chlorek cetylopirydyniowy

Chlorek cetylopirydyniowy (CPC) to kationowy związek powierzchniowo czynny należący do grupy czwartorzędowych związków amoniowych. W medycynie jest powszechnie stosowany jako substancja antyseptyczna i przeciwdrobnoustrojowa, wykazująca aktywność wobec szerokiego spektrum bakterii, grzybów i niektórych wirusów.

Mechanizm działania CPC polega na destabilizacji błon komórkowych mikroorganizmów, co prowadzi do zwiększenia ich przepuszczalności, zaburzenia równowagi osmotycznej, a w konsekwencji do śmierci komórki. Związek ten wykazuje szczególną skuteczność wobec bakterii Gram-dodatnich, choć działa również na bakterie Gram-ujemne, drożdżaki z rodzaju Candida oraz niektóre wirusy otoczkowe.

W praktyce klinicznej chlorek cetylopirydyniowy jest składnikiem preparatów do płukania jamy ustnej, aerozoli do gardła, pastylek do ssania oraz środków do dezynfekcji skóry. Stosowany jest w profilaktyce i leczeniu stanów zapalnych jamy ustnej, gardła oraz dziąseł. Wykazuje również działanie przeciwpróchnicze poprzez hamowanie tworzenia płytki nazębnej.

Należy pamiętać, że długotrwałe stosowanie CPC może prowadzić do zaburzenia naturalnej flory bakteryjnej, dlatego preparaty zawierające tę substancję powinny być stosowane zgodnie z zaleceniami. Ponadto związek ten może wywoływać miejscowe działania niepożądane, takie jak przejściowe zaburzenia smaku, pieczenie błony śluzowej czy przebarwienia zębów.

Powiązane wpisy

  1. 22.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl