samoindukcja metabolizmu

Samoindukcja metabolizmu to zjawisko farmakologiczne, w którym substancja (najczęściej lek) stymuluje swój własny metabolizm poprzez indukcję enzymów, które biorą udział w jej biotransformacji. Zjawisko to występuje, gdy lek aktywuje ekspresję genów kodujących enzymy cytochromu P450 (CYP), odpowiedzialne za metabolizowanie substancji obcych w organizmie.

Klinicznie samoindukcja metabolizmu prowadzi do przyspieszenia eliminacji leku z organizmu i zmniejszenia jego stężenia we krwi w trakcie terapii. Skutkiem tego może być osłabienie efektu terapeutycznego, co wymaga modyfikacji dawkowania. Klasycznymi przykładami leków wywołujących samoindukcję są karbamazepina, fenobarbital, ryfampicyna i etanol.

Zjawisko samoindukcji metabolizmu ma istotne znaczenie w farmakoterapii, szczególnie w leczeniu przewlekłym. Wymaga monitorowania stężenia leku we krwi oraz potencjalnych interakcji z innymi jednocześnie stosowanymi lekami. Samoindukcja może również prowadzić do zmian w metabolizmie innych substancji, co zwiększa ryzyko interakcji lekowych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl