dystrybucja i eliminacja leku

Dystrybucja leku to proces transportu substancji czynnej z miejsca podania do miejsca działania oraz innych tkanek i narządów. Zależy ona od wielu czynników, m.in. przepływu krwi przez poszczególne tkanki, wiązania z białkami osocza, lipofilności leku czy obecności barier biologicznych (np. bariera krew-mózg). Objętość dystrybucji jest parametrem farmakokinetycznym określającym, w jakiej teoretycznej objętości lek musiałby być równomiernie rozpuszczony, aby osiągnąć stężenie identyczne jak we krwi.

Eliminacja leku obejmuje procesy metabolizmu oraz wydalania, prowadzące do usunięcia substancji czynnej lub jej metabolitów z organizmu. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, gdzie lek podlega reakcjom I fazy (utlenianie, redukcja, hydroliza) oraz II fazy (sprzęganie). Wydalanie natomiast odbywa się przede wszystkim przez nerki, ale również przez przewód pokarmowy, płuca, skórę i gruczoły wydzielania zewnętrznego.

Kluczowym parametrem opisującym eliminację jest klirens, czyli objętość osocza całkowicie oczyszczona z leku w jednostce czasu, oraz okres półtrwania, czyli czas potrzebny do zmniejszenia stężenia leku o połowę. Wiedza o dystrybucji i eliminacji leków ma fundamentalne znaczenie przy ustalaniu dawkowania, przewidywaniu interakcji lekowych oraz dostosowywaniu terapii u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby i nerek.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl