Gentianae radice
Gentianae radice, znane również jako korzeń goryczki, jest surowcem zielarskim pochodzącym z różnych gatunków roślin z rodzaju Gentiana, najczęściej Gentiana lutea (goryczka żółta). Jest to roślina występująca głównie w górskich regionach Europy, szczególnie w Alpach i Pirenejach.
Surowiec ten ma długą historię stosowania w medycynie tradycyjnej i ziołolecznictwie. Zawiera szereg związków biologicznie czynnych, wśród których najważniejsze są glikozydy goryczowe (gentiopikrozyd, amarogentyna), które nadają mu charakterystyczny, intensywnie gorzki smak. Inne składniki aktywne to ksantony, flawonoidy i kwasy fenolowe.
W zastosowaniu medycznym korzeń goryczki wykazuje działanie poprawiające trawienie, stymuluje wydzielanie soków trawiennych i żółci, a także wykazuje właściwości przeciwzapalne i przeciwbakteryjne. Jest stosowany w zaburzeniach trawienia, braku apetytu, wzdęciach i dyspepsji. Wykorzystywany jest w preparatach galenowych takich jak nalewki, ekstrakty i herbatki ziołowe.
W farmakopei europejskiej Gentianae radice jest standardyzowany pod względem zawartości substancji goryczowych, co zapewnia jego odpowiednią jakość terapeutyczną. Należy jednak pamiętać, że ze względu na silne działanie pobudzające wydzielanie soków żołądkowych, jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Nalewka gorzka – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Produkt leczniczy Krople żołądkowe z papaweryną zawiera nalewkę gorzką o wysokiej zawartości etanolu (67-74% obj.), co przekłada się na 1460 mg etanolu w standardowej dawce 2,5 ml. Dla pacjenta o masie ciała 70 kg oznacza to ekspozycję na 21 mg/kg etanolu, przekraczającą bezpieczny próg 15 mg/kg na dawkę, co może podnieść stężenie alkoholu we krwi o około 3,5 mg/100 ml. Zawartość alkoholu odpowiada ilości etanolu w 37 ml piwa lub 15 ml wina. Ze względu na ryzyko kumulacji etanolu, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu innych preparatów zawierających etanol lub glikol propylenowy, konieczna jest dokładna analiza farmakoterapii pacjenta. Preparat nie jest zalecany u osób poniżej 18 roku życia oraz u pacjentów z chorobami wątroby, alkoholizmem czy padaczką.
Amara tinctura, Auranti amari pericarpio, Fortestomachicae, Gentianae radice, glikol propylenowy, interakcje lekowe, kamica żółciowa, korzeń goryczki, krople żołądkowe z papaweryną, liść bobrka, Menyanthidis folio, nalewka gorzka, nalewka z dziurawca, nalewka z mięty pieprzowej, owocnia pomarańczy gorzkiej, promieniowanie UV, reakcja fotoalergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, stężenie alkoholu we krwi, wąski indeks terapeutyczny, zaburzenia dróg żółciowych, zgaga