epizod maniakalny
Epizod maniakalny to okres patologicznie podwyższonego, ekspansywnego lub drażliwego nastroju, któremu towarzyszą charakterystyczne zmiany w zachowaniu, myśleniu i energii. Jest jednym z kluczowych objawów w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego (ChAD typu I), choć może również wystąpić wtórnie do niektórych schorzeń somatycznych, jako efekt działania substancji psychoaktywnych lub leków.
Diagnostyka epizodu maniakalnego opiera się na kryteriach ICD-11 lub DSM-5, które wymagają obecności podwyższonego nastroju i zwiększonej energii/aktywności przez co najmniej tydzień, wraz z objawami takimi jak: zmniejszona potrzeba snu, gadatliwość, gonitwa myśli, podwyższona samoocena, rozpraszalność uwagi, podejmowanie ryzykownych działań i zwiększone zaangażowanie w aktywności sprawiające przyjemność.
Leczenie epizodu maniakalnego wymaga najczęściej hospitalizacji i obejmuje farmakoterapię z zastosowaniem leków przeciwpsychotycznych drugiej generacji, stabilizatorów nastroju (lit, walproiniany, karbamazepina) oraz benzodiazepin w przypadku pobudzenia psychoruchowego. Po uzyskaniu stabilizacji stanu psychicznego konieczne jest wdrożenie leczenia podtrzymującego w celu zapobiegania nawrotom oraz psychoedukacja pacjenta i rodziny.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zachowania seksualne kompulsywne – Etiologia i przyczyny
Zachowania seksualne kompulsywne (ZSK), sklasyfikowane w ICD-11 jako zaburzenie kontroli impulsów, charakteryzują się niekontrolowanym, powtarzającym się wzorcem intensywnych popędów seksualnych trwającym co najmniej 6 miesięcy, prowadzącym do istotnego cierpienia i dysfunkcji w sferze zdrowotnej, zawodowej i społecznej. Etiologia ZSK jest wieloczynnikowa, obejmując zmiany neurobiologiczne, takie jak nadaktywność dopaminergicznego szlaku mezolimbicznego i zaburzenia równowagi monoamin (serotonina, dopamina, noradrenalina), a także czynniki psychologiczne (współwystępujące zaburzenia nastroju, lękowe, OCD, ADHD), biologiczne (choroby neurodegeneracyjne, urazy mózgu, leczenie dopaminergiczne w chorobie Parkinsona) oraz środowiskowe (trauma seksualna w dzieciństwie, czynniki rodzinne i kulturowe). W populacji amerykańskiej ZSK dotyczy 3-10% osób, z przewagą mężczyzn, choć kobiety wykazują inne profile symptomatyczne, m.in. większą rolę neurotyczności i stresu.
choroba Alzheimera, choroby neurodegeneracyjne, demencja, Diagnostyczny i Statystyczny Podręcznik Zaburzeń Psychicznych, epilepsja, epizod maniakalny, hiperseksualność, infekcje przenoszone drogą płciową, kiła, leki dopaminergiczne, Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób, neuroprzekaźniki, receptory dopaminowe, rzeżączka, układ nagrody, wirusowe zapalenie wątroby, zaburzenia lękowe, zaburzenia osobowości, zaburzenie dwubiegunowe, zaburzenie hiperseksualne, zaburzenie kontroli impulsów, zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, zachowania seksualne kompulsywne, zespół Kleine-Levina, zespół Klüvera-Bucy’ego, zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Olanzapine +pharma 10 mg
Olanzapina, lek przeciwpsychotyczny z grupy diazepin, oksazepin, tiazepin i oksepiny (kod ATC: N05AH03), wykazuje szerokie spektrum działania terapeutycznego dzięki wysokiemu powinowactwu (Ki <100 nM) do receptorów serotoninowych (5HT2A/2C, 5HT3, 5HT6), dopaminowych (D1-D5), muskarynowych (M1-M5), α1-adrenergicznych oraz histaminowych (H1). W badaniach in vitro i in vivo olanzapina wykazuje większe powinowactwo do receptorów 5HT2 niż D2, co przekłada się na selektywne hamowanie neuronów dopaminergicznych układu mezolimbicznego (A10) z minimalnym wpływem na drogi prążkowia (A9), redukując ryzyko objawów pozapiramidowych. Ponadto, olanzapina wykazuje działanie anksjolityczne i stabilizujące nastrój, co potwierdzają badania elektrofizjologiczne i testy behawioralne. Badania PET i SPECT u zdrowych ochotników oraz pacjentów ze schizofrenią potwierdzają unikalny profil receptorowy olanzapiny, z większym wysyceniem receptorów 5HT2A niż D2, porównywalnym do klozapiny.
cholesterol LDL, choroba afektywna dwubiegunowa, dysfagia, działanie anksjolityczne, epizod maniakalny, farmakodynamika olanzapiny, haloperydol, katalepsja, klozapina, leczenie schizofrenii, lek przeciwpsychotyczny, lit, nawrót choroby dwubiegunowej, objawy manii, objawy pozapiramidowe, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, pozytonowa tomografia emisyjna, prolaktyna, receptor cholinergiczny muskarynowy, receptor dopaminowy, receptor serotoninowy, rysperydon, schizofrenia, skala depresji Montgomery-Åsberg, stężenie cholesterolu, tomografia emisyjna pojedynczego fotonu, triglicerydy, walproinian sodu, zaburzenie schizoafektywne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Kventiax 200 mg tabletki powlekane 200 mg
Lek Kventiax zawiera kwetiapinę w formie hemifumaranu i jest dostępny w dawkach 25 mg, 100 mg, 200 mg oraz 300 mg w postaci tabletek powlekanych. Wskazania obejmują schizofrenię – zarówno w fazie ostrej, jak i terapii podtrzymującej – oraz zaburzenia afektywne dwubiegunowe (ChAD). W ChAD lek stosuje się w epizodach maniakalnych o nasileniu umiarkowanym lub ciężkim, ciężkiej depresji oraz profilaktyce nawrotów maniakalnych i depresyjnych u pacjentów, którzy wcześniej dobrze reagowali na kwetiapinę. Dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do nasilenia objawów i fazy choroby. Tabletki różnią się wyglądem i zawartością laktozy (od 4,28 mg w dawce 25 mg do 51,30 mg w dawce 300 mg), co jest istotne u pacjentów z nietolerancją laktozy. Preparat zawiera mniej niż 23 mg sodu na dawkę, co czyni go zasadniczo wolnym od sodu.
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Risperidone Grindeks 1 mg
Risperidone Grindeks, zawierający rysperydon, jest dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach od 0,5 mg do 6 mg oraz w roztworze doustnym (0,25 mg). Dawkowanie jest ściśle uzależnione od wskazania klinicznego, wieku pacjenta oraz stanu zdrowia. W leczeniu schizofrenii u dorosłych dawka początkowa wynosi 2 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 4 mg już drugiego dnia, a optymalna dawka terapeutyczna to 4-6 mg/dobę, podawana raz lub dwa razy dziennie. Dawki powyżej 10 mg/dobę nie zwiększają skuteczności, a powyżej 16 mg/dobę nie były badane. U pacjentów w podeszłym wieku dawka początkowa to 0,5 mg dwa razy na dobę, z docelową dawką 1-2 mg dwa razy na dobę. W epizodach maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym dawka początkowa u dorosłych to 2 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 6 mg/dobę, podawana raz dziennie. U osób starszych dawka początkowa wynosi 0,5 mg dwa razy na dobę, z docelową 1-2 mg dwa razy na dobę. W leczeniu uporczywej agresji w otępieniu Alzheimera stosuje się roztwór doustny, zaczynając od 0,25 mg dwa razy na dobę, z możliwością zwiększenia do 1 mg dwa razy na dobę, a czas terapii nie powinien przekraczać 6 tygodni.
akatyzja, dyskineza, dystonia, epizod maniakalny, frakcja przeciwpsychotyczna, lek przeciwparkinsonowski, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwpsychotyczny depot, objawy pozapiramidowe, objawy psychotyczne, otępienie w chorobie Alzheimera, podanie doustne, roztwór doustny, ruchy mimowolne, rysperydon, schizofrenia, tabletki powlekane, uporczywa agresja, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia zachowania, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zespół odstawienny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Elvanse
Przed rozpoczęciem terapii lisdeksamfetaminy dimezylanem (Elvanse) konieczna jest szczegółowa ocena ryzyka nadużywania, uzależnienia oraz przeciwwskazań kardiologicznych. Szczególną ostrożność należy zachować u dorosłych, zwłaszcza młodych, oraz u pacjentów z dodatnim wywiadem uzależnień. Leki psychostymulujące mogą powodować umiarkowany wzrost ciśnienia tętniczego o 2-4 mmHg oraz częstości tętna o 3-6/min, a także wydłużenie odstępu QTc, co wymaga monitorowania układu sercowo-naczyniowego. Stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z jawną chorobą układu sercowo-naczyniowego lub umiarkowanym bądź ciężkim nadciśnieniem tętniczym. U dzieci i młodzieży odnotowano przypadki nagłych zgonów, zwłaszcza przy współistniejących ciężkich chorobach kardiologicznych, dlatego leki te nie są zalecane w takich przypadkach. Należy przeprowadzić dokładny wywiad lekarski i rodzinny oraz badania kardiologiczne (np. EKG, echokardiografia) przed i w trakcie terapii.
ADHD, amfetamina, arytmia, bezsenność, choroba organiczna serca, chwiejność emocjonalna, drażliwość, epizod maniakalny, kardiomiopatia, komorowe zaburzenia rytmu, lek psychostymulujący, lek sympatykomimetyczny, lisdeksamfetamina, mania, nadciśnienie tętnicze, nadpobudliwość, napad drgawkowy, nieprawidłowości EEG, niewydolność serca, niewyraźne widzenie, objawy psychotyczne, odstęp QT, omam, próg drgawkowy, psychoza, tik nerwowy, tiki ruchowe, udar mózgu, urojenie, uzależnienie psychiczne, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia myślenia, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie akomodacji, zaburzenie zachowania, zawał serca, zespół odstawienia, zespół Tourette’a - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Apra-swift 30 mg
Apra-swift (arypiprazol) w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej jest wskazany w leczeniu schizofrenii u dorosłych i młodzieży od 15 roku życia oraz w terapii zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I. W przypadku choroby afektywnej dwubiegunowej lek stosuje się u dorosłych w epizodach maniakalnych o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego oraz w profilaktyce nawrotów maniakalnych, a u młodzieży od 13 lat leczenie epizodów maniakalnych jest ograniczone do 12 tygodni. Dostępne dawki to 10 mg, 15 mg i 30 mg, co pozwala na indywidualne dostosowanie terapii. Tabletki różnią się kolorem i rozmiarem (średnica od 8,0 do 10,0 mm) oraz zawierają substancje pomocnicze, takie jak aspartam (od 1 mg do 3 mg), laktoza jednowodna (od 95,05 mg do 285,15 mg) i minimalne ilości alkoholu benzylowego (od 0,0036 mg do 0,0108 mg), co jest istotne u pacjentów z nietolerancją tych składników.
alkohol benzylowy, arypiprazol, aspartam, choroba afektywna dwubiegunowa, dysfagia, epizod maniakalny, fenyloketonuria, halucynacje i urojenia, laktoza jednowodna, leczenie podtrzymujące, nietolerancja laktozy, objawy negatywne, objawy wytwórcze, profilaktyka nawrotów, schizofrenia, spłycenie emocjonalne, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, wycofanie społeczne, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Explemed 30 mg
Arypiprazol, dostępny w dawkach 10 mg, 15 mg i 30 mg, jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym o unikalnym mechanizmie działania, obejmującym częściową agonistyczność receptorów dopaminowych D2 i serotoninowych 5HT1A oraz antagonizm receptorów 5HT2A. Jego farmakodynamiczny profil pozwala na skuteczne leczenie schizofrenii oraz zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I, co potwierdzają liczne badania kliniczne. W badaniach krótkoterminowych u dorosłych pacjentów z schizofrenią arypiprazol wykazał istotną poprawę objawów psychotycznych w porównaniu z placebo, a w badaniach długoterminowych utrzymywał odpowiedź terapeutyczną na poziomie 77% (w porównaniu do 73% dla haloperydolu). Ponadto, arypiprazol charakteryzuje się korzystnym profilem metabolicznym, minimalizując ryzyko przyrostu masy ciała (13% pacjentów z przyrostem ≥7% masy ciała vs. 33% dla olanzapiny) oraz nie powoduje istotnych zmian lipidogramu. W zakresie prolaktyny, częstość hiperprolaktynemii wynosiła 0,3%, porównywalnie do placebo (0,2%), a obserwowano także hipoprolaktynemię u 0,4% pacjentów.
ADHD, arypiprazol, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, drażliwość w zaburzeniach autystycznych, epizod maniakalny, epizod maniakalny lub mieszany, hiperaktywność dopaminergiczna, hiperprolaktynemia, hipoprolaktynemia, lek przeciwpsychotyczny, lek psycholeptyczny, objawy maniakalne, objawy pozytywne i negatywne, objawy psychotyczne, parametry lipidowe, pozytonowa tomografia emisyjna, receptor dopaminowy D2, receptor serotoninowy 5HT1a, receptor serotoninowy 5HT2a, schizofrenia, skala Montgomery-Åsberg, skala PANSS, stabilizator nastroju, tik, triglicerydy, układ receptorowy, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I, zaburzenie autystyczne, zespół Tourette’a - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Arpixor 20 mg
Arpixor, zawierający arypiprazol, jest wskazany w leczeniu schizofrenii oraz zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I u dorosłych. W terapii schizofrenii lek kontroluje objawy pozytywne, negatywne i poznawcze, a dostępność dawek 5 mg, 10 mg, 15 mg, 20 mg i 30 mg pozwala na indywidualizację leczenia. W zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym Arpixor stosuje się zarówno w leczeniu epizodów maniakalnych o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego, jak i w profilaktyce nawrotów maniakalnych u pacjentów z pozytywną odpowiedzią na wcześniejsze leczenie. Tabletki różnią się wyglądem i możliwością podziału dawki, co ułatwia precyzyjne dawkowanie. Zawartość laktozy jednowodnej w tabletkach waha się od 40,34 mg (10 mg) do 121,02 mg (30 mg), co jest istotne u pacjentów z nietolerancją laktozy lub galaktozemią.
aripiprazolum, arypiprazol, epizod maniakalny, galaktozemia, interwencje psychospołeczne, laktoza jednowodna, leczenie podtrzymujące, leczenie przeciwpsychotyczne, nietolerancja laktozy, objawy negatywne, objawy pozytywne, obniżona potrzeba snu, pobudzenie psychoruchowe, profilaktyka nawrotów, psychiatra, schizofrenia, spłycenie afektu, urojenia, wycofanie społeczne, wzmożony nastrój, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie psychotyczne, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Aripiprazole Aurovitas 15 mg
Aripiprazole Aurovitas w dawce 15 mg w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej jest wskazany w leczeniu schizofrenii u dorosłych oraz młodzieży od 15. roku życia, zarówno w pierwszorazowym epizodzie psychotycznym, jak i w terapii podtrzymującej. W zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I u dorosłych lek stosuje się w leczeniu umiarkowanych do ciężkich epizodów maniakalnych oraz w profilaktyce nawrotów maniakalnych u pacjentów z wcześniejszą odpowiedzią na arypiprazol. U młodzieży od 13. roku życia lek jest dopuszczony do krótkotrwałego (do 12 tygodni) leczenia epizodów maniakalnych. Tabletki ulegające rozpadowi stanowią korzystną formę podania dla pacjentów z trudnościami w połykaniu.
arypiprazol, aspartam, ChAD typu I, epizod maniakalny, epizod psychotyczny, fenyloketonuria, laktoza jednowodna, lek przeciwpsychotyczny drugiej generacji, nietolerancja laktozy, populacja pediatryczna, profilaktyka nawrotów, schizofrenia, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I, zapobieganie epizodom maniakalnym, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba dwubiegunowa – Diagnostyka i diagnoza
Choroba dwubiegunowa to przewlekłe zaburzenie psychiczne charakteryzujące się epizodami maniakalnymi, hipomaniakalnymi oraz depresyjnymi, które znacząco wpływają na funkcjonowanie pacjenta. Diagnoza opiera się na kryteriach DSM-5 lub ICD-11 i wymaga potwierdzenia co najmniej jednego epizodu manii lub hipomanii. Proces diagnostyczny obejmuje szczegółowy wywiad medyczny, badanie fizykalne, badania laboratoryjne (m.in. TSH, T3, T4, morfologia, toksykologia, EKG) w celu wykluczenia innych przyczyn objawów oraz ocenę psychiatryczną z wykorzystaniem narzędzi przesiewowych takich jak MDQ, BSDS czy HCL-32. Diagnostyka różnicowa powinna uwzględniać m.in. jednobiegunowe zaburzenie depresyjne, zaburzenia schizoafektywne, ADHD oraz zaburzenia osobowości. Wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie są kluczowe dla zmniejszenia ryzyka nawrotów i poprawy jakości życia pacjentów.
anhedonia, badanie funkcji tarczycy, badanie laboratoryjne, badanie obrazowe, badanie toksykologiczne, bezsenność, biomarker, choroba dwubiegunowa, choroba dwubiegunowa typu I, choroba dwubiegunowa typu II, diagnostyka różnicowa, dziennik nastrojów, epizod depresyjny, epizod hipomaniakalny, epizod maniakalny, gonitwa myśli, halucynacja, klasyfikacja DSM-5, klasyfikacja ICD-11, morfologia krwi, nadczynność tarczycy, narzędzie przesiewowe, niedoczynność tarczycy, objaw psychotyczny, obrazowanie mózgu, ocena psychiatryczna, pobudzenie psychoruchowe, rapid cycling, urojenie, zaburzenie cyklotymiczne, zaburzenie osobowości borderline, zaburzenie przewlekłe, zaburzenie schizoafektywne, zmniejszona potrzeba snu - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Aripsan 15 mg
Aripsan (arypiprazol) jest wskazany w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I, zarówno u dorosłych, jak i młodzieży. Dawkowanie u dorosłych w schizofrenii rozpoczyna się od 10-15 mg/dobę, z dawką podtrzymującą 15 mg/dobę, nie przekraczając 30 mg/dobę. U młodzieży (≥15 lat) dawka początkowa to 2 mg/dobę (roztwór doustny) przez 2 dni, następnie 5 mg/dobę przez kolejne 2 dni, z dawką podtrzymującą 10 mg/dobę, możliwym zwiększeniem do 30 mg/dobę w uzasadnionych przypadkach. W leczeniu epizodów maniakalnych u dorosłych dawka początkowa i podtrzymująca wynosi 15 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 30 mg/dobę. U młodzieży (≥13 lat) dawka początkowa i podtrzymująca to 10 mg/dobę, z leczeniem nieprzekraczającym 12 tygodni. Aripsan nie jest zalecany u dzieci poniżej 13 lat (epizody maniakalne) i poniżej 15 lat (schizofrenia) ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
arypiprazol, choroba afektywna dwubiegunowa, działanie niepożądane, epizod maniakalny, induktor CYP3A4, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, kontrola objawów, leczenie skojarzone, monoterapia, nawrót choroby, roztwór doustny, schizofrenia, tabletka, terapia skojarzona, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I, zaburzenie autystyczne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół Tourette’a - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Depakine Chronosphere 100 (66,66 mg + 29,03 mg)/sasz.
Depakine Chronosphere, zawierający sód walproinian, jest wskazany w leczeniu szerokiego spektrum napadów padaczkowych, w tym napadów uogólnionych (mioklonicznych, toniczno-klonicznych, atonicznych oraz mieszanych), napadów częściowych (prosty, złożony, wtórnie uogólniony) oraz specyficznych zespołów padaczkowych, takich jak zespół Westa i Lennoxa-Gastauta. Ponadto, lek znajduje zastosowanie w terapii epizodów maniakalnych w chorobie afektywnej dwubiegunowej, szczególnie u pacjentów, u których lit jest przeciwwskazany lub źle tolerowany. Kontynuacja terapii walproinianem jest możliwa u pacjentów, którzy wykazali odpowiedź kliniczną w fazie ostrej manii, z decyzją o długoterminowym leczeniu podejmowaną na podstawie oceny skuteczności.
choroba afektywna dwubiegunowa, Depakine Chronosphere, encefalopatia padaczkowa, epizod maniakalny, hipsarytmia, kwas walproinowy, napad atoniczny, napad częściowy, napad grand mal, napad mieszany, napad miokloniczny, napad nieświadomości, napad ogniskowy, napad prosty, napad toniczno-kloniczny, napad uogólniony, napad wtórnie uogólniony, napad zgięciowy, napad złożony, padaczka, sodu walproinian, walproinian, zaburzenie drgawkowe, zespół Lennoxa-Gastauta, zespół padaczkowy, zespół Westa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Olzapin 5 mg
Olanzapina, dostępna w postaci tabletek powlekanych o dawkach 5 mg i 10 mg, jest wskazana do leczenia schizofrenii oraz choroby afektywnej dwubiegunowej u dorosłych. W schizofrenii stosuje się ją zarówno w fazie ostrej, celem szybkiego opanowania objawów psychotycznych (omamy, urojenia, objawy negatywne), jak i w leczeniu podtrzymującym, aby utrzymać remisję i zapobiegać nawrotom. W chorobie afektywnej dwubiegunowej olanzapina jest skuteczna w leczeniu średnio nasilonych i ciężkich epizodów manii oraz w profilaktyce nawrotów u pacjentów, którzy dobrze zareagowali na leczenie w fazie ostrej. Tabletki zawierają również substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna (35 mg w tabletce 5 mg i 70 mg w tabletce 10 mg) oraz lak aluminiowy żółcieni pomarańczowej (0,0004 mg w tabletce 5 mg i 0,0008 mg w tabletce 10 mg).
choroba afektywna dwubiegunowa, epizod afektywny, epizod maniakalny, epizod manii, epizod psychotyczny, lak aluminiowy żółcieni pomarańczowej, laktoza jednowodna, leczenie podtrzymujące, lek normotymiczny, objawy negatywne, objawy wytwórcze, olanzapina, podwyższony nastrój, profilaktyka nawrotów, przyspieszony tok myślenia, remisja objawów, schizofrenia, wzmożona aktywność psychoruchowa, zaburzenia psychiczne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Zylena 20 mg
Lek Zylena zawiera olanzapinę i jest dostępny w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 20 mg. Wskazania terapeutyczne obejmują leczenie schizofrenii oraz choroby afektywnej dwubiegunowej. W schizofrenii lek stosuje się zarówno w fazie ostrej, jak i w długoterminowym leczeniu podtrzymującym u pacjentów z dobrą odpowiedzią na terapię. W chorobie afektywnej dwubiegunowej olanzapina jest wskazana do leczenia epizodów manii o nasileniu średnim i ciężkim oraz do profilaktyki nawrotów u pacjentów, którzy dobrze zareagowali na leczenie w fazie maniakalnej. Tabletki mają jasnożółty kolor, są okrągłe, o średnicy od 6 mm (5 mg) do 9 mm (20 mg), i zawierają aspartam (E951) w ilości proporcjonalnej do dawki (od 0,375 mg do 1,5 mg).
aspartam, choroba afektywna dwubiegunowa, dysfagia, działanie niepożądane, epizod maniakalny, epizod manii, nasilenie średnie do ciężkiego, nawrót choroby afektywnej dwubiegunowej, objawy psychotyczne, olanzapina, ostra faza choroby, profilaktyka nawrotów, schizofrenia, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, terapia podtrzymująca - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Risperidone Grindeks 2 mg
Risperidone Grindeks jest dostępny w formie tabletek powlekanych o dawkach 0,5 mg, 1 mg, 2 mg, 3 mg, 4 mg i 6 mg rysperydonu, co pozwala na precyzyjne dostosowanie terapii. Lek jest wskazany przede wszystkim w leczeniu schizofrenii, gdzie skutecznie redukuje objawy pozytywne i negatywne. Ponadto, znajduje zastosowanie w terapii epizodów maniakalnych o umiarkowanym do ciężkiego nasileniu w przebiegu zaburzeń afektywnych dwubiegunowych. Wskazaniem jest także krótkotrwałe leczenie uporczywej agresji u pacjentów z otępieniem w chorobie Alzheimera oraz u dzieci i młodzieży (od 5 lat) z zaburzeniami zachowania i upośledzeniem umysłowym, przy czym terapia nie powinna przekraczać 6 tygodni i wymaga regularnej oceny korzyści i ryzyka.
anhedonia, epizod maniakalny, interwencja farmakologiczna, kryteria DSM-IV, neurologia dziecięca, nietolerancja laktozy, objawy negatywne, objawy wytwórcze, otępienie alzheimerowskie, przyspieszony tok myślenia, psychiatria dziecięca i młodzieżowa, rysperydon, schizofrenia, spłycenie afektu, tabletka powlekana, tartrazyna, terapia behawioralna, uporczywa agresja, wzmożony nastrój, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie zachowania, zachowanie agresywne, żółcień pomarańczowa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Zopridoxin 5 mg
Lek Zopridoxin zawierający olanzapinę jest dostępny w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 20 mg, co ułatwia podawanie pacjentom z trudnościami w połykaniu. Podstawowym wskazaniem do stosowania jest schizofrenia, zarówno w fazie ostrej, jak i w leczeniu podtrzymującym, szczególnie u pacjentów wykazujących dobrą odpowiedź na terapię. Ponadto, olanzapina jest skuteczna w leczeniu epizodów maniakalnych o nasileniu średnim i ciężkim w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej oraz w profilaktyce nawrotów u pacjentów, którzy dobrze reagowali na leczenie w fazie manii. Tabletki mają charakterystyczny wygląd i różnią się rozmiarem oraz zawartością laktozy jednowodnej (od 94,18 mg do 376,75 mg) i aspartamu (od 1,25 mg do 5,00 mg) w zależności od dawki.
aspartam, choroba afektywna dwubiegunowa, dysfagia, epizod maniakalny, epizod manii, laktoza jednowodna, leczenie podtrzymujące, leczenie schizofrenii, nietolerancja składników, odpowiedź terapeutyczna, olanzapina, profilaktyka nawrotów, schizofrenia, stabilizacja nastroju, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Aribit 15 mg
Aribit, zawierający arypiprazol, jest dostępny w tabletkach o dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 30 mg, stosowany głównie w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I. U dorosłych z schizofrenią dawka początkowa wynosi 10-15 mg/dobę, a dawka podtrzymująca 15 mg/dobę, z maksymalną dawką dobową 30 mg. U młodzieży (≥15 lat) stosuje się schemat stopniowego zwiększania dawki od 2 mg do 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 30 mg w wyjątkowych przypadkach. W leczeniu epizodów maniakalnych u dorosłych dawka początkowa i podtrzymująca to 15 mg/dobę, a u młodzieży (≥13 lat) stosuje się podobny schemat dawkowania jak w schizofrenii młodzieńczej, z maksymalnym czasem leczenia do 12 tygodni. Wyższe dawki (>15 mg/dobę u dorosłych i >10 mg/dobę u młodzieży) nie wykazują zwiększonej skuteczności, a dawka 30 mg/dobę wiąże się z większym ryzykiem działań niepożądanych, takich jak objawy pozapiramidowe, senność i przyrost masy ciała. Aribit nie jest zalecany u dzieci poniżej 13 lat (epizody maniakalne) i poniżej 15 lat (schizofrenia) ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
arypiprazol, cytochrom CYP2D6, cytochrom CYP3A4, dysfagia, działanie niepożądane, epizod maniakalny, epizod manii, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, niewydolność wątroby, objawy pozapiramidowe, przyrost masy ciała, roztwór doustny, schizofrenia, senność, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, zaburzenia autystyczne, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I, zespół Tourette’a, zmęczenie - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Aricogan 5 mg
Aricogan, zawierający arypiprazol, dostępny jest w formie tabletek niepowlekanych o dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 30 mg, co pozwala na indywidualizację terapii. Lek jest wskazany w leczeniu schizofrenii u dorosłych oraz młodzieży od 15 roku życia. W zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I, Aricogan stosuje się u dorosłych zarówno w leczeniu epizodów maniakalnych o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego, jak i w profilaktyce nawrotów u pacjentów z dominującymi epizodami maniakalnymi i wcześniejszą pozytywną odpowiedzią na arypiprazol. U młodzieży od 13 roku życia lek jest wskazany wyłącznie w leczeniu epizodów maniakalnych, z ograniczeniem terapii do 12 tygodni ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa długotrwałego stosowania. Tabletki zawierają laktozę jednowodną w ilościach od 40,26 mg (10 mg tabletka) do 120,77 mg (30 mg tabletka), co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
arypiprazol, epizod maniakalny, indywidualizacja terapii, laktoza jednowodna, lek przeciwpsychotyczny, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, obraz kliniczny choroby, ostra faza choroby, profilaktyka nawrotów, schizofrenia, tabletka niepowlekana, tolerancja leczenia, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I, zaburzenie psychiczne, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Pinexet 100 mg 100 mg
Kwetiapina, substancja czynna leku Pinexet, jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym z grupy pochodnych diazepiny, oksazepiny, tiazepiny i oksepiny (kod ATC: N05AH04). Jej mechanizm działania opiera się na antagonistycznym wpływie na receptory serotoninergiczne 5HT2, dopaminergiczne D1 i D2, histaminergiczne oraz α1- i α2-adrenergiczne, z minimalnym powinowactwem do receptorów muskarynowych i benzodiazepinowych. Aktywny metabolit norkwetiapina wykazuje dodatkowo działanie przeciwcholinergiczne i hamowanie transportera norepinefryny (NET), co może tłumaczyć jej efekt przeciwdepresyjny. Kwetiapina wykazuje selektywne blokowanie receptorów 5HT2 względem D2, co przekłada się na skuteczność przeciwpsychotyczną przy niskim ryzyku objawów pozapiramidowych. W badaniach klinicznych dawki terapeutyczne wahają się od 75 do 800 mg/dobę, z uśrednioną dawką około 600 mg/dobę w leczeniu epizodów maniakalnych. Skuteczność potwierdzono w leczeniu schizofrenii, epizodów maniakalnych oraz depresji w przebiegu zaburzeń afektywnych dwubiegunowych, zarówno w monoterapii, jak i terapii skojarzonej z solami litu lub walproinianem.
ADHD, atypowy lek przeciwpsychotyczny, duża depresja, dystonia, działanie kataleptyczne, działanie niepożądane mózgowo-naczyniowe, działanie przeciwcholinergiczne, emisyjna tomografia komputerowa, epizod depresyjny, epizod maniakalny, kwetiapina, leczenie skojarzone, lek przeciwpsychotyczny, lek stabilizujący nastrój, neuroleptyk, niedoczynność tarczycy, norkwetiapina, objaw pozapiramidowy, objaw psychotyczny, pochodna diazepiny, receptor benzodiazepinowy, receptor dopaminergiczny, receptor histaminergiczny, receptor muskarynowy, receptor serotoninergiczny, receptor α1-adrenergiczny, receptor α2-adrenergiczny, schizofrenia, senność, skala MADRS, skala Montgomery-Åsberg, skala PANSS, skala YMRS, transporter norepinefryny, walproinian sodu, wskaźnik masy ciała, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie schizoafektywne, zmętnienie soczewki - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Kvelux SR 300 mg
Kwetiapina, substancja czynna leku Kvelux SR, jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym o złożonym profilu receptorowym, wykazującym powinowactwo do receptorów serotoninergicznych 5HT2, dopaminergicznych D1 i D2 (z przewagą 5HT2 nad D2), histaminergicznych oraz alfa-adrenergicznych. Aktywny metabolit norkwetiapina dodatkowo hamuje transporter noradrenaliny i działa częściowo agonistycznie na receptory 5HT1A, co tłumaczy jej właściwości przeciwdepresyjne. W badaniach klinicznych Kvelux SR wykazał skuteczność w leczeniu schizofrenii (dawki dobowo 400-800 mg, z istotnym zmniejszeniem objawów w skali PANSS), zaburzenia afektywnego dwubiegunowego (zarówno epizodów maniakalnych, jak i depresyjnych) oraz ciężkiego zaburzenia depresyjnego jako leczenie uzupełniające (dawki 150-300 mg/dobę). W profilaktyce nawrotów u pacjentów ze schizofrenią i zaburzeniem dwubiegunowym lek znacząco wydłużał czas do nawrotu choroby.
ADHD, akatyzja, atypowy lek przeciwpsychotyczny, ciężkie zaburzenie depresyjne, dyskineza, dystonia, działanie agonistyczne, epizod maniakalny, hormon tarczycy, kwetiapina, lek przeciwdepresyjny, lek stabilizujący nastrój, niedoczynność tarczycy, niepokój ruchowy, norkwetiapina, objaw pozapiramidowy, objaw psychotyczny, ostra mania, parametr hematologiczny, pochodna diazepiny, prolaktyna, receptor alfa-1-adrenergiczny, receptor alfa-2 adrenergiczny, receptor dopaminergiczny, receptor histaminergiczny, receptor muskarynowy, receptor serotoninergiczny, receptor serotoninowy 5HT1a, schizofrenia, transporter noradrenaliny, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie schizoafektywne, zaćma, zmętnienie soczewki - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – ApoTiapina 100 mg
Kwetiapina, substancja czynna ApoTiapiny, jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym z grupy diazepin, oksazepin i tiazepin (kod ATC: N05AH04), charakteryzującym się unikatowym profilem farmakodynamicznym. Mechanizm działania opiera się na powinowactwie do receptorów serotoninowych 5HT2 oraz dopaminowych D1 i D2, z przewagą blokady receptorów 5HT2, co przekłada się na skuteczność przeciwpsychotyczną przy niskim ryzyku objawów pozapiramidowych. Kwetiapina i jej aktywny metabolit norkwetiapina wykazują także powinowactwo do receptorów histaminergicznych, α1- i α2-adrenergicznych oraz muskarynowych (głównie norkwetiapina). Działanie przeciwdepresyjne wiąże się z hamowaniem transportera norepinefryny (NET) i częściowym agonizmem receptorów 5HT1A. W badaniach klinicznych dawki od 75 do 800 mg/dobę wykazały skuteczność w leczeniu schizofrenii, epizodów maniakalnych oraz depresji w chorobie dwubiegunowej, z profilem działań niepożądanych obejmującym umiarkowany przyrost masy ciała (np. 1,4 kg przy dawce 600 mg/dobę) oraz rzadkie objawy pozapiramidowe (częstość do 8,9% w depresji dwubiegunowej). Kwetiapina wykazuje również korzystny profil bezpieczeństwa w populacji pediatrycznej, choć obserwuje się wyższe ryzyko przyrostu masy ciała i objawów pozapiramidowych w porównaniu z dorosłymi.
akatyzja, atypowy lek przeciwpsychotyczny, choroba dwubiegunowa, diazepina, dyskineza, dystonia, epizod depresyjny, epizod maniakalny, hiperaktywność psychoruchowa, kwetiapina, lek normotymiczny, niepokój ruchowy, norepinefryna, norkwetiapina, objaw pozapiramidowy, ośrodkowy układ nerwowy, pozytonowa tomografia emisyjna, receptor adrenergiczny, receptor dopaminowy, receptor histaminergiczny, receptor serotoninowy, schizofrenia, skala MADRS, skala PANSS, skala YMRS, skurcz mięśniowy, sztywność mięśniowa, układ limbiczny, walproinian sodu, zaburzenie schizoafektywne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Tractiva 5 mg
Tractiva, zawierająca arypiprazol, jest lekiem przeciwpsychotycznym drugiej generacji stosowanym w leczeniu schizofrenii oraz zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I. W schizofrenii lek jest wskazany u dorosłych oraz młodzieży od 15 roku życia, zarówno w terapii długoterminowej, jak i w leczeniu pierwszego rzutu. W zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I u dorosłych Tractiva znajduje zastosowanie w leczeniu ostrych epizodów maniakalnych o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego oraz w terapii podtrzymującej zapobiegającej nawrotom u pacjentów z dominującym przebiegiem maniakalnym i wcześniejszą dobrą odpowiedzią na arypiprazol. U młodzieży od 13 roku życia lek jest dopuszczony do stosowania w epizodach maniakalnych, jednak maksymalny czas terapii wynosi 12 tygodni.
arypiprazol, choroba afektywna dwubiegunowa typu I, epizod maniakalny, laktoza, leczenie pierwszego rzutu, leczenie profilaktyczne, lek przeciwpsychotyczny drugiej generacji, nawrót choroby, nietolerancja laktozy, schizofrenia, substancja pomocnicza, tabletka doustna, zaburzenia psychotyczne, zaburzenia trawienia węglowodanów, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Asduter 10 mg
Lek Asduter zawiera arypiprazol w dawce 10 mg, dostępny w postaci jasnoczerwonych, okrągłych tabletek, i jest wskazany do leczenia schizofrenii u dorosłych oraz młodzieży od 15 roku życia. W schizofrenii lek skutecznie łagodzi zarówno objawy pozytywne (urojenia, halucynacje), jak i negatywne (spłycenie emocjonalne, wycofanie społeczne). Ponadto, u dorosłych z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym typu I Asduter stosuje się w leczeniu epizodów maniakalnych o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego oraz profilaktycznie w celu zapobiegania nawrotom maniakalnym u pacjentów z dominującymi epizodami maniakalnymi, którzy dobrze reagowali na arypiprazol. U młodzieży od 13 roku życia lek jest wskazany wyłącznie do leczenia epizodów maniakalnych, z ograniczeniem czasu terapii do 12 tygodni.
arypiprazol, epizod maniakalny, epizod manii, halucynacje, laktoza jednowodna, nawrót epizodu maniakalnego, nietolerancja laktozy, objawy negatywne schizofrenii, objawy pozytywne schizofrenii, schizofrenia, spłycenie emocjonalne, terapia profilaktyczna, urojenia, wycofanie społeczne, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I, zaburzenie psychiczne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Symquel XR
Symquel XR (kwetiapina) wykazuje zróżnicowany profil bezpieczeństwa zależny od wskazań, dawki oraz grupy wiekowej pacjentów. U dzieci i młodzieży poniżej 18 lat nie zaleca się stosowania ze względu na brak danych dotyczących skuteczności i bezpieczeństwa oraz zwiększone ryzyko działań niepożądanych, takich jak wzrost apetytu, podwyższone stężenie prolaktyny, objawy pozapiramidowe, wzrost ciśnienia tętniczego oraz zmiany w funkcji tarczycy. U dorosłych pacjentów z epizodami ciężkiej depresji i zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi obserwuje się ryzyko nasilenia myśli i zachowań samobójczych, szczególnie u osób poniżej 25 roku życia (częstość zachowań samobójczych do 3,0% w porównaniu do 0% placebo). Kwetiapina może powodować objawy pozapiramidowe, akatyzję, senność, niedociśnienie ortostatyczne oraz zaburzenia metaboliczne, w tym wzrost masy ciała, hiperglikemię i niekorzystne zmiany lipidowe. Zaleca się regularne monitorowanie parametrów metabolicznych, masy ciała oraz funkcji hematologicznych, zwłaszcza liczby neutrofilów (przerwanie leczenia przy neutrofilach <1,0 × 10^9/l).
agranulocytoza, badanie kliniczne, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba Parkinsona, czynnik ryzyka, czynność tarczycy, dysfagia, działanie przeciwcholinergiczne, epizod ciężkiej depresji, epizod maniakalny, hiperglikemia, hipertermia, induktor enzymów wątrobowych, jaskra z wąskim kątem, kardiomiopatia, kwas walproinowy, kwasica ketonowa, myśli samobójcze, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, objawy pozapiramidowe, objawy psychotyczne, otępienie, polidypsja, polifagia, poliuria, profil bezpieczeństwa, prolaktyna, remisja, rumień wielopostaciowy, schizofrenia, senność, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, triglicerydy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie psychiczne, zapalenie błony śluzowej, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zespół bezdechu sennego, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Symkinet MR
Metylofenidat jest wskazany w leczeniu ADHD, jednak decyzja o jego zastosowaniu powinna opierać się na szczegółowej ocenie nasilenia i przewlekłości objawów. Bezpieczeństwo i skuteczność długotrwałego stosowania (>12 miesięcy) u dzieci, młodzieży i dorosłych nie zostały systematycznie ocenione w kontrolowanych badaniach klinicznych. Leczenie nie powinno być bezterminowe, a u dzieci zaleca się przerwanie terapii w okresie dojrzewania. Podczas długotrwałej terapii konieczne jest regularne monitorowanie układu krążenia, wzrostu (u dzieci), masy ciała, apetytu oraz pojawienia się lub nasilenia zaburzeń psychicznych, takich jak tiki, agresja, lęk, depresja, psychoza czy mania. Zaleca się coroczne odstawienie metylofenidatu, najlepiej w okresie wakacyjnym, w celu oceny funkcjonowania pacjenta bez farmakoterapii. Lek nie jest zalecany u dzieci poniżej 6 lat oraz osób powyżej 60 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tych grupach.
ADHD, badanie EEG, choroba afektywna dwubiegunowa, ciśnienie tętnicze, epizod maniakalny, kardiomiopatia, leki sympatykomimetyczne, leukopenia, małopłytkowość, metylofenidat, myśli samobójcze, napady drgawkowe, niedokrwistość, niedowład połowiczy, nietolerancja fruktozy, objawy psychotyczne, omamy, priapizm, substancje psychoaktywne, tiki, układ sercowo-naczyniowy, uzależnienie psychiczne, wady serca, zaburzenia psychiczne, zaburzenia rytmu serca, zachowania agresywne, zapalenie naczyń mózgowych, zespół Tourette’a - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Olanzapine Aurovitas 20 mg
Olanzapine Aurovitas, dostępna w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej o dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 20 mg, jest lekiem przeciwpsychotycznym drugiej generacji stosowanym w leczeniu schizofrenii oraz choroby afektywnej dwubiegunowej. W terapii schizofrenii olanzapina jest wskazana zarówno w leczeniu ostrych epizodów psychotycznych, jak i w długoterminowej terapii podtrzymującej, szczególnie u pacjentów, którzy wykazali dobrą odpowiedź na leczenie w fazie początkowej. W chorobie afektywnej dwubiegunowej lek stosuje się w leczeniu epizodów maniakalnych o nasileniu średnim do ciężkiego oraz w profilaktyce nawrotów u pacjentów z udokumentowaną skutecznością w fazie ostrej manii. Tabletki zawierają aspartam w ilości proporcjonalnej do dawki (od 0,50 mg w dawce 5 mg do 2,00 mg w dawce 20 mg), co jest istotne u pacjentów z fenyloketonurią.
choroba afektywna dwubiegunowa, działanie niepożądane, epizod maniakalny, epizod manii, fenyloketonuria, indywidualizacja terapii, lek przeciwpsychotyczny drugiej generacji, nawrót choroby, objawy maniakalne, obniżona potrzeba snu, olanzapina, ostry epizod psychotyczny, podwyższony nastrój, profilaktyka nawrotów, przyspieszenie toku myślenia, schizofrenia, tabletka ulegająca rozpadowi, terapia podtrzymująca, zapobieganie nawrotom, zwiększona aktywność psychoruchowa - Leksykon substancji czynnych
Olanzapina – Właściwości farmakodynamiczne
Olanzapina jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym o szerokim spektrum działania, wykazującym antagonistyczne powinowactwo do licznych receptorów OUN, w tym serotoninowych (5HT2A/2C, 5HT3, 5HT6), dopaminowych (D1-D5), muskarynowych (M1-M5), α1-adrenergicznych oraz histaminowych H1. Charakteryzuje się wyższym powinowactwem do receptorów 5HT2 niż D2 (Ki <100 nM), co przekłada się na selektywne hamowanie aktywności neuronów dopaminergicznych układu mezolimbicznego (A10) przy minimalnym wpływie na układ nigrostriatalny (A9), co tłumaczy niskie ryzyko objawów pozapiramidowych. W badaniach PET i SPECT u ludzi potwierdzono większe wysycenie receptorów 5HT2A niż D2 po podaniu 10 mg olanzapiny oraz mniejsze wysycenie receptorów D2 w prążkowiu u pacjentów z schizofrenią reagujących na leczenie olanzapiną w porównaniu do innych neuroleptyków. Olanzapina wykazuje także działanie przeciwlękowe i korzystny profil bezpieczeństwa, co potwierdzają testy behawioralne i elektrofizjologiczne.
atypowy lek przeciwpsychotyczny, choroba afektywna dwubiegunowa, epizod maniakalny, epizod mieszany, katalepsja, lek przeciwmaniakalny, lek przeciwpsychotyczny, lit, objawy pozapiramidowe, pozytonowa tomografia emisyjna, receptor alfa1-adrenergiczny, receptor cholinergiczny muskarynowy, receptor dopaminowy, receptor histaminowy H1, receptor serotoninowy, remisja manii, schizofrenia, skala depresji Montgomery-Åsberg, stabilizator nastroju, terapia skojarzona, tomografia emisyjna pojedynczego fotonu, układ mezolimbiczny, układ nigrostriatalny, układ receptorowy, walproinian sodu, zaburzenie schizoafektywne, zapobieganie nawrotom - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Olanzapine +pharma 5 mg
Olanzapine +pharma zawiera olanzapinę w dawkach 5 mg i 10 mg, wskazaną przede wszystkim do leczenia schizofrenii u dorosłych, zarówno w fazie początkowej, jak i w długoterminowym leczeniu podtrzymującym. Kontynuacja terapii jest zalecana u pacjentów wykazujących dobrą odpowiedź kliniczną, co pozwala na utrzymanie remisji i zapobieganie nawrotom objawów psychotycznych. Ponadto, olanzapina jest stosowana w chorobie afektywnej dwubiegunowej, szczególnie w leczeniu epizodów manii o nasileniu średnim do ciężkiego oraz w profilaktyce nawrotów maniakalnych i depresyjnych u pacjentów, którzy dobrze zareagowali na leczenie manii.
choroba afektywna dwubiegunowa, epizod depresyjny, epizod maniakalny, epizod manii, gonitwa myśli, laktoza jednowodna, leczenie podtrzymujące, nasilenie choroby, nietolerancja laktozy, objawy maniakalne, objawy psychotyczne, odpowiedź kliniczna, olanzapina, pobudzenie psychoruchowe, podwyższony nastrój, profilaktyka nawrotów, psychiatra, rowek dzielący, schizofrenia, zmniejszona potrzeba snu - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Kwetaplex XR 150 mg
Kwetiapina, atypowy lek przeciwpsychotyczny, wykazuje antagonizm receptorów 5HT2 i D2 z przewagą działania na 5HT2, co tłumaczy jej skuteczność przeciwpsychotyczną i niskie ryzyko objawów pozapiramidowych. Aktywny metabolit norkwetiapina dodatkowo działa jako częściowy agonista receptorów 5HT1A i hamuje transporter noradrenaliny (NET), co może przyczyniać się do efektów przeciwdepresyjnych. W badaniach klinicznych Kwetaplex XR w dawkach 400-800 mg/dobę wykazał istotną poprawę w leczeniu schizofrenii (ocena PANSS) oraz skuteczność w zapobieganiu nawrotom (ryzyko nawrotu 14,3% vs 68,2% placebo po 6 miesiącach). W leczeniu epizodów maniakalnych i depresyjnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym potwierdzono skuteczność w dawkach 300-800 mg/dobę, a także korzystny efekt w terapii wspomagającej u pacjentów z oporną depresją. Długotrwałe stosowanie nie zwiększa częstości działań niepożądanych pozapiramidowych ani istotnie masy ciała, choć obserwuje się umiarkowany wzrost masy ciała (średnio do 3,22 kg do 48 tygodnia). W połączeniu z litem wzrasta częstość działań niepożądanych, zwłaszcza pozapiramidowych i senności.
ADHD, akatyzja, atypowy lek przeciwpsychotyczny, duża depresja, dyskineza, dystonia, epizod maniakalny, hormony tarczycy, lek przeciwdepresyjny, lek stabilizujący nastrój, mimowolne skurcze mięśni, neuron dopaminergiczny, neutrofile, objawy pozapiramidowe, parametry hematologiczne, prolaktyna, receptor benzodiazepinowy, receptor dopaminowy, receptor histaminowy, receptor muskarynowy, receptor serotoninowy, receptor α1-adrenergiczny, schizofrenia, skala MADRS, skala PANSS, skala YMRS, szlak mezolimbiczny, sztywność mięśni, transporter noradrenaliny, układ limbiczny, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie maniakalne, zaćma, zmętnienie soczewki - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Olanzapine Aurovitas 15 mg
Olanzapine Aurovitas to preparat zawierający olanzapinę, dostępny w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 20 mg, przeznaczony wyłącznie dla dorosłych pacjentów. Lek znajduje zastosowanie przede wszystkim w leczeniu schizofrenii, zarówno w fazie ostrej, jak i w terapii podtrzymującej u pacjentów wykazujących dobrą odpowiedź na leczenie. Ponadto, olanzapina jest wskazana w chorobie afektywnej dwubiegunowej do terapii epizodów manii o nasileniu średnim do ciężkiego oraz w profilaktyce nawrotów u pacjentów, którzy pozytywnie zareagowali na leczenie w fazie maniakalnej. Tabletki charakteryzują się różną wielkością i oznaczeniami („C” oraz numery od 51 do 54), co ułatwia dobór dawki adekwatnej do stanu klinicznego pacjenta. Warto zwrócić uwagę na obecność aspartamu w dawkach od 0,50 mg (tabletki 5 mg) do 2,00 mg (tabletki 20 mg), co może mieć znaczenie u wybranych grup pacjentów.
aspartam, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba psychiczna, ciężki epizod manii, dysfagia, działanie niepożądane, epizod maniakalny, epizod manii, leczenie podtrzymujące, objawy maniakalne, odpowiedź terapeutyczna, olanzapina, ostra faza choroby, profilaktyka nawrotów, schizofrenia, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tractiva 10 mg
Arypiprazol, substancja czynna leku Tractiva, jest stosowany w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są akatyzja (częstość do 12,1% u pacjentów z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi) oraz nudności (często). Inne istotne działania niepożądane obejmują zaburzenia pozapiramidowe (często), hiperprolaktynemię i hipoprolaktynemię (niezbyt często), a także poważne powikłania metaboliczne, takie jak cukrzyca i hiperglikemia (niezbyt często). Arypiprazol może powodować zarówno wzrost, jak i spadek stężenia prolaktyny, co jest istotne klinicznie. W badaniach wykazano mniejszą częstość objawów pozapiramidowych w porównaniu z haloperydolem (25,8% vs. 57,3% u pacjentów ze schizofrenią). U młodzieży (13-17 lat) profil działań niepożądanych jest podobny, z wyższą częstością senności, zaburzeń pozapiramidowych oraz akatyzji (do 16% przy dawce 30 mg). Przyrost masy ciała u młodzieży wynosił średnio 2,4 kg po 12 tygodniach i 5,8 kg po 30 tygodniach leczenia.
akatyzja, arypiprazol, bezsenność, ból głowy, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzyca, drżenie, dysfagia, dystonia, epizod maniakalny, fosfokinaza kreatynowa, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hiperseksualność, hipotensja ortostatyczna, kwasica ketonowa, lęk, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niepokój ruchowy, niestrawność, nietrzymanie moczu, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, nudności, podwójne widzenie, późna dyskineza, priapizm, rabdomioliza, reakcja uczuleniowa, schizofrenia, tachykardia, trombocytopenia, uzależnienie od hazardu, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie kontroli impulsów, zaburzenie pozapiramidowe, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zatrzymanie moczu, zespół niespokojnych nóg, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Quetiapin NeuroPharma
Kwetiapina, stosowana w różnych wskazaniach psychiatrycznych, wymaga indywidualnej oceny profilu bezpieczeństwa, zwłaszcza u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat, gdzie brak jest danych dotyczących długoterminowego wpływu na rozwój i bezpieczeństwo. U młodszych pacjentów obserwowano częstsze działania niepożądane, takie jak zwiększone łaknienie, hiperprolaktynemia, wymioty, zapalenie błony śluzowej nosa, omdlenia oraz podwyższone ciśnienie tętnicze. Leczenie wiąże się z ryzykiem wystąpienia objawów pozapiramidowych (EPS), akatyzji oraz niedociśnienia ortostatycznego, szczególnie w początkowym okresie terapii. Istotne jest monitorowanie parametrów metabolicznych (masa ciała, glikemia, lipidogram) ze względu na ryzyko hiperglikemii, cukrzycy oraz dyslipidemii. W badaniach klinicznych u młodych dorosłych (<25 lat) z ciężką depresją w przebiegu choroby dwubiegunowej odnotowano zwiększone ryzyko prób samobójczych (3,0% vs 0% placebo), co wymaga ścisłej kontroli klinicznej, zwłaszcza we wczesnej fazie leczenia i po zmianie dawki.
agranulocytoza, akatyzja, choroba układu sercowo-naczyniowego, ciężka neutropenia, depresja w chorobie dwubiegunowej, dysfagia, dyskineza późna, działanie antycholinergiczne, epizod maniakalny, hiperglikemia, hipertermia, induktor enzymów wątrobowych, kardiomiopatia, napad padaczki, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit, norkwetiapina, objawy pozapiramidowe, psychoza w otępieniu, schizofrenia, senność, triglicerydy, wydłużenie odstępu QT, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zaparcie, zespół bezdechu sennego, zespół odstawienny, zespół wydłużonego QT, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiększenie masy ciała, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Aripiprazole Sandoz 15 mg
Aripiprazol Sandoz, klasyfikowany pod kodem ATC N05AX12, jest lekiem psycholeptycznym o unikalnym mechanizmie działania, łączącym częściową agonistyczność receptorów dopaminowych D₂ i serotoninowych 5HT₁ₐ z antagonizmem receptorów 5HT₂ₐ. Wykazuje silne powinowactwo do receptorów D₂, D₃, 5HT₁ₐ i 5HT₂ₐ, a także umiarkowane do receptorów D₄, 5HT₂c, 5HT₇, alfa-1 adrenergicznych oraz H₁ histaminowych, co przekłada się na jego szerokie spektrum działania klinicznego. Badania PET potwierdziły zdolność aripiprazolu do wiązania się z receptorami dopaminowymi w OUN. Lek jest skuteczny w leczeniu schizofrenii, wykazując przewagę nad placebo w redukcji objawów psychotycznych oraz porównywalną skuteczność do haloperydolu w długoterminowej terapii, przy jednoczesnym lepszym profilu tolerancji i wyższym odsetku pacjentów kontynuujących leczenie. W badaniach klinicznych aripiprazol wykazał neutralny wpływ na masę ciała (przyrost ≥7% masy ciała u 13% pacjentów vs 33% w grupie olanzapiny) oraz brak istotnych zmian w profilu lipidowym i minimalny wpływ na stężenie prolaktyny (hiperprolaktynemia u 0,3% vs 0,2% placebo).
cholesterol HDL, epizod maniakalny, epizod mieszany, haloperydol, hiperprolaktynemia, hipoprolaktynemia, jądro ogoniaste, leczenie schizofrenii, olanzapina, pozytonowa tomografia emisyjna, profil lipidowy, przewlekła schizofrenia, raklopryd, rapid cycling, receptor dopaminowy D2, receptor dopaminowy D4, receptor muskarynowy, receptor serotoninowy 5HT2a, schizofrenia, skala MADRS, skala PANSS, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ketipinor 200 mg
Ketipinor to lek zawierający kwetiapinę w formie fumaranu, dostępny w tabletkach powlekanych o dawkach 25 mg, 100 mg, 200 mg oraz 300 mg, co pozwala na precyzyjne dostosowanie terapii do potrzeb pacjenta. Wskazania do stosowania obejmują schizofrenię oraz chorobę afektywną dwubiegunową, w tym leczenie epizodów maniakalnych o umiarkowanym i ciężkim nasileniu, epizodów ciężkiej depresji oraz profilaktykę nawrotów u pacjentów z wcześniejszą pozytywną odpowiedzią na kwetiapinę. Tabletki różnią się wyglądem i zawartością laktozy (od 19,7 mg do 59 mg laktozy jednowodnej w dawkach 100-300 mg), co jest istotne przy doborze terapii u pacjentów z nietolerancją laktozy.
anhedonia, choroba afektywna dwubiegunowa, epizod ciężkiej depresji, epizod maniakalny, fumaran, kwetiapina, leczenie podtrzymujące, nietolerancja laktozy, objawy depresyjne, objawy manii, obniżony nastrój, pobudzenie psychoruchowe, profilaktyka nawrotów, przyspieszenie toku myślenia, schizofrenia, tabletka powlekana, zaburzenia snu, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie psychiczne, zaburzenie psychotyczne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – ApoTiapina 100 mg
ApoTiapina, zawierająca kwetiapinę w postaci fumaranu, jest lekiem przeciwpsychotycznym dostępnym w dawkach 25 mg, 100 mg oraz 200 mg w formie tabletek powlekanych. Wskazania obejmują schizofrenię oraz chorobę afektywną dwubiegunową. W terapii schizofrenii ApoTiapina jest lekiem pierwszego rzutu, stosowanym zarówno w ostrych epizodach psychotycznych, jak i w leczeniu podtrzymującym. W chorobie afektywnej dwubiegunowej lek wykazuje skuteczność w leczeniu epizodów maniakalnych o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego, epizodów depresyjnych oraz w profilaktyce nawrotów obu tych faz, co czyni go istotnym elementem długoterminowego zarządzania chorobą.
całkowity niedobór laktazy, choroba afektywna dwubiegunowa, depresja dwubiegunowa, duży epizod depresyjny, epizod depresyjny, epizod maniakalny, fumaran kwetiapiny, laktoza jednowodna, leczenie podtrzymujące, leczenie skojarzone, lek normotymiczny, lek przeciwpsychotyczny, linia podziału, nietolerancja galaktozy, odpowiedź kliniczna, ostry epizod psychotyczny, profilaktyka nawrotu, reakcja alergiczna, remisja, schizofrenia, stabilna postać choroby, terapia epizodu maniakalnego, zapobieganie nawrotom, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółcień pomarańczowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Asduter 10 mg
Arypiprazol w dawce 10 mg (Asduter) wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, z najczęstszymi objawami takimi jak akatyzja i nudności, występującymi u ponad 3% pacjentów. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów, z częstością od bardzo częstych (≥ 1/10) do bardzo rzadkich (< 1/10 000) oraz nieznanych. Wśród istotnych działań wymienia się zaburzenia pozapiramidowe (często), senność, zmęczenie, lęk, bezsenność, a także zaburzenia metaboliczne, w tym cukrzycę (często). W badaniach klinicznych u pacjentów ze schizofrenią i zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym częstość występowania objawów pozapiramidowych (EPS) wahała się od 14,8% do 26,6%, z niższą częstością w porównaniu do haloperydolu. Dystonia, choć rzadka, może wystąpić szczególnie u młodszych pacjentów i mężczyzn, manifestując się skurczami mięśni szyi, trudnościami w przełykaniu i oddychaniu. W populacji młodzieży (13-17 lat) częstość występowania senności i zaburzeń pozapiramidowych była bardzo wysoka (≥ 1/10), a także obserwowano zwiększone ryzyko niedociśnienia ortostatycznego i suchości w jamie ustnej.
akatyzja, anoreksja, arypiprazol, cukrzycowa kwasica ketonowa, cukrzycowa śpiączka hiperosmolarna, dyskineza, dystonia, epizod maniakalny, fosfokinaza kreatynowa, hiperseksualność, hiponatremia, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niepokój ruchowy, nudność, obrzęk naczynioruchowy, parkinsonizm, patologiczne uzależnienie od hazardu, prolaktyna, reakcja anafilaktyczna, reakcja uczuleniowa, schizofrenia, sedacja, trombocytopenia, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie kontroli impulsów, zaburzenie pozapiramidowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Quetiapine Fair-Med 100 mg
Kwetiapina wymaga indywidualnego dostosowania dawkowania w zależności od wskazania terapeutycznego. W leczeniu schizofrenii stosuje się schemat podwójnych dawek dobowych, rozpoczynając od 50 mg (dzień 1) i stopniowo zwiększając do 300 mg na dobę do dnia 4, z typowym zakresem skutecznej dawki 300-450 mg/dobę (możliwy zakres 150-750 mg/dobę). W epizodach maniakalnych choroby afektywnej dwubiegunowej dawka początkowa wynosi 100 mg (dzień 1), zwiększana do 400 mg (dzień 4) i do maksymalnie 800 mg/dobę do dnia 6, z typowym zakresem 400-800 mg/dobę. W leczeniu epizodów depresyjnych kwetiapinę podaje się raz dziennie wieczorem, rozpoczynając od 50 mg i zwiększając do 300 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 600 mg w wybranych przypadkach. W profilaktyce nawrotów choroby afektywnej dwubiegunowej dawka podtrzymująca wynosi 300-800 mg/dobę w dwóch dawkach podzielonych.
choroba afektywna dwubiegunowa, dawka podtrzymująca, epizod depresyjny, epizod maniakalny, klirens osoczowy, kwetiapina, leczenie profilaktyczne, odpowiedź kliniczna, pacjent geriatryczny, pacjent pediatryczny, schizofrenia, tabletka powlekana, wskazanie terapeutyczne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie psychiczne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Quetiapin NeuroPharma 200 mg
Kwetiapina, atypowy lek przeciwpsychotyczny (kod ATC: N05AH04), wykazuje selektywne antagonizowanie receptorów serotoninergicznych 5HT2 oraz dopaminergicznych D1 i D2, z przewagą blokady 5HT2, co przekłada się na skuteczność przeciwpsychotyczną i niższe ryzyko pozapiramidowych działań niepożądanych. Aktywny metabolit norkwetiapina dodatkowo hamuje transporter norepinefryny (NET) i działa częściowo agonistycznie na receptory 5HT1A, co może wspierać efekt przeciwdepresyjny. W badaniach klinicznych kwetiapina w dawkach od 75 do 800 mg/dobę wykazała skuteczność w leczeniu schizofrenii, epizodów maniakalnych (średnia dawka około 600 mg/dobę) oraz epizodów depresji w chorobie dwubiegunowej (300-600 mg/dobę). W terapii skojarzonej z solami litu lub walproinianem kwetiapina była dobrze tolerowana, choć obserwowano zwiększoną częstość objawów pozapiramidowych (do 16,8%) i przyrost masy ciała (≥7% u 8,0% pacjentów). Okres półtrwania wynosi około 7 godzin, jednak wiązanie z receptorami utrzymuje się do 12 godzin, co uzasadnia podawanie leku dwa razy na dobę.
akatyzja, atypowy lek przeciwpsychotyczny, choroba dwubiegunowa, duża depresja, dyskinezja, dystonia, działania pozapiramidowe, działanie agonistyczne, działanie antycholinergiczne, działanie kataleptyczne, działanie kataraktogenne, działanie przeciwpsychotyczne, epizod depresyjny, epizod maniakalny, lek stabilizujący nastrój, niepokój ruchowy, norkwetiapina, objawy pozapiramidowe, pozytonowa tomografia emisyjna, receptor adrenergiczny, receptor dopaminergiczny, receptor histaminergiczny, receptor muskarynowy, receptor serotoninergiczny 5HT2, schizofrenia, skala MADRS, skala PANSS, skala YMRS, sztywność mięśniowa, transporter norepinefryny, zaburzenie schizoafektywne, zmętnienie soczewki - Leksykon substancji czynnych
Perazyna – Wskazania do stosowania
Perazyna, będąca substancją czynną z grupy leków przeciwpsychotycznych, znajduje szerokie zastosowanie w leczeniu schizofrenii zarówno w fazie ostrej, jak i przewlekłej, a także w ostrych zaburzeniach psychotycznych, w tym katatonicznych. Dostępna jest w formie tabletek o dawkach 25 mg, 50 mg, 100 mg oraz 200 mg (ekwiwalent perazyny dimaleinianu odpowiednio 42,1 mg, 84,2 mg, 168,4 mg i 336,8 mg), co pozwala na precyzyjne dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta. Preparaty takie jak PERAZIN i Pernazinum wykazują skuteczność w redukcji objawów pozytywnych (urojenia, omamy), negatywnych (wycofanie społeczne, spłaszczenie afektu), a także w łagodzeniu stanów pobudzenia psychoruchowego, lęków, stanów maniakalnych oraz katatonii.
działanie przeciwlękowe, działanie przeciwmaniakalne, działanie sedatywne, epizod maniakalny, katatonia, lek przeciwpsychotyczny, objaw katatoniczny, objaw negatywny, objaw pozytywny, omam, ostra schizofrenia, ostre zaburzenie psychotyczne, perazyna dimaleinianu, pobudzenie psychoruchowe, przewlekła schizofrenia, remisja, schizofrenia, spłaszczenie afektu, stan maniakalny, terapia podtrzymująca, urojenie, utrata poczucia osobowości, wycofanie społeczne, zaburzenie psychotyczne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ketilept 25 mg 25 mg
Kwetiapina, atypowy lek przeciwpsychotyczny z grupy pochodnych diazepiny, wykazuje antagonistyczne działanie głównie na receptory serotoninowe 5HT2 oraz dopaminowe D1 i D2, z przewagą powinowactwa do 5HT2, co tłumaczy jej skuteczność przeciwpsychotyczną przy niskim ryzyku objawów pozapiramidowych. Aktywny metabolit norkwetiapina dodatkowo hamuje transporter noradrenaliny (NET) i działa częściowo agonistycznie na receptory 5HT1A, co może przyczyniać się do efektów przeciwdepresyjnych. W badaniach klinicznych kwetiapina w dawkach od 75 do 800 mg/dobę wykazała skuteczność w leczeniu schizofrenii, epizodów maniakalnych oraz depresji w przebiegu choroby dwubiegunowej typu I i II, zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej z litem lub walproinianem. W badaniach pediatrycznych (wiek 10-17 lat) stosowano dawki 400-800 mg/dobę, uzyskując istotną poprawę w manii i schizofrenii, choć w depresji dwubiegunowej skuteczność nie została potwierdzona. Okres półtrwania kwetiapiny wynosi około 7 godzin, jednak receptorowe zajęcie utrzymuje się do 12 godzin, co uzasadnia podawanie leku dwa razy na dobę.
ADHD, agonista dopaminy, akatyzja, atypowy lek przeciwpsychotyczny, blokada receptorów dopaminowych, czynnik transportujący noradrenalinę, depresja w chorobie dwubiegunowej, dyskinezja, dystonia, działania niepożądane mózgowo-naczyniowe, działanie antycholinergiczne, działanie kataraktogenne, efekt kataleptyczny, epizod maniakalny, granulocyt obojętnochłonny, hormony tarczycy, kwetiapina, lek antycholinergiczny, lek przeciwpsychotyczny, nadaktywność psychoruchowa, norkwetiapina, objawy pozapiramidowe, receptor alfa-1-adrenergiczny, receptor alfa-2 adrenergiczny, receptor benzodiazepinowy, receptor dopaminergiczny D2, receptor dopaminowy, receptor histaminergiczny, receptor muskarynowy, receptor serotoninowy, receptor serotoninowy 5HT1a, schizofrenia, skala MADRS, skala PANSS, skala YMRS, stabilizator nastroju, stężenie prolaktyny, sztywność mięśni, tendencje samobójcze, tomografia pozytonowa, TSH, walproinian sodu, wolna T4, zaburzenie dwubiegunowe, zaburzenie schizoafektywne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Risperidone Grindeks 6 mg
Risperidone Grindeks, zawierający substancję czynną rysperydon, jest dostępny w formie tabletek powlekanych o dawkach 0,5 mg, 1 mg, 2 mg, 3 mg, 4 mg i 6 mg, z możliwością precyzyjnego dostosowania terapii dzięki obecności linii podziału w tabletkach 2 mg, 4 mg i 6 mg. Lek jest wskazany przede wszystkim w leczeniu schizofrenii, gdzie skutecznie kontroluje objawy pozytywne i negatywne, zarówno w fazie ostrej, jak i w terapii podtrzymującej. Ponadto, stosuje się go w epizodach maniakalnych o umiarkowanym do ciężkiego nasileniu w przebiegu zaburzeń afektywnych dwubiegunowych, a także w krótkotrwałym leczeniu uporczywej agresji u pacjentów z otępieniem w chorobie Alzheimera oraz u dzieci i młodzieży z zaburzeniami zachowania, spełniających określone kryteria wiekowe i intelektualne. W tych ostatnich wskazaniach terapia powinna być elementem kompleksowego programu terapeutycznego, a podawanie leku wymaga ścisłego nadzoru specjalistów z dziedziny neurologii i psychiatrii dziecięcej.
epizod maniakalny, neurologia dziecięca, nietolerancja laktozy, objawy negatywne schizofrenii, objawy pozytywne schizofrenii, obniżona sprawność intelektualna, ośrodkowy układ nerwowy, ostra faza schizofrenii, otępienie alzheimerowskie, psychiatria dziecięca i młodzieżowa, reakcja alergiczna, rysperydon, samookaleczenie, schizofrenia, tabletka powlekana, terapia podtrzymująca, uporczywa agresja, upośledzenie umysłowe, zaburzenia zachowania, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zachowanie destrukcyjne