śródmiąższowe zapalenie rogówki o podłożu autoimmunologicznym
Wskazanie
Śródmiąższowe zapalenie rogówki o podłożu autoimmunologicznym to przewlekła choroba oczu, w której układ immunologiczny pacjenta atakuje własne tkanki rogówki, powodując stan zapalny w jej warstwie zrębu (śródmiąższowej). Schorzenie to często występuje w powiązaniu z chorobami tkanki łącznej, takimi jak reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń rumieniowaty układowy czy zespół Sjögrena, ale może również wystąpić jako izolowane schorzenie oczne.
Główne objawy obejmują stopniowe pogorszenie ostrości widzenia, światłowstręt, ból oka, zaczerwienienie oraz charakterystyczne zmętnienie rogówki. Typowym obrazem klinicznym jest obecność nacieków komórkowych i neowaskularyzacji w obwodowej części rogówki, które mogą z czasem rozprzestrzeniać się w kierunku centrum, prowadząc do znacznych zaburzeń widzenia.
W leczeniu stosuje się głównie leki immunosupresyjne i przeciwzapalne. Krople steroidowe, takie jak Dexamethasone (Dexamytrex, Maxidex), Prednisolon (Omnipred) czy Fluorometolon (Flucon) stanowią podstawę terapii miejscowej. W przypadkach opornych na leczenie miejscowe lub o ciężkim przebiegu włącza się leki immunosupresyjne ogólnoustrojowe jak cyklosporyna (Cyclaid, Equoral, Sandimmun Neoral), metotreksat, azatiopryna (Imuran) czy mykofenolan mofetylu (CellCept).
W niektórych przypadkach korzystne efekty przynosi zastosowanie miejscowych preparatów cyklosporyny A (Ikervis, Restasis) lub takrolimusu. Przy współistniejącej neowaskularyzacji rogówki można rozważyć iniekcje anty-VEGF, takie jak bewacyzumab (Avastin) podawany okołogałkowo lub doszklistkowo.
Największe trudności w leczeniu śródmiąższowego zapalenia rogówki o podłożu autoimmunologicznym obejmują oporność na standardową terapię steroidową, nawroty po odstawieniu leków oraz powikłania długotrwałej steroidoterapii (jaskra posteroidowa, zaćma). Wyzwaniem terapeutycznym jest także kontrola procesu autoimmunologicznego bez nadmiernej immunosupresji, która mogłaby prowadzić do infekcji oportunistycznych. W przypadkach zaawansowanych, gdy dochodzi do znacznego zmętnienia rogówki i utraty widzenia, może być konieczne przeprowadzenie przeszczepu rogówki, jednak ryzyko nawrotu choroby w przeszczepionej rogówce pozostaje wysokie.