nadwrażliwość na kwas acetylosalicylowy

Nadwrażliwość na kwas acetylosalicylowy (ASA) to niepożądana reakcja organizmu po zażyciu aspiryny lub innych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Może manifestować się jako reakcja alergiczna (immunologiczna) lub pseudoalergiczna (nieimmunologiczna), przy czym ta druga występuje częściej.

Mechanizm reakcji pseudoalergicznej wiąże się z inhibicją cyklooksygenazy-1 (COX-1), co prowadzi do zaburzenia metabolizmu kwasu arachidonowego i zwiększonej produkcji leukotrienów. Najczęstsze objawy obejmują astmę indukowaną aspiryną, pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy oraz zaostrzenie przewlekłego zapalenia zatok i polipów nosa.

Diagnostyka nadwrażliwości na ASA obejmuje wywiad kliniczny, testy prowokacyjne oraz rzadziej testy laboratoryjne. U pacjentów z potwierdzoną nadwrażliwością zaleca się unikanie ASA i NLPZ o silnym działaniu hamującym COX-1. Alternatywą mogą być selektywne inhibitory COX-2 lub paracetamol, choć zawsze pod nadzorem specjalisty.

W leczeniu wykorzystuje się desensytyzację (odczulanie) na ASA, leki przeciwleukotrienowe (montelukast, zafirlukast) oraz standardowe postępowanie objawowe w zależności od typu reakcji. U pacjentów z astmą aspirynową istotna jest optymalna kontrola choroby podstawowej.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl