alergen kontaktowy

Alergen kontaktowy to substancja, która po bezpośrednim kontakcie ze skórą może wywołać reakcję alergiczną typu opóźnionego (alergiczne kontaktowe zapalenie skóry). Należy do IV typu reakcji nadwrażliwości według klasyfikacji Gella i Coombsa, gdzie główną rolę odgrywają limfocyty T.

Najczęściej występującymi alergenami kontaktowymi są metale (nikiel, chrom, kobalt), substancje zapachowe, konserwanty, lateks, barwniki oraz składniki roślin. Diagnostyka opiera się na wykonaniu testów płatkowych (patch tests), które polegają na aplikacji standardowych lub indywidualnie dobranych alergenów na skórę pleców pacjenta na 48 godzin, a następnie ocenie reakcji po 48, 72 i niekiedy 96 godzinach.

Objawy alergicznego kontaktowego zapalenia skóry obejmują zaczerwienienie, świąd, obrzęk, pęcherze oraz złuszczanie naskórka w miejscu kontaktu z alergenem. Reakcja rozwija się zwykle po 24-72 godzinach od ekspozycji. Podstawą leczenia jest identyfikacja i eliminacja kontaktu z alergenem, stosowanie miejscowych glikokortykosteroidów oraz emolientów.

W praktyce klinicznej istotne jest różnicowanie alergicznego kontaktowego zapalenia skóry od podrażnieniowego kontaktowego zapalenia skóry, które nie ma podłoża immunologicznego. Przewlekła ekspozycja na alergeny kontaktowe może prowadzić do przewlekłych zmian skórnych i znacznego obniżenia jakości życia pacjentów, szczególnie w przypadku alergenów powszechnie występujących w środowisku lub związanych z wykonywanym zawodem.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl