Właściwości farmakokinetyczne prednizolonu

Prednizolon po podaniu doustnym charakteryzuje się szybką i niemal całkowitą absorpcją z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie leku w surowicy obserwuje się w ciągu 1-2 godzin od momentu przyjęcia. W osoczu prednizolon wiąże się odwracalnie z białkami transportowymi – transkortyną oraz albuminami.¹

Metabolizm prednizolonu

Głównym miejscem metabolizmu prednizolonu jest wątroba, gdzie zachodzą dwa podstawowe procesy biotransformacji:

• Glukuronidacja – obejmująca około 70% przemian metabolicznych
• Sulfatacja – odpowiadająca za około 30% metabolizmu

Dodatkowo, prednizolon częściowo ulega przekształceniu do metabolitów, takich jak 11β, 17β-dihydroksyandrosta-1,4-dien-3-on oraz 1,4-pregnadien-20-ol. Warto podkreślić, że powstałe metabolity nie wykazują aktywności hormonalnej. Eliminacja produktów przemian odbywa się głównie przez nerki, natomiast jedynie niewielka ilość prednizolonu jest wydalana w postaci niezmienionej z moczem.²

Czas półtrwania i aktywność biologiczna

Okres półtrwania prednizolonu w osoczu wynosi około 3 godzin w warunkach prawidłowej funkcji wątroby. U pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby obserwuje się istotne wydłużenie tego parametru. Co ważne z klinicznego punktu widzenia, czas biologicznej aktywności prednizolonu znacząco przekracza czas jego obecności w surowicy i wynosi od 18 do 36 godzin w zakresie dawek średnich.³

Biodostępność prednizolonu

Biodostępność bezwzględna

W randomizowanym podwójnie krzyżowym badaniu przeprowadzonym w 1993 roku na grupie 12 zdrowych mężczyzn oceniano biodostępność bezwzględną prednizolonu. Porównywano doustne podanie tabletki 20 mg produktu referencyjnego z dożylnym podaniem bursztynianu prednizolonu w postaci soli sodowej (25 mg, co odpowiada 18,7 mg prednizolonu). Tabletki przyjmowano rano po standardowym śniadaniu.⁴

*5 minut po iniekcji (wartości podawane jako wartości średnie i odchylenia standardowe)

Na podstawie porównania pól powierzchni pod krzywą (AUC) po podaniu doustnym i dożylnym, średnia biodostępność bezwzględna prednizolonu skorygowana względem dawki wynosi 106% z zakresem 86%-134%.⁵

Analiza statystyczna ANOVA dla logarytmicznej transformacji AUC wykazała estymator punktowy 104,73 z 90% przedziałem ufności 95,90-114,38. Współczynnik zmienności wewnątrzosobniczej dla prednizolonu wynosi dla AUC 13,08%.⁶

Biodostępność względna i biorównoważność

Porównanie tabletek 1 mg vs 5 mg

W 1990 roku przeprowadzono randomizowane, krzyżowe badanie na grupie 12 zdrowych mężczyzn, porównujące biodostępność pięciu tabletek produktu referencyjnego po 1 mg względem jednej tabletki 5 mg tego samego produktu. Tabletki przyjmowano rano ze standardowym śniadaniem.⁷

(wartości podawane jako wartości średnie i odchylenia standardowe)

Na podstawie porównania AUC, średnia biodostępność względna dla prednizolonu wynosi 85%.⁸

Analiza statystyczna wykazała następujące wyniki:

• Dla transformacji logarytmicznej AUC: estymator punktowy 86,97 z 90% przedziałem ufności 77,03-98,19
• Dla transformacji logarytmicznej Cmax: estymator punktowy 91,08 z 90% przedziałem ufności 81,09-102,29

Współczynnik zmienności wewnątrzosobniczej dla prednizolonu wynosił dla AUC 17,31%, a dla Cmax 15,70%.⁹

Porównanie tabletek 5 mg vs 20 mg

W 1992 roku przeprowadzono randomizowane podwójnie krzyżowe badanie na grupie 12 zdrowych mężczyzn, porównujące biodostępność jednej tabletki produktu referencyjnego 20 mg względem czterech tabletek po 5 mg tego samego produktu. Tabletki przyjmowano rano ze standardowym śniadaniem.¹⁰

(wartości podawane jako wartości średnie i odchylenia standardowe)

Na podstawie porównania AUC, średnia biodostępność względna dla prednizolonu wynosi 108%.¹¹

Analiza statystyczna wykazała następujące wyniki:

• Dla transformacji logarytmicznej AUC: estymator punktowy 107,65 z 90% przedziałem ufności 98,43-117,75
• Dla transformacji logarytmicznej Cmax: estymator punktowy 103,01 z 90% przedziałem ufności 95,40-111,21

Współczynnik zmienności wewnątrzosobniczej dla prednizolonu wynosił dla AUC 12,38%, a dla Cmax 11,88%.¹²

Porównanie tabletek 5 mg vs 10 mg

W 1999 roku przeprowadzono badanie biodostępności względnej/biorównoważności na grupie 16 ochotników, porównujące jedną tabletkę produktu referencyjnego 10 mg względem dwóch tabletek po 5 mg tego samego produktu.¹³

(wartości podawane jako wartość średnia i zakres rozpiętości)

Wyniki badania potwierdzają biorównoważność tabletki 10 mg z dwiema tabletkami po 5 mg.¹⁴