liść bobrka
Liść bobrka trójlistkowego (Menyanthes trifoliata) to surowiec zielarski o wielokierunkowym działaniu leczniczym. Roślina należy do rodziny bobrkowatych (Menyanthaceae) i występuje na torfowiskach oraz podmokłych terenach w strefie umiarkowanej półkuli północnej, w tym w Polsce.
Liście bobrka zawierają cenne związki biologicznie czynne, przede wszystkim glikozydy irydoidowe (m.in. loganinę i menyantynę), flawonoidy, garbniki oraz niewielkie ilości olejku eterycznego. Dzięki tym składnikom surowiec wykazuje działanie żółciopędne, żółciotwórcze, pobudzające wydzielanie soku żołądkowego oraz poprawiające trawienie.
W medycynie liść bobrka stosowany jest głównie w zaburzeniach trawiennych, braku łaknienia, niedostatecznym wydzielaniu soków trawiennych, a także w stanach zapalnych dróg żółciowych. Ma również właściwości przeciwzapalne, przeciwgorączkowe i tonizujące. Zazwyczaj podawany jest w formie naparu lub jako składnik mieszanek ziołowych.
Ze względu na intensywny, gorzki smak, liść bobrka znajduje zastosowanie również jako składnik nalewek i likierów ziołowych. W fitoterapii zaliczany jest do grupy tzw. amara pura – czystych środków goryczowych, które poprzez drażnienie kubków smakowych pobudzają wydzielanie śliny i soków trawiennych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Krople żołądkowe forte –
Produkt leczniczy Krople Żołądkowe Forte to płyn doustny o złożonym składzie roślinnym, zawierający w 100 g cztery nalewki roślinne w równych proporcjach po 25,0 g każda: nalewkę z korzenia kozłka (Valeriana officinalis L., radix) w stosunku 1:5 (etanol 70°), nalewkę z liścia mięty pieprzowej (Mentha x piperite L., folium) w stosunku 1:20 (etanol 90°), nalewkę z ziela dziurawca (Hypericum perforatum L., herba) w stosunku 1:4,47 (etanol 70°) oraz nalewkę gorzką (Amara tinctura) w stosunku 1:5, będącą kompozycją korzenia goryczki (Gentiana lutea L., radix), liścia bobrka (Menyanthes trifoliata L., folium) i naowocni pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L., pericarpium) (etanol 70°). Preparat charakteryzuje się wysoką zawartością etanolu w zakresie 65%-75% (V/V), co jest istotne z punktu widzenia farmaceutycznego i stabilności produktu.
etanol, korzeń goryczki, korzeń kozłka, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, nalewka gorzka, nalewka z korzenia kozłka, nalewka z liścia mięty pieprzowej, nalewka z ziela dziurawca, naowocnia pomarańczy gorzkiej, niezgodność farmaceutyczna, płyn doustny, przewód pokarmowy, substancja pomocnicza, ziele dziurawca - Leksykon leków
Skład i postać leku – Nalewka gorzka –
NALEWKA GORZKA (Amara tinctura) to doustny produkt leczniczy w postaci nalewki złożonej, zawierający 1 ml nalewki gorzkiej na każdy mililitr produktu (0,91 g). Nalewka sporządzona jest w proporcji 1:5 z korzenia goryczki (Gentiana lutea L., radix), liścia bobrka (Menyanthes trifoliata L., folium) oraz owocni pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L., ssp. aurantium, epicarpium et mesocarpium) w stosunku 60/60/50. Jako rozpuszczalnik zastosowano etanol 70% (V/V), a finalna zawartość etanolu w produkcie wynosi 63-70% (V/V), co ma istotne znaczenie kliniczne przy kwalifikacji pacjentów do terapii. Produkt dostępny jest w butelkach ze szkła barwnego z zakrętką polietylenową z kroplomierzem lub aluminiową, przechowywany w temperaturze do 25°C, z okresem ważności 2 lata od daty produkcji.
- Leksykon substancji czynnych
Korzenie goryczki – Wskazania do stosowania
Korzenie goryczki (Gentiana lutea L.) stanowią istotny składnik nalewki gorzkiej (Amara tinctura), wykorzystywanej w preparacie Krople żołądkowe Amara, gdzie stanowią 25 ml na 100 ml produktu. Nalewka sporządzana jest z DER 1:3,5 przy użyciu 70% etanolu (V/V). Substancje gorzkie, głównie glikozydy goryczowe, pobudzają receptory smakowe, co prowadzi do zwiększenia wydzielania soków trawiennych oraz poprawy perystaltyki przewodu pokarmowego. Wskazania do stosowania obejmują anoreksję pierwotną i wtórną, dyspepsję czynnościową, wzdęcia oraz zaburzenia trawienia manifestujące się uczuciem ciężkości po posiłkach. Preparat jest szczególnie zalecany u osób starszych, rekonwalescentów oraz pacjentów z przewlekłymi zaburzeniami trawienia o charakterze czynnościowym.
Amara tinctura, anoreksja, Citrus aurantium, dyspepsja, dyspepsja czynnościowa, działanie spazmolityczne, Gentiana lutea, glikozyd goryczowy, Hyperici intractum, korzeń goryczki, Krople żołądkowe Amara, liść bobrka, Menthae piperitae tinctura, Menyathes trifoliata, nalewka gorzka, nalewka z korzenia kozłka, nalewka z mięty pieprzowej, owocnia pomarańczy gorzkiej, perystaltyka przewodu pokarmowego, preparat gastryczny, receptor smakowy, sok trawienny, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, Valerianae tinctura, wyciąg z ziela dziurawca, zaburzenie łaknienia, zaburzenie trawienia - Leksykon substancji czynnych
Liście bobrka – Przedawkowanie
Liście bobrka (Menyathes trifoliata L.) są składnikiem nalewki gorzkiej w produkcie leczniczym Krople żołądkowe Amara, który zawiera również korzeń goryczki, owocnię pomarańczy gorzkiej, korzeń waleriany oraz ziele dziurawca. W literaturze medycznej brak jest szczegółowych danych dotyczących specyficznych objawów przedawkowania liści bobrka. Jednakże, przedawkowanie preparatu może wywołać objawy związane z innymi składnikami, takimi jak korzeń waleriany (uczucie zmęczenia, ból brzucha, drżenie rąk, nudności, rozszerzenie źrenic przy dawce 20 g korzenia, odpowiadającej około 400 g produktu) oraz ziele dziurawca (drgawki, dezorientacja, fotosensytyzacja przy dawce 4,5 g suchego wyciągu dziennie przez 2 tygodnie lub 15 g jednorazowo). Produkt zawiera 65-72% (V/V) etanolu, co może nasilać objawy przedawkowania i intoksykacji alkoholowej.
astenia, biegunka, ból brzucha skurczowy, dezorientacja, diagnostyka różnicowa, drgawki, drżenie kończyn, etanol, fotosensytyzacja, Hypericum perforatum, intoksykacja alkoholowa, korzeń goryczki, korzeń waleriany, liść bobrka, Menyathes trifoliata, mydriaza, nalewka gorzka, nudności, owocnia pomarańczy gorzkiej, promieniowanie ultrafioletowe, ucisk w klatce piersiowej, zawroty głowy, ziele dziurawca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Nalewka gorzka –
Nalewka Gorzka (Amara tinctura) to preparat roślinny zawierający ekstrakty z korzenia goryczki (Gentiana lutea L., radix), liścia bobrka (Menyanthes trifoliata L., folium) oraz owocni pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L., ssp. aurantium, epicarpium et mesocarpium) w proporcjach 60/60/50, sporządzony jako nalewka 1:5 z 70% etanolem, co skutkuje końcową zawartością etanolu na poziomie 63-70% (V/V). Preparat występuje w formie płynu doustnego i opiera swoją wartość terapeutyczną na tradycyjnym, wielowiekowym zastosowaniu gorzkich surowców roślinnych, które są znane ze swojego wpływu na układ pokarmowy, choć brak jest dedykowanych badań farmakodynamicznych potwierdzających mechanizmy działania na poziomie molekularnym, komórkowym czy narządowym. Brak specyficznych badań farmakodynamicznych stanowi istotne ograniczenie dla lekarzy rozważających zastosowanie Nalewki Gorzkiej w praktyce klinicznej. Wskazuje to na konieczność opierania się na tradycyjnych wskazaniach i doświadczeniu klinicznym, z jednoczesnym uwzględnieniem wysokiej zawartości etanolu (63-70% V/V), która może wpływać na farmakokinetykę i farmakodynamikę preparatu oraz stanowić przeciwwskazanie u pacjentów z przeciwwskazaniami do spożycia alkoholu. Zaleca się ostrożność w stosowaniu u osób z chorobami wątroby, alkoholizmem, a także u dzieci i kobiet w ciąży.
- Leksykon substancji czynnych
Owocnia pomarańczy gorzkiej – Przedawkowanie
Owocnia pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L. ssp. aurantium) jest składnikiem nalewki gorzkiej (Amara tinctura), stanowiącej 25% preparatów leczniczych Krople Żołądkowe oraz Krople żołądkowe Amara. Dotychczas nie zgłoszono przypadków przedawkowania samej owocni pomarańczy gorzkiej, a jej toksyczność w dawkach zawartych w tych produktach jest niska. Jednak preparaty te zawierają wysoką zawartość etanolu (67-72% V/V w Kroplach Żołądkowych oraz 65-72% V/V w Kroplach żołądkowych Amara), co przy przedawkowaniu może prowadzić do zaburzeń neurologicznych, zaburzeń świadomości, problemów z koordynacją ruchową oraz zmian ciśnienia tętniczego. Ponadto, obecność innych składników aktywnych, takich jak korzeń waleriany (Valeriana officinalis) i ziele dziurawca (Hypericum perforatum), może wywołać specyficzne objawy toksyczne.
biegunka, ból brzucha skurczowy, ciśnienie tętnicze, Citrus aurantium, dezorientacja, drgawki, drżenie rąk, działanie fotouczulające, Gentiana lutea, Hypericum perforatum, koordynacja ruchowa, korzeń goryczki, korzeń waleriany, krople żołądkowe, leczenie objawowe, liść bobrka, Menyanthes trifoliata, nadwrażliwość na promieniowanie, nalewka gorzka, nudności, objawy toksyczne, owocnia pomarańczy gorzkiej, rozszerzenie źrenic, ucisk w klatce piersiowej, Valeriana officinalis, zaburzenia, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia świadomości, zawartość etanolu, zawroty głowy, ziele dziurawca - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Krople żołądkowe forte –
Krople żołądkowe forte to preparat ziołowy zawierający nalewki z korzenia kozłka (Valeriana officinalis), liścia mięty pieprzowej, ziela dziurawca (Hypericum perforatum) oraz nalewkę gorzką z korzenia goryczki, liścia bobrka i naowocni pomarańczy gorzkiej, z istotną zawartością etanolu na poziomie 65%-75% (V/V). Składniki te wykazują działanie sedatywne i depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy, co prowadzi do obniżenia zdolności psychomotorycznych, takich jak wydłużenie czasu reakcji, zaburzenia koncentracji i koordynacji wzrokowo-ruchowej. Charakterystyka produktu jednoznacznie wskazuje na przeciwwskazanie do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn podczas terapii, co wynika zarówno z farmakologicznego działania składników roślinnych, jak i wysokiej zawartości etanolu.
charakterystyka produktu leczniczego, depresja ośrodkowego układu nerwowego, działanie sedatywne, efekt ośrodkowy, etanol, funkcja motoryczna, funkcja poznawcza, funkcja psychomotoryczna, koordynacja wzrokowo-ruchowa, korzeń goryczki, korzeń kozłka, Krople żołądkowe forte, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, nalewka gorzka, nalewka ziołowa, naowocnia pomarańczy gorzkiej, preparat pochodzenia roślinnego, wydłużony czas reakcji, zaburzenie koordynacji, zdolność psychomotoryczna, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Pomarańcza gorzka – Wskazania do stosowania
Pomarańcza gorzka (Citrus aurantium L.), szczególnie jej naowocnia (pericarpium) i owocnia (epicarpium et mesocarpium), jest kluczowym składnikiem nalewki gorzkiej (Amara tinctura), stosowanej w leczeniu zaburzeń trawiennych oraz braku łaknienia. Preparaty zawierające tę substancję, dostępne na polskim rynku farmaceutycznym, takie jak Krople żołądkowe, Krople żołądkowe forte, Krople żołądkowe T oraz Nalewka gorzka, zawierają 25% nalewki gorzkiej, w której pomarańcza gorzka stanowi istotny komponent. Standardowy stosunek składników nalewki to korzeń goryczki : liść bobrka : naowocnia pomarańczy gorzkiej w proporcji 60:60:50 części. Wskazania do stosowania obejmują objawy niestrawności, takie jak wzdęcia, uczucie pełności w jamie brzusznej oraz dyskomfort po posiłkach, a także brak łaknienia, zwłaszcza w okresie rekonwalescencji lub przy tymczasowym spadku apetytu.
brak apetytu, brak łaknienia, Citrus aurantium, czynnościowe dolegliwości trawienne, dolegliwości dyspeptyczne, dyskomfort poposiłkowy, epicarpium et mesocarpium, gazy jelitowe, korzeń goryczki, krople doustne, liść bobrka, nalewka gorzka, niestrawność, objawy niestrawności, pericarpium, płyn doustny, pomarańcza gorzka, rekonwalescencja, spadek apetytu, uczucie pełności w jamie brzusznej, wzdęcia, zaburzenie procesu trawienia, zaburzenie trawienne - Leksykon substancji czynnych
Pomarańcza gorzka – Właściwości farmakodynamiczne
Pomarańcza gorzka (Citrus aurantium L., ssp. aurantium), a szczególnie jej owocnia (epicarpium et mesocarpium), jest kluczowym składnikiem tradycyjnych nalewek gorzkich (Amara tinctura) stosowanych w medycynie wspomagającej procesy trawienne. W preparatach takich jak Krople Żołądkowe Forte, pomarańcza gorzka występuje w proporcji 50 części, w połączeniu z korzeniem goryczki (60 części) i liściem bobrka (60 części), ekstraktowanych w 70% etanolu (V/V). Mechanizm działania opiera się na stymulacji receptorów smakowych gorzkiego smaku, co wywołuje odruchy pobudzające wydzielanie soku żołądkowego, enzymów trawiennych oraz wzmaganie łaknienia. Dodatkowo wykazuje działanie wiatropędne, redukując wzdęcia i uczucie pełności.
badanie farmakodynamiczne, działanie wiatropędne, enzym trawienny, korzeń goryczki, krople żołądkowe, liść bobrka, nalewka gorzka, nalewka złożona, olejek eteryczny, owocnia, pomarańcza gorzka, postać farmaceutyczna, preparat ziołowy, proces trawienny, receptor smakowy, sok żołądkowy, synergizm, właściwość farmakodynamiczna, zaburzenie trawienia, związek goryczowy - Leksykon substancji czynnych
Owocnia pomarańczy gorzkiej – Właściwości farmakokinetyczne
Na podstawie dostępnych charakterystyk produktów leczniczych zawierających owocnię pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L. subspecies aurantium), brak jest danych dotyczących właściwości farmakokinetycznych tej substancji. W produktach „Krople Żołądkowe” oraz „Krople żołądkowe Amara” owocnia pomarańczy gorzkiej występuje jako składnik nalewki gorzkiej (Amara tinctura), stanowiącej 25,0 g/100 g lub 25 ml/100 ml produktu, sporządzonej z korzeni Gentiana lutea L., liści Menyanthes trifoliata L. oraz owocni Citrus aurantium w stosunku około 1:3,5-4,5, z użyciem etanolu 70% (V/V) jako ekstrahenta. Oba produkty zawierają znaczące stężenia etanolu (65-72% V/V), co może wpływać na farmakokinetykę składników aktywnych.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Nalewka gorzka –
Nalewka gorzka (Amara tinctura) to preparat zawierający ekstrakty z korzenia goryczki (Gentiana lutea L.), liścia bobrka (Menyanthes trifoliata L.) oraz owocni pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L.), z etanolem w stężeniu 63-70% V/V. Profil działań niepożądanych obejmuje głównie zaburzenia ze strony układu pokarmowego (dyspepsja, nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha, dyskomfort w nadbrzuszu) oraz ośrodkowego układu nerwowego (przemijające bóle głowy). Częstość występowania tych działań jest nieznana. Rzadko obserwuje się tachykardię, świąd oraz nadwrażliwość na światło, które mogą być związane zarówno z substancjami czynnymi roślinnymi, jak i wysokim stężeniem etanolu. Zwiększenie wydzielania soków trawiennych przez goryczkowe komponenty może nasilać objawy choroby wrzodowej lub refluksu żołądkowo-przełykowego, co wymaga ostrożności u pacjentów z tymi schorzeniami.
Amara tinctura, ból głowy, choroba wrzodowa, dyspepsja, działanie niepożądane, farmakovigilance, fotosensytyzacja, korzeń goryczki, liść bobrka, nalewka gorzka, ośrodkowy układ nerwowy, owocnia pomarańczy gorzkiej, produkt leczniczy, refluks żołądkowo-przełykowy, soki trawienne, świąd, tachykardia, tkanka podskórna, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia żołądkowo-jelitowe - Leksykon substancji czynnych
Liście bobrka – Działania niepożądane
Liście bobrka (Menyanthes trifoliata L.) są składnikiem nalewki gorzkiej (Amara tinctura) w preparacie Krople żołądkowe Amara, ekstrakt uzyskiwany jest z połączenia liści bobrka, korzenia goryczki (Gentiana lutea L.) oraz owocni pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L.) w stosunku DER 1:3,5, z użyciem 70% etanolu jako ekstrahentu. Preparat może wywoływać działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, skurczowe bóle brzucha oraz nasilenie zgagi, szczególnie u pacjentów z refluksem żołądkowo-przełykowym, co jest istotnym aspektem klinicznym przy kwalifikacji do terapii. Dodatkowo, obecność korzenia goryczki może powodować rzadkie tachykardie, a ziele dziurawca zwiększa ryzyko reakcji skórnych, w tym świądu oraz nadwrażliwości na światło słoneczne, szczególnie u osób o jasnej karnacji.
ból głowy, choroba przewodu pokarmowego, choroba układu krążenia, ekspozycja na promieniowanie UV, korzeń goryczki, liść bobrka, nadwrażliwość na światło słoneczne, nalewka gorzka, neuroprzekaźnik, objawy neurologiczne, ośrodkowy układ nerwowy, owocnia pomarańczy gorzkiej, przewód pokarmowy, reakcja immunologiczna, reakcja skórna, refluks żołądkowo-przełykowy, relaksacja dolnego zwieracza przełyku, skurczowy ból brzucha, tachykardia, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, wysypka skórna, zaostrzenie refluksu żołądkowo-przełykowego, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Nalewka gorzka – Właściwości farmakodynamiczne
Nalewka gorzka (Amara tinctura) stanowi kluczowy składnik produktu Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae), występując w stężeniu 24,9 g na 100 g produktu. Jest to ekstrakt roślinny w proporcji 1:5, przygotowany z korzenia goryczki (Gentianae radice), liścia bobrka (Menyanthidis folio) oraz owocni pomarańczy gorzkiej (Auranti amari pericarpio) w proporcjach 60,0 cz., 60,0 cz. i 50,0 cz. odpowiednio, z użyciem 70% etanolu jako ekstrahenta. Produkt zawiera również nalewki z kozłka, mięty i dziurawca (każda po 24,9 g) oraz chlorowodorek papaweryny w ilości 0,4 g. Krople dostępne są w formie doustnej, a w 2,5 ml preparatu znajduje się 1460 mg etanolu (67-74% obj.), co należy uwzględnić przy ocenie farmakodynamicznej i potencjalnych interakcji.
Brak oficjalnych badań farmakodynamicznych dotyczących nalewki gorzkiej w produkcie uniemożliwia precyzyjne określenie jej mechanizmu działania, interakcji z pozostałymi składnikami oraz efektów terapeutycznych na poziomie molekularnym i fizjologicznym. W związku z tym, pomimo istotnej roli nalewki gorzkiej w składzie Kropli żołądkowych z papaweryną, jej wpływ na układ pokarmowy oraz potencjalne korzyści kliniczne pozostają niezweryfikowane, co wymaga dalszych badań eksperymentalnych i klinicznych.
badanie farmakodynamiczne, charakterystyka produktu leczniczego, chlorowodorek papaweryny, korzeń goryczki, krople doustne, krople żołądkowe, krople żołądkowe z papaweryną, liść bobrka, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka z dziurawca, owocnia pomarańczy gorzkiej, właściwości farmakodynamiczne - Leksykon substancji czynnych
Liście mięty pieprzowej – Właściwości farmakodynamiczne
Liście mięty pieprzowej (Menthae piperita L.) w postaci nalewki (Menthae piperitae tinctura) 1:20 w etanolu 90% (V/V), stanowiącej 26,5 ml w 100 ml Kropli żołądkowych Amara, wykazują wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne na układ trawienny. Olejki eteryczne zawarte w nalewce drażnią zakończenia nerwowe kubków smakowych, co inicjuje reakcje neurofizjologiczne prowadzące do stymulacji wydzielania śliny, soku żołądkowego oraz śluzu, wspomagając trawienie i ochronę błony śluzowej przewodu pokarmowego. Ponadto, mięta pieprzowa wywołuje efekt spazmolityczny poprzez rozkurcz mięśniówki gładkiej przewodu pokarmowego, co redukuje dolegliwości spastyczne i skurczowe.
błona śluzowa przewodu pokarmowego, błona śluzowa żołądka, działanie karminatywne, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, fermentacja bakteryjna, korzeń goryczki, kubek smakowy, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, mięśniówka gładka, nalewka z kozłka, nalewka z mięty pieprzowej, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, perystaltyka jelit, proces wydzielniczy, sok żołądkowy, substancja goryczowa, układ trawienny, właściwość organoleptyczna, wyciąg z dziurawca, zwieracz odźwiernika - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Krople żołądkowe Amara –
Krople żołądkowe Amara to preparat ziołowy zawierający wyciąg ze świeżego ziela dziurawca, nalewkę z liści mięty pieprzowej, korzenia kozłka oraz nalewkę gorzką z korzeni goryczki, liści bobrka i owocni pomarańczy gorzkiej. Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki, chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, zapaleniem i niedrożnością dróg żółciowych oraz u osób poniżej 18 roku życia. Ze względu na zawartość etanolu w stężeniu 65-72% V/V, stosowanie jest niewskazane u pacjentów z chorobami wątroby, uzależnieniem od alkoholu, padaczką oraz u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Nalewki gorzkie mogą nasilać wydzielanie soku żołądkowego, co zwiększa ryzyko zaostrzenia choroby wrzodowej, a składniki wpływające na napięcie mięśni gładkich dróg żółciowych mogą pogorszyć stan przy zapaleniu lub niedrożności tych dróg.
choroba wątroby, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, działanie sedatywne, kamica żółciowa, korzeń goryczki, korzeń kozłka, liść bobrka, mięta pieprzowa, nadwrażliwość na mentol, nadwrażliwość na składniki, nalewka gorzka, niedrożność dróg żółciowych, padaczka, pomarańcza gorzka, refluks żołądkowo-przełykowy, sok żołądkowy, uzależnienie od alkoholu, ziele dziurawca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae) –
Produkt leczniczy Krople Żołądkowe z Papaweryną (Fortestomachicae) nie posiada danych z badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania, zarówno samego preparatu, jak i jego składników. Preparat zawiera nalewki roślinne: kozłkową, miętową, gorzką (z korzenia goryczki, liścia bobrka i oplodnia pomarańczy gorzkiej) oraz z dziurawca, każda w ilości 24,9 g/100 g, oraz chlorowodorek papaweryny w stężeniu 0,4 g/100 g. Produkt charakteryzuje się wysoką zawartością etanolu (67-74% obj.), co odpowiada 1460 mg etanolu w 2,5 ml preparatu, co może mieć istotne znaczenie kliniczne w kontekście bezpieczeństwa u wybranych grup pacjentów.
badanie in vitro, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, chlorowodorek papaweryny, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, interakcja farmakodynamiczna, korzeń goryczki, krople żołądkowe z papaweryną, liść bobrka, model zwierzęcy, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka roślinna, nalewka z dziurawca, ośrodkowy układ nerwowy, papaweryna, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, rozwój embrionalny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na rozrodczość, wysokie stężenie etanolu - Leksykon substancji czynnych
Liście bobrka – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Liście bobrka (Menyanthes trifoliata L.) są składnikiem preparatów leczniczych, takich jak Krople żołądkowe Amara, które zawierają również korzeń goryczki i owocnię pomarańczy gorzkiej. Brak jest wystarczających danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania tych preparatów w okresie ciąży i laktacji. Dodatkowo, Krople żołądkowe Amara zawierają znaczną ilość alkoholu etylowego (65-72% V/V), co stanowi istotne przeciwwskazanie do ich stosowania u kobiet ciężarnych i karmiących piersią. Ze względu na brak danych dotyczących przenikania składników aktywnych do mleka matki oraz potencjalnego wpływu na płodność, stosowanie tych preparatów w tych okresach nie jest zalecane.
alkohol etylowy, charakterystyka produktu leczniczego, działanie teratogenne, fitoterapia, karmienie piersią, korzeń goryczki, krople żołądkowe, laktacja, liść bobrka, mleko matki, nalewka gorzka, owocnia pomarańczy gorzkiej, płodność, preparat ziołowy, profil bezpieczeństwa, przenikanie składników aktywnych - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Krople żołądkowe –
Krople żołądkowe są preparatem złożonym, stosowanym doustnie w zaburzeniach trawiennych u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat. Zalecana dawka jednorazowa wynosi 15-40 kropli (0,6-2 ml), podawana 3-4 razy na dobę, rozcieńczona w połowie szklanki wody, około 30 minut przed posiłkiem. Preparat może być stosowany również doraźnie w przypadku wystąpienia dolegliwości trawiennych. Ze względu na wysoką zawartość etanolu (65,0% ÷ 75,0% v/v), należy uwzględnić potencjalne interakcje i tolerancję alkoholu u pacjenta. Preparat jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 12 roku życia.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Krople żołądkowe –
Krople żołądkowe to preparat leczniczy o złożonym składzie roślinnym, stosowany głównie w leczeniu zaburzeń trawienia, takich jak niestrawność, wzdęcia oraz anoreksja niespecyficzna. Preparat zawiera nalewki: Valerianae tinctura (25,0 g/100 g) o działaniu uspokajającym i rozluźniającym mięśniówkę przewodu pokarmowego, Menthae piperitae tinctura cum menthae piperitae aetheroleo (25,0 g/100 g) wykazującą działanie spazmolityczne i karminacyjne, Hyperici intractum (25,0 g/100 g) o właściwościach przeciwzapalnych oraz Amara tinctura (25,0 g/100 g), która stymuluje wydzielanie soków trawiennych i poprawia łaknienie. Preparat jest wskazany u pacjentów z dyspepsją, wzdęciami, osłabionym apetytem oraz zaburzeniami motoryki przewodu pokarmowego, szczególnie w stanach po obfitych posiłkach, przewlekłych zaburzeniach trawienia i rekonwalescencji.
brak łaknienia, działanie karminacyjne, działanie przeciwzapalne, działanie spazmolityczne, dziurawiec, korzeń goryczki, korzeń kozłka lekarskiego, liść bobrka, mięta pieprzowa, niestrawność, objawy dyspeptyczne, owocnia pomarańczy gorzkiej, perystaltyka jelit, proces trawienny, sok trawienny, wzdęcia, zaburzenie motoryki przewodu pokarmowego, zaburzenie trawienia, zaburzenie trawienne - Leksykon substancji czynnych
Liście mięty pieprzowej – Wskazania do stosowania
Liście mięty pieprzowej (Menthae piperitae folium) stanowią aktywny składnik nalewki w preparacie Krople żołądkowe Amara, zawierającym 26,5 ml nalewki na 100 ml produktu, przygotowywanej w stosunku surowiec:produkt końcowy (DER) 1:20 z użyciem 90% etanolu jako ekstrahenta. Preparat charakteryzuje się zawartością etanolu na poziomie 65-72% (V/V) oraz zielonobrunatną barwą, aromatyczno-miętowym zapachem i gorzkim, miętowym smakiem. Liście mięty pieprzowej wykazują działanie spazmolityczne na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, co łagodzi skurcze i bóle spastyczne, oraz właściwości wiatropędne dzięki obecności mentolu, redukując wzdęcia i uczucie pełności. Ponadto, stymulują wydzielanie soków trawiennych, co sprzyja poprawie trawienia i zwiększeniu apetytu, co jest szczególnie istotne u pacjentów z brakiem łaknienia.
ból spastyczny, brak łaknienia, dolegliwość trawienna, dolegliwość układu pokarmowego, dolegliwość żołądkowa, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, działanie synergistyczne, etanol, górny odcinek przewodu pokarmowego, korzeń goryczki, korzeń kozłka, krople doustne, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, Menthae piperitae folium, mentol, mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, nalewka gorzka, nalewka z mięty pieprzowej, olejek miętowy, owocnia pomarańczy gorzkiej, postać farmaceutyczna, preparat leczniczy, preparat złożony, produkt leczniczy roślinny, redukcja wzdęć, układ pokarmowy, właściwość organoleptyczna, właściwość wiatropędna, wydzielanie soków trawiennych, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Nalewka gorzka – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Nalewka gorzka (Amara tinctura), stanowiąca 24,9 g w 100 g produktu leczniczego Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae), jest przygotowywana jako ekstrakt 1:5 z korzenia goryczki, liścia bobrka oraz owocni pomarańczy gorzkiej, z użyciem 70% etanolu jako rozpuszczalnika. W dokumentacji produktu brak jest kompleksowych badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania nalewki gorzkiej, w tym danych dotyczących toksyczności ostrej i przewlekłej, genotoksyczności, potencjału karcinogennego, wpływu na reprodukcję i rozwój oraz badań farmakologicznych bezpieczeństwa. W 2,5 ml produktu znajduje się 1460 mg etanolu, a jego stężenie w produkcie wynosi 67-74% obj., co stanowi istotny czynnik ryzyka, zwłaszcza u pacjentów z chorobami wątroby, uzależnieniem od alkoholu, padaczką, chorobami układu nerwowego, kobiet w ciąży i karmiących oraz dzieci.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Krople żołądkowe T –
Krople żołądkowe T to preparat złożony zawierający nalewki ziołowe: kozłkową (25 g/100 g, etanol 70% v/v), miętową (25 g/100 g, etanol 90% v/v), gorzką (25 g/100 g, etanol 70% v/v) oraz z dziurawca (25 g/100 g, etanol 70% v/v). Całkowita zawartość etanolu w produkcie wynosi około 70% objętościowych. Brak jest specyficznych badań farmakodynamicznych dla tego preparatu, jednak na podstawie składu można przypuszczać, że działanie terapeutyczne opiera się na synergistycznym wpływie poszczególnych składników na układ pokarmowy. Nalewka kozłkowa wykazuje działanie uspokajające i spazmolityczne, nalewka miętowa działa rozkurczowo na mięśnie gładkie oraz karminacyjnie, nalewka gorzka stymuluje wydzielanie soków trawiennych i poprawia apetyt, natomiast nalewka z dziurawca ma właściwości przeciwzapalne i łagodzące dolegliwości dyspeptyczne.
dolegliwości dyspeptyczne, dolegliwości skurczowe, działanie karminacyjne, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, działanie wiatropędne, działanie żółciopędne, korzeń goryczki, liść bobrka, mentol, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka z dziurawca, napięcie mięśni gładkich, objawy dyspeptyczne, olejek miętowy, owocnia pomarańczy gorzkiej, soki trawienne, soki żołądkowe, uczucie pełności, wzdęcia, zaburzenia trawienia - Leksykon substancji czynnych
Korzenie goryczki – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Korzenie goryczki (Gentiana lutea L.) są kluczowym składnikiem nalewki gorzkiej (Amara tinctura), stanowiącej 25 ml na 100 ml Kropli żołądkowych Amara. Pomimo tradycyjnego zastosowania, brak jest kompleksowych badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa tego surowca, w tym danych dotyczących genotoksyczności, rakotwórczości oraz ogólnej toksyczności. W przeciwieństwie do korzeni goryczki, wyciąg z dziurawca (Hyperici intractum), również obecny w preparacie, przeszedł częściowe badania toksykologiczne, które nie wykazały działania toksycznego po podaniu ostrym i wielokrotnym. Jednakże, wyciąg z dziurawca może zwiększać wrażliwość skóry na promieniowanie UVA przy dawce 1800 mg przez 15 dni, choć w dawkach terapeutycznych nie obserwuje się fototoksyczności.
badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo przedkliniczne, dawka terapeutyczna, fototoksyczność, genotoksyczność, korzeń goryczki, krople żołądkowe, liść bobrka, nalewka gorzka, pomarańcza gorzka, promieniowanie UVA, rakotwórczość, toksyczność ogólna, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wyciąg z dziurawca - Leksykon leków
Skład i postać leku – Krople żołądkowe –
Produkt leczniczy Krople żołądkowe to preparat w postaci kropli doustnych, zawierający cztery główne składniki aktywne pochodzenia roślinnego: nalewkę z kozłka lekarskiego (Valerianae tinctura) 25,0 g (1:4-5, etanol 70°), nalewkę z mięty pieprzowej z olejkiem eterycznym (Menthae piperitae tinctura) 25,0 g (1:19-21, etanol 90°), intraktum z dziurawca (Hyperici intractum) 25,0 g (1:1, etanol 70°) oraz nalewkę gorzką (Amara tinctura) 25,0 g (1:4-5, etanol 70°), sporządzoną z korzenia goryczki, liścia bobrka i owocni pomarańczy gorzkiej. Całkowita zawartość etanolu w preparacie wynosi od 65,0% do 75,0% (v/v), co jest istotne przy kwalifikacji pacjentów do terapii. Lek nie zawiera substancji pomocniczych, co minimalizuje ryzyko reakcji niepożądanych związanych z dodatkami farmaceutycznymi. Krople dostępne są w opakowaniach 25 g, 35 g oraz 50 g, w butelkach ze szkła barwnego z kroplomierzem, co umożliwia precyzyjne dawkowanie i szybkie wchłanianie substancji czynnych.
- Leksykon substancji czynnych
Liście bobrka – Wskazania do stosowania
Liście bobrka (Menyanthes trifoliata L.) stanowią istotny składnik nalewki gorzkiej (Amara tinctura) stosowanej w preparacie Krople żołądkowe Amara, gdzie występują w stosunku 1:3,5 wraz z korzeniami goryczki (Gentiana lutea L.) i owocnią pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L.) w etanolu 70% (V/V). Substancje aktywne, głównie glikozydy irydoidowe i sekoirydoidowe, wykazują działanie pobudzające apetyt, wspomagające trawienie oraz przeciwwzdęciowe. Mechanizm działania obejmuje stymulację wydzielania soków trawiennych (śliny, soku żołądkowego, enzymów trzustkowych), poprawę perystaltyki przewodu pokarmowego oraz działanie spazmolityczne, co przekłada się na łagodzenie dolegliwości takich jak brak łaknienia, dyspepsja czynnościowa, hypochlorhydria, zespół jelita drażliwego oraz zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego. Preparat jest szczególnie wskazany u pacjentów geriatrycznych, rekonwalescentów oraz osób z przewlekłymi zaburzeniami trawienia i tendencją do wzdęć.
anoreksja, brak łaknienia, dolegliwość żołądkowa, dyspepsja czynnościowa, działanie przeciwwzdęciowe, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, działanie uspokajające, glikozyd irydoidowy, hipochlorhydria, korzeń goryczki, korzeń kozłka, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, Menyanthes trifoliata, nalewka gorzka, niestrawność, owocnia pomarańczy gorzkiej, perystaltyka przewodu pokarmowego, sok trawienny, terapia sekwencyjna, tradycyjny lek roślinny, wzdęcie, zaburzenie czynnościowe przewodu pokarmowego, zespół jelita drażliwego, ziele dziurawca - Leksykon substancji czynnych
Nalewka z dziurawca – Właściwości farmakodynamiczne
Nalewka z dziurawca (Hyperici tinctura) jest jednym z czterech równorzędnych składników roślinnych preparatu Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae), występując w stężeniu 24,9 g na 100 g produktu, z etanolem 70% jako ekstrahentem. Pozostałe składniki roślinne to nalewka kozłkowa, miętowa oraz gorzka, każda również w stężeniu 24,9 g/100 g. Preparat zawiera ponadto 0,4 g chlorowodorku papaweryny na 100 g. Produkt charakteryzuje się wysoką zawartością etanolu, wynoszącą od 67% do 74% objętościowo, co przekłada się na 1460 mg etanolu w dawce 2,5 ml, co jest istotne z punktu widzenia farmakokinetyki i potencjalnych interakcji.
badanie farmakodynamiczne, biodostępność składnika aktywnego, charakterystyka produktu leczniczego, chlorowodorek papaweryny, ekstrahent etanol, Fortestomachicae, korzeń goryczki, krople doustne, krople żołądkowe z papaweryną, liść bobrka, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka z dziurawca, owocnia pomarańczy gorzkiej, postać farmaceutyczna, właściwość farmakodynamiczna - Leksykon substancji czynnych
Nalewka gorzka – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Produkt leczniczy Krople żołądkowe z papaweryną zawiera nalewkę gorzką o wysokiej zawartości etanolu (67-74% obj.), co przekłada się na 1460 mg etanolu w standardowej dawce 2,5 ml. Dla pacjenta o masie ciała 70 kg oznacza to ekspozycję na 21 mg/kg etanolu, przekraczającą bezpieczny próg 15 mg/kg na dawkę, co może podnieść stężenie alkoholu we krwi o około 3,5 mg/100 ml. Zawartość alkoholu odpowiada ilości etanolu w 37 ml piwa lub 15 ml wina. Ze względu na ryzyko kumulacji etanolu, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu innych preparatów zawierających etanol lub glikol propylenowy, konieczna jest dokładna analiza farmakoterapii pacjenta. Preparat nie jest zalecany u osób poniżej 18 roku życia oraz u pacjentów z chorobami wątroby, alkoholizmem czy padaczką.
Amara tinctura, Auranti amari pericarpio, Fortestomachicae, Gentianae radice, glikol propylenowy, interakcje lekowe, kamica żółciowa, korzeń goryczki, krople żołądkowe z papaweryną, liść bobrka, Menyanthidis folio, nalewka gorzka, nalewka z dziurawca, nalewka z mięty pieprzowej, owocnia pomarańczy gorzkiej, promieniowanie UV, reakcja fotoalergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, stężenie alkoholu we krwi, wąski indeks terapeutyczny, zaburzenia dróg żółciowych, zgaga - Leksykon leków
Skład i postać leku – Krople żołądkowe T –
Krople żołądkowe T to płyn doustny zawierający cztery nalewki roślinne: kozłkową (Valerianae tinctura, 25 g/100 g, ekstrakcja etanolem 70% v/v, stężenie 1:5), miętową (Menthae piperitae tinctura, 25 g/100 g, ekstrakcja etanolem 90% v/v dla tinctura menthae piperitae 1:20 oraz olejek miętowy 5 g), gorzką (Amara tinctura, 25 g/100 g, ekstrakcja etanolem 70% v/v, stężenie 1:5) oraz z dziurawca (Hyperici tinctura, 25 g/100 g, ekstrakcja etanolem 70% v/v, stężenie 1:5). Produkt zawiera około 70% objętościowych etanolu, co jest istotne przy przepisywaniu pacjentom z przeciwwskazaniami do alkoholu lub przyjmującym leki wchodzące w interakcje z alkoholem. Lek jest pozbawiony substancji pomocniczych, co zmniejsza ryzyko reakcji alergicznych u pacjentów z nadwrażliwością.
- Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae) –
Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae) zawierają chlorowodorek papaweryny (0,4 g/100 g) oraz nalewki roślinne (każda po 24,9 g/100 g), a także znaczną ilość etanolu (67-74% obj.), co przekłada się na 1460 mg etanolu w 2,5 ml preparatu. Ze względu na obecność substancji o działaniu neurotropowym oraz wysoką zawartość alkoholu, lek może istotnie upośledzać funkcje psychomotoryczne, co stanowi przeciwwskazanie do prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn. Ponadto, etanol zawarty w preparacie może powodować pozytywny wynik badania alkomatem, co niesie potencjalne konsekwencje prawne dla pacjenta podczas kontroli drogowej.
chlorowodorek papaweryny, działanie neurotropowe, działanie sedatywne, działanie spazmolityczne, etanol, funkcje psychomotoryczne, korzeń goryczki, krople żołądkowe z papaweryną, liść bobrka, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka z dziurawca, owocnia pomarańczy gorzkiej, sprawność psychomotoryczna, zdolność prowadzenia pojazdów - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Krople żołądkowe forte –
Krople żołądkowe forte to preparat doustny zawierający nalewki ziołowe (kozłek, mięta pieprzowa, dziurawiec, goryczka, bobrek, pomarańcza gorzka) w 65%-75% (V/V) etanolu. Zalecana dawka dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat to 2,5 ml rozcieńczone w ¼ szklanki wody, podawane 3 razy na dobę. Lek należy stosować po posiłkach w przypadku niestrawności lub na 30 minut przed posiłkiem przy braku apetytu. Preparat nie jest zalecany dla dzieci poniżej 12 lat ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. Ze względu na wysoką zawartość alkoholu, preparat wymaga rozcieńczenia przed podaniem, aby uniknąć nieprzyjemnego smaku i potencjalnych działań niepożądanych.
- Leksykon substancji czynnych
Goryczka żółta – Właściwości farmakodynamiczne
Gentiana lutea L. (goryczka żółta) wykazuje udokumentowane działanie farmakodynamiczne, głównie poprzez stymulację wydzielania soku żołądkowego, co poprawia procesy trawienne i zwiększa wykorzystanie składników odżywczych. Mechanizm ten opiera się na działaniu goryczkowym (amarum), gdzie związki goryczowe aktywują receptory smakowe w jamie ustnej, wywołując odruchowe zwiększenie wydzielania soków trawiennych. Dodatkowo, goryczka żółta wykazuje właściwości wiatropędne (karminatywne), redukując gazy jelitowe i łagodząc wzdęcia, a także wzmacnia łaknienie poprzez pobudzenie receptorów goryczowych, co jest istotne w stanach klinicznych z anoreksją.
Citrus aurantium, działanie farmakodynamiczne, działanie karminatywne, działanie synergistyczne, działanie wiatropędne, gazy jelitowe, goryczka żółta, korzeń goryczki, korzeń kozłka, Krople żołądkowe forte, łaknienie, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, Menyanthes trifoliata, nalewka gorzka, naowocnia pomarańczy gorzkiej, proces trawienny, receptor smakowy, sok trawienny, sok żołądkowy, stymulacja apetytu, zaburzenia trawienne, ziele dziurawca, związek goryczowy - Leksykon substancji czynnych
Goryczka żółta – Właściwości farmakokinetyczne
Goryczka żółta (Gentiana lutea L.) jest składnikiem leczniczym stosowanym w preparatach takich jak Krople Żołądkowe Forte oraz Nalewka Gorzka (Amara tinctura). Pomimo szerokiego zastosowania, nie przeprowadzono dotąd badań farmakokinetycznych opisujących losy tej substancji w organizmie. Preparaty zawierają nalewki sporządzone w stosunku 1:5 z użyciem 70% etanolu jako rozpuszczalnika, a ich zawartość etanolu wynosi odpowiednio 65-75% (V/V) w Kroplach Żołądkowych Forte oraz 63-70% (V/V) w Nalewce Gorzkiej. Wysoka zawartość etanolu może wpływać na rozpuszczalność i wchłanianie składników aktywnych, jednak brak jest szczegółowych danych naukowych dotyczących tych zależności dla goryczki żółtej.
ADME, badanie farmakokinetyczne, dokument rejestracyjny, ekstrahent, etanol 70%, forma farmaceutyczna, goryczka żółta, korzeń goryczki, Krople żołądkowe forte, liść bobrka, medycyna tradycyjna, nalewka gorzka, nalewka złożona, naowocnia pomarańczy gorzkiej, płyn doustny, praktyka kliniczna, produkt leczniczy, roślina lecznicza, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, składnik aktywny, substancja aktywna, wchłanianie w przewodzie pokarmowym, właściwości farmakokinetyczne - Leksykon leków
Działania niepożądane – Krople żołądkowe –
Krople żołądkowe to preparat złożony zawierający wyciągi roślinne, w tym intrakt z dziurawca zwyczajnego (Hyperici intractum) z hyperycyną, nalewkę z kozłka lekarskiego, mięty pieprzowej oraz mieszaninę surowców goryczowych. Kluczowym aspektem bezpieczeństwa terapii jest ryzyko wystąpienia reakcji fototoksycznych, szczególnie u pacjentów o jasnej karnacji, manifestujących się wysypką plamisto-grudkową oraz rumieniem na obszarach skóry eksponowanych na promieniowanie UV. Częstość tych działań niepożądanych jest nieznana, a ryzyko wzrasta przy długotrwałym stosowaniu preparatu. Ponadto, preparat zawiera wysoką zawartość etanolu (65,0% ÷ 75,0% v/v), co może stanowić dodatkowy czynnik ryzyka u wybranych grup pacjentów. Ze względu na złożony skład, możliwe są również inne, niewymienione reakcje niepożądane oraz potencjalne interakcje farmakologiczne wymagające uważnej obserwacji klinicznej.
działanie fototoksyczne, dziurawiec zwyczajny, farmakoterapia, farmakowigilancja, hyperycyna, intrakt z dziurawca, korzeń goryczki, kozłek lekarski, krople żołądkowe, liść bobrka, mięta pieprzowa, monitorowanie niepożądanych działań produktów leczniczych, nadwrażliwość na światło, nalewka gorzka, nalewka z kozłka, nalewka z mięty pieprzowej, olejek eteryczny, owocnia pomarańczy gorzkiej, promieniowanie UV, reakcja fototoksyczna, rumień, surowiec goryczowy, wysypka skórna, zaczerwienienie skóry - Leksykon substancji czynnych
Liście bobrka – Przeciwwskazania stosowania
Liście bobrka (Menyanthes trifoliata L.) są składnikiem nalewki gorzkiej (Amara tinctura), obecnej m.in. w Kroplach żołądkowych Amara, które ze względu na zawartość substancji goryczowych wymagają ostrożności w stosowaniu. Podstawowymi przeciwwskazaniami są nadwrażliwość na liście bobrka lub inne składniki preparatu, w tym mentol w produktach zawierających miętę. Preparaty te są niewskazane u pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, gdyż mogą nasilać wydzielanie soku żołądkowego, a także u osób z zapaleniem i niedrożnością dróg żółciowych ze względu na stymulację wydzielania żółci. Ponadto, ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa, nie powinny być stosowane u osób poniżej 18 roku życia.
choroba wątroby, choroba wrzodowa, ciąża, działanie niepożądane, karmienie piersią, krople żołądkowe, liść bobrka, mentol, Menyanthes trifoliata, nadwrażliwość, nalewka gorzka, niedrożność dróg żółciowych, reakcja alergiczna, sok żołądkowy, stan zapalny, surowiec goryczowy, uzależnienie od alkoholu, wydzielanie żółci - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae) –
Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae) to preparat złożony zawierający nalewki roślinne (kozłkową, miętową, gorzką, z dziurawca) oraz chlorowodorek papaweryny (0,4% składu). Nalewki stanowią po 24,9% produktu i dostarczają substancji o działaniu uspokajającym, rozkurczowym, karminacyjnym, żółciopędnym oraz przeciwzapalnym. Chlorowodorek papaweryny wykazuje działanie spazmolityczne i rozszerzające naczynia krwionośne, rozluźniając mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, dróg żółciowych i układu moczowo-płciowego. Produkt zawiera 67-74% obj. etanolu, co odpowiada 1460 mg etanolu w 2,5 ml kropli, co może wpływać na jego farmakodynamikę.
błona śluzowa żołądka, bóle skurczowe, chlorowodorek papaweryny, drogi żółciowe, działanie karminacyjne, działanie przeciwzapalne, działanie spazmolityczne, działanie żółciopędne, korzeń goryczki, liść bobrka, mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka z dziurawca, olejek miętowy, owocnia pomarańczy gorzkiej, układ moczowo-płciowy, zwieracz Oddiego - Leksykon substancji czynnych
Korzenie goryczki – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Korzenie goryczki (Gentiana lutea L.) są składnikiem nalewki Amara, stanowiącej 25 ml na 100 ml Kropli żołądkowych Amara, ekstrakt przygotowany z użyciem 70% etanolu (V/V). Preparat zawiera również liście bobrka i owocnię pomarańczy gorzkiej w stosunku 1:3,5. Ze względu na obecność etanolu w stężeniu 65-72% (V/V), pojedyncza dawka 0,6 ml (około 15 kropli) zawiera do 346 mg alkoholu, co odpowiada ilości alkoholu w 9 ml piwa lub 4 ml wina. Stosowanie preparatu wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z refluksem żołądkowo-przełykowym (ze względu na obecność nalewki z liści mięty pieprzowej, która może nasilać zgagę), u osób z kamicą żółciową i zaburzeniami dróg żółciowych (przeciwwskazanie do stosowania), a także u pacjentów przyjmujących inne leki ze względu na możliwe interakcje z alkoholem. Ponadto, wyciąg ze świeżego ziela dziurawca obecny w preparacie zwiększa ryzyko reakcji fotoalergicznych, co wymaga od pacjentów unikania ekspozycji na promieniowanie słoneczne podczas terapii.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Krople żołądkowe –
Produkt leczniczy Krople żołądkowe to preparat złożony zawierający nalewki z kozłka (Valerianae tinctura), mięty pieprzowej z olejkiem eterycznym (Menthae piperitae tinctura cum menthae piperitae aetheroleo), intraktum z dziurawca (Hyperici intractum) oraz nalewkę gorzką (Amara tinctura) sporządzoną z korzenia goryczki, liścia bobrka i owocni pomarańczy gorzkiej. Preparat dostępny jest w formie kropli doustnych i zawiera wysoką zawartość etanolu w zakresie 65,0% ÷ 75,0% (v/v), co stanowi istotny czynnik do rozważenia przy ocenie bezpieczeństwa stosowania, zwłaszcza u pacjentów z przeciwwskazaniami do spożycia alkoholu.
etanol, intraktum z dziurawca, korzeń goryczki, krople doustne, lek ziołowy, liść bobrka, nalewka gorzka, nalewka z kozłka, nalewka z mięty pieprzowej, owocnia pomarańczy gorzkiej, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, toksyczność ostra, toksyczność przedkliniczna, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Krople żołądkowe –
Krople żołądkowe to preparat doustny zawierający nalewki z korzenia kozłka, mięty pieprzowej z olejkiem eterycznym, intrakt z dziurawca oraz nalewkę gorzką, charakteryzujący się wysoką zawartością etanolu w zakresie 65,0% ÷ 75,0% v/v. Ze względu na brak badań klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży oraz wysoką zawartość alkoholu, lek nie jest zalecany w tym okresie. Spożycie nawet niewielkich ilości etanolu może negatywnie wpływać na rozwój płodu, co stanowi istotne przeciwwskazanie do stosowania preparatu w ciąży. Podobne ograniczenia dotyczą okresu laktacji, gdyż brak jest danych dotyczących przenikania składników leku, w tym etanolu, do mleka kobiecego oraz ich wpływu na dziecko karmione piersią.
działanie farmakologiczne, etanol w leku, intrakt z dziurawca, karmienie piersią, korzeń goryczki, liść bobrka, nalewka gorzka, nalewka z korzenia kozłka, nalewka z kozłka, nalewka z mięty pieprzowej, ostrożność terapeutyczna, owocnia pomarańczy gorzkiej, profil bezpieczeństwa, przenikanie do mleka kobiecego, wiek rozrodczy, zaburzenie rozwojowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nalewka gorzka –
Produkt leczniczy Nalewka gorzka (Amara tinctura) w postaci płynu doustnego zawiera nalewkę z korzenia goryczki (Gentiana lutea L., radix), liścia bobrka (Menyanthes trifoliata L., folium) oraz owocni pomarańczy gorzkiej (Citrus aurantium L., ssp. aurantium, epicarpium et mesocarpium) w proporcjach 60/60/50, ekstrahowaną etanolem 70% (V/V). Gotowy preparat zawiera 63-70% (V/V) etanolu, co ma istotne znaczenie w kontekście potencjalnych interakcji farmakologicznych oraz wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. W dostępnej dokumentacji brak jest danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa, w tym badań toksyczności ostrej i przewlekłej, mutagenności, kancerogenności, teratogenności oraz wpływu na płodność i rozwój pourodzeniowy.
- Leksykon substancji czynnych
Goryczka – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Preparaty zawierające ekstrakt z goryczki (Gentianae extractum siccum) stosowane w produktach leczniczych, takich jak Kalms (22,50 mg ekstraktu suchego) oraz Krople żołądkowe i Krople żołądkowe T (nalewka gorzka Amara tinctura z korzenia goryczki), wymagają ścisłego przestrzegania dawek ze względu na ryzyko działań niepożądanych. Preparaty te nie są zalecane u dzieci poniżej 12 roku życia z powodu braku danych klinicznych. Szczególną uwagę należy zwrócić na zawartość etanolu w nalewek: Krople żołądkowe zawierają 65-75% (v/v) etanolu, a dawka 15 kropli dostarcza około 0,25 g alkoholu (odpowiednik 6,3 ml piwa lub 2,6 ml wina), natomiast 40 kropli to 0,8 g etanolu. Krople żołądkowe T zawierają około 70% etanolu, a dawka 50 kropli (2,5 ml) dostarcza 1,4 g etanolu. Z tego powodu preparaty te są przeciwwskazane u pacjentów z chorobami wątroby, padaczką, uszkodzeniem mózgu, chorobami psychicznymi, alkoholizmem oraz u dzieci.
choroba alkoholowa, choroba umysłowa, choroba wątroby, cukrzyca, dziurawiec, fotouczulenie, goryczka, kamica żółciowa, korzeń goryczki, liść bobrka, nalewka gorzka, nerwica wegetatywna, niedobór laktazy, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, nietolerancja galaktozy, owocnia pomarańczy gorzkiej, padaczka, refluks żołądkowo-przełykowy, schorzenie dróg żółciowych, stan neurotyczny, uszkodzenie mózgu, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zgaga - Leksykon substancji czynnych
Nalewka gorzka – Przeciwwskazania stosowania
Nalewka gorzka (Amara tinctura), stosowana w preparatach takich jak Krople żołądkowe z papaweryną (Fortestomachicae) w stężeniu 24,9 g/100 g, jest ekstraktem z korzenia goryczki, liści bobrka oraz owocni pomarańczy gorzkiej w proporcjach 60:60:50, pozyskiwanym przy użyciu 70% etanolu. Preparat zawiera 67-74% obj. etanolu, co przekłada się na 1460 mg etanolu w 2,5 ml produktu. Nalewka gorzka wykazuje działanie zwiększające wydzielanie kwasu żołądkowego, co stanowi istotne przeciwwskazanie u pacjentów z nadkwaśnością oraz chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy. Ponadto, nadwrażliwość na składniki nalewki (Gentianae radix, Menyanthidis folium, Auranti amari pericarpium) wyklucza jej stosowanie.
benzodiazepiny, choroba wątroby, choroba wrzodowa, dolegliwości przewodu pokarmowego, etanol, karmienie piersią, korzeń goryczki, krople żołądkowe z papaweryną, kwas żołądkowy, lek przeciwhistaminowy, liść bobrka, metronidazol, nadkwaśność, nadwrażliwość, nadwrażliwość na mentol, nalewka gorzka, nalewka kozłkowa, nalewka miętowa, nalewka z dziurawca, padaczka, papaweryna, pomarańcza gorzka, refluks żołądkowo-przełykowy, uzależnienie od alkoholu, zaburzenia trawienne