Dawkowanie leku Esotkaleno

Dawkowanie produktu leczniczego Esotkaleno (prednizon) wymaga dostosowania do rodzaju i nasilenia choroby oraz indywidualnej reakcji pacjenta na leczenie. Strategia leczenia obejmuje zwykle stosowanie większych dawek początkowych, które następnie są redukowane do najmniejszej skutecznej dawki podtrzymującej, zazwyczaj w zakresie 5-15 mg prednizonu na dobę. W stanach ostrych i ciężkich dawki początkowe są znacznie wyższe niż w schorzeniach przewlekłych.¹

W przypadku chorób przewlekłych często konieczne jest długotrwałe leczenie małymi dawkami podtrzymującymi.²

Dawkowanie u dorosłych

Podział dawkowania u dorosłych pacjentów opiera się na aktualnych wytycznych medycznych i uwzględnia różne rodzaje dawek:³

Standardowo całą dawkę dobową należy przyjmować wcześnie rano, między godziną 6:00 a 8:00 (terapia okołodobowa). W zależności od choroby, duże dawki dobowe można również rozdzielić na 2-4 dawki pojedyncze, a średnie dawki dobowe na 2-3 dawki.⁴

Dawkowanie w szczególnych sytuacjach klinicznych

Leczenie substytucyjne (po zakończeniu wzrostu): zaleca się dawkę 5-7,5 mg prednizonu na dobę, podzieloną na dwie pojedyncze dawki (rano i w południe, a w przypadku zespołu nadnerczowo-płciowego rano i wieczorem). Dawka wieczorna w zespole nadnerczowo-płciowym ma na celu zmniejszenie nocnego wzrostu ACTH, przeciwdziałając przerostowi kory nadnerczy. W razie potrzeby zaleca się dodatkowe podanie mineralokortykoidu (fludrokortyzonu).⁵

W przypadku dużego obciążenia fizycznego (np. uraz, operacja), współistniejących infekcji może być konieczne zwiększenie dawki 2-3-krotnie, a w przypadku skrajnego obciążenia (np. poród) nawet 10-krotnie.⁶

Stany stresowe po długotrwałym leczeniu glikokortykosteroidami: zaleca się dawkę do 50 mg prednizonu na dobę, podawaną tak szybko, jak to możliwe, z następczym zmniejszaniem dawki w ciągu kilku dni.⁷

Dawkowanie u dzieci

Dawkowanie u dzieci opiera się na masie ciała i zależy od nasilenia choroby:⁸

U dzieci w okresie wzrostu leczenie należy prowadzić naprzemiennie lub, jeśli to możliwe, z przerwami. W szczególnych przypadkach (np. zespół Westa) można odstąpić od tego zalecenia.⁹

Redukcja dawki

Po uzyskaniu pożądanego efektu klinicznego należy rozpocząć zmniejszanie dawki, zależne od choroby podstawowej. Jeśli dawka dobowa jest podzielona na kilka pojedynczych dawek, najpierw zmniejsza się dawkę wieczorną, a następnie ewentualną dawkę południową.¹⁰

Początkowo dawkę zmniejsza się w większych krokach, a następnie w mniejszych od około 30 mg/dobę. Decyzja o stopniowym przerywaniu leczenia lub konieczności podania dawki podtrzymującej zależy od sytuacji klinicznej.¹¹

Zalecany schemat redukcji dawki, przy jednoczesnym monitorowaniu aktywności choroby:¹²

• Powyżej 30 mg/dobę – zmniejszenie o 10 mg co 2-5 dni¹³
• Od 30 do 15 mg/dobę – zmniejszenie o 5 mg co tydzień¹⁴
• Od 15 do 10 mg/dobę – zmniejszenie o 2,5 mg co 1-2 tygodnie¹⁵
• Od 10 do 6 mg/dobę – zmniejszenie o 1 mg co 2-4 tygodnie¹⁶
• Poniżej 6 mg/dobę – zmniejszenie o 0,5 mg co 4-8 tygodni¹⁷

Duże i największe dawki, podawane tylko przez kilka dni, można odstawić bez stopniowej redukcji, w zależności od choroby podstawowej i odpowiedzi klinicznej.¹⁸

Schemat dawkowania w onkologii (SD: e)

W ramach chemioterapii skojarzonej we wskazaniach onkologicznych, dawkowanie prednizonu powinno być zgodne z aktualnymi protokołami. Prednizon podawany jest zwykle w pojedynczej dawce bez zmniejszania dawki pod koniec leczenia.¹⁹

Przykłady dawkowania w wybranych protokołach chemioterapii:²⁰

• Chłoniak nieziarniczy:
  • Schemat CHOP: prednizon 100 mg/m², dzień 1-5
  • Schemat COP: prednizon 100 mg/m², dzień 1-5²¹
• Przewlekła białaczka limfocytowa: „Schemat Knospe”, prednizon 75/50/25 mg, dzień 1-3²²
• Choroba Hodgkina: schemat COPP-ABVD, prednizon 40 mg/m², dzień 1-14²³
• Szpiczak mnogi: „schemat Alexanian”, prednizon 2 mg/kg masy ciała, dzień 1-4²⁴

Sposób podawania

Tabletki Esotkaleno należy przyjmować w trakcie lub po posiłku, najlepiej po śniadaniu, bez rozgryzania, popijając odpowiednią ilością płynu.²⁵

Podczas farmakoterapii produktem Esotkaleno należy rozważyć możliwość zastosowania alternatywnej terapii. W zależności od choroby podstawowej, po uzyskaniu dobrych wyników terapeutycznych, dawkę należy zmniejszyć do dawki podtrzymującej lub przerwać leczenie, monitorując w razie potrzeby mechanizm sprzężenia zwrotnego nadnerczy.²⁶

Dawkowanie w stanach szczególnych

W niedoczynności tarczycy lub marskości wątroby mniejsze dawki mogą być wystarczające lub konieczne może być zmniejszenie standardowej dawki.²⁷