izoforma CYP2E1

Izoforma CYP2E1 (cytochrom P450 2E1) jest jednym z enzymów należących do rodziny cytochromu P450, odgrywających kluczową rolę w metabolizmie leków i ksenobiotyków w organizmie. CYP2E1 występuje głównie w wątrobie, ale można go również znaleźć w płucach, mózgu i innych tkankach.

CYP2E1 uczestniczy w metabolizmie wielu związków o małej masie cząsteczkowej, w tym etanolu, acetonu, benzenu oraz niektórych leków, takich jak paracetamol i izoniazyd. Enzym ten ma szczególne znaczenie w toksykologii, ponieważ często przekształca substancje w reaktywne metabolity, które mogą powodować uszkodzenia komórek wątroby.

Aktywność CYP2E1 jest indukowalna – może zostać zwiększona przez przewlekłe spożywanie alkoholu, głodzenie, cukrzycę oraz ekspozycję na niektóre rozpuszczalniki organiczne. Zwiększona aktywność tego enzymu wiąże się z podwyższonym ryzykiem hepatotoksyczności przy stosowaniu niektórych leków, szczególnie paracetamolu w dawkach terapeutycznych u osób nadużywających alkoholu.

Polimorfizmy genetyczne w genie kodującym CYP2E1 mogą wpływać na metabolizm leków i indywidualną podatność na toksyczne działanie niektórych substancji. Warianty tego enzymu są również badane w kontekście ich potencjalnego związku z rozwojem chorób wątroby, nowotworów i innych schorzeń związanych z ekspozycją na ksenobiotyki.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Interakcje leku – Grofibrat S 215 mg

Fenofibrat, substancja czynna preparatu Grofibrat S, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Najważniejszą z nich jest nasilenie działania doustnych leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryny, acenokumarolu), co zwiększa ryzyko krwawień i wymaga zmniejszenia dawki tych leków o około 1/3 oraz ścisłego monitorowania wskaźnika INR. Równoczesne stosowanie fenofibratu z cyklosporyną może prowadzić do odwracalnej niewydolności nerek, dlatego konieczne jest regularne monitorowanie funkcji nerek i przerwanie terapii fenofibratem w przypadku istotnych zaburzeń. Ponadto, kojarzenie fenofibratu z inhibitorami reduktazy HMG-CoA (statynami) lub innymi fibratami znacząco zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy, co wymaga uważnej obserwacji objawów toksyczności mięśniowej oraz kontroli aktywności kinazy kreatynowej.
acenokumarol, cholesterol HDL, choroba wątroby, cyklosporyna, CYP2C9, cytochrom P-450, doustny lek przeciwzakrzepowy, dysfagia, enzym wątrobowy, fenofibrat, fibrat, funkcja nerek, glitazon, hepatotoksyczność, indeks terapeutyczny, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoforma CYP1A2, izoforma CYP2D6, izoforma CYP2E1, izoforma CYP3A4, kinaza kreatynowa, kwas fenofibrynowy, lek hepatotoksyczny, metabolizm lipidów, mikrosomy wątroby, miopatia, nefrotoksyczność, niewydolność nerek, powikłanie krwotoczne, rabdomioliza, ryzyko krwawienia, statyna, tiazolidynedion, toksyczność mięśniowa, uszkodzenie wątroby, warfaryna, wskaźnik INR, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon substancji czynnych
Etanol – Właściwości farmakokinetyczne

Etanol wykazuje różnorodne właściwości farmakokinetyczne zależne od drogi podania: dożylne zapewnia 100% biodostępność z natychmiastowym wchłanianiem, doustne – szybkie i prawie całkowite wchłanianie (80-100%) głównie z dwunastnicy, natomiast miejscowe stosowanie na skórę skutkuje minimalnym wchłanianiem ogólnoustrojowym. Po absorpcji etanol dystrybuuje się szeroko w organizmie (objętość dystrybucji 0,5-0,7 l/kg), przenikając do wszystkich tkanek, w tym do OUN. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie (90-95%) przez ADH i ALDH, a także przez MEOS (CYP2E1), z kinetyką zerowego rzędu i szybkością eliminacji około 100-150 mg/kg/godz. Okres półtrwania wynosi 1-2 godziny, zależnie od dawki i funkcji wątroby. Wydalanie odbywa się głównie metabolicznie, z niewielkim udziałem nerek (2-5%), płuc (5-10%) i skóry.
biodostępność, cytochrom P450, dehydrogenaza aldehydowa, dehydrogenaza alkoholowa, etanol, interakcje metaboliczne, izoforma CYP2E1, kinetyka zerowego rzędu, klirens metaboliczny, marskość wątroby, metabolizm etanolu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, podanie doustne, podanie dożylne, podanie miejscowe, środek dezynfekujący, substancja czynna, substancja pomocnicza, wchłanianie etanolu, wchłanianie przezskórne, wiązanie z białkami, właściwości farmakokinetyczne, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Paracetamol Hasco 125 mg

Paracetamol Hasco w formie czopków wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które należy uwzględnić podczas terapii. Szczególnie istotne są interakcje z lekami indukującymi enzymy wątrobowe, takimi jak fenobarbital, fenytoina, karbamazepina oraz ryfampicyna, które zwiększają metabolizm paracetamolu i produkcję hepatotoksycznego metabolitu NAPQI, co może prowadzić do uszkodzenia hepatocytów. Długotrwałe stosowanie paracetamolu może nasilać działanie antagonistów witaminy K (np. warfaryny), zwiększając ryzyko krwawień, co wymaga monitorowania INR. Ponadto, paracetamol podwyższa stężenia kwasu acetylosalicylowego i chloramfenikolu w osoczu, potencjalnie nasilając ich działania niepożądane. Współstosowanie z NLPZ zwiększa ryzyko nefrotoksyczności, szczególnie u pacjentów z chorobami nerek.
antagonista witaminy K, antykoagulant, chloramfenikol, cytochrom P450, działanie przeciwzakrzepowe, efekt nefrotoksyczny, fenobarbital, fenytoina, funkcja nerek, funkcja wątroby, glutation, hepatotoksyczność, induktor enzymu wątrobowego, izoforma CYP2E1, karbamazepina, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, martwica wątroby, N-acetylo-p-benzochinoniminę, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność wątroby, parametr krzepnięcia, pochodna kumaryny, ryfampicyna, warfaryna
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fenirex 500 mg + 25 mg + 200 mg

Fenirex to preparat doustny zawierający paracetamol (500 mg), feniraminę maleinian (25 mg) oraz kwas askorbinowy (200 mg). Paracetamol charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie w osoczu w ciągu 30 minut do 2 godzin. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie poprzez sprzęganie z kwasem glukuronowym (dominujący szlak) oraz siarkowym, a także w mniejszym stopniu przez cytochrom P-450 (CYP2E1), co prowadzi do powstania toksycznego metabolitu N-acetylo-p-benzochinoiminy, szybko detoksykowanego przez glutation. Paracetamol jest wydalany głównie przez nerki, z okresem półtrwania około 2 godzin, który może się wydłużać w niewydolności nerek, wątroby, przedawkowaniu lub u noworodków. Feniramina maleinian wykazuje dobre wchłanianie i wysokie powinowactwo do tkanek, z okresem półtrwania 1-1,5 godziny, a eliminacja odbywa się głównie przez nerki. Kwas askorbowy dobrze się wchłania, szeroko dystrybuuje do tkanek i jest metabolizowany do kwasu dehydroaskorbinowego oraz nieaktywnych metabolitów askorbinianu-2-siarczanu i kwasu szczawiowego, które są wydalane przez nerki.
askorbinian-2-siarczan, białko osocza, CYP2E1, cytochrom P-450, droga eliminacji, dystrybucja w organizmie, feniramina, Fenirex, izoforma CYP2E1, kwas askorbowy, kwas dehydroaskorbinowy, kwas merkaptopurowy, kwas szczawiowy, N-acetylo-p-benzochinoimina, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania, paracetamol, parametr farmakokinetyczny, sprzęganie z kwasem glukuronowym, sprzęganie z kwasem siarkowym, sprzężenie z cysteiną, stężenie maksymalne, szlak metaboliczny, wchłanianie z przewodu pokarmowego, wiązanie z białkami osocza, witamina C, zredukowany glutation

izoforma CYP2E1

Powiązane wpisy

Interakcje leku – Grofibrat S 215 mg

Etanol – Właściwości farmakokinetyczne

Interakcje leku – Paracetamol Hasco 125 mg

Właściwości farmakokinetyczne – Fenirex 500 mg + 25 mg + 200 mg