych, co sugeruje niskie ryzyko mutagenności prednizonu przy stosowaniu terapeutycznym. Nie stwierdzono również działania karcynogennego w przeprowadzonych badaniach przedklinicznych.7
Wpływ toksyczny na rozmnażanie się i rozwój płodu
Badania toksycznego wpływu na rozród i rozwój płodu wykazały istotne działania teratogenne i embriotoksyczne prednizolonu:
- U myszy, chomików i królików prednizolon powodował rozszczep wargi/podniebienia, co wskazuje na ryzyko powstawania wad rozwojowych przy ekspozycji płodu na lek.8
- U szczurów po podaniu pozajelitowym obserwowano niewielkie anomalie anatomiczne czaszki, szczęki i języka.9
- Dodatkowo odnotowano opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego płodów, co może przekładać się na niższą masę urodzeniową noworodków.10
Stosowanie prednizolonu w dużych dawkach (30 mg/dobę) przez dłuższy okres (co najmniej 4 tygodnie) powodowało odwracalne zaburzenia spermatogenezy, które utrzymywały się przez kilka miesięcy po odstawieniu leku. Obserwacja ta wskazuje na potencjalny wpływ leku na płodność u mężczyzn podczas długotrwałej terapii wysokimi dawkami, jednak efekt ten jest odwracalny po zakończeniu leczenia.11
Porównanie toksyczności prednizolonu u różnych gatunków zwierząt laboratoryjnych
| Gatunek | Badany parametr | Dawka | Czas podawania | Obserwowane efekty |
|---|---|---|---|---|
| Szczury | Toksyczność ostra (LD50) | 240 mg/kg m.c. | Jednorazowo | Śmierć w ciągu 7 dni |
| Szczury | Toksyczność podostra | 33 mg/kg m.c./dobę | 7-14 dni | Zmiany w komórkach wysp trzustkowych Langerhansa |
| Króliki | Toksyczność podostra | 2-3 mg/kg m.c./dobę | 2-4 tygodnie | Uszkodzenie wątroby |
| Świnki morskie | Toksyczność podostra | 0,5-5 mg/kg m.c. | Kilka tygodni | Martwica mięśni |
| Psy | Toksyczność podostra | 4 mg/kg m.c. | Kilka tygodni | Martwica mięśni |
| Myszy, chomiki, króliki | Teratogenność | Brak danych | Okres ciąży | Rozszczep wargi/podniebienia |
| Szczury | Teratogenność | Brak danych | Okres ciąży | Anomalie czaszki, szczęki i języka |
| Brak danych | Spermatogeneza | 30 mg/dobę | ≥ 4 tygodnie | Odwracalne zaburzenia spermatogenezy |
Przedstawione dane przedkliniczne potwierdzają ogólnie znany profil bezpieczeństwa glikokortykosteroidów, wskazując na potencjalne działania niepożądane związane z długotrwałym stosowaniem i wysokimi dawkami prednizonu. Szczególnie istotne są obserwacje dotyczące teratogenności i embriotoksyczności, które stanowią podstawę zaleceń dotyczących ostrożnego stosowania leku Esotkaleno u kobiet w ciąży.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania