dihydropirydyna
Dihydropirydyny (DHP) to ważna grupa leków stosowanych w kardiologii, należących do blokerów kanałów wapniowych. Związki te działają poprzez selektywną blokadę kanałów wapniowych typu L w mięśniach gładkich naczyń krwionośnych, co prowadzi do ich rozkurczu i obniżenia ciśnienia tętniczego.
Przedstawicielami tej grupy są m.in. amlodypina, felodypina, nifedypina, nimodypina i lerkanidypina. Charakteryzują się one wysoką selektywnością naczyniową przy minimalnym wpływie na układ przewodzący serca, co odróżnia je od niewazodylatacyjnych blokerów kanałów wapniowych (werapamil, diltiazem).
Dihydropirydyny znajdują zastosowanie głównie w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz choroby wieńcowej. Nowsze generacje tych leków (np. amlodypina) charakteryzują się wydłużonym czasem działania i korzystniejszym profilem działań niepożądanych. Do najczęstszych skutków ubocznych należą: obrzęki obwodowe, zaczerwienienie twarzy, bóle głowy i zawroty głowy, będące konsekwencją wazodylatacji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Karnidin 20 mg
Lerkanidypina, substancja czynna leku Karnidin (dawki 10 mg i 20 mg), została oceniona w szerokich badaniach klinicznych obejmujących łącznie 3676 pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były obrzęki obwodowe (częstość 0,9% w badaniach kontrolowanych placebo, wzrastająca do 2% w badaniach długoterminowych), ból głowy, nagłe zaczerwienienie skóry (zwłaszcza twarzy i szyi), tachykardia oraz kołatanie serca. Profil metaboliczny lerkanidypiny jest korzystny, nie wpływając negatywnie na stężenie glukozy ani lipidów w surowicy. Jednak u pacjentów z dławicą piersiową istnieje rzadkie, ale istotne ryzyko nasilenia napadów dławicowych oraz pojedyncze przypadki zawału mięśnia sercowego, co wymaga ostrożności klinicznej.
antagonista wapnia, biegunka, ból głowy, ból nadbrzusza, choroba wieńcowa, częstomocz, dihydropirydyna, dławica piersiowa, kołatanie serca, lerkanidypina, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niedociśnienie tętnicze, niestrawność, nudności, obrzęk obwodowy, omdlenie, senność, tachykardia, wielomocz, wymioty, zaczerwienienie skóry, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Amlodypina + Walsartan + Hydrochlorotiazyd Macleods 5 mg + 160 mg + 12,5 mg
Produkt leczniczy Amlodypina + Walsartan + Hydrochlorotiazyd Macleods, zawierający amlodypinę, walsartan oraz hydrochlorotiazyd, posiada liczne przeciwwskazania, które wykluczają jego stosowanie u określonych grup pacjentów. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u osób z nadwrażliwością na substancje czynne lub pomocnicze, w drugim i trzecim trymestrze ciąży (ze względu na teratogenne działanie walsartanu), a także u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, marskością żółciową oraz cholestazą. Ponadto, nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m²), bezmoczem oraz poddawanych dializoterapii. Jednoczesne stosowanie z aliskirenem jest przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą oraz z GFR <60 ml/min/1,73 m².
aliskiren, amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, bezmocz, cholestaza, cukrzyca, dializoterapia, dihydropirydyna, diuretyk tiazydowy, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipokaliemia, hiponatremia, hydrochlorotiazyd, kardiomiopatia przerostowa, kwas moczowy, marskość żółciowa wątroby, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie, niewydolność serca, ostry zawał mięśnia sercowego, stenoza aortalna, sulfonamid, trymestr ciąży, uszkodzenie płodu, współczynnik filtracji kłębuszkowej, wstrząs kardiogenny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zastój żółci, zwężenie drogi odpływu lewej komory - Leksykon leków
Interakcje leku – Ramipril + Bisoprolol fumarate Aristo 2,5 mg + 1,25 mg
Produkt leczniczy Ramipril + Bisoprolol fumarate Aristo łączy inhibitor ACE (ramipryl) oraz beta-adrenolityk (bisoprolol), co wymaga szczególnej uwagi ze względu na liczne interakcje farmakologiczne wpływające na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA) przy jednoczesnym stosowaniu ramiprylu z antagonistami receptora angiotensyny II lub aliskirenem zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek, w tym ostrej niewydolności. Przeciwwskazane jest łączenie ramiprylu z sakubitrylem i walsartanem bez zachowania co najmniej 36-godzinnego odstępu czasowego ze względu na ryzyko obrzęku naczynioruchowego. Zabiegi pozaustrojowe z użyciem błon poliakrylonitrylowych mogą wywołać ciężkie reakcje rzekomoanafilaktyczne, co wymaga rozważenia alternatywnych metod dializy lub zmiany terapii przeciwnadciśnieniowej. Istotne jest monitorowanie stężenia potasu u pacjentów stosujących leki moczopędne oszczędzające potas, suplementy potasu, trimetoprim, cyklosporynę czy heparynę, gdyż ryzyko hiperkaliemii jest wysokie lub umiarkowane w zależności od leku. Jednoczesne stosowanie innych leków przeciwnadciśnieniowych, zwłaszcza działających ośrodkowo (klonidyna, metylodopa), antagonistów wapnia (werapamil, diltiazem), leków przeciwarytmicznych klas I i III oraz niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko nasilenia niedociśnienia, zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz pogorszenia czynności nerek.
allopurynol, amiodaron, antagonista wapnia, beta-sympatykomimetyk, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, chinidyna, cyklosporyna, dihydropirydyna, diltiazem, dyzopiramid, epinefryna, ewerolimus, fenytoina, flekainid, glikozyd naparstnicy, hemofiltracja, heparyna, hiperkaliemia, hipoglikemia, inhibitor COX-2, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor mTOR, jaskra, klonidyna, kortykosteroid, kotrimoksazol, lek cytostatyczny, lek moczopędny oszczędzający potas, lek parasympatykomimetyczny, lek przeciwarytmiczny klasy I, lek przeciwarytmiczny klasy III, lidokaina, meflochina, metylodopa, moksonidyna, nadciśnienie z odbicia, niedociśnienie, niesteroidowy lek przeciwzapalny, norepinefryna, obrzęk naczynioruchowy, prokainamid, propafenon, przełom nadciśnieniowy, racekadotryl, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rylmenidyna, sakubitryl walsartan, spironolakton, sympatykomimetyk, syrolimus, temsyrolimus, toksyczność litu, trimetoprym, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, werapamil, wildagliptyna, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Nitresan 20 mg 20 mg
Nitresan (nitrendypina), antagonista kanału wapniowego z grupy dihydropirydyn, wymaga szczególnej ostrożności przy przepisywaniu ze względu na liczne przeciwwskazania. Bezwzględnie nie powinien być stosowany u pacjentów z nadwrażliwością na nitrendypinę, inne dihydropirydyny lub substancje pomocnicze, gdyż może wywołać reakcje alergiczne od wysypek po anafilaksję. Przeciwwskazania kardiologiczne obejmują wstrząs kardiogenny, znaczne zwężenie zastawki aorty lub podzastawkowe, ostry zawał mięśnia sercowego w pierwszych 4 tygodniach oraz niestabilną dusznicę bolesną, gdzie stosowanie leku może pogorszyć stan pacjenta. Ponadto, Nitresan zawiera laktozę jednowodną (74,80 mg w tabletce 10 mg i 68,20 mg w tabletce 20 mg), co wymaga uwagi u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub niedoborem laktazy.
antagonista kanału wapniowego, beta-bloker, dihydropirydyna, dysfagia, działanie teratogenne, hipotensja, induktor cytochromu, laktoza jednowodna, lek hipotensyjny, niedobór laktazy, niestabilna dusznica bolesna, nietolerancja galaktozy, nitrendypina, pochodna dihydropirydyny, przepływ maciczno-łożyskowy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, remodeling mięśnia sercowego, ryfampicyna, rzut serca, wstrząs kardiogenny, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwężenie podzastawkowe aorty, zwężenie zastawki aorty - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Co-Amlessa 8 mg + 5 mg + 2,5 mg
Lek Co-Amlessa, będący kombinacją peryndoprylu z tert-butyloaminą, amlodypiny oraz indapamidu, posiada liczne przeciwwskazania wynikające z farmakologii poszczególnych składników oraz ich synergii. Bezwzględnie przeciwwskazane jest stosowanie u pacjentów z nadwrażliwością na inhibitory ACE, sulfonamidy, dihydropirydyny oraz u osób z historią obrzęku naczynioruchowego (w tym obrzęku Quinckego) powiązanego z inhibitorami ACE. Ponadto, lek jest przeciwwskazany w stanach takich jak ciężkie niedociśnienie, wstrząs (w tym kardiogenny), zwężenie drogi odpływu z lewej komory (np. ciężka stenozą aortalna), hemodynamicznie niestabilna niewydolność serca po zawale mięśnia sercowego, encefalopatia wątrobowa oraz ciężkie zaburzenia czynności wątroby. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazania związane z funkcją nerek: dla dawek 2 mg + 5 mg + 0,625 mg, 4 mg + 5 mg + 1,25 mg oraz 4 mg + 10 mg + 1,25 mg dopuszczalny klirens kreatyniny wynosi ≥30 ml/min, natomiast dla wyższych dawek 8 mg + 5 mg + 2,5 mg i 8 mg + 10 mg + 2,5 mg minimalny klirens kreatyniny to ≥60 ml/min. Hipokaliemia stanowi istotne przeciwwskazanie ze względu na ryzyko jej nasilenia przez indapamid. Lek jest również przeciwwskazany w II i III trymestrze ciąży z powodu teratogennego działania inhibitora ACE.
afereza lipoprotein, amlodypina, choroba autoimmunologiczna, cukrzyca, dializa, dihydropirydyna, diuretyk, dna moczanowa, encefalopatia wątrobowa, hipokaliemia, indapamid, inhibitor ACE, klirens kreatyniny, lek immunosupresyjny, lek wazodylatacyjny, niedociśnienie, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ośrodkowy układ nerwowy, peryndopryl, sakubitryl, stenoza aortalna, sulfonamid, walsartan, wstrząs kardiogenny, zaburzenie elektrolitowe, zawał mięśnia sercowego, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lapixen
Lacydypina, stosowana w terapii nadciśnienia tętniczego, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności węzła zatokowo-przedsionkowego oraz przedsionkowo-komorowego, mimo braku jednoznacznych dowodów na wpływ na automatyzm i przewodzenie w tych strukturach. Lek ten, podobnie jak inne dihydropirydynowe antagoniści wapnia, może potencjalnie wydłużać odstęp QT, zwłaszcza w połączeniu z lekami przeciwarytmicznymi klasy I i III, trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, niektórymi lekami przeciwpsychotycznymi, erytromycyną oraz terfenadyną. U pacjentów z ograniczoną rezerwą sercową, w tym z zaawansowaną niewydolnością serca lub upośledzeniem funkcji skurczowej lewej komory, konieczny jest ścisły nadzór podczas stosowania lacydypiny. Nie zaleca się stosowania leku w prewencji wtórnej zawału mięśnia sercowego ani w nadciśnieniu tętniczym złośliwym ze względu na brak danych potwierdzających skuteczność i bezpieczeństwo w tych wskazaniach.
antagonista wapnia, antybiotyk, cukrzyca, dihydropirydyna, działanie hipotensyjne, działanie przeciwnadciśnieniowe, erytromycyna, lacydypina, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, nadciśnienie tętnicze złośliwe, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, rezerwa sercowa, terfenadyna, tolerancja glukozy, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, węzeł przedsionkowo-komorowy, węzeł zatokowo-przedsionkowy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie gospodarki węglowodanowej, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Nitrendypina Egis 20 mg
Nitrendypina, będąca pochodną 1,4-dihydropirydyny i oznaczona kodem ATC C08CA08, jest selektywnym antagonistą kanałów wapniowych o dominującym działaniu naczyniowym. Mechanizm jej działania polega na blokowaniu przezbłonowego napływu jonów wapnia do mięśni gładkich naczyń, co prowadzi do zahamowania skurczów naczyń, zmniejszenia obwodowego oporu naczyniowego oraz obniżenia patologicznie podwyższonego ciśnienia tętniczego. Nitrendypina wykazuje wysoką selektywność wobec naczyń krwionośnych, przy minimalnym wpływie na kurczliwość mięśnia sercowego i przewodnictwo przedsionkowo-komorowe, co czyni ją efektywnym lekiem w terapii nadciśnienia tętniczego. Dostępna jest w dawkach 10 mg i 20 mg w formie tabletek, co umożliwia dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta. Efekt przeciwnadciśnieniowy nitrendypiny wynika głównie z rozkurczowego działania na naczynia obwodowe, prowadzącego do redukcji zarówno ciśnienia skurczowego, jak i rozkurczowego. Dodatkowo, lek wykazuje łagodne działanie natriuretyczne, szczególnie widoczne na początku leczenia, co wspomaga długoterminową kontrolę ciśnienia tętniczego. Ochrona komórek przed nadmiernym dopływem wapnia zapobiega patologicznym procesom związanym z przeładowaniem jonami wapnia, co stanowi istotny element farmakodynamiczny nitrendypiny. Dzięki tym właściwościom, nitrendypina jest skutecznym i bezpiecznym wyborem w leczeniu pierwotnego nadciśnienia tętniczego.
antagonista wapnia, antagonista wapnia dihydropirydynowy, blokada kanałów wapniowych, ciśnienie rozkurczowe, ciśnienie skurczowe, dihydropirydyna, działanie natriuretyczne, działanie przeciwnadciśnieniowe, efekt hipotensyjny, efekt przeciwnadciśnieniowy, kurczliwość mięśnia sercowego, nadciśnienie tętnicze, napięcie mięśni gładkich, napływ jonów wapnia, nitrendypina, opór naczyniowy, pierwotne nadciśnienie tętnicze, przeładowanie jonami wapnia, przewodnictwo przedsionkowo-komorowe, skurcz naczyń, wazodylatacja - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Perindopril/Amlodipine Krka 8 mg + 5 mg
Lek Perindopril/Amlodipine Krka jest preparatem złożonym zawierającym peryndopryl (4 mg lub 8 mg) oraz amlodypinę (5 mg lub 10 mg), stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na inhibitory ACE, obrzęk naczynioruchowy w wywiadzie, dziedziczny lub idiopatyczny obrzęk naczynioruchowy, stosowanie w II i III trymestrze ciąży, jednoczesne stosowanie z sakubitrylem/walsartanem (konieczne 36-godzinne odstępy), oraz znaczące zwężenie tętnic nerkowych. W odniesieniu do amlodypiny, przeciwwskazania to ciężkie niedociśnienie, nadwrażliwość na dihydropirydyny, wstrząs kardiogenny, zwężenie drogi odpływu z lewej komory oraz niestabilna niewydolność serca po ostrym zawale mięśnia sercowego. Dodatkowo, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z nadwrażliwością na substancje pomocnicze oraz w skojarzeniu z aliskirenem u chorych z cukrzycą lub GFR <60 ml/min/1,73 m² ze względu na ryzyko hiperkaliemii i pogorszenia funkcji nerek.
amlodypina, antagonista receptora angiotensyny, dihydropirydyna, dziedziczny obrzęk naczynioruchowy, GFR, hiperkaliemia, inhibitor ACE, niedociśnienie, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy twarzy, peryndopryl, sakubitryl walsartan, sartan, układ RAA, wstrząs kardiogenny, zawał mięśnia sercowego, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aortalnej - Leksykon leków
Interakcje leku – ACEBIS 2,5 mg + 1,25 mg
Produkt leczniczy ACEBIS, zawierający ramipryl (inhibitor ACE) oraz bisoprolol (beta-adrenolityk), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania ramiprylu z sakubitrylem/walsartanem ze względu na ryzyko obrzęku naczynioruchowego, wymagające zachowania 36-godzinnego odstępu między lekami. Interakcje z antagonistami receptora angiotensyny II i aliskirenem zwiększają ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek, zwłaszcza u pacjentów z cukrzycą lub niewydolnością nerek. Współstosowanie z diuretykami oszczędzającymi potas, suplementami potasu, trimetoprimem, cyklosporyną czy heparyną wymaga ścisłego monitorowania stężenia potasu w surowicy z uwagi na ryzyko hiperkaliemii. Ponadto, ACEBIS może nasilać działanie hipoglikemizujące leków przeciwcukrzycowych, a bisoprolol maskować objawy hipoglikemii, co wymaga regularnej kontroli glikemii.
aliskiren, allopurynol, amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, beta-adrenolityk, beta-sympatykomimetyk, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, chromanie przestankowe, cyklosporyna, cytostatyk, dihydropirydyna, diltiazem, diuretyk oszczędzający potas, dobutamina, działanie hipoglikemizujące, działanie inotropowe ujemne, epinefryna, ewerolimus, felodypina, glikozyd naparstnicy, heparyna, hiperkaliemia, hipoglikemia, inhibitor ACE, inhibitor COX-2, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor mTOR, izoprenalina, kortykosteroid, kotrimoksazol, kwas acetylosalicylowy, lek immunosupresyjny, lek parasympatykomimetyczny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpsychotyczny, lek znieczulający, meflochina, nadciśnienie z odbicia, niedociśnienie, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, norepinefryna, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron, procedura pozaustrojowa, prokainamid, przełom nadciśnieniowy, racekadotryl, reakcja rzekomoanafilaktyczna, sakubitryl walsartan, sól litu, spironolakton, sympatykomimetyk, syrolimus, temsyrolimus, trimetoprym, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, werapamil, wildagliptyna, zapaść sercowo-naczyniowa