zwieracz odźwiernika

Zwieracz odźwiernika (łac. musculus sphincter pylori) to silna, pierścieniowata warstwa mięśni gładkich znajdująca się na granicy żołądka i dwunastnicy, kontrolująca przepływ treści pokarmowej z żołądka do dwunastnicy. Stanowi on integralną część odźwiernika (pylorus) – dystalnej części żołądka, która pełni funkcję regulacyjną w procesie trawienia.

Z anatomicznego punktu widzenia zwieracz odźwiernika zbudowany jest z grubej warstwy mięśni okrężnych, będących pogrubieniem warstwy mięśniowej okrężnej żołądka. Jego głównym zadaniem jest zapobieganie przedwczesnemu opróżnianiu żołądka oraz przeciwdziałanie cofaniu się treści dwunastniczej do żołądka (refluksowi dwunastniczo-żołądkowemu).

Funkcja zwieracza odźwiernika podlega złożonej regulacji nerwowej (poprzez układ nerwowy autonomiczny) i hormonalnej. Na jego aktywność wpływają takie czynniki jak: skład chemiczny treści pokarmowej, pH w żołądku i dwunastnicy, hormony żołądkowo-jelitowe (gastryna, sekretyna, cholecystokinina) oraz neurotransmitery. Zaburzenia funkcji zwieracza odźwiernika mogą prowadzić do różnych patologii, w tym zwężenia odźwiernika (stenosis pylori), refluksu dwunastniczo-żołądkowego czy opóźnionego opróżniania żołądka.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Refluks żółciowy – Patofizjologia i mechanizm

Refluks żółciowy (bile reflux, DGER) to patologiczny wsteczny przepływ treści dwunastniczej, zawierającej żółć, enzymy trzustkowe i wydzieliny dwunastnicze, do żołądka, a czasem do przełyku, prowadzący do żółciowego zapalenia błony śluzowej żołądka oraz powikłań takich jak choroba refluksowa przełyku, przełyk Barretta i nowotwory. Patogeneza obejmuje dysfunkcję zwieracza odźwiernika i dolnego zwieracza przełyku, zaburzenia motoryki żołądkowo-dwunastniczej oraz nieprawidłowe wydzielanie hormonów żołądkowo-jelitowych (gastryna, cholecystokinina, sekretyna). Czynniki ryzyka to m.in. zabiegi chirurgiczne żołądka (np. Billroth II, bypass żołądkowy), cholecystektomia, wrzody trawienne, zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego i dysfunkcja zwieracza Oddiego. Kwasy żółciowe uszkadzają błonę śluzową poprzez rozpuszczanie fosfolipidów, zwiększenie przepuszczalności komórek, hamowanie enzymów i indukcję apoptozy, przy czym skoniugowane kwasy działają w środowisku kwaśnym, a nieskoniugowane przy pH 5-8. Długotrwała ekspozycja na żółć sprzyja stanom przednowotworowym (metaplazja jelitowa, przełyk Barretta) i nowotworom przewodu pokarmowego, m.in. poprzez uszkodzenia DNA, aktywację NF-κB i zmiany ekspresji genów onkogennych.
bypass żołądkowy, cholecystektomia, cholecystokinina, choroba refluksowa przełyku, dolny zwieracz przełyku, dysfagia, dyspepsja czynnościowa, gastryna, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, kwasy żółciowe, metaplazja jelitowa, operacja bariatryczna, przełyk Barretta, reaktywne formy azotu, reaktywne formy tlenu, refluks żółciowy, wrzód trawienny, wspólny przewód żółciowy, zanikowe zapalenie żołądka, zapalenie błony śluzowej żołądka, zwieracz Oddiego, zwieracz odźwiernika
Leksykon substancji czynnych
Liście mięty pieprzowej – Właściwości farmakodynamiczne

Liście mięty pieprzowej (Menthae piperita L.) w postaci nalewki (Menthae piperitae tinctura) 1:20 w etanolu 90% (V/V), stanowiącej 26,5 ml w 100 ml Kropli żołądkowych Amara, wykazują wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne na układ trawienny. Olejki eteryczne zawarte w nalewce drażnią zakończenia nerwowe kubków smakowych, co inicjuje reakcje neurofizjologiczne prowadzące do stymulacji wydzielania śliny, soku żołądkowego oraz śluzu, wspomagając trawienie i ochronę błony śluzowej przewodu pokarmowego. Ponadto, mięta pieprzowa wywołuje efekt spazmolityczny poprzez rozkurcz mięśniówki gładkiej przewodu pokarmowego, co redukuje dolegliwości spastyczne i skurczowe.
błona śluzowa przewodu pokarmowego, błona śluzowa żołądka, działanie karminatywne, działanie rozkurczowe, działanie spazmolityczne, fermentacja bakteryjna, korzeń goryczki, kubek smakowy, liść bobrka, liść mięty pieprzowej, mięśniówka gładka, nalewka z kozłka, nalewka z mięty pieprzowej, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, perystaltyka jelit, proces wydzielniczy, sok żołądkowy, substancja goryczowa, układ trawienny, właściwość organoleptyczna, wyciąg z dziurawca, zwieracz odźwiernika
Leksykon chorób i schorzeń
Zespół porezekcyjny – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Zespół porezekcyjny (dumping syndrome) to zespół objawów wynikający z przyspieszonego opróżniania żołądka do jelita cienkiego, najczęściej po operacjach bariatrycznych, takich jak gastric bypass typu Roux-en-Y, gdzie częstość występowania sięga nawet 85%. Patofizjologia obejmuje szybkie przejście hiperosmolarnej treści pokarmowej, co powoduje przesunięcie płynów do światła jelita, uwalnianie hormonów wazoaktywnych (np. serotoniny, neurotensyny, GLP-1) oraz reakcje autonomiczne. Wyróżnia się dwie postaci: wczesną (10-30 minut po posiłku) z objawami takimi jak nudności, ból brzucha, biegunka, tachykardia i hipotensja oraz późną (1-3 godziny po posiłku) z hipoglikemią reaktywną, objawiającą się osłabieniem, drżeniem, poceniem i dezorientacją. Diagnostyka opiera się na wywiadzie, dzienniku żywieniowym, badaniach laboratoryjnych (glikemia) oraz testach funkcjonalnych, takich jak zmodyfikowany doustny test tolerancji glukozy czy badanie opróżniania żołądka.
akarboza, analog somatostatyny, atropina, badanie opróżniania żołądka, biegunka, ból brzucha, bradykinina, diaphoresis, doustny test tolerancji glukozy, enteroglukagon, flushing, fundoplikacja, gastrektomia rękawowa, glukagonopodobny peptyd-1, hiperglikemia, hiperosmolarna treść pokarmowa, hipoglikemia reaktywna, hipotensja, inhibitor alfa-glukozydazy, insulina, interpozycja jelitowa, jelito cienkie, katecholaminy, kołatanie serca, lek antycholinergiczny, lek przeciwbiegunkowy, loperamid, nerw błędny, neurotensyna, niedożywienie, nietolerancja pokarmowa, nowotwór żołądka, nudności i wymioty, odwodnienie, oktreotyd, operacja bariatryczna, opieka pielęgniarska, późny zespół porezekcyjny, pozycja Fowlera, propantelina, pyloromiotomia, pyloroplastyka, rekonstrukcja odźwiernika, serotonina, tachykardia, test wodorowy, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, wczesny zespół porezekcyjny, zabieg chirurgiczny żołądka, zaburzenia elektrolitowe, zawroty głowy, zespół jelita drażliwego, zespół porezekcyjny, zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, zwieracz odźwiernika

zwieracz odźwiernika

Powiązane wpisy

Refluks żółciowy – Patofizjologia i mechanizm

Liście mięty pieprzowej – Właściwości farmakodynamiczne

Zespół porezekcyjny – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka