lek przeciwbólowy

Lek przeciwbólowy (analgetyk) to substancja, która zmniejsza lub eliminuje odczuwanie bólu, działając na ośrodkowy lub obwodowy układ nerwowy. Leki te stanowią jedną z najczęściej stosowanych grup preparatów farmaceutycznych w praktyce klinicznej.

Analgetyki dzielą się na dwie główne grupy: nieopioidowe (np. paracetamol, niesteroidowe leki przeciwzapalne jak ibuprofen, diklofenak, naproksen) oraz opioidowe (np. morfina, oksykodon, fentanyl). Pierwsza grupa jest stosowana w bólu o nasileniu łagodnym do umiarkowanego, natomiast opioidy zarezerwowane są głównie dla bólu umiarkowanego do silnego.

Mechanizmy działania leków przeciwbólowych są zróżnicowane. NLPZ blokują syntezę prostaglandyn poprzez hamowanie enzymów COX-1 i COX-2. Paracetamol działa głównie ośrodkowo na COX-3. Opioidy natomiast wiążą się z receptorami opioidowymi w OUN i obwodowo, blokując transmisję bodźców bólowych.

Wybór odpowiedniego leku przeciwbólowego powinien uwzględniać charakter i nasilenie bólu, choroby współistniejące pacjenta oraz potencjalne działania niepożądane. W terapii bólu przewlekłego stosuje się często leczenie multimodalne, łączące różne grupy analgetyków oraz koanalgetyki (leki przeciwdepresyjne, przeciwpadaczkowe).

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl